ΚΟΙΝΩΝΙΑ και ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ: Ψάχνοντας τον Πικατσού

Μια μητέρα, στην Αγγλία του 1940 έχει βγει βόλτα με τα παιδιά της, ενώ αναμένεται βομβαρδισμός.

Toυ ΓΙΩΡΓΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑΚΗ

Έπαιζαν Pokemon Go βαδίζοντας πέρα δώθε στον παραλιακό δρόμο με τα καφέ και τα σουβλατζίδικα. Παρότι δεν αγγίζονταν μεταξύ τους έδειχναν –ή όφειλαν να είναι– ερωτευμένοι. Άλλωστε ήταν γύρω στα δεκαέξι, είχε ζέστη και ήταν βράδυ. Το κορίτσι τσίριζε και χοροπηδούσε κάθε φορά που έβλεπε κάποιο θήραμα, ενώ το αγόρι επιτελούσε το έργο του με μεγαλύτερη υπευθυνότητα. Οι κοινωνικά προκαθορισμένοι ρόλοι και η αλυσίδα της προαιώνιας μνήμης τον υποχρέωναν να αποδείξει πως είναι καλός κυνηγός, ώστε να έχει ελπίδες στο παιχνίδι του έρωτα.

Το παραπάνω ζευγαράκι ήταν μία μονάχα από τις περιπτώσεις παικτών που συνάντησα εκείνο το βράδυ στο θέρετρο της Αττικής. Πέτυχα ακόμη ένα μοναχικό πενηντάρη που τριγυρνούσε έχοντας τα γυαλάκια της πρεσβυωπίας χαμηλά στη μύτη του, μια γυναικοπαρέα που κυνηγούσε εν μέσω πειραγμάτων από διερχόμενους κλαρινογαμπρούς και κάτι εικοσάρηδες, οι οποίοι αφού σάρωσαν ό,τι υπήρχε πήγαν για σουβλάκια.

Όλοι αυτοί είχαν μεταξύ τους μεγάλες διαφορές: ηλικίας, οικονομικής κατάστασης, κοινωνικής τάξης, μορφωτικού επιπέδου, εξοικείωσης με το παιχνίδι... Είχαν όμως και ένα κοινό στοιχείο. Αντί για το άδειο βλέμμα όσων παίζουν παιχνίδια στον υπολογιστή τους, στα δικά τους μάτια διέκρινες μια κάποια χαρά, μια εγρήγορση. Έπρεπε άλλωστε να ανταπεξέλθουν στις προκλήσεις δύο παράλληλων κόσμων. Αν αστοχούσαν στον έναν θα τους ξέφευγε κάποιο Πόκεμον. Αν ήταν απρόσεκτοι στον άλλον, θα έπεφταν σε καμιά κολόνα.

Το διπλό ταμπλό στο οποίο εξελίσσονται τα παιχνίδια «επαυξημένης πραγματικότητας» είναι και το μεγάλο τους προσόν. Βγάζουν τους παίκτες στο δρόμο, ευνοούν τις πρόσωπο με πρόσωπο συναναστροφές και έχουν μια χειροπιαστή συμβολή στην πραγματική οικονομία – αρκεί ένας επιχειρηματίας να ρίξει λίγα δολώματα και το μαγαζί του θα γεμίσει με τερατάκια και πελάτες. Τα προτερήματα αυτά, όμως, δεν έχουν προφυλάξει το Pokemon Go από τα πυρά των εχθρών του.

Υπάρχουν διάφορες κατηγορίες …κατηγόρων του Πικατσού.  

Κάποιοι λοιδορούν και σαρκάζουν, ξεχνώντας πως οι ίδιοι έφαγαν τα νιάτα τους σε παρακμιακά ουφάδικα ή καρφωμένοι μπροστά σε μια οθόνη.  

Άλλοι –συνήθως μιας κάποια ηλικίας– απλά αντιπαθούν οτιδήποτε κάνουν οι νεότεροι.  

Υπάρχουν ακόμη οι τεχνοφοβικοί και οι κοινοί γκρινιάρηδες, ενώ ιδιαίτερη περίπτωση αποτελούν οι διάφοροι αρτηριοσκληρωτικοί «δεκατετράχρονοι» που στέλνουν στις εφημερίδες επιστολές διαμαρτυρίας.

Πολλοί, πάντως, στέκονται κριτικά απέναντι στο παιχνίδι, θεωρώντας το ως μία ακόμη από τις πολλές αρνητικές εκφάνσεις της παγκοσμιοποίησης, του καπιταλισμού ή της μεταβιομηχανικής εποχής. Και είναι αλήθεια πως το νέο αυτό τρεντ δεν είναι απαλλαγμένο από «θεματάκια». Καταρχάς απομυζά μπόλικο χρόνο και δρα εθιστικά. Κάποιοι παίκτες αδιαφορούν για τις υποχρεώσεις τους ή παραχώνουν τα πραγματικά τους προβλήματα πίσω από την νέα τους εμμονή, ενώ δεν λείπουν και οι περιπτώσεις τραυματισμού ή και θανάτου πάνω στο …καθήκον.

«Την ώρα που στον κόσμο μας γίνεται της τρελής… Την ώρα που υπάρχουν πρόσφυγες, επιθέσεις αυτοκτονίας και παιδάκια στη Συρία που βομβαρδίζονται ή πεινούν, εσείς κυνηγάτε Πόκεμον» έγραψε ένας φίλος στο φέισμπουκ. Ο ίδιος συλλογισμός, με διαφορετική διατύπωση ανάλογα με το χαρακτήρα ή τις πολιτικές πεποιθήσεις του καθενός, έχει κυκλοφορήσει ευρέως. Είναι όμως φανερά παραπειστικός – και κάπως αστείος όταν διατυπώνεται στο φέισμπουκ. Και πριν το Pokemon Go υπήρχαν όλα αυτά, ενώ με την ίδια λογική, δεν θα έπρεπε να ακούμε μουσική, να πηγαίνουμε στην παραλία, να παρακολουθούμε σινεμά και ποδόσφαιρο ή να βγαίνουμε βόλτα στην πλατεία.

Η ανάγκη του ανθρώπου για να ψυχαγωγηθεί και να ξεδώσει δεν μειώνεται στη διάρκεια των μεγάλων κρίσεων. Στο πολιορκούμενο από τους Γερμανούς Λένινγκραντ, οι μανιώδεις σκακιστές συνέχιζαν απτόητοι τις παρτίδες τους. Την ίδια εποχή (όπως αναφέρει η Μαρίνα Καραγάτση) στην κατοχική Αθήνα διοργανώνονταν μαζώξεις και πάρτι. Και σήμερα, στα άθλια προσφυγικά στρατόπεδα του Σχιστού και του Ελληνικού, συχνά ακούς τραγούδια και βλέπεις ανθρώπους να γλεντούν και παιδάκια να παίζουν ανέμελα.

Σε κάθε περίπτωση, άδικα τσακωνόμαστε. Οι ειδικοί μας διαβεβαιώνουν πως...

ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΣ και ΜΝΗΜΕΣ ΠΟΥ ΣΒΗΝΟΥΝ: Όταν στις γειτονιές παίζαμε '''Περνάει περνάει η Μέλισσα'', βόλους, το Κουτσό, την Μπερλίνα - Ξεχασμένα σήμερα παιχνίδια που έκαναν τα παιδιά να μεγαλώνουν παρέα χωρίς tablet!

Aπό την ΕΙΡΗΝΗ ΝΙΚΟΛΟΠΟΥΛΟΥ
 

Πάνω από εκατό χρόνια πριν, δεν υπήρχαν τηλεοράσεις, στερεοφωνικά, ή τηλεοπτικά παιχνίδια, δεν υπήρχαν χρήματα για ακριβά παιχνίδια και οι γονείς μας ήταν πολύ απασχολημένοι για να ασχοληθούνε μ΄εμάς.
 

Ευτυχώς η κίνηση στους δρόμους ήταν μικρή η δεν υπήρχε, οπότε ο δρόμος ήταν η παιδική χαρά μας: οι δρόμοι, τα πεζοδρόμια, καθώς και στους μικρούς κήπους μπροστά. Παίζαμε έξω έως ότου βράδιαζε και δεν βλέπαμε πια.



Τα αγόρια έπαιζαν "βόλους" έστρωναν τους βόλους σε μια σειρά, σχεδόν κολλητοί μεταξύ τους, και τα παιδιά έριχναν το καθένα το δικό του βώλο από κάποια καθορισμένη απόσταση, προσπαθώντας να πετύχουν κάποιον από τους "στρωμένους" βόλους  Οποιο βώλο πετύχαινε το παιδί, τον κέρδιζε.Το μεγάλο πανηγύρι γινόταν όταν έμπαινε και γκαζά στο στρώσιμο και όποιο παιδί κέρδιζε γκαζά, ξεφώνιζε από χαρά και ικανοποίηση. Συνήθως όμως η γκαζά δεν έμπαινε στο στρώσιμο, επειδή όποιο παιδί την είχε προτιμούσε να τη κρατάει για να σημαδεύει, επειδή ήταν πιο εύστοχη και δεν έχανε το σχήμα της. Οι χωματένιοι βόλοι χάναν γρήγορα τη λεία εξωτερική τους επιφάνεια και, μετά από κάμποσα παιχνίδια, σπάγαν κιόλας, αναφέρει το topaliatzidiko.com

Στα τελευταία χρόνια του '50, όσο απομακρυνόταν ο τόπος από τους πολέμους, οι γκαζές αντικατάστησαν εντελώς τους χωματένιους βόλους  οπότε το παιχνίδι ονομάστηκε "οι γκαζές", μια και παιζόταν πλέον μόνο με γκαζές.
 

Έχουμε, επίσης,το παιχνίδι με τα τσέρκια.Υπήρχαν ξύλινα σε διάφορα μεγέθη για τα κορίτσια με τα ραβδιά τα κυλούσαν στα πεζοδρόμια.Τα αγόρια είχαν σιδερένια τσέρκια.Κέρδιζε το παιδί που θα έφτανε πρώτο στο προκαθορισμένο σημείο.ΤΟ ΚΟΥΤΣΟ

Παιζόταν από δυο άτομα. Το πρώτο παιδί που άρχιζε, έριχνε μια στρογγυλή πέτρα στην αρχή του σχεδίου. Έπρεπε στηριγμένο στο ένα πόδι να σπρώξει μ' αυτό την πέτρα ώστε να βγει έξω από το σχέδιο στην αρχή. Στη συνέχεια έριχνε την πέτρα στο δεύτερο τετράγωνο κι έμπαινε με το ένα πόδι στο σχέδιο και τετράγωνο -τετράγωνο έφτανε σ' εκείνο που βρισκόταν η πέτρα. Πάλι χτυπώντας την με το πόδι με το οποίο πατούσε στο έδαφος προσπαθούσε τετράγωνο -τετράγωνο να τη βγάλει έξω από το σχέδιο στην αρχή του. Αυτή η διαδικασία συνεχιζόταν με το τρίτο, το τέταρτο και το πέμπτο τετράγωνο. Δεν έπρεπε ούτε η πέτρα ούτε το πόδι να ακουμπήσει στις γραμμές του σχεδίου. Αν ακουμπούσε στη γραμμή έβγαινε από το παιχνίδι και ξεκινούσε το άλλο παιδί, αναφέρει το topaliatzidiko.com

Πατίνι

Το πατίνι είναι ένα δίτροχο όχημα χωρίς μηχανή, χωρίς πεντάλ και χωρίς σέλα ή άλλο κάθισμα, στο οποίο ο οδηγός στέκεται όρθιος τοποθετώντας το ένα πόδι του στον πεπλατυσμένο άξονα που ενώνει τους δυο τροχούς ενώ με το άλλο δίνει ώθηση με συνεχείς παλινδρομικές κινήσεις εκκρεμούς ώστε να μετακινηθεί το όχημα.

Εκείνη την εποχή, τα παιδιά είχαν απαραίτητα μαζί τους και από μία ξύλινη σφεντόνα ( τέγκαλα) για το κυνήγι των πουλιών και για το σημάδι διαφόρων στόχων.

Σβούρα

Συνήθως χρησιμοποιούνται για να παίξει το παιχνίδι ''Βάλτε και Πάρτε'' το τετράπλευρο σβουράκι ή σβούρα εμφανίζει έναν αριθμό, όταν σταματήσει να γυρίζει. Κάθε παίκτης τοποθετεί ένα κέρμα στο δοχείο και στη συνέχεια γυρίζει το σβουράκι ακολουθώντας τις οδηγίες όταν η σβούρα σταματήσει να γυρίζει. Όταν ολόκληρο το ποσό είχε κερδηθεί ο γύρος τελείωνε και οι παίκτες ξεκινούσαν και πάλι.

ΤΡΕΙΣ...ΚΑΙ ΤΟ ΛΟΥΡΙ ΤΗΣ ΜΑΝΑΣ

Τα παιδιά σχηματίζουν ένα κύκλο, καθισμένα γύρω από τη μάνα, που είναι ένα από τα μεγαλύτερα παιδιά. Εκείνη βγάζει τη ζώνη της ή ένα λουρί ή σχοινί και πρώτα σχηματίζει μ' αυτό διάφορα σχήματα, π.χ. ένα αχλάδι, ένα μήλο, ένα καλάθι κτλ. Τα άλλα πρέπει να μαντέψουν τι παριστάνει. Όποιο το βρει, του δίνει η μάνα το λουρί και τότε εκείνο έχει το δικαίωμα να σηκωθεί και να κυνηγήσει τ' άλλα παιδιά. Η μάνα μένει στη θέση της και κάθε τόσο φωνάζει: «Τρεις και το λουρί της μάνας! ». Εκείνος που κρατεί το λουρί, συνεχίζει το κυνήγι του κι αν κτυπήσει κανένα παιδί, τότε εκείνο βγαίνει απ' το παιχνίδι. Αν όμως η μάνα φωνάξει: «Τρεις και το λουρί της μάπας! », τότε αυτός που κυνηγάει, πρέπει αμέσως να γυρίσει πίσω και να παραδώσει το λουρί στη μάνα, αλλιώς τα άλλα παιδιά έχουν το δικαίωμα να τον πάρουν στο κυνήγι και να του πάρουν το λουρί και να αρχίσουν μ' αυτό να τον χτυπούν.

ΠΕΡΝΑ, ΠΕΡΝΑ Η ΜΕΛΙΣΣΑ



Τα παιδιά, από 6 και πάνω, διαλέγουν από τα πιο μεγάλα, δυο μάνες και η κάθε μια παίρνει με λάχνισμα τον ήλιο ή το φεγγάρι. Οι 2 μάνες σχηματίζουν με τα χέρια τους μια καμάρα και στέκονται όρθιες στη μέση. Τα υπόλοιπα παιδιά σχηματίζουν μια γραμμή, το ένα πίσω απ' το άλλο, κρατημένα απ' τη μέση ή απ' τη ζώνη τους. Όπως έχουν σχηματίσει τη σειρά προχωρούν προς την καμάρα τραγουδώντας:
Περνά, περνά η μέλισσαΜε τα μελισσόπουλα
Και με τα παιδόπουλα!


Όταν φτάσουν μπρος την καμάρα οι 2 μάνες τα ρωτούν:

-Από πού ερχόσαστε;
-Από την Κόρινθο (π.χ.)
-Και τι έχετε φορτωμένα;
-Σύκα και σταφύλια (π.χ.)
-Περάστε μέσα.

Σηκώνουν λοιπόν τα χέρια τους και τα παιδιά περνούν κάτω από την καμάρα, βουίζοντας σαν τις μέλισσες. Την ώρα που είναι να περάσει το τελευταίο, οι 2 μανάδες κατεβάζουν τα χέρια τους και το κρατούν κι ύστερα το ρωτούν σιγά, ώστε να μην ακούσουν τα άλλα:

-Τι θέλεις, τον ήλιο ή το φεγγάρι;

Το παιδί θα πει τον ήλιο ή το φεγγάρι και τότε θα πάει πίσω απ' αυτή που πήρε τούτο το όνομα και θα πιαστεί απ' τη μέση της. Το παιχνίδι συνεχίζεται κατά τον ίδιο τρόπο, μόνο που κάθε φορά, τα παιδιά λένε ότι έρχονται από άλλο μέρος και φέρνουν διαφορετικά πράγματα, μέχρις ότου μοιραστούν όλες. Την τελευταία τη ρωτούν πια φανερά, αν θέλει τον ήλιο ή το φεγγάρι κι όταν διαλέξει πιάνεται, πίσω απ' όλα τα άλλα παιδιά. Τότε η μια μάνα βγάζει τη ζώνη της και την απλώνει στην άλλη και η κάθε μια τους κρατάει από μιαν άκρη και με τα παιδιά από πίσω της την τραβάει προς το μέρος της. Όποια πάρει την άλλη, νικάει, αναφέρει το topaliatzidiko.com

ΔΕΝ ΠΕΡΝΑΣ ΚΥΡΑ ΜΑΡΙΑ



Πιάνονται απ' το χέρι και σχηματίζουν κύκλο, ενώ ένα κορίτσι απ' τα μεγαλύτερα, η κυρα-Μαρία, στέκεται στη μέση. Αρχίζουν να γυρίζουν γύρω γύρω και τραγουδούν, ενώ η κυρα-Μαρία προσπαθεί να περάσει ανάμεσά τους.

Που θα πας κυρα-Μαρία, δεν περνάς δεν περνάς,
Που θα πας κυρα-Μαρία, δεν περνάς, περνάς!
-Θε να πάω εις τους κήπους δεν περνώ, δεν περνώ.
Θε να πάω εις τους κήπους δεν περνώ, περνώ!
-Τι θα κάνεις εις τους κήπους δεν περνάς, δεν περνάς
Τι θα κάνεις εις τους κήπους δεν περνάς, περνάς!
-Θα μαζέψω 2 βιολέτες δεν περνώ, δεν περνώ
Θα μαζέψω 2 βιολέτες δεν περνώ, περνώ!
-Τι θα κάνεις τις βιολέτες δεν περνάς, δεν περνάς
Τι θα κάνεις τις βιολέτες δεν περνάς, περνάς!
-Θα τις δώσω της καλής μου δεν περνώ, δεν περνώ
Θα τις δώσω της καλής μου δεν περνώ, περνώ!
-Και ποια είναι η καλή σου δεν περνάς, δεν περνάς
Και ποια είναι η καλή σου δεν περνάς, περνάς!
-Η καλή μου είν' (η Ελένη π.χ.) δεν περνώ, δεν περνώ
Η καλή μου είν' (η Ελένη π.χ.) δεν περνώ, περνώ!


Μόλις ακούσει τ' όνομά του το κορίτσι που ανέφερε η κυρα-Μαρία, φεύγει απ' τον κύκλο και μπαίνει στη μέση και τότε είτε γίνεται αυτό κυρα-Μαρία και το παιχνίδι συνεχίζεται έτσι είτε στέκεται στο πλάι της κυρα-Μαρίας, που συνεχίζει ν' αναφέρει σε κάθε επανάληψη του τραγουδιού κι από μια φιλενάδα της, ώσπου δε μένουν πια αρκετά κορίτσια, για να σχηματίσουν κύκλο κι έτσι το παιχνίδι τελειώνει.

ΛΥΚΕ ΛΥΚΕ, ΕΙΣΑΙ ΕΔΩ;

Ένα από τα μεγαλύτερα παιδιά κάνει τον λύκο, που πάει και κρύβεται πίσω από ένα θάμνο ή ένα δέντρο. Τα άλλα παιδιά, με επικεφαλής ένα απ' τα μεγαλύτερα, που θα είναι η «μάνα», πιάνονται στη σειρά, το ένα πίσω απ' το άλλα και πλησιάζουν το κρησφύγετο του λύκου, απαγγέλλοντας ρυθμικά:

«Πήγε ο λύκος στο βουνό,
μες στο δάσος το πυκνό.
Τριγυρνώ και τραγουδώ:
Λύκε, λύκε είσαι δω;»
Ο λύκος απαντάει: -Εδώ είμαι!
Τα παιδιά ρωτούν: -Και τι κάνεις;
Ο λύκος: -Βάζω το πουκάμισό μου! Ή
Τώρα σηκώνομαι απ' το κρεβάτι μου!


Τα παιδιά απομακρύνονται, κάνουν ένα νέο γύρο, πάντα πιασμένα το ένα πίσω απ' το άλλο και σταματούν πάλι έξω απ' το κρησφύγετο του λύκου, λέγοντας το ίδιο τραγουδάκι. Ο λύκος εξακολουθεί να ντύνεται και τους απαντάει πάντα: «Βάζω το παντελόνι μου» ή «φοράω τα παπούτσια μου» ή δίνει άλλες αστείες απαντήσεις, όπως: «Ξυρίζω τα μουστάκια μου», ανάλογα με την ηλικία του και με την ετοιμότητά του. Στο τέλος λέει: «Βάζω το καπέλο μου» ή «παίρνω το μπαστούνι μου και σας κυνηγώ» και τότε τα παιδιά σκορπίζονται φωνάζοντας:

«Λύκε, λύκε φτάσε με,
σαν μπορείς και πιάσε με!»

Ο Λύκος τρέχει από πίσω τους και τα κυνηγάει. Όποιο παιδί φτάσει, βγαίνει από το παιχνίδι. Αυτό γίνεται ώσπου να τα πιάσει όλα ή ώσπου να κουραστούν τα παιδιά, αναφέρει το topaliatzidiko.com


ΓΥΡΩ ΓΥΡΩ ΟΛΟΙ



Τα παιδάκια σχηματίζουν έναν κύκλο και βάζουν το πιο μικρό στη μέση. Ύστερα πιάνονται από τα χέρια και γυρίζουν τραγουδώντας:

​
Γύρω-γύρω όλοι
Στη μέση ο Μανόλης,
Χέρια, πόδια στη γραμμή
Όλοι κάθονται στη γη!
-Κάθισε, Μανολάκη!


Με το: «όλοι κάθονται στη γη!», όλα τα παιδάκια κάθονται χάμω και τεντώνουν τα πόδια τους προς το κέντρο. Το ίδιο πρέπει να κάνει και ο «Μανόλης».


Η ΜΙΚΡΗ ΕΛΕΝΗ

TOYΡΚΙΑ: H η τουρκική κοινότητα της Αυστρίας ανάγκασε την δανέζικη Lego να αποσύρει παιχνίδει λόγω προσβολής του... Ισλαμ - Η Ευρώπη στο έλεος του Ισλαμομαχμουτισμού !!!

Τούρκοι της Αυστρίας εναντίον Lego σημειώσατε 1: η τουρκική κοινότητα της Αυστρίας κατάφερε να αναγκάσει τη γνωστή δανέζικη βιομηχανία παιδικών παιχνιδιών να σταματήσει την παραγωγή ενός παιχνιδιού, το οποίο, σύμφωνα με τους Τούρκους, ήταν «αντι-μουσουλμανικό» και παρουσίαζε τους μουσουλμάνους με ρατσιστικό τρόπο στα παιδιά ηλικίας 9-14 ετών, όπου απευθύνεται.

Πριν από δυο μήνες, η τουρκική κοινότητα της Αυστρίας έκανε αγωγή στη Lego καταγγέλλοντας ότι στη νέα σειρά παιχνιδιών «Πόλεμος των Άστρων», η οποία βασίζεται στις δημοφιλείς ταινίες του αμερικανού σκηνοθέτη Τζορτζ Λούκας, ο σχεδιασμός του παλατιού του κακού εξωγήινου Τζάμπα Δε Χατ, βασίζεται σε μουσουλμανικό τέμενος, θεωρώντας προσβλητικό το γεγονός.

Η Πολιτιστική Επιτροπή των Τούρκων της Αυστρίας καταγγέλλει πως το «Παλάτι του Τζάμπα», ενός εξωγήινου κακοποιού, με αποκρουστική όψη (κάτι μεταξύ γυμνοσάλιαγκα και βατράχου), «οδηγεί τα παιδιά να ταυτίσουν τον συγκεκριμένο χαρακτήρα με τους Ασιάτες και τους ανατολίτες γενικότερα». Επίσης, καθώς το επίμαχο Παλάτι διαθέτει ρουκέτες και πυραύλους, παραπέμπει εύλογα σε «τρομοκράτες».

«Η άσχημη μορφή του Τζάμπα Δε Χατ έχει στοιχεία φυλετικής προκατάληψης και το όλο σκηνικό αφήνει υπαινιγμούς κατά των Ασιατών, ως άτομα με δόλιες και εγκληματικές προσωπικότητες, εμπόρους όπλων, δουλεμπόρους και τρομοκράτες», είχε δηλώσει η εκπρόσωπος της Πολιτιστικής Επιτροπής των Τούρκων της Αυστρίας, Μελίσα Γκιουνές.

12η Φεβρουαρίου: "ΗΜΕΡΑ ΕΡΥΘΡΑΣ ΧΕΙΡΟΣ"

Της Έλενας Αρώνη

Από το 2002, η 12η Φεβρουαρίου κάθε χρόνο έχει καθιερωθεί ως η ημέρα της Ερυθράς Χειρός, ή αλλιώς, του Κόκκινου Χεριού. Αυτό μάλλον μας διαφεύγει. Αν γνωρίζαμε, όμως τη σημασία της, ίσως και να συγκρατούσαμε κάτι από τη μέρα αυτή.

Η ημέρα της Ερυθράς Χειρός γιορτάζεται στο όνομα των παιδιών που στρατεύονται παρά τη θέληση τους σε πολέμους και ένοπλες συγκρούσεις. Αν το καλοσκεφτούμε αυτή η απαράδεκτη πράξη εμπεριέχει πολυάριθμα αδικήματα. Αφαιρεί το ανθρώπινο δικαίωμα της επιλογής και της ελευθερίας, προωθεί την αγριότητα του πολέμου, την απειλή της ίδιας της ζωής και όλα αυτά στο πρόσωπο και την ψυχή ανήλικων παιδιών. Πρόκειται, με άλλα λόγια, για την χειρότερη μορφή παιδικής κακοποίησης.

Χαρακτηριστικά παραδείγματα στρατολόγησης παιδιών παρατηρούνται κυρίως σε χώρες της Αφρικής, όπως Ρουάντα, Ουγκάντα, Κονγκό, Σουδάν, Ακτή Ελεφαντοστού, επίσης, στις Φιλιππίνες, τη Μυανμάρ (Βιρμανία), καθώς και στην Κολομβία. Υπολογίζεται ότι ο αριθμός των παιδιών αυτών ανέρχεται στις 300.000, το 1/3 εκ των οποίων είναι κορίτσια.

Η κατοχύρωση της ημέρας αυτής, έγινε στις 12 Φεβρουαρίου του 2002, όταν τέθηκε σε ισχύ η Συνθήκη του ΟΗΕ για τα Δικαιώματα των Παιδιών στις Ένοπλες Συγκρούσεις. Η Ελλάδα, συγκεκριμένα, επικύρωσε τη συνθήκη, περίπου έναν χρόνο αργότερα, στις 22 Οκτωβρίου του 2003.

Ο «Συνασπισμός για την μη χρησιμοποίηση Παιδιών ως Στρατιωτών», που έχει την έδρα του στο Λονδίνο, έχει την πρωτοβουλία όλων των σχετικών εκδηλώσεων. Περιλαμβάνει οργανώσεις, όπως η Διεθνής Αμνηστία και το Παρατηρητήριο των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (Human Right Watch). Συνεργάζεται με τη UNICEF, το Διεθνή Ερυθρό Σταυρό και την Διεθνή Οργάνωση Εργασίας.

Με σήμα την κόκκινη παλάμη που μπροστά της έχει την φιγούρα ενός λευκού παιδιού-στρατιώτη, η μέρα της Ερυθράς Χειρός, έχει σκοπό να αφυπνίσει θυμίζοντας σε όλους το πρόβλημα που υπάρχει και να ευαισθητοποιήσει τους πολίτες όλου του κόσμου για τη σκληρή αυτή πραγματικότητα.  

 

ΠΑΙΔΙ: Αλλαγές στα παιχνίδια, πιο εγωιστικά παιδιά

Γονεις ΠΡΟΣΕΞΤΕ αυτό το άρθρο...

Του Αποστολου Λακασα

Το παιχνίδι έχει αλλάξει ριζικά στην εποχή μας σε σχέση με λίγες δεκαετίες πριν. Τα παιδιά από μικρή ηλικία μένουν κολλημένα με τις ώρες μπροστά στον υπολογιστή, αποκομμένα από παραδοσιακές μορφές παιχνιδιού. Ετσι, καθώς το παιχνίδι θεωρείται βασικό μέσο για την υγιή ανάπτυξη του παιδιού και αποτελεί τον κύριο τρόπο μάθησης και έκφρασης της προσωπικότητάς του, οι αλλαγές στον παιχνίδι συμβάλλουν ώστε τα παιδιά να γίνουν εγωιστικά, επιθετικά, βίαια, χωρίς δημιουργικότητα και φαντασία, χωρίς διάθεση συνεργασίας με τους συνομηλίκους τους.

Τα συμπεράσματα αυτά προκύπτουν από έρευνα που πραγματοποίησαν η καθηγήτρια του Τμήματος Επιστημών Προσχολικής Αγωγής και Εκπαίδευσης του ΑΠΘ κ. Ελση Ντολιοπούλου και η νηπιαγωγός κ. Χαριτωμένη Ρίζου σε νηπιαγωγούς και γονείς από διάφορες περιοχές της χώρας, με θέμα τις αλλαγές στο παιχνίδι από τότε που οι νηπιαγωγοί και οι γονείς ήταν παιδιά έως σήμερα.

Πιο συγκεκριμένα, σύμφωνα με την έρευνα τα παιδιά δεν παίζουν συνεργατικά και ομαδικά παιχνίδια, αλλά κυρίως ατομικά (αναφέρθηκε από το 44% των νηπιαγωγών και το 34% των γονέων), ασχολούνται πολλές ώρες με τον Η/Υ και τα ηλεκτρονικά παιχνίδια (40% των νηπιαγωγών και 50% των γονέων), ενώ η τηλεόραση επηρεάζει σημαντικά το παιχνίδι τους (22% των νηπιαγωγών και 23% των γονέων). Ετσι τα παιδιά δεν συγκεντρώνονται εύκολα σε κάτι, γίνονται περισσότερο επιθετικά, εγωιστικά, νευρικά, ανταγωνιστικά, δεν μοιράζονται τα παιχνίδια τους, δεν συμβιβάζονται.

Ταυτόχρονα, υπάρχουν αλλαγές στα υλικά των παιχνιδιών -εύλογα είναι περισσότερο βιομηχανικά υλικά και όχι φυσικά- αλλά και τον χώρο και τον χρόνο του παιχνιδιού.  

Τα παιδιά παίζουν σε εσωτερικούς χώρους (διαμερίσματα και παιδότοπους) και όχι σε εξωτερικούς, ενώ αφιερώνουν στο παιχνίδι λιγότερο χρόνο σε σχέση με τα παιδιά προηγούμενων δεκαετιών. Βέβαια, οι αλλαγές αυτές οφείλονται στον νέο τρόπο ζωής (έλλειψη χρόνου και χώρου, ειδικά στις μεγαλουπόλεις), την ίδια στιγμή που τα παιδιά αφιερώνουν πολύ χρόνο στα ηλεκτρονικά παιχνίδια και την τηλεόραση. Επίσης, ορισμένοι νηπιαγωγοί απέδωσαν τις αλλαγές και στη λιγότερη ενασχόληση των γονέων με τα παιδιά. Από την πλευρά τους, οι γονείς αναφέρθηκαν στον παράγοντα της ανασφάλειας που τους διακατέχει όσον αφορά το ελεύθερο παιχνίδι των παιδιών στους εξωτερικούς χώρους και χωρίς την επιτήρησή τους.

Αντίκτυπο και στη μάθηση

ΚΟΣΜΟΣ: Η Μονόπολη του κομμουνισμού -- Η διαβίωση σε ανατολική χώρα τη δεκαετία του ‘80 έγινε επιτραπέζιο παιχνίδι

Της ΜΑΡΩΣ ΒΑΚΑΛΟΠΟΥΛΟΥ

 

Αναρωτηθήκατε ποτέ πώς ήταν να περιμένει κανείς επί ώρες για να αγοράσει βούτυρο ή χαρτί υγείας στην κομμουνιστική Πολωνία; Είστε αρκετά τολμηροί για να αντιμετωπίσετε την καθημερινότητα των χωρών του υπαρκτού σοσιαλισμού τη δεκαετία του '80; 

 

Υπάρχει λοιπόν ένα παιχνίδι που μπορεί να δοκιμάσει τις αντοχές σας. Ονομάζεται Ουρά Προτεραιότητας (Queue) και μοιάζει πολύ με τη γνωστή σε όλους Μονόπολη. Με μια ουσιώδη διαφορά: σε αυτό το παιχνίδι οι κανόνες δεν βασίζονται στις αρχές του καπιταλισμού αλλά στις αρχές του κομμουνισμού. Με απλά λόγια, οι παίκτες δεν αγοράζουν ούτε πουλάνε ξενοδοχεία. Αντ' αυτών, προμηθεύονται μια λίστα με βασικά αγαθά - από βούτυρο, ψωμί και κρέας έως ζάχαρη, πορτοκάλια ή τσιγάρα - και νικητής ανακηρύσσεται αυτός που καταφέρνει να τα αγοράσει όλα.

 

Στόχος των πολωνών δημιουργών της Ουράς Προτεραιότητας, που συνεργάστηκαν με το Εθνικό Ινστιτούτο Μνήμης της Πολωνίας, ήταν να συνδυάσουν το παιχνίδι με τη δημιουργική εκμάθηση της πρόσφατης Ιστορίας της κομμουνιστικής Πολωνίας, πριν από την πτώση του Τείχους του Βερολίνου. Αλλά και να δώσουν στους παίκτες μια γεύση του παραλογισμού εκείνων των χρόνων, ξεχασμένου πια στη σημερινή καπιταλιστική Πολωνία με τα δυτικού τύπου σουπερμάρκετ και τα εμπορικά κέντρα.

 

Η Monopoly στην ψηφιακή εποχή

Η Monopoly, το πιο διάσηµο επιτραπέζιο παιχνίδι στον κόσµο, είχε µείνει σχεδόν το ίδιο εδώ και περισσότερα από 70 χρόνια. Επινοήθηκε το 1935 στις ΗΠΑ που έβγαιναν από τη µεγάλη ύφεση και δίδαξε τον καπιταλισµό σε εκατοµµύρια παιδιά σε όλες τις ηπείρους. Οµως εδώ και µερικές ηµέρες η νέα εκδοχή της, η Monopoly Live, είναι γεγονός. Παρουσιάστηκε στη Γιορτή των Παιχνιδιών στη Νέα Υόρκη από την εταιρεία Hasbro, η οποία έχει αγοράσει τη Monopoly από τους ιδιοκτήτες της, την εταιρεία Parker Brothers, και φέρνει το επιτραπέζιο παιχνίδι στην εποχή της τεχνολογικής επανάστασης.

Αντίο στις κάρτες, αντίο στα ζάρια.

Αντίο κυρίως στα µετρητά. Για όλα αποφασίζει ένας πύργος µε υπέρυθρες ακτίνες, ο οποίος υψώνεται στη µέση και δίνει εντολές από ένα µεγάφωνο. Αντί να ρίχνεις ζάρια, εισάγεις µια ηλεκτρονική κάρτα στον πύργο, ο οποίος – χάρη σ’ έναν ηλεκτρονικό υπολογιστή που αποφασίζει στην τύχη – διατάσσει πόσο πρέπει να προχωρήσεις. Τα µετρητά έχουν εξαφανιστεί, καθώς στην εποχή του ηλεκτρονικού εµπορίου η κάρτα χρησιµεύει αντί των µετρητών. Επιπλέον ο υπολογιστής ελέγχει µέσω των υπέρυθρων ακτίνων πόσα τετράγωνα προχωρεί κάθε παίκτης και κατακεραυνώνει όποιον προσπαθήσει να κλέψει.

Η νέα έκδοσητου παιχνιδιού, το οποίο παίζουν750 εκατοµµύρια άνθρωποι στον κόσµο, πωλείται σε 106 χώρες και έχει µεταφραστεί σε 40 γλώσσες, θα διατεθεί στην αγορά το φθινόπωρο και θα κοστίζει 50 δολάρια. Στη Hasbro λένε πως µ’ αυτήν επιδιώκεται να ανανεωθεί η γοητεία της παλιάς Monopoly ώστε το παιχνίδι να προσελκύσει τις γενιές που έµαθαν να παίζουν µε το iPhone και στο Ιντερνετ. Η αγορά των παιχνιδιών online γνωρίζει πραγµατική άνθηση: ο τζίρος της το 2010 έφτασε τα15 δισεκατοµµύρια δολάρια. Μια εξειδικευµένη εταιρεία του τοµέα, η Zynga, εξετάζει το ενδεχόµενο να εισαχθεί στο χρηµατιστήριο έναντι του εντυπωσιακού ποσού των 7 δισεκατοµµυρίων δολαρίων (ενώ πριν από έναν χρόνο άξιζε τα µισά).

Οµως η Monopoly Live έχει και επικριτές. «Οι παίκτες µοιάζουν να αντιπαρατίθενται σε έναν ηλεκτρονικό υπολογιστή και όχι µεταξύ τους. Είναι αυτός άραγε ο στόχος ενός επιτραπέζιου παιχνιδιού;», ρωτούσαν χρήστες στον ιστότοπο Cnet.

ΤΑ ΝΕΑ

Ανιαρό παιχνίδι εικονικής πραγματικότητας

Tου Σεραφειμ Κωνσταντινιδη

serkon@otenet. gr

Ηταν 1935, μερικά χρόνια μετά την κρίση του ’29, αλλά οι πληγές που άφησε στην κοινωνία ήταν ανοικτές, όταν κυκλοφόρησε στις ΗΠΑ ένα οικογενειακό παιχνίδι που σημείωσε παγκόσμια επιτυχία. Το Monopoly καθιερώθηκε επειδή ήταν ένα παιχνίδι που η επιτυχία προϋπέθετε τύχη, γιατί ο παίκτης έριχνε τα ζάρια για να δει πόσα βήματα μπορεί να κάνει, είχε όμως και στρατηγική, καθώς ελάμβανε επενδυτικές και άλλες αποφάσεις. Ταυτόχρονα, έπρεπε να ακολουθήσει κανόνες, όπως να «κτίσει» στην «ιδιοκτησία του» πρώτα τέσσερα σπίτια, ώστε να έχει τη δυνατότητα να «κτίσει» ξενοδοχείο, που συνήθως είχε μεγαλύτερη απόδοση. Πάνω απ’ όλα, όμως, επέβαλε τη ζωντανή διαπραγμάτευση με τους άλλους παίκτες για το ύψος του ενοικίου ή την αγορά της κάρτας «βγες από τη φυλακή» κ. λπ.

Η εταιρεία που έχει τα δικαιώματα του παιχνιδιού ανακοίνωσε πριν από λίγες μέρες ότι την άνοιξη θα κυκλοφορήσει μια νέα ηλεκτρονική εκδοχή. Σ’ αυτή δεν υπάρχουν ζάρια ούτε κάρτες με τις νέες εξελίξεις. Στο κέντρο βρίσκεται ένα πύργος, με κόκκινο φως, που δίνει οδηγίες στους παίκτες! Η φωνή λέει στους παίκτες πόσα βήματα πρέπει να κάνουν, ποια έκτακτα γεγονότα συμβαίνουν, ακόμα και ιπποδρομίες στις οποίες μπορούν να ποντάρουν, ενώ υπολογίζει τα χρήματα που έχει κάθε παίκτης. Η φωνή, σαν ένας απρόσωπος επόπτης – κυβερνήτης, καθοδηγεί τους παίκτες να ακολουθούν με ακρίβεια τους κανόνες και αν διαπιστώσει ότι δεν επενδύουν σχετικά γρήγορα σε ακίνητα, επιταχύνει τις εξελίξεις, ανακοινώνοντας έκτακτους πλειστηριασμούς…

Η εταιρεία θεωρεί ότι το παιχνίδι αυτό ταιριάζει στη σημερινή νέα γενιά που έχει εξοικειωθεί με βιντεοπαιχνίδια και δεν θέλει να διαβάζει οδηγίες, καθώς η φωνή από το κέντρο δίνει σαφείς εντολές.

Δεν γνωρίζουμε αν το παιχνίδι αυτό έχει σχέση με το Monopoly που όλοι κάποια στιγμή παίξαμε, είναι όμως ενδεικτικό τάσεων που υπάρχουν. Η διαπραγμάτευση και η ικανότητα αντίληψης των όρων του παιχνιδιού, που είναι παράγοντες επιτυχίας, αντικαθίστανται από τη φωνή που δίνει οδηγίες. Υποθέτουμε ότι οι οδηγίες είναι πάντα οι «σωστές» και είναι απίθανο να κερδίσει κανείς αν δεν είναι τυχερός.

Το παιχνίδι ήταν προσομοίωση της οικονομικής πραγματικότητας στην οποία είχαν ενσωματωθεί και «αντιμονοπωλιακές» δεσμεύσεις του Μεσοπολέμου. Υπήρχε περιορισμός στον αριθμό των σπιτιών και των ξενοδοχείων που μπορούσε να αγοράσει κάποιος παίκτης. Αν οι παίκτες συμφωνούσαν να αρθεί ο περιορισμός αυτός και αυξάνονταν αναλόγως τα ενοίκια, η τράπεζα θα έμενε από χρήματα (ρευστότητα). Αν -όπως στην πραγματικότητα- το πρόβλημα αντιμετωπιζόταν με αύξηση του χρήματος, οι τιμές εκτοξεύονταν στα ύψη. Αν πάλι οι παίκτες συμφωνούσαν στον περιορισμό του χρήματος που είχαν «εκδώσει», οι τιμές των ακινήτων θα γκρεμίζονταν καθώς όλοι έκαναν κούρσα για να ξεφορτωθούν τα ακίνητα που είχαν συγκεντρώσει σε ακριβές τιμές…

Στο νέο ηλεκτρονικό παιχνίδι, ο «επόπτης» δεν επιτρέπει αλλαγή των κανόνων, όπως συμβαίνει στην οικονομία. Το νέο παιχνίδι είναι εκτός πραγματικότητας…

Η συνταγή της ευτυχίας

Του Ρούσσου Βρανά
(rvranas@otenet.gr)

Γιατί οι άνθρωποι κάνουν παιδιά; Υπάρχουν πολλοί λόγοι. Κατά τη βιολογία, είναι κάτι που μας έρχεται φυσικά. Γραμμένο στα γονίδια. Αυξάνεσθαι και πληθύνεσθαι, λένε οι γραφές. Μα ακόμη κι όταν δεν μας πείθουν αυτές, μας πείθουν οι φίλοι μας. Μόλις τους βλέπουμε να αποκτούν παιδιά, βιαζόμαστε να κάνουμε κι εμείς το ίδιο. Καλή ιδέα.

Οι εξηγήσεις αυτές αφήνουν όμως απ΄ έξω ένα μεγάλο μυστήριο: γιατί βλέπουμε τόσο συχνά γονείς πεσμένους στα τέσσερα να μαστορεύουν τα παιχνίδια των παιδιών τους και να παίζουν με αυτά; Ο βιβλιοκριτικός της εφημερίδας «Ουάσιγκτον Ποστ» Μάικλ Ντίρντα έρχεται να δώσει την απάντηση: «Τα παιδιά μας μάς δίνουν την ευκαιρία να ξαναπαίξουμε με τα παλιά μας παιχνίδια». Υπάρχει καλύτερο πράγμα, μέρες γιορτινές, από τα να ξαναγινόμαστε παιδιά; Μπάρμπι, Λέγκο, μολυβένια στρατιωτάκια, κούκλες, τρενάκια, πατίνια, