"Κόμμα = Ομάς ανθρώπων, ειδότων ν' αναγιγνώσκωσι και ν' αρθογραφώσιν εχόντων χείρας και πόδας υγιείς, αλλά μισούντων πάσαν εργασίαν, οίτινες ενούμενοι υπο ένα οιονδήποτε αρχηγόν, ζητούσι ν' αναβιβάσωσιν αυτόν δια παντός μέσου εις την έδραν πρωθυπουργού, ίνα παρέχη αυτοίς τα μέσα να ζώσι χωρίς να σκάπτωσι"
Εμμανουήλ Ροΐδης , Έλληνας πεζογράφος και κριτικός (1836-1904)


Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ Ν.. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ Ν.. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΔΙΑΣΠΟΡΑΣ: Ψήφος στους αποδήμους χωρίς περιορισμούς!

Γράφει ο  Νίκος Οικονομίδης
Καθηγητής στο Stern School of Business του New York University.

 

Πώς βλέπει η Ελλάδα τους Ελληνες της διασποράς; 

Από τη μια καμαρώνει με τους Ελληνες σπουδαίους επιστήμονες, ακαδημαϊκούς, καθηγητές, γιατρούς, ηγέτες στις τέχνες κ.λπ. που διαπρέπουν στο εξωτερικό.  

Από την άλλη τους βλέπει σαν ένα κομμάτι του Ελληνισμού που διέφυγε από την πατρίδα, λιποτάκτησε θα έλεγαν κάποιοι και δεν υφίσταται τα πάνδεινα της ντόπιας ελληνικής πραγματικότητας. Επιπλέον, η διασπορά δεν είναι ομοιογενής, με μεγάλες διαφορές ετών διαβίωσης στο εξωτερικό για όσους –περίπου ένα εκατ.– γεννήθηκαν στην Ελλάδα και ζουν στο εξωτερικό. Και πέρα από αυτούς, ιδιαίτερα στην Αμερική και την Αυστραλία υπάρχουν και πάνω από ένα εκατομμύριο γεννημένοι στην ξενιτιά με ελληνική καταγωγή.

Πώς βλέπει η Ελλάδα τους ομογενείς;  

Πρώτον, σαν επενδυτές. Το ελληνικό κράτος κάνει τεράστιες προσπάθειες να πείσει τους ομογενείς να επενδύσουν στην Ελλάδα, με μέτριες επιδόσεις.  

Δεύτερον, σαν τουρίστες. Οι διαφημίσεις του ΕΟΤ είναι πολύ πιο συνηθισμένες στα ομογενειακά Μέσα παρά στα ξένα.  

Τρίτον, σαν «λομπίστες», γιατί παραδόξως νομίζουν οι ελληνικές εφημερίδες ότι οι ομογενείς μπορούν σχεδόν μαγικά να αλλάξουν την εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ προς το συμφέρον της Ελλάδας.

Η ιδέα ότι αυτοί οι «ξένοι» πρέπει να έχουν ίσα δικαιώματα με τους ντόπιους και να ψηφίζουν στις ελληνικές εκλογές από τον τόπο που διαμένουν για πολλούς είναι προφανής, αλλά για άλλους είναι παράξενη, ακόμη και άδικη. Ομως το ελληνικό Σύνταγμα έχει δώσει το δικαίωμα σε όλους όσοι γεννήθηκαν στην Ελλάδα, και γενικότερα στους κατόχους ελληνικού διαβατηρίου ή ταυτότητας, να ψηφίζουν κάνοντας το ταξίδι στην Ελλάδα.  

Το διακύβευμα του πρόσφατου νομοσχεδίου ήταν αν η ελληνική Βουλή θα τους διευκολύνει να ψηφίζουν στον τόπο διαμονής τους στο εξωτερικό. Με θάρρος και βαθιά πίστη στη δημοκρατία η Ν.Δ. του Κυριάκου Μητσοτάκη προσπαθησε να το καθιερώσει. Ομως, αυτή την ελάχιστη διευκόλυνση/βοήθεια προς τους αποδήμους, μικρόψυχοι βουλευτές και κόμματα δεν θέλησαν να τη δώσουν.

Μερικά κόμματα μετράνε τα κουκιά, «θα ψηφίσουν οι απόδημοι εμάς ή τους άλλους;».  

Με αυτή τη λογική, το ΚΚΕ και ο ΣΥΡΙΖΑ αποφάσισαν στην προηγούμενη Βουλή να αφαιρέσουν το δικαίωμα ψήφου στο εξωτερικό από το 99% των Ελλήνων της Αμερικής, βάζοντας επαχθείς όρους διαμονής στην Ελλάδα και πρόσφατης φορολογικής δήλωσης. Οι όροι αυτοί ήταν 100% προσχηματικοί και βασίζονταν στον (ίσως σωστό) φόβο των αριστερών κομμάτων ότι οι Ελληνοαμερικανοί και οι Ελληνοαυστραλοί δεν θα υπερψήφιζαν ούτε το κόμμα του Μπρέζνιεφ ούτε το κόμμα που έπαιξε κορώνα – γράμματα την τύχη της χώρας με την ακροβασία του δημοψηφίσματος.

[ΠΡΙΝ την ψηφοφορια] μερικά κόμματα, προς τιμήν τους, δήλωσαν ότι θα υπερψηφίσουν τον νόμο.  Αλλα κόμματα «το σκέφτονται» και θα ψηφίσουν ανάλογα με το τι ανταλλάγματα θα πάρουν από τη Ν.Δ. σε άλλα θέματα. Αυτή η στάση καιροσκοπισμού δείχνει μια βαθιά αντιδημοκρατική προκατάληψη. Σε αυτό το παιχνίδι οι ομογενείς δεν έχουν να «δώσουν κάτι», γιατί δεν αντιπροσωπεύονται στη Βουλή. Εχουν λιγότερα δικαιώματα και από την κατώτατη τάξη της αρχαίας Ρώμης, τους πληβείους.

Παρά τα μικροπολιτικά παιχνίδια και τον καιροσκοπισμό, η υπερψήφιση αυτού του νόμου είναι μια λαμπρή, καινούργια αρχή στις σχέσεις αποδήμων και Ελλάδας. Το νομοσχέδιο θα βοηθήσει στη σύσφιγξη των σχέσεων των ομογενών με την πατρίδα. Θα βοηθήσει την Ελλάδα με την αυξανόμενη συμμετοχή Ελλήνων του εξωτερικού στα εθνικά θέματα όπως συζητούνται π.χ. στην Αμερική. Επίσης θα βελτιώσει τη συμμετοχή των αποδήμων στα κοινά της πατρίδας, φέρνοντας την εμπειρία τους από άλλα κράτη.  

Παρότι δεν είναι στο  νομοσχέδιο, πιστεύω ότι ο βέλτιστος τρόπος ψηφοφορίας των αποδήμων είναι με επιστολική ψήφο, που ελπίζω να καθιερωθεί σύντομα.

Πέρα από αυτόν τον νόμο υπάρχουν αρκετά βήματα που χρειάζεται να κάνει το υπουργείο Εξωτερικών για στενότερες σχέσεις με τους ομογενείς και ιδιαίτερα με τους Ελληνες της Αμερικής. Οι τελικές αποφάσεις στις σχέσεις Αθήνας – Αγκυρας θα ληφθούν στην Ουάσιγκτον.  

Οι Ελληνες της Αμερικής θα μπορούσαν να παίξουν καθοριστικό ρόλο υπέρ της Ελλάδας, αλλά απαιτούνται τα εξής: 

Πρώτον, πρέπει το ΥΠΕΞ να συνομιλεί με τους ομογενείς όπου βρίσκονται. Δηλαδή τα ελληνικά προξενεία να γνωρίζουν τους ομογενείς της περιοχής τους, να έχουν τουλάχιστον το e-mail τους και να τους προσκαλούν σε συζητήσεις, π.χ. για πολιτιστικά θέματα. 

Δεύτερον, το ΥΠΕΞ χρειάζεται να ξεπεράσει τη μακροχρόνια μουγκαμάρα του. Πρέπει να μιλάει ανοιχτά και με πίστη για τις ελληνικές θέσεις και στην Ελλάδα και στην Αμερική, και σε όλο τον κόσμο, και ιδιαίτερα στους ομογενείς. Οι ελληνικές θέσεις σπάνια γράφονται στις αμερικανικές εφημερίδες γιατί δεν «κυνήγησε» το ΥΠΕΞ τις εφημερίδες να τις γράψουν. Πέρα από τις μικρές ελληνοαμερικανικές οργανώσεις, η Ελλάδα χρειάζεται λόμπι από επαγγελματίες λομπίστες, όχι Ελληνες, ούτε Ελληνοαμερικανούς. Και αυτό το επαγγελματικό λόμπι πρέπει να προσπαθεί να επηρεάζει όλους, και τους Ρεπουμπλικανούς, και τους Δημοκρατικούς, και το Κογκρέσο, και τον Λευκό Οίκο. Η Τουρκία δαπανά σε λόμπι πάνω από 100 εκατ. δολάρια τον χρόνο, εμείς τίποτα. 

Τρίτον, πρέπει οι μικρές ελληνοαμερικανικές οργανώσεις να γίνουν πολύ μεγαλύτερες, όπως π.χ. οι εβραϊκές οργανώσεις στις ΗΠΑ. Οσο κι αν είναι το δίκιο με το μέρος μας, οι αριθμοί δυνητικών ψηφοφόρων και χρηματοδοτών παίζουν μεγάλο ρόλο στην επιρροή ενός λόμπι. 

