Του Γιώργου Χελάκη
Υπάρχουν στιγμές που μια φωνή αρκεί για να ταράξει τη σιωπή ενός ολόκληρου συστήματος. Που τολμά να εκφράσει δημόσια όσα πολλοί συζητούν εδώ και χρόνια. Μία τέτοια φωνή ήταν εκείνη του Μάρκο Ταρντέλι.
Ο άνθρωπος που σήκωσε το Παγκόσμιο Κύπελλο με την Ιταλία το 1982 και χάρισε στο ποδόσφαιρο έναν από τους πιο εμβληματικούς πανηγυρισμούς όλων των εποχών, μετά το υπέροχο γκολ που πέτυχε στον τελικό, το τόλμησε.
Εμφανίστηκε στην ιταλική τηλεόραση πριν από λίγες μέρες, όχι ως ένας νοσταλγός του παρελθόντος, αλλά ως ένας πρωταγωνιστής που βλέπει το άθλημα να απομακρύνεται από τις αξίες που το έκαναν παγκόσμιο σύμβολο.
Οι τοποθετήσεις του ήταν ιδιαίτερα αιχμηρές. Κατά την άποψή του, το σημερινό Μουντιάλ απέχει από τη γιορτή του ποδοσφαίρου που γνώρισε η γενιά του. Υποστήριξε ότι το παιχνίδι υποχωρεί μπροστά στα οικονομικά συμφέροντα, στις πολιτικές ισορροπίες και στην αυξανόμενη επιρροή των ισχυρών του αθλήματος.
Μίλησε για σκιές που, όπως ο ίδιος εκτιμά, βαραίνουν τη διοργάνωση και για αποφάσεις που προκαλούν ερωτήματα γύρω από την αξιοπιστία της. Οι υπαινιγμοί του για τις παρεμβάσεις Τραμπ και τη δουλικότητα του προέδρου της FIFA ήταν σαφείς.
Η παρουσιάστρια της RAI, Πάολα Φεράρι, του ζήτησε να τεκμηριώσει τους ισχυρισμούς του.
Ο Ταρντέλι δεν αναδίπλωσε τη θέση του. Αντίθετα, δήλωσε ότι αναλαμβάνει πλήρως την ευθύνη των λόγων του και υποστήριξε πως η δημοσιογραφία οφείλει να διερευνά όσα προκαλούν προβληματισμό, ακόμη κι όταν αυτό ενοχλεί τους ισχυρούς. Η τηλεοπτική αντιπαράθεση ξεπέρασε τα όρια μιας απλής διαφωνίας και εξελίχθηκε σε μια σύγκρουση για τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζεται σήμερα το ποδόσφαιρο.
Το Μουντιάλ υπήρξε κάποτε η απόλυτη γιορτή του αθλήματος. Ηταν το όνειρο κάθε παιδιού που κυνηγούσε μια μπάλα στις αλάνες και η μεγαλύτερη σκηνή όπου οι κορυφαίοι κρίνονταν (αν και όχι πάντα) μέσα στις τέσσερις γραμμές του γηπέδου.
Σήμερα, όμως, ολοένα και περισσότεροι φίλαθλοι αισθάνονται ότι η λάμψη των εμπορικών συμφωνιών επισκιάζει τη μαγεία του παιχνιδιού. Τα τηλεοπτικά δικαιώματα, οι χορηγοί και τα δισεκατομμύρια που διακινούνται γύρω από τη διοργάνωση μοιάζουν πολλές φορές να πρωταγωνιστούν περισσότερο από την ίδια την μπάλα.
Οι ποδοσφαιριστές εξακολουθούν να προσφέρουν θέαμα, όμως δεν είναι λίγοι εκείνοι που θεωρούν ότι αντιμετωπίζονται ως τα πανάκριβα «άλογα κούρσας» μιας βιομηχανίας που παράγει αμύθητα κέρδη. Αγωνίζονται αδιάκοπα, αυξάνουν τις προσωπικές τους απολαβές, αλλά παράλληλα γίνονται μέρος ενός μηχανισμού όπου το οικονομικό αποτέλεσμα συχνά μοιάζει σημαντικότερο από την ουσία του αθλητισμού.
Γι’ αυτό και η τελευταία αναφορά του Ταρντέλι είχε ξεχωριστό συμβολισμό. Μίλησε για τον Ντιέγκο Μαραντόνα, παραδεχόμενος ότι δεν τον στήριξε όταν εκείνος συγκρουόταν δημόσια με τους ισχυρούς του παγκόσμιου ποδοσφαίρου.
Για πολλούς, ο Μαραντόνα υπήρξε μια ενοχλητική προσωπικότητα επειδή δεν δίσταζε να αμφισβητεί τους μηχανισμούς εξουσίας του αθλήματος. Η συγγνώμη του Ταρντέλι δεν ήταν απλώς μια προσωπική εξομολόγηση· ήταν ένας συμβολικός φόρος τιμής σε όσους προτίμησαν να μιλήσουν αντί να σιωπήσουν.
Είτε συμφωνεί κανείς είτε διαφωνεί με τις απόψεις του ιταλού θρύλου, ένα είναι βέβαιο.
Το ποδόσφαιρο βρίσκεται σε μια εποχή όπου καλείται να αποδείξει ότι η ψυχή του δεν μπορεί να αντικατασταθεί από χορηγίες, οικονομικούς δείκτες και επιχειρηματικά συμφέροντα.
Γιατί …
