"Κόμμα = Ομάς ανθρώπων, ειδότων ν' αναγιγνώσκωσι και ν' αρθογραφώσιν εχόντων χείρας και πόδας υγιείς, αλλά μισούντων πάσαν εργασίαν, οίτινες ενούμενοι υπο ένα οιονδήποτε αρχηγόν, ζητούσι ν' αναβιβάσωσιν αυτόν δια παντός μέσου εις την έδραν πρωθυπουργού, ίνα παρέχη αυτοίς τα μέσα να ζώσι χωρίς να σκάπτωσι"
Εμμανουήλ Ροΐδης , Έλληνας πεζογράφος και κριτικός (1836-1904)


Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΑΛΓΕΡΙΑ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΑΛΓΕΡΙΑ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

ΔΙΕΘΝΗ ΚΑΘΑΡΜΑΤΑ - ΙΣΛΑΜΟΦΑΣΙΣΜΟΣ: Η οιονεί ομηρία της δημοκρατίας

 Του ΤΑΚΗ ΘΕΟΔΩΡΟΠΟΥΛΟΥ

Ο Μπουαλέμ Σανσάλ παραμένει έγκλειστος στις φυλακές της Αλγερίας εδώ και πέντε μήνες. Είναι ογδόντα ετών και άρρωστος.  

Δεν έχει σκοτώσει, ληστέψει, βιάσει ή καταχρασθεί, δεν έχει τρομοκρατήσει, δεν έχει καν απειλήσει. 

Eχει εκφράσει γνώμες που δυσαρέστησαν το καθεστώς της άτυχης χώρας, που απελευθερώθηκε από τους Γάλλους αποικιοκράτες για να πέσει σ’ έναν από τους πιο δυσάρεστους ολοκληρωτισμούς. Αφού κατασπαράχθηκε από έναν μακροχρόνιο εμφύλιο. Αυτό το γράφω για όσους θεωρούν πανάκεια την αποαποικιοποίηση. Είναι μια χώρα με πλούσιες πρώτες ύλες, όμως ο πληθυσμός της λιμοκτονεί. Δεν ξέρω ποιο είναι το ποσοστό μετανάστευσης στη Γαλλία, όμως είναι από τα μεγαλύτερα.  

Ο Σανσάλ έχει την ατυχή εμμονή να κατακρίνει το επιθετικό Ισλάμ. Πριν από χρόνια είχα την τύχη να παρουσιάσω το μυθιστόρημά του «2084», μια δυστοπία όπου αντί για το καθεστώς του οργουελιανού Μεγάλου Αδελφού, το διοικεί η ισλαμική θεοκρατία. Hταν στο Γαλλικό Ινστιτούτο στην Αθήνα. Μια κυρία από το ακροατήριο, εμφανώς εκνευρισμένη, μας επιτίμησε λέγοντας πως μας ακούει επί μία ώρα να κατακρίνουμε το Ισλάμ, όμως η ίδια στη γειτονιά της γνωρίζει πολλούς καλούς μουσουλμάνους. Ο Σανσάλ, πάντα ήρεμος, της απάντησε: «Κυρία μου, είμαι Αλγερινός. Και ξέρω εκατομμύρια μουσουλμάνους που είναι πολύ καλοί άνθρωποι και φίλοι μου. Aλλο είναι το θέμα μας».

Τις προάλλες οι δύο κόρες του έστειλαν ανοιχτή επιστολή στον πρόεδρο Μακρόν, ζητώντας του να παρέμβει για την απελευθέρωση του πατέρα τους. Ο Σανσάλ είναι Γάλλος υπήκοος, γράφει γαλλικά, τον έχει βραβεύσει η Γαλλική Ακαδημία. 

Στη Γαλλία έχει ξεσηκωθεί ένα μεγάλο κίνημα συμπαράστασης από συγγραφείς και διανοητές που έχουν δημόσιο λόγο. Εξαιρείται η αριστερά, εννοείται. Αναρωτιέμαι τι θα έλεγε ο επίσης Αλγερινός Καμύ. Μπορεί να έδινε μια ευκαιρία στον Σαρτρ να τον αποκαλέσει φασίστα, όπως στον καιρό του πολέμου της Αλγερίας που ο Καμύ είχε πει το περίφημο: «Είμαι υπέρ της ανεξαρτησίας της Αλγερίας, όμως αγαπώ και τη μητέρα μου». Hταν γόνος μιας φτωχής οικογένειας Γαλλοαλγερινών που σε περίπτωση ανεξαρτησίας θα ξεριζώνονταν. 

Ο πρόεδρος Μακρόν έχει εκφράσει τη συμπαράστασή του στον συγγραφέα, όμως δεν έχει ασκήσει την εξουσία του για να πιέσει για την απελευθέρωσή του. 

Κάποιοι θεωρούν ότι δεν θέλει να προκαλέσει τους Αλγερινούς που ζουν στη Γαλλία. 

Eτσι εξηγείται και η δήλωσή του όταν στην πρώτη του προεκλογική εκστρατεία επισκέφθηκε την Αλγερία και χαρακτήρισε την αποικιοκρατία έγκλημα. 

Αν αυτό όντως ισχύει...

 

ΤΟΥΡΚΙΑ: Στα χνάρια Αλγερίας και Αιγύπτου?


Οι εξελίξεις στην Αίγυπτο διαμορφώνουν εικόνα εμφύλιας αντιπαράθεσης, αλλά και προοπτική εμφύλιας σύγκρουσης. Κατάσταση η οποία είχε εμφανιστεί και στην Αλγερία κατά τη δεκαετία του '90.

Ισως θα έπρεπε να εξεταστούν τα πράγματα στην Τουρκία και υπό αυτό το πρίσμα. Το αν και κατά πόσον έχει διαμορφωθεί και στην Τουρκία συγκρουσιακή δυναμική. Και αν ναι, πώς οδηγήθηκαν εκεί τα πράγματα.

Μέχρι και τη δεκαετία του '80 στην Τουρκία δεν θα μπορούσε να γίνει λόγος για συνθήκες τέτοιας μορφής αντιπαράθεσης. Η χώρα μπορεί να ήταν μουσουλμανική, αλλά παρά το γεγονός ότι από τα τέλη της δεκαετίας του '60 άρχισε να αναπτύσσεται ένα κίνημα πολιτικού Ισλάμ, τα πράγματα δεν δημιουργούσαν την εντύπωση αντιπαράθεσης. Αν μη τι άλλο, η πολιτική αντιπαράθεση δεν μεταφραζόταν και σε τόσο έντονη επιβεβαίωση σε επίπεδο κοινωνικό.

Το Ισλάμ ως ιδέα πολιτική είναι από τις βασικές ιδεολογικές τάσεις που άρχισε να αναπτύσσεται από τον τελευταίο αιώνα της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Ωστόσο η δομή των πολιτικών και ιδεολογικών πραγμάτων, από την ίδρυση της Τουρκικής Δημοκρατίας το 1923, δεν επέτρεψε την πολιτική επιρροή του Ισλάμ.

Η υπόσταση του Ισλάμ ως πολιτικής ιδέας άρχισε να παίρνει συγκεκριμένη μορφή μετά τη δεκαετία του '80 και χάρη στα ιδεολογικά πρότυπα του εν λόγω κινήματος, που αποσκοπούσαν στο «πάντρεμα» του μη προνομιούχου Τούρκου με την ιδέα του Ισλάμ. Αυτό υποβοηθήθηκε φυσικά και με το πλήγμα που δόθηκε -μέσω του πραξικοπήματος του 1980- στην Αριστερά.

Από το 2002, η εξουσία του Ερντογάν προχώρησε πάνω σε αυτό το πρότυπο και ουσιαστικά «απογειώθηκε», διότι εκτός από την εργατιά, πάντρεψε με την ιδέα του Ισλάμ και τμήμα της αστικής τάξης. Κατ' επέκταση, άρχισαν να διαμορφώνονται και οι συνθήκες κοινωνικής επιβεβαίωσης της πολιτικής αντιπαράθεσης.