Τέταρτον, όλα αυτά πρέπει...

 

ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ - ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ - ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΠΑΝΑΝΙΑ: Πώς θα είναι το 2022

Καθηγητής στο Stern Schoolof Business, New York University.

 Το 2021 μπήκε με καλούς οιωνούς. Εξελέγη πρόεδρος ο Μπάιντεν που, παρά τη μεγάλη ηλικία και τα σημαντικά προβλήματα υγείας, τουλάχιστον δεν ήταν ο «άγαρμπος» και «απρόβλεπτος» Τραμπ. Οι υποσχέσεις της καμπάνιας του Μπάιντεν ήταν μετριοπαθείς, με ελληνικά δεδομένα λίγο πιο δεξιά από τις θέσεις του ΚΙΝΑΛ.

Ομως ένα χρόνο μετά, τα πράγματα είναι πολύ διαφορετικά, και δυστυχώς πιο σκούρα. Ο πρόεδρος Μπάιντεν ενστερνίστηκε τις ακραίες θέσεις του (μοναδικού στη Γερουσία) σοσιαλιστή γερουσιαστή Σάντερς για αναδιανομή του πλούτου και υπερφορολόγηση. Μοίρασε σαν επιδόματα πολλά τρισεκατομμύρια δολάρια που το αμερικανικό κράτος δεν θα έχει ποτέ τη δυνατότητα να μαζέψει από φόρους, ακόμα και με μεγάλες αυξήσεις φόρων.

Η διανομή πολλών τρισεκατομμυρίων δολαρίων στις ΗΠΑ δημιούργησε τεράστια ζήτηση αγαθών χωρίς αυξημένη παραγωγή. Ετσι, δημιουργήθηκε πληθωρισμός. Οι τιμές των μεταχειρισμένων αυτοκινήτων ανέβηκαν πάνω από 20% και πάρα πολλά αγαθά ήδη ανατιμήθηκαν σημαντικά, φέρνοντας τον πληθωρισμό σε 6,8%, σε υψηλό 30ετίας, και πολλές επιχειρήσεις ανακοίνωσαν καινούργιες αυξήσεις τον Ιανουάριο. Συγχρόνως, η τεράστια αύξηση της ζήτησης δημιούργησε προβλήματα στην εφοδιαστική αλυσίδα και ελλείψεις. 

Επιπλέον, πολλοί εργαζόμενοι που πήραν επιδόματα το 2021 δεν ξανάρχισαν να εργάζονται όταν άνοιξαν πάλι οι δουλειές, περιμένοντας πρώτα να εξαντλήσουν τα επιδόματα.  

Παράλληλα, οι αλλαγές στη φορολογία μείωσαν τα κίνητρα για επενδύσεις στις ΗΠΑ και κάνουν σχεδόν βέβαιη την οικονομική νίκη της Κίνας επί των ΗΠΑ σε λίγα χρόνια. Ευτυχώς το Federal Reserve Board αποφάσισε στην τελευταία συνεδρίασή του ότι ο πληθωρισμός δεν είναι παροδικός και προγραμμάτισε τρεις αυξήσεις των επιτοκίων το 2022 για να τον δαμάσει.

Στην εξωτερική πολιτική, η άτακτη φυγή των ΗΠΑ από το Αφγανιστάν υπογράμμισε την αδυναμία του νέου προέδρου στον συγκεκριμένο τομέα. Βλέποντας την αδυναμία, η Κίνα «θυμήθηκε» τα μαοϊκά σλόγκαν για κατάληψη της Ταϊβάν και σκλήρυνε γενικά την εξωτερική της πολιτική.  

Η Ρωσία παίζει σκληρό πόκερ με την τιμή του φυσικού αερίου κρατώντας την Ε.Ε. όμηρο στην αντιπαράθεσή της με τις ΗΠΑ για την Ουκρανία, έχοντας ήδη προσαρτήσει την ουκρανική Κριμαία επί προεδρίας Ομπάμα. Η διαφαινόμενη αδυναμία του προέδρου να αρθρώσει αξιόπιστη εξωτερική πολιτική ενθαρρύνει τους Πούτιν και Σι Τζινπίνγκ σε ακραίες αποσταθεροποιητικές ενέργειες.

Μέσα σε αυτή τη ζοφερή κατάσταση, εμφανίστηκε και η παραλλαγή «Ομικρον» της COVID-19 που δυστυχώς είναι περίπου πέντε φορές πιο μεταδοτική από τις προηγούμενες. Οι σημερινές ενδείξεις είναι ότι δημιουργεί συνήθως ελαφριά νόσο. Αλλά ακόμα κι αν λίγοι νοσήσουν βαριά, η ευρεία και ταχεία διασπορά της «Ομικρον» μπορεί να γονατίσει τα νοσοκομεία παγκοσμίως. Ηδη οικονομικοί αναλυτές μειώνουν τις προβλέψεις ανάπτυξης το 2022 λόγω «Ομικρον».
 

Στο πολύ δύσκολο αυτό περιβάλλον, η Ελλάδα βγαίνει από δεκαετία οικονομικής κρίσης με τεράστιο δημόσιο χρέος και γείτονα χώρα που ονειρεύεται να μετατραπεί σε μεσαιωνικό χαλιφάτο με υπόδουλες Ελλάδα, Βαλκάνια, Κύπρο, Αίγυπτο, Ισραήλ, Συρία, Ιράκ, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, και Σαουδική Αραβία. 

Η αποχώρηση των ΗΠΑ από τη Μέση Ανατολή επί Τραμπ και η φυγή από το Αφγανιστάν επί Μπάιντεν έδωσαν τη δυνατότητα στην Τουρκία να προσπαθήσει να παίξει περιφερειακό ηγετικό ρόλο στην περιοχή. Σήμερα, η Τουρκία κατέχει εδάφη της Κύπρου, της Συρίας και του Ιράκ, ενώ έπαιξε κεντρικό ρολό στην επίθεση του Αζερμπαϊτζάν εναντίον της Αρμενίας και στην αποσταθεροποίηση της Λιβύης. Η Τουρκία μετέφερε από τα τουρκικά κατεχόμενα στη Συρία και χρησιμοποίησε μισθοφόρους ισλαμιστές στη Λιβύη και στο Αζερμπαϊτζάν, γενόμενη ηγέτις στη διεθνή τρομοκρατία.  

Ο δεκαετής επεκτατισμός της Τουρκίας έγινε χωρίς ουσιαστική ποινή από το ΝΑΤΟ ή την Ε.Ε. Δεν είναι λοιπόν παράξενο ότι η Τουρκία αυξάνει τις βλέψεις της και έχει μαξιμαλιστικές διεκδικήσεις που φτάνουν μέχρι το Λιβυκό Πέλαγος. Αντίθετα, διαδοχικές ελληνικές κυβερνήσεις απέφυγαν να ορίσουν την ελληνική ΑΟΖ προς Λιβύη, Κύπρο και Τουρκία. Ευτυχώς για την Ελλάδα, η παρούσα κυβέρνηση επανεξοπλίζει τη χώρα και δημιουργεί στρατηγικές συμμαχίες με το Ισραήλ, την Αίγυπτο και άλλες αραβικές χώρες.

Στην οικονομία, η Ελλάδα κατάφερε να προσελκύσει σημαντικές επενδύσεις από το εξωτερικό (Microsoft, Pfizer, Amazon) και την αρχή των έργων στο Ελληνικό. Για να αντισταθμίσει την έλλειψη επενδύσεων δεκαετίας, η Ελλάδα χρειάζεται ακόμα πάρα πολλές μεγάλες επενδύσεις. 

Δημοσιονομικά πάει καλά ελέω ΕΚΤ που αγοράζει τα ομόλογα του ελληνικού Δημοσίου κατ’ εξαίρεση, αφού δεν βρίσκονται σε υψηλή επενδυτική βαθμίδα. Η συμμετοχή της Ελλάδας στην ποσοτική χαλάρωση της ΕΚΤ χαμήλωσε τα επιτόκια που πληρώνει για δανεισμό το Δημόσιο, οι τράπεζες και οι μεγάλες ελληνικές επιχειρήσεις, βοηθώντας σημαντικά την ανάπτυξη της οικονομίας. Είναι φυσικά καίριο να φτάσει η Ελλάδα σε υψηλή επενδυτική βαθμίδα ώστε να μπορεί να στηρίζεται ακριβοδίκαια από την ΕΚΤ και όχι κατ’ εξαίρεση. 

Επίσης, το 2022 ή το 2023 η παροδική παύση των κανόνων της Ε.Ε. για ελλείμματα του προϋπολογισμού θα λήξει, και μάλλον οι κανονισμοί για υποχρεωτικό πλεόνασμα θα επανέλθουν. Αυτό σημαίνει ότι η Ελλάδα έχει μόνο ένα διάστημα μηνών ανεξάρτητης οικονομικής πολιτικής πριν επανέλθει σε κάποιο βαθμό εποπτείας. Οι οίκοι αξιολόγησης βλέπουν θετικά την ισχυρή ανάπτυξη του δευτέρου και τρίτου τρίμηνου του 2021, αλλά ζητούν διαρθρωτικές αλλαγές για να αναβαθμίσουν την πιστοληπτική ικανότητα της Ελλάδας. Πολλές από αυτές τις διαρθρωτικές αλλαγές προτάθηκαν από την τρόικα πριν από μια δεκαετία. Διαδοχικές κυβερνήσεις τις απέφυγαν για να μην πληρώσουν το πολιτικό κόστος.

Η κυβέρνηση τα τελευταία δύο χρόνια δεν έχει σημαντικό πολιτικό αντίπαλο. 

Από τη μια μεριά αυτό της λύνει τα χέρια για να κάνει σημαντικές διαρθρωτικές αλλαγές. 

Από την άλλη, χωρίς σημαντικό πολιτικό αντίπαλο, η αδράνεια τείνει να επικρατεί. Η ελληνική κοινωνία είναι βαθιά συντηρητική και πάρα πολλοί (συνδικάτα, μεγάλες επιχειρήσεις) είναι «βολεμένοι» στο status quo και πιέζουν αφάνταστα την κάθε κυβέρνηση να μην αλλάξει τίποτα. Απλά και αυτονόητα πράγματα όπως ο εναρμονισμός του ελληνικού δικαίου ανταγωνισμού με αυτό της Ε.Ε. βρήκαν λυσσώδη αντίσταση από τον βολεμένο ΟΤΕ. Ομως για να αναπτυχθεί η Ελλάδα χρειάζεται χαμηλές τιμές στις τηλεπικοινωνίες, όχι τις υψηλότερες της Ε.Ε.! Επιχειρήσεις αντιδρούν ακόμα και στη συλλογή στοιχείων στον τομέα τους από την Επιτροπή Ανταγωνισμού. Αυτά είναι μόνο δύο παραδείγματα, μέσα σε πολλά άλλα.  

Η Δικαιοσύνη έχει τα χάλια της, με τις ποινές για το ίδιο αδίκημα να αλλάζουν ριζικά από μέρα σε μέρα, ενώ τελεσίδικες αποφάσεις παίρνουν δεκαετία δίνοντας το κίνητρο σε μηνυτές να δημιουργούν ανύπαρκτα αδικήματα για να σύρουν τους αντιπάλους τους στα δικαστήρια για δεκαετία. 

Η αγορά εργασίας, παρά τις αλλαγές, είναι ιδιαίτερα αρτηριοσκληρωτική δημιουργώντας κίνητρα για να γίνονται προσωρινές συμβάσεις μερικής εργασίας.  

Οι τράπεζες έκαναν μερικά βήματα περιορίζοντας τα κόκκινα δάνεια, αλλά δεν έχουν ακόμα καθαρίσει τα βιβλία τους επαρκώς ώστε να μπορούν να χρηματοδοτούν σωστά την ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας.

Ο πρωθυπουργός εξελέγη για να κάνει αλλαγές. Παραδόξως, η πανδημία του έδωσε χρήμα από την Ε.Ε. που μπορεί να χρησιμοποιήσει για επενδύσεις. Ετσι, έχει τη δυνατότητα η Ελλάδα να επενδύσει σε τομείς που θα την αλλάξουν ριζικά, όπως π.χ. οι νέες ψηφιακές τεχνολογίες. Ομως...

 

ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ και ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΡΙΣΤΕΡΟΠΛΗΚΤΗ ΜΠΑΝΑΝΙΑ: Η ψήφος των αποδήμων και οι σχέσεις με τη διασπορά

Kαθηγητής στο Stern School of Business του NYU.

Η συνταγματική δέσμευση για συμμετοχή στις εκλογές των Ελλήνων του εξωτερικού που είναι γραμμένοι στους εκλογικούς καταλόγους έμεινε για δεκαετίες χωρίς εφαρμοστικό νόμο. 

Η Ν.Δ. υποσχέθηκε προεκλογικά την «ψήφο στους αποδήμους» με επιστολική ψήφο. Μετεκλογικά, εκβιάστηκε από το ΚΚΕ και τον ΣΥΡΙΖΑ που επέβαλαν περιορισμούς στο δικαίωμα ψήφου των αποδήμων και επαχθείς όρους στη διαδικασία ψηφοφορίας. Ετσι, σε αυτούς που μπορούν να ψηφίζουν χωρίς περιορισμούς αν ταξιδέψουν στην Ελλάδα, τα κόμματα της Αριστεράς στερούν το δικαίωμα ψήφου, εκτός αν έχουν υποβάλει φορολογικές δηλώσεις τα τελευταία χρόνια και έχουν ζήσει δύο χρόνια από τα τελευταία 35 στην Ελλάδα.  

Επιπλέον, ο παρών νόμος επιβάλλει να ψηφίζουν οι απόδημοι στα προξενεία της Ελλάδας, ακόμα και αν ζουν χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά από το τοπικό προξενείο (π.χ. το κοντινότερο προξενείο για τους Ελληνες της Μοντάνα είναι αυτό του Σαν Φρανσίσκο, 1.860 χιλιόμετρα απόσταση). 

Είναι προφανές ότι οι επαχθείς όροι φτιάχτηκαν ακριβώς για να ΜΗΝ ψηφίζουν πολλοί Ελληνες του εξωτερικού, ιδιαιτέρως της Αμερικής. 

Η κατάργηση των περιοριστικών όρων που προσπαθεί τώρα η κυβέρνηση είναι προφανώς σωστή. Αλλά δεν φτάνει. Πρέπει να νομοθετηθεί η επιστολική ψήφος για όλους τους Ελληνες του εξωτερικού που είναι γραμμένοι στους εκλογικούς καταλόγους, όπως γίνεται σε πολλά ευρωπαϊκά κράτη και στις ΗΠΑ.

Η επιστολική ψήφος θα λύσει μια και καλή το θέμα ψηφοφορίας των αποδήμων που είναι γραμμένοι στους εκλογικούς καταλόγους.  

Αλλά αυτοί αποτελούν μικρή μειοψηφία των Ελλήνων της διασποράς που οι πιο πολλοί είναι δεύτερης και παλαιότερης γενιάς. Αλλοι μιλούν ελληνικά, άλλοι όχι, άλλοι ξέρουν την ελληνική καταγωγή τους, άλλοι την ψάχνουν. Η Ελλάδα τούς είχε εγκαταλείψει για πολλές γενιές. Η σημερινή κυβέρνηση προσπαθεί να δημιουργήσει τη γέφυρα με το υφυπουργείο Απόδημου Ελληνισμού.

Κάθε άλλο πάρα εύκολο είναι.

Η γεωπολιτική θέση της Ελλάδας, ιδιαιτέρως με την αστάθεια των τελευταίων ετών, επιβάλλει την ισχυρή παρουσία των θέσεών της στις ΗΠΑ. Αυτό σημαίνει ότι η Ελλάδα χρειάζεται ισχυρό λόμπι από επαγγελματίες που θα προβάλλουν τις ελληνικές θέσεις στην εξωτερική πολιτική, θα βοηθούν να γραφτούν στα ΜΜΕ άρθρα φιλικά προς την Ελλάδα και εχθρικά προς τις πολιτικές της Τουρκίας.  

Μα, θα μου πείτε, δεν φτάνει να μας εκπροσωπεί ο Αρχιεπίσκοπος και στις 25 Μαρτίου να παίζουν μπουζούκια στον Λευκό Οίκο ή να δίνουμε το επίθετο «Μπαϊντενόπουλος» στο σημερινό πρόεδρο; 

Δυστυχώς αυτά είναι εντελώς ανεπαρκή. Ο Αρχιεπίσκοπος έχει άλλα κύρια καθήκοντα και υποχρεώσεις. Τα μπουζούκια, η οικειότητα και τα ελληνικά επίθετα στον πρόεδρο δίνουν την ψευδαίσθηση της επιτυχίας. Αλλά η υποστήριξη από τις ΗΠΑ είναι για τη σημερινή Ελλάδα όσο σημαντική ήταν η υποστήριξη της Αγγλίας, της Γαλλίας και της Ρωσίας το 1821. Παρά τις συνεχείς γκάφες του Ερντογάν, δεδομένων των γεωπολιτικών συσχετισμών, οι ΗΠΑ δεν έχουν αποφασίσει την πλήρη στήριξη των ελληνικών θέσεων. 

Για αυτό, πρέπει...

 

ΕΛΛΗΝΟΦΩΝΟ ΚΗΦΗΝΟΚΡΑΤΙΚΟΔΙΑΙΤΟ ΚΩΛΟΧΑΝΕΙΟ: Μεταρρυθμίσεις τώρα!

Θα μπορέσουμε, επιτέλους, να έχουμε ένα ανταποδοτικό συνταξιοδοτικό σύστημα που σου δίνει τα λεφτά που επένδυσες εσύ και όχι τα λεφτά του γείτονα; (Φωτ. INTIME NEWS)


Γράφει ο Νίκος Οικονομίδης 
Καθηγητής στο Stern School of Business, New York University, και διευθυντής του NET Institute. 


Η αδράνεια χαρακτηρίζει το ελληνικό κράτος για πολλές δεκαετίες.  


Δεν είναι μόνο η τεμπελιά, υπάρχει και δόλος. Τα πάντα γίνονται για να μη θιγούν τα υπάρχοντα συμφέροντα, συντεχνιακά, ολιγοπωλιακά και μικροπολιτικά. 


 Για πολλές δεκαετίες κυριαρχεί η διαφθορά στον δημόσιο βίο και οι διορισμοί των ανίκανων «δικών μας» στον τεράστιο δημόσιο τομέα, ακόμα και στην ηγεσία της Πυροσβεστικής και άλλων Σωμάτων.

Χάνουμε στον ανταγωνισμό με ξένες χώρες; Δεν πειράζει! (Δανεικά) λεφτά υπάρχουν.  


Χάνουμε από την πίεση της Τουρκίας; Δεν πειράζει, «έχουμε το δίκιο με το μέρος μας»!  


Και πάντα το ρεφρέν: φταίνε οι Αμερικανοί, οι Γερμανοί, η Μέρκελ, ο Τραμπ, οι Τούρκοι κ.λπ. 


Ποτέ δεν φταίμε εμείς, οι αλάθητοι. Κυριαρχεί μια ψυχολογική κατάσταση στην Ελλάδα: «Εχουμε το δίκιο με το μέρος μας», αλλά τα «μεγάλα συμφέροντα» είναι εναντίον μας, άρα δεν μπορούμε να καταφέρουμε τίποτα. Αν μας συμπαθήσει η Μέρκελ, αν εκλεγεί ο Μπάιντεν, όλα θα λυθούν. Αρα, γιατί να κοπιάζουμε. Ασ’ το. Τεράστια διαχρονικά λάθη στην εξωτερική πολιτική ούτε καν συζητιούνται. Συμφωνίες όπως της ΑΟΖ με την Ιταλία και την Αίγυπτο καθυστέρησαν για δεκαετίες χωρίς λόγο.

Στην εξωτερική πολιτική, το ελληνικό κράτος ηττάται γιατί δεν έχει λόμπι στην Αμερική, όταν η Τουρκία ξοδεύει 80-100 εκατομμύρια δολάρια τον χρόνο για επιρροή στο Κογκρέσο και στον Λευκό Οίκο. Η Ελλάδα επαφίεται στις πολύ μικρές πολιτικές δυνάμεις των Ελληνοαμερικανών. Η Ελλάδα χρειάζεται να ξοδέψει τουλάχιστον τα μισά από την Τουρκία κάθε χρόνο, ποσό μηδαμινό όταν σκεφτόμαστε να δαπανήσουμε εξηνταπλάσιο (3 δισ. δολάρια) μόνο για ένα πολεμικό πλοίο. Οσο δεν φτιάχνουμε λόμπι, μένουμε στην ψυχολογική και μοιρολατρική ανάλυση των αποφάσεων «δεν μας συμπαθεί ο τάδε», «φταίνε τα μεγάλα συμφέροντα» κ.λπ. Η ευθύνη κυβερνήσεων δεκαετιών κουκουλώνεται από την ψυχολογική ανάλυση και την έμφαση σε προσωπικότητες και όχι στις πολιτικές. Και τα σχόλια στην «Καθημερινή» που εκθειάζουν τη «μεγάλη» επιρροή των Ελληνοαμερικανών δημιουργούν φρούδες ελπίδες.

Στην οικονομία, η φοροδιαφυγή είναι ο κανόνας και όχι η εξαίρεση. Το τεράστιο και αναποτελεσματικό κράτος, θηρίο-φαταούλας, υποχρεώνει τη χώρα να επιβάλλει πολύ μεγάλους φόρους στη μεσαία τάξη και αστρονομικό συντελεστή ΦΠΑ στους φτωχούς. Οταν η λογική επέβαλε το 2010 να μην ξοδεύει το κράτος λεφτά που δεν έχει, ο ελληνικός λαός σαν κακομαθημένο παιδί εξέλεξε εκείνους που φώναζαν τα μεγαλύτερα ψέματα: θα διαγράψουμε το χρέος, καλύτερα έξω από το ευρώ κ.λπ. Πολλοί Ελληνες δεν δέχτηκαν ποτέ ότι έφταιγε η πολιτική του άκρατου δανεισμού και οι αυξήσεις μισθών χωρίς αύξηση της παραγωγικότητας. Εριξαν την ευθύνη στα μνημόνια και στο ΔΝΤ. Φτάσαμε μια αναπνοή από την ολική καταστροφή.

Υπάρχει ελπίδα; 


Ζώντας τα χάλια μας, ο κόσμος λέει ότι θέλει μεταρρυθμίσεις. Βέβαια «θέλει μεταρρυθμίσεις», αρκεί να μην του αφαιρέσουμε κάτι. Με όλες τις συντεχνίες, τα ολιγοπώλια και τα μικροπολιτικά συμφέροντα, όταν βάλουμε κάτω όλους τους περιορισμούς που επιβάλλουν στην οποιαδήποτε κυβέρνηση, δεν υπάρχει σχεδόν κανένα περιθώριο σημαντικών αλλαγών. Ομως οι σημαντικές αλλαγές είναι απαραίτητες.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης εκλέχθηκε για να κάνει μεταρρυθμίσεις. Πρέπει να τις κάνει! Ο μόνος τρόπος να τις κάνει είναι να υπερβεί τα συντεχνιακά, ολιγοπωλιακά και μικροπολιτικά συμφέροντα που έχουν τη χώρα αλυσοδεμένη για δεκαετίες. Μόλις αρχίζει να το κάνει, αυτά τα συμφέροντα λυσσάζουν να τον ρίξουν. Ομως ο κ. Μητσοτάκης σήμερα είναι κυρίαρχος του πολιτικού παιχνιδιού. Τώρα πρέπει να βάλει μπροστά τις μεταρρυθμίσεις. Αν δεν το κάνει τώρα που έχει την ισχύ, πότε θα το κάνει; Και αν δεν το κάνει αυτός, η μεταρρύθμιση θα καθυστερήσει για δεκαετίες. Και χωρίς μεταρρυθμίσεις, θα είμαστε πολύ πιο φτωχοί και στο χέρι των Τούρκων.

Η συγκυρία βοηθάει. Η Ελλάδα στο εγγύς μέλλον θα μπορεί να χρησιμοποιήσει πολλά χρήματα από την Ε.Ε., άλλα δωρεές, άλλα δάνεια.  


Πώς θα γίνει αυτό με γνώμονα τις μεταρρυθμίσεις; 


Θα μειωθεί το κράτος-φαταούλας για να μπορούν να μειωθούν οι φόροι χωρίς δανεικά; 

Θα υποστηριχθεί η παραγωγή (σωστό) ή η κατανάλωση (λάθος); 


Ποιους τομείς παραγωγής θα υποστηρίξει το κράτος; 


Θα μπορέσουμε επιτέλους να έχουμε ένα ανταποδοτικό συνταξιοδοτικό σύστημα που σου δίνει τα λεφτά που επένδυσες εσύ και όχι τα λεφτά του γείτονα;

Μια αρχή είναι η έκθεση Πισσαρίδη, που δίνει χρήσιμες γενικές γραμμές. Με όλο τον σεβασμό στους φίλους συνάδελφους που την έγραψαν, η εφαρμογή θα είναι πολύ πιο σημαντική από τη μελέτη. Και αυτή πέφτει 100% στην κυβέρνηση. Είναι μια καταπληκτική ευκαιρία να γίνουν μεταρρυθμίσεις! Και αν δεν γίνουν τώρα...

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΠΑΝΑΝΙΑ: Μεταρρυθμίσεις και αντίσταση

Καθηγητής στο Stern School of Business, New York University και διευθυντής του NET Institute.

Η παρούσα κυβέρνηση εξελέγη για να κάνει μεταρρυθμίσεις. Ο πρωθυπουργός είναι ο κατεξοχήν μεταρρυθμιστής πρωθυπουργός. Υστερα από δέκα χρόνια κρίσης, οι Ελληνες αρχίζουν ήδη να βλέπουν τις μεταρρυθμίσεις που κάνουν τη ζωή τους καλύτερη.

Μία από τις βασικές μεταρρυθμίσεις είναι η στερέωση των θεσμών στην Ελλάδα και η εναρμόνιση με τους ευρωπαϊκούς θεσμούς. Η ανεξάρτητη αρχή της Επιτροπής Ανταγωνισμού είχε καταβαραθρωθεί στον κομματικό καιάδα επί ΣΥΡΙΖΑ. Ευτυχώς, η σημερινή κυβέρνηση έβαλε επικεφαλής ειδικούς στον τομέα του δικαίου του ανταγωνισμού, με πρόεδρο τον Ιωάννη Λιανό, πολύ διακεκριμένο καθηγητή Νομικής στο University College του Λονδίνου.

Ενα από τα πιο σημαντικά έργα της επιτροπής είναι ο εναρμονισμός του νομικού πλαισίου στην Ελλάδα με το ευρωπαϊκό δίκαιο. Αυτό σημαίνει πως όλοι οι τομείς της οικονομίας ρυθμίζονται από την Επιτροπή Ανταγωνισμού. Τίποτα το παράξενο. Ετσι γίνεται σε όλη την Ευρώπη και έτσι πρέπει να γίνεται. Μια συγχώνευση υπεραγορών, π.χ., πρέπει να αντιμετωπίζεται με τα ίδια κριτήρια και από την ίδια αρχή όπως μια συγχώνευση τηλεπικοινωνιακών εταιρειών. Τίποτα απλούστερο.

Ομως, στην Ελλάδα της εξαίρεσης, όλα τα θέματα ανταγωνισμού των τηλεπικοινωνιών έπεφταν στην αρμοδιότητα ειδικής αρχής, της ΕΕΤΤ. Αυτός ο αναχρονισμός τελειώνει με την εναρμόνιση του ελληνικού δικαίου με το ευρωπαϊκό. Η Επιτροπή Ανταγωνισμού παίρνει όλες τις αρμοδιότητες ανταγωνισμού στις τηλεπικοινωνίες και η ΕΕΤΤ παραμένει για ειδικά θέματα, όπως το μοίρασμα του ηλεκτρομαγνητικού φάσματος, και μπορεί να συμβουλεύει την Επιτροπή Ανταγωνισμού για άλλα θέματα. Απλό και δίκαιο.

Επιπλέον, μια ματιά στις τηλεπικοινωνίες στην Ελλάδα δείχνει ότι οι τιμές κινητής τηλεφωνίας είναι υψηλές και ο ανταγωνισμός χωλαίνει. Αυτές οι υψηλές τιμές είναι στην καθημερινότητα του Ελληνα. Επίσης, φαίνονται και σε πολλές μελέτες που συγκρίνουν τις τιμές και τις ταχύτητες υπηρεσιών κινητής τηλεφωνίας σε όλες τις χώρες της Ε.Ε., όπου η Ελλάδα είναι ουραγός με τις υψηλότερες τιμές ή σχεδόν τις υψηλότερες στην Ευρώπη. 

Περισσότερος ανταγωνισμός θα συνέφερε ιδιαίτερα τον Ελληνα καταναλωτή. Ο εναρμονισμός του δικαίου μπορεί να δώσει ώθηση στον ανταγωνισμό στην τηλεφωνία, με αποτέλεσμα χαμηλότερες τιμές και υψηλότερη ποιότητα. Περισσότερος ανταγωνισμός είναι καλοδεχούμενος, ιδιαίτερα όταν είμαστε στο κατώφλι των δικτύων πέμπτης γενιάς (5G) με πολύ υψηλότερες ταχύτητες.

Μια κεντρική μεταρρυθμιστική δράση της κυβέρνησης είναι η ψηφιοποίηση των κρατικών υπηρεσιών και η ηλεκτρονική πρόσβαση του πολίτη στις κρατικές υπηρεσίες. Αυτό το έργο θα έχει τεράστια οφέλη για την Ελλάδα. Οι σημερινές υψηλές τιμές στην τηλεφωνία είναι τροχοπέδη στη σημαντική αυτή μεταρρύθμιση. Εντατικοποίηση του ανταγωνισμού στις τηλεπικοινωνίες θα βοηθήσει ιδιαίτερα τον μετασχηματισμό προς το ψηφιακό κράτος.

Στην Ελλάδα, για κάθε μεταρρύθμιση, υπάρχει αντίσταση. Ο ανταγωνισμός ίσως είναι για κάποιους «κακή» έννοια προς αποφυγήν. Ομως...

ΚΟΡΩΝΟΪΟΣ - ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ - ΕΛΛΑΔΑ: Πότε και πώς θα ξανανοίξει η οικονομία

Καθηγητή στο Stern School of Business, NYU

Ο ιός από την Κίνα, μετά την Κίνα, μαστίζει την Αμερική και ιδιαίτερα την Ευρώπη. Χωρίς γνωστή θεραπεία ή εμβόλιο, έχει κοστίσει ήδη 100.000 θανάτους και 1,6 εκατ. κρούσματα με σημαντικά συμπτώματα. Με εννεαπλάσια κρούσματα με πολύ ελαφρά ή μηδέν συμπτώματα, μιλάμε ήδη για πάνω από 16 εκατομμύρια κρούσματα.

Σχεδόν όλες οι χώρες του κόσμου επέβαλαν περιορισμούς στην κυκλοφορία και έκλεισαν τα καταστήματα και τα εργοστάσια. Αλλες αρχίσαν νωρίς όπως η Ελλάδα, άλλες καθυστέρησαν όπως η Ιταλία. Στις Ηνωμένες Πολιτείες, πάρα την έγκαιρη απαγόρευση πτήσεων από την Κίνα, καθυστέρησε η επιβολή απαγόρευσης πτήσεων από την Ευρώπη. Οι Αρχές της Νέας Υόρκης δεν έκλεισαν τα σχολεία και τις επιχειρήσεις νωρίς. Ετσι, πάρα τον περιορισμό της κυκλοφορίας από τις 22 Μαρτίου, η Νέα Υόρκη θρήνησε πάνω από 1.700 θανάτους και 161.000 κρούσματα, που σχεδόν όλοι μολυνθήκαν πριν από την επιβολή των περιορισμών κυκλοφορίας.

Ομως τα καλά νέα για την πανδημία ήδη έφτασαν. Στη Νέα Υόρκη, οι νέες εισαγωγές στα νοσοκομεία έπεσαν κάθετα, σε μόλις 200 την Τέταρτη σε σύγκριση με πάνω από 1.100 τέσσερις μόνο ημέρες νωρίτερα. Αυτό σημαίνει ότι η Νέα Υόρκη ξεπέρασε την κορυφή της επιδημίας! Οσο κρατούν τα περιοριστικά μετρά θα έχουμε λιγότερα κρούσματα, λιγότερες εισαγωγές στα νοσοκομεία και λιγότερους θανάτους.

Απ’ την άλλη μεριά, το κλείσιμο των επιχειρήσεων δημιούργησε μεγάλη οικονομική κρίση, σχεδόν 20% μείωση του ΑΕΠ στις ΗΠΑ για το δεύτερο και το τρίτο τρίμηνο, ίσως και μεγαλύτερη. 


Η Fed προσέφερε απεριόριστη ρευστότητα στην οικονομία και αγόρασε πάνω από 1 τρισ. ομολογιών του Δημοσίου. 


Το κράτος ήδη ξοδεύει 2 τρισ. (περίπου 10% του ΑΕΠ) σε πακέτο διάσωσης και μάλλον θα ξοδέψει επιπλέον 5%-10% του ΑΕΠ. Η κατάσταση σταθεροποιήθηκε και η χρηματαγορά ανέβηκε 13% αυτή την εβδομάδα. Ομως η Αμερική πρέπει να ξανανοίξει.

Εχοντας ξεπεράσει τα χειρότερα, η Αμερική πρέπει να αποφασίσει πότε και πώς θα ξανανοίξει. 


Τι χρειάζεται γι’ αυτό;  


Πρώτα, χρειάζεται να μάθουμε τι ποσοστό του πληθυσμού νοσεί, έστω και πολύ ελαφρά. Γι’ αυτό χρειάζεται στατιστικό τεστ 1.000 ατόμων από τον γενικό πληθυσμό, με το τεστ που ήδη έχουμε. 


Δεύτερον, χρειάζεται να μάθουμε τι ποσοστό του πληθυσμού έχει νοσήσει και αναρρώσει, και δεν βρίσκεται σε κίνδυνο να νοσήσει. Αυτό το ανιχνεύουν τεστ αντισωμάτων, που κυκλοφορούν σε διάφορες χώρες σε διαφορετικά στάδια έγκρισης. Πάλι χρειάζεται στατιστικό τεστ 1.000 ατόμων από τον γενικό πληθυσμό.

Εχοντας πολλά τεστ αντισωμάτων στα χεριά μας, μπορούμε να κάνουμε μια πολύ σοφή κίνηση που θα μας βοηθήσει να ξανανοίξουμε: 


Να κάνουμε...

ΥΠΑΡΚΤΟΣ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΣ: Φτιαχτηκε εορταστικη επιτροπη για τα 200 χρονια απο το 1821 με προεδρο που ζει στην Γενευη!!! Τί δεν καταλαβαίνεις?

Γράφει ο Nicholas Economides


Μα πριν γιορτάσουμε, να δούμε τι καταφέραμε τα 200 χρόνια.

 
1. Χρεοκοπήσαμε σαν κράτος αρκετές φορές, δανειζόμενοι πολύ περισσότερα από όσα μπορούσαμε να πληρώσουμε. Σήμερα, περιμένουμε τους ξένους επενδυτές. Χωρίς αυτούς είμαστε χρεοκοπημένοι για πάντα με 180+% χρέος/ΑΕΠ.

2. Με καταστροφικούς χειρισμούς φέραμε 1.5 εκ Έλληνες πρόσφυγες στην Ελλάδα και συμφωνήσαμε να φύγουν από εκεί που ζούσαν για πολλές εκατοντάδες χρόνια.
 

3. Με γενική ηττοπάθεια συνδυασμένη με τσαμπουκά χάσαμε 40+ της Κύπρου και 90% των Ελλήνων της Κωνσταντινούπολης. Φοβόμαστε ακόμα και να οριοθετήσουμε επίσημα την ΑΟΖ μας μη και μας επιτεθούν οι "σύμμαχοι" Τούρκοι.

 
4. Κάναμε καταστροφικότατο εμφύλιο πόλεμο που μας στέρησε την ανάπτυξη για μια δεκαετία (1945-1955). Μερικοί (Βαρουφ, Τσιπρας'15) θέλουν να τον ξαναζήσουν! Και ο πρότερος εθνικός διχασμός μας κόστισε την Μικρασιατική Καταστροφή και ατέλειωτη φτώχια και εξαθλίωση.
 

5. Δεχτήκαμε να μένουν στην Ελλάδα (πρακτικά για πάντα) πάνω από 1 εκ. μετανάστες άλλων πολιτισμών και θρησκειών. Τι θα είναι η Ελλάδα το 2050; Το 2080;
 

Σκέφτομαι...

ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ και ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΥΡΙΖΟΠΛΗΚΤΗ ΧΡΕΟΚΟΠΗΜΕΝΗ ΜΠΑΝΑΝΙΑ: Το τέλος των μνημονίων και η αρχή της νέας χρεοκοπίας της Ελλάδας

ΠΡΟΣΕΞΤΕ ΤΟ...
Καθηγητής Stern School of Business, New York University.


Τ​​ο Eurogroup της Πέμπτης όρισε τις συνθήκες για το τέλος του τρίτου μνημονίου τον Αύγουστο. Παρότι δεν υπάρχει τέταρτο δάνειο, η Ε.Ε. και το ΔΝΤ έχουν συμφωνήσει με την κυβέρνηση για νέες μακροχρόνιες πολιτικές λιτότητας: μεγάλες μειώσεις στις συντάξεις και την υποχρέωση η Ελλάδα να έχει 3,5% του ΑΕΠ πρωτογενές πλεόνασμα για χρόνια. 


Για να καταφέρει αυτό η κυβέρνηση επέβαλε εξοντωτικούς προσωπικούς και εταιρικούς φόρους, τεράστιο ΦΠΑ και την αρχή φορολογίας ακόμα και για εισοδήματα 6.000 ευρώ. Οι φόροι αφαιρούν όλο το οξυγόνο από την ελληνική οικονομία. Οι επενδύσεις βρίσκονται στο ναδίρ, η κατανάλωση είναι μειωμένη 25% σε σχέση με μερικά χρόνια πριν, και η ανεργία είναι στο 23%.


Με αστρονομικούς φόρους και εχθρική γραφειοκρατία προς τις επιχειρήσεις, η Ελλάδα είναι απίθανο να προσελκύσει επενδύσεις και να καταφέρει ταχεία ανάπτυξη. 


Χωρίς ταχεία ανάπτυξη, η Ελλάδα δεν θα μπορέσει ποτέ να αποπληρώσει πλήρως το χρέος της, πάρα τη δεκαετή επιμήκυνση της ωρίμανσης του 1/3 των χρεών της που της δόθηκε από την Ε.Ε. την Πέμπτη, υλοποιώντας την υπόσχεση του 2012.


Η απόφαση του Eurogroup έχει σκοπό να δημιουργήσει ένα «μαξιλάρι» χρημάτων που θα βοηθήσει την Ελλάδα να πληρώσει τις εξωτερικές της υποχρεώσεις για 2 χρόνια χωρίς να εκδώσει νέα ομόλογα. Ετσι, το ευρωπαϊκό σχέδιο εγκαταλείπει τον στόχο της επιστροφής της Ελλάδας στις χρηματαγορές στο τέλος του προγράμματος που ήταν βασικός στόχος των μνημονίων. Φυσικά δεν βοηθάει ότι το ΔΝΤ θεωρεί ότι το Ελληνικό χρέος είναι μόνο μεσοπρόθεσμα βιώσιμο, και δεν γνωρίζει αν είναι βιώσιμο μακροπρόθεσμα.


Μόλις ξοδευτεί ή μειωθεί το «μαξιλάρι», θα είναι ακόμα πιο δύσκολο για την Ελλάδα να βγει στις χρηματαγορές με λογικά επιτόκια.


Τα οκταετή μνημόνια απέτυχαν να επαναφέρουν την Ελλάδα στην «κανονικότητα». Οταν εξαντληθεί το «μαξιλάρι», η Ελλάδα, βλέποντας  τη  χρεοκοπία  κατάφατσα, θα εκλιπαρεί για νέο μνημόνιο.


Υπάρχει επιτέλους λύση για την Ελλάδα;  


Ναι, αλλά...

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΥΡΙΖΟΠΛΗΚΤΗ ΜΠΑΝΑΝΙΑ: Προβλήματα της επόμενης κυβέρνησης και οι λύσεις τους

Καθηγητής Stern School of Business, New York University.


Η ​​κυβέρνηση παραπαίει, αλλάζοντας θέσεις καθημερινά, με τεράστιες αδυναμίες στην οικονομική πολιτική, στα ελληνοτουρκικά, στην ονομασία της ΠΓΔΜ, στην εγκληματικότητα που μαστίζει τη χώρα, στους αναρχικούς με κρατίδιο μέσα στην Αθήνα, στην παιδεία που πια δεν είναι εκπαίδευση, και στη γενική ασυδοσία στον δημόσιο τομέα. 


H θέση της για «καθαρή έξοδο» από τα μνημόνια είναι σκέτη προπαγάνδα όταν η κυβέρνηση έχει υπογράψει βαρύτατες δεσμεύσεις για τη μετεκλογική περίοδο. 


Δεν υπάρχει πια τίποτα θετικό που αυτή η κυβέρνηση θα μπορέσει να καταφέρει. Αντίθετα, στην πορεία εξόδου προς εκλογές, η κυβέρνηση κατεδαφίζει τα ελάχιστα θετικά που της επέβαλαν οι Ευρωπαίοι.



Καιρός λοιπόν να μιλήσουμε για τη μετεκλογική περίοδο, για το τι είναι αναγκαίο άμεσα, τι είναι εφικτό, τι μπορούμε να καταφέρουμε σαν Ελλάδα ύστερα από οκτώ χρόνια κηδεμονίας.



Πρόβλημα πρώτο. Υπερφορολόγηση. Ποτέ στην ιστορία δεν μπόρεσε μια οικονομία με αναιμική ανάπτυξη να βγάζει πρωτογενές πλεόνασμα 3,5%-4% και μάλιστα για χρόνια, όπως υποσχέθηκε ο κ. Τσίπρας στους δανειστές το 2015. Το κράτος αρπάζει όλα τα χρήματα που έχουν τα νοικοκυριά και οι επιχειρήσεις (ακόμη πιο πολλά από όσα υποσχέθηκε ο κ. Τσίπρας στην Ε.Ε.), και καταστρέφει έτσι όλες τις προοπτικές ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας! Εάν θέλουμε ανάπτυξη, δημιουργία θέσεων εργασίας και μείωση της ανεργίας, πρέπει να μειώσουμε τη φορολογία και το πρωτογενές πλεόνασμα.



Λύση. Μειώνουμε τη φορολογία των επιχειρήσεων δραστικά, και τη φορολογία φυσικών προσώπων σταδιακά. Δεν αυξάνουμε τη φορολογία μειώνοντας το αφορολόγητο. όπως υποσχέθηκε στην Ε.Ε. ο κ. Τσίπρας. Δεν μπορούμε να ζητάμε φόρο εισοδήματος από τον μισθωτό των 600 ευρώ, που πληρώνει και 24% ΦΠΑ. Η μείωση της φορολογίας θα δώσει μια άμεση ανάσα στην οικονομία και την κατανάλωση.



Πρώτο σημείο διαπραγμάτευσης. Η νέα κυβέρνηση χρειάζεται να πείσει τους Ευρωπαίους να μειωθεί το πρωτογενές πλεόνασμα σε 1,5% για να μπορέσουν να μειωθούν οι φόροι. Πρέπει να πείσουμε την Ε.Ε. ότι αν δεν μειωθούν φόροι δεν θα υπάρξει ταχεία ανάπτυξη, και αν δεν υπάρξει ταχεία ανάπτυξη οι Ευρωπαίοι δεν θα πάρουν ποτέ πίσω τα χρήματά τους. Αυτή είναι η σκληρή αλήθεια, όχι απειλές τύπου Βαρουφάκη.



Πρόβλημα δεύτερο. Το δημόσιο χρέος είναι μεγάλο ως ποσοστό του ΑΕΠ, αποτέλεσμα δεκαετιών κακοδιαχείρισης και της τρελής διαπραγμάτευσης του 2015. Χωρίς ανάπτυξη, η Ελλάδα δεν θα μπορέσει ποτέ να αποπληρώσει το χρέος. Τα τεράστια πλεονάσματα 3,5%, που υπόγραψε ο κ. Τσίπρας, καταδικάζουν την Ελλάδα να μην αναπτύσσεται και νομοτελειακά να μην μπορεί να αποπληρώσει το χρέος.



Λύση. Οι Ευρωπαίοι χρειάζεται να δεχτούν ένα οικονομικό σχέδιο της Ελλάδας που θα δίνει χρονική προτεραιότητα στην ανάπτυξη και να μετατοπίζει την αποπληρωμή του χρέους στο απώτερο μέλλον. Μόνο με μεγάλη ανάπτυξη για τουλάχιστον πέντε χρόνια και σημαντική επιμήκυνση των ευρωπαϊκών δανείων θα μπορέσει η Ελλάδα να ορθοποδήσει. Αυτή είναι η μοναδική λύση που θα εξασφαλίσει την αποπληρωμή του χρέους.



Δεύτερο σημείο διαπραγμάτευσης. Η σημερινή κυβέρνηση είναι απίθανο να καταφέρει σημαντική επιμήκυνση των ευρωπαϊκών δανείων. Η μετεκλογική κυβέρνηση πρέπει να προσπαθήσει άμεσα σημαντική επιμήκυνση των λήξεων, και τη μετατροπή των διμερών δανείων και των δανείων του ΔΝΤ σε δάνεια του μηχανισμού σταθερότητας, που θα έχουν απώτερες λήξεις. Να χρησιμοποιήσει τα εναπομείναντα χρήματα του 3ου μνημονίου σαν ενεργή πιστωτική γραμμή, και η Ελλάδα να ζητήσει επιπλέον εν δυνάμει πιστωτική γραμμή από την Ε.Ε. ώστε να έχει πιο δυνατή θέση στην έξοδο στις αγορές.



Πρόβλημα τρίτο. Επενδύσεις. Η βαρύτατη φορολογία, η άκρατη γραφειοκρατία, η πολυδιάσπαση της διοίκησης που δίνει τη δυνατότητα καθυστερήσεων από διάφορες κατευθύνσεις, η έλλειψη γρήγορων δικαστικών αποφάσεων, το «πάγωμα» της εφαρμογής των μεταρρυθμίσεων και η έλλειψη πολιτικής συναίνεσης είναι οι κύριοι λόγοι που Ελληνες και ξένοι δεν επενδύουν στην Ελλάδα.



Λύση. Μείωση της φορολογίας. Εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων. Επιτάχυνση της δικαιοσύνης. Μείωση της γραφειοκρατίας. Τα τελευταία τρία θα είναι από τα πιο δύσκολα έργα της επομένης κυβέρνησης.



Πρόβλημα τέταρτο. Το συνταξιοδοτικό σύστημα έχει καταρρεύσει και στηρίζεται στην επιδότηση του Δημοσίου, παρά τις μεγάλες εισφορές εργαζομένων και εργοδοτών. Στο γενικό κομφούζιο, άλλοι λαμβάνουν πολλά έχοντας δώσει πενιχρές εισφορές και άλλοι παίρνουν λίγα έχοντας δώσει μεγάλες εισφορές.
 

Λύση. Αρχίζουμε ένα ανταποδοτικό σύστημα, όπου παίρνεις ως σύνταξη αυτά που συνεισέφερες συν τόκους και υπεραξία επενδύσεων. Ολοι οι καινούργιοι εργαζόμενοι μπαίνουν σε αυτό το σύστημα. Επειδή είναι ανταποδοτικό, το καινούργιο σύστημα δεν χρειάζεται χρηματική υποστήριξη από το κράτος. Οι παλαιοί εργαζόμενοι μένουν στο παλιό σύστημα και το κράτος συνεχίζει να τους επιδοτεί. Βάζοντας όλους τους καινούργιους εργαζομένους στο ανταποδοτικό σύστημα, περιορίζουμε το μέγιστο ποσό επιδότησης που θα χρειαστεί από το κράτος για τους παλαιούς εργαζομένους. Με τον καιρό μπαίνουν εθελοντικά και παλιοί εργαζόμενοι στο ανταποδοτικό σύστημα, ξελαφρώνοντας τις υποχρεώσεις του κράτους.



Πρόβλημα πέμπτο. Η ανεργία παραμένει στα ύψη.



Λύση. Η μόνη λύση στην ανεργία είναι...

ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ - BREXIT - E.E.: Από αυτοκρατορία, δύο μίζερα νησιά

Καθηγητής, Stern School of Business, NYU & University of California, Berkeley.


Η Βρετανία ποτέ δεν ήταν σίγουρη ότι ήταν «Ευρώπη». Αλλά από την εποχή του ’60, έπειτα από δύο οικονομικά επώδυνες μεταπολεμικές δεκαετίες, χωρίς πια αυτοκρατορία και υστέρα από το φιάσκο της εκστρατείας του Σουέζ, αποφάσισε ότι θα είχε καλύτερο μέλλον στην Ευρωπαϊκή Ενωση.  


Πήρε χρόνια να γίνει δεκτή, αλλά μετά, για τέσσερις δεκαετίες, ωφελήθηκε σημαντικά από τη συμμετοχή της στην Ε.Ε.


Ωφελήθηκε επίσης με την ειδική μεταχείριση μέσα πάντα στο πλαίσιο της Ε.Ε. σε ένα σωρό θέματα.


Γιατί λοιπόν Brexit; 


Ο πρωθυπουργός Ντέιβιντ Κάμερον αποδείχθηκε πολύ κατώτερος των περιστάσεων. Πιεζόμενος από τον υπερεθνικιστή Νάιτζελ Φάρατζ, έβαλε τα κομματικά του συμφέροντα πάνω από τα εθνικά και έθεσε την ερώτηση του δημοψηφίσματος, μια ερώτηση που δεν υπήρχε λόγος να τεθεί.


Και αφού έχασε το δημοψήφισμα προχθές, θέλει τώρα να καθυστερήσει τη διαδοχή του, ορίζοντάς την για τον ερχόμενο Οκτώβριο, και πάλι για κομματικούς λόγους, δημιουργώντας, όμως, επιπλέον αβεβαιότητα στις ήδη πολύ ανήσυχες αγορές. 


Η άμεση ζημία από την καταιγίδα στις διεθνείς χρηματαγορές και στη στερλίνα γίνεται ήδη. Και αδύναμα κράτη, όπως η Ελλάδα, πλήττονται σφοδρά. Αλλά η μεγάλη ζημιά του Brexit είναι μακροχρόνια.


Το Brexit θα προκαλέσει πολύ σοβαρές ζημίες στην οικονομία της Bρετανίας, της Ευρώπης και του κόσμου. 


Στη Βρετανία, χιλιάδες θέσεις εργασίας θα χαθούν, από τη στιγμή που οι αμερικανικές τράπεζες θα μεταφέρουν τα κεντρικά τους γραφεία στην Ευρώπη, από το Λονδίνο στη Γερμανία, αφού η Βρετανία δεν είναι πια μέλος της Eυρωπαϊκής Ενωσης. Στο μεταξύ, δασμοί μεταξύ Bρετανίας και Eυρωπαϊκής Ενωσης θα μειώσουν την κίνηση εμπορευμάτων και θα ανεβάσουν τις τιμές, ζημιώνοντας τους Βρετανούς.


Επίσης, η Βρετανία θα χρειαστεί να επαναδιαπραγματευτεί (με χειρότερους όρους, όμως, αυτή τη φορά) εκατοντάδες διακρατικές συμφωνίες με τρίτα κράτη, υπογραμμένες όταν η Βρετανία ήταν μέλος της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Η βρετανική οικονομία που πήγαινε καλυτέρα από τον μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ενωσης, τώρα θα πέσει στην ύφεση.


Σε ό,τι αφορά τις οικονομικές ζημίες στην Ευρώπη και στον υπόλοιπο κόσμο...

ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ και ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΥΡΙΖΟΠΛΗΚΤΗ ΜΠΑΝΑΝΙΑ: Το ελληνικό χρέος, η Ε.Ε., το ΔΝΤ, οι ΗΠΑ και η ανάπτυξη

Δύο ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΑ άρθρα που γράφτηκαν λίγο πριν και λίγο μετά το Eurogroup της 25ης Μαϊου τα οποία αξίζει  να προσέξετε για να καταλάβετε , τί παίχτηκε, τί αποφασίστηκε και τί χάθηκε, με απλά και κατανοητά λόγια από έναν ΣΟΒΑΡΟ καθηγητή και όχι από κυβερνητικούς αστοιχείωτους που σας ρίχνουν τον... αριστερό παπά!


Καθηγητή στο Stern School of Business, NYU και στο University of California, Berkeley.


Μ​​ετά τη δήθεν διαπραγμάτευση Βαρουφάκη και το χοντρό πολιτικό λάθος του δημοψηφίσματος του 2015, ο κ. Τσίπρας υπέγραψε καθ’ υπαγόρευση όλα όσα του ζήτησαν οι Ευρωπαίοι. Και βαρύτατους νέους φόρους, και περικοπή συντάξεων, και τα 50 δισ. περιουσίας του Δημοσίου σε πλειστηριασμό, ακόμα και τον αυτόματο «κόφτη/στύφτη» αν οι στόχοι δεν επιτευχθούν. Τόσο βαριά είναι αυτά τα μέτρα, που το ΔΝΤ, παραδοσιακά «ο σκληρός» της παρέας, δήλωσε ότι το μοντέλο της Ε.Ε. δεν βγάζει την Ελλάδα στην ανάπτυξη το 2018 και αντιπρότεινε μικρότερες περικοπές από την Ε.Ε.  


Η ελληνική κυβέρνηση, αντί να χειροκροτήσει το ΔΝΤ, το επέκρινε και κοινοποίησε υποκλαπείσες συνομιλίες μεταξύ στελεχών του ΔΝΤ για το πώς θα διαμόρφωναν τη στρατηγική του ΔΝΤ στη διαπραγμάτευση με τους Ευρωπαίους! H ελληνική κυβέρνηση δέχθηκε τις περικοπές που πρότειναν οι Ευρωπαίοι, που ήταν μεγαλύτερες από αυτές του ΔΝΤ.


Το ΔΝΤ και οι ΗΠΑ δηλώνουν τώρα ότι το ελληνικό δημόσιο χρέος είναι μη βιώσιμο μετά την αύξησή του κατά 87 δισ. με το μνημόνιο του Ιουλίου 2015.  


Το ΔΝΤ προτείνει παράταση των λήξεων των ελληνικών υποχρεώσεων προς τους Ευρωπαίους και σημαντική επιμήκυνση της περιόδου χάριτος κατά την οποία η Ελλάδα δεν πληρώνει τόκους. Το ΔΝΤ επίσης προτείνει την αλλαγή των επιτοκίων από κυμαινόμενα σε σταθερά. Παρόμοιες προτάσεις είχα διατυπώσει επανειλημμένα από το 2011 σε άρθρα μου στην «Καθημερινή» και τους Financial Times.  


Αν γίνει δεκτή η πρόταση του ΔΝΤ, η παρούσα αξία του χρέους θα μειωθεί κατά 40%-50% και η Ελλάδα θα έχει μια μακρά περίοδο να ορθοποδήσει και να αναπτυχθεί πριν αρχίσει να πληρώνει τόκους. 


Παρούσα αξία σημαίνει πόσα ευρώ του 2016 αξίζει ένα δάνειο 100 ευρώ με μελλοντική λήξη.  


Οσο πιο μακριά είναι η λήξη, τόσο μικρότερη η παρούσα αξία. Για παράδειγμα, επιμηκύνοντας τη λήξη δανείου του EFSF/ESM από το 2038 στο 2086 (δηλαδή από 22 σε 70 χρόνια) μειώνει την παρούσα αξία του δανείου περίπου 50%.


Η προοπτική του ΔΝΤ είναι ότι το κεφάλαιο του χρέους δεν θα πληρωθεί ποτέ, αλλά θα αναχρηματοδοτείται, όπως είναι η συνηθισμένη πρακτική.  


Οσο θα αναπτύσσεται η Ελλάδα στο μέλλον, το χρέος θα γίνεται μικρότερο ποσοστό του ΑΕΠ. Ετσι, για να δουλέψει σωστά η ρύθμιση του χρέους, πρέπει η Ελλάδα να ακολουθήσει δημοσιονομική πειθαρχία, να ξεπεράσει την κρίση, να αναδιαρθρώσει την οικονομία της και να έχει μακροχρόνια ανάπτυξη. Οι δομικές αλλαγές στην ελληνική οικονομία, η μείωση του δημόσιου τομέα, η μείωση φόρων, οι ιδιωτικοποιήσεις και η προσέλκυση επενδύσεων είναι εντελώς απαραίτητα για να βγει η Ελλάδα από την κρίση. Ακόμα και αν μαγικά διαγραφόταν όλο το δημόσιο χρέος σήμερα, χωρίς δομικές αλλαγές και οικονομική πειθαρχία, σε λίγα χρόνια η Ελλάδα θα το ξαναδημιουργούσε.


Η πρόταση του ΔΝΤ δεν μειώνει την ονομαστική αξία του χρέους όπως υποσχόταν ο κ. Τσίπρας προεκλογικά, δηλαδή δεν γίνεται «κούρεμα».  


Ομως αν γίνει αποδεκτή, οι Ευρωπαίοι θα χάσουν το 40%-50% της παρούσης αξίας του χρέους που η Ελλάδα τους οφείλει και αντίστοιχα θα κερδίσει το ίδιο ποσό η Ελλάδα. 


Η αναδιάρθρωση του χρέους είναι ένα «δώρο» προς την Ελλάδα. Λόγω της μεγάλης δυσπιστίας και της αναξιόπιστης διαπραγμάτευσης Βαρουφάκη, αρκετοί Ευρωπαίοι δεν είναι διατεθειμένοι να δώσουν το «δώρο» στην Ελλάδα πάρα μόνο στη λήξη των μνημονίων, και ίσως μερικοί από αυτούς ποτέ.


Βλέποντας τη βραδυπορία των Ευρωπαίων, το ΔΝΤ απειλεί να φύγει από το Μνημόνιο 3 και να μην καταβάλει τα 36,6 δισ. που του αντιστοιχούν αν δεν γίνει αναδιάρθρωση του χρέους. 


Αν φύγει το ΔΝΤ, οι Ευρωπαίοι θα χρειαστεί να προχωρήσουν σε Μνημόνιο 4 για το συμπληρωματικό ποσό, με πιθανόν νέες περικοπές.
  

Επίσης, αν δεν γίνει η αναδιάρθρωση του χρέους, θα ήταν παράξενο να επιβλέπει το ΔΝΤ για λογαριασμό των Ευρωπαίων ένα πρόγραμμα που θεωρεί «μη βιώσιμο». Επιπλέον, υπάρχουν οι παλιότερες μνημονιακές υποχρεώσεις της Ελλάδας προς το ΔΝΤ (14 δισ.), που αποχωρώντας το ΔΝΤ θα μπορούσε να καταστήσει άμεσα απαιτητές. Τότε ίσως το ESM να πληρώσει στο ΔΝΤ τα 14 δισ., αλλά αυτό πάλι θα χρειαζόταν καινούργια χρήματα, άρα Μνημόνιο 4.


Οι διαφορές απόψεων μεταξύ ΔΝΤ και Ευρωπαίων είναι σημαντικές και είναι πολύ δύσκολο να γεφυρωθούν. Το πιο πιθανό είναι ότι το πρόγραμμα (Μνημόνιο 3) θα αρχίσει μόνο με τα λεφτά των Ευρωπαίων (50 δισ.) που θα υποσχεθούν στο ΔΝΤ να επιστρέψουν τον Σεπτέμβριο με πρόταση για το χρέος. Μέχρι τότε θα έχει ξεκαθαρίσει το τοπίο στην Ευρώπη όσον αφορά τη θέση της Βρετανίας στην Ευρώπη, ίσως και το προσφυγικό να μην είναι τόσο οξύ. Θα έχει ξεκαθαρίσει ίσως και το τοπίο στην Ελλάδα, θα φανεί αν η κυβέρνηση εφαρμόζει το πρόγραμμα ή (το πιο πιθανόν) όχι. 


Αν η Βρετανία δεν φύγει, αν δεν πιέζει τόσο πολύ το προσφυγικό, και αν η Ελλάδα δεν εφαρμόζει το πρόγραμμα, είναι πιθανό πολλοί Ευρωπαίοι να το βρουν λογικό να μην κάνουν το «δώρο» στην Ελλάδα, αλλά να δρομολογήσουν την ουσία της συζήτησης για το χρέος για το τέλος του Μνημονίου 3 το 2018.  


Θα το δεχτεί αυτό το ΔΝΤ; 


Δεν γνωρίζω. Πάντως, χωρίς διαρθρωτικές αλλαγές και δημοσιονομική πειθαρχία, η αναδιάρθρωση του χρέους, όποτε κι αν γίνει, δεν θα φέρει την πολυπόθητη ανάπτυξη και την έξοδο της Ελλάδας από την κρίση.

Χρέος, ώδινεν όρος και έτεκε μυν


Η απόφαση του Eurogroup (της 25ης Μαίου) είναι μεγάλη ήττα για την Ελλάδα, το ΔΝΤ (και τις ΗΠΑ). Μετά την απειλή του ΔΝΤ ότι δεν θα συμμετάσχει στο πρόγραμμα γιατί το χρέος ως έχει είναι «μη βιώσιμο» και τις διθυραμβικές υποσχέσεις του πρωθυπουργού για ρύθμιση του χρέους ως αντιστάθμισμα για τις σκληρές περικοπές του Μνημονίου 3, η απόφαση του Eurogroup είναι σκωτσέζικο ντους.
 

Το Eurogroup αποφάσισε να μην κάνει ουσιαστικές αλλαγές στο ελληνικό χρέος, αλλά να παραπέμψει όλες τις κρίσιμες αποφάσεις για το χρέος στο τέλος του Μνημονίου 3, δηλαδή στο 2018, και να γίνει αναδιάρθρωση εάν «το πρόγραμμα τελειώσει επιτυχημένα».  


Με την εμπειρία του τέλους των δύο προηγούμενων μνημονίων αλλά και με την εμπειρία της σημερινής κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ, όλοι ξέρουμε ότι είναι εντελώς απίθανο να «τελειώσει επιτυχημένα το πρόγραμμα». 
  

Αρα, οι Ευρωπαίοι αφήνουν το θέμα εντελώς ανοιχτό. Θυμόμαστε και την υπόσχεση της Ε.Ε. του 2012 για αναδιάρθρωση του χρέους όταν δημιουργηθούν πρωτογενή πλεονάσματα στην Ελλάδα, που δεν τήρησε η Ε.Ε. επί Σαμαρά όταν η Ελλάδα είχε πρωτογενή πλεονάσματα.
 

Η απόφαση του Eurogroup θα ήταν προσδοκώμενη αν δεν υπήρχε η συντονισμένη και πολύμηνη προσπάθεια του ΔΝΤ και των ΗΠΑ να γίνει αναδιάρθρωση τώρα. 


Το ΔΝΤ απειλούσε ότι δεν θα πάρει μέρος στο πρόγραμμα (με συμβολή 36,6 δισ.) αν δεν γίνει ρύθμιση του χρέους και δημοσίευσε την ανάλυσή του που αποδείκνυε ότι το χρέος δεν είναι βιώσιμο.  


Το ΔΝΤ ζητούσε

Επιμήκυνση των λήξεων των ελληνικών δάνειων προς τις ευρωπαϊκές χώρες και τον Μηχανισμό Στήριξης κατά δεκαετίες,  

Αλλαγή των επιτοκίων από κυμαινόμενα σε σταθερά και κάτω από 1,5%, και  

Επιμήκυνση της περιόδου χάριτος που δεν πληρώνει τόκους η Ελλάδα. 


Δεν πήρε κανένα από τα τρία.


 Η Ελλάδα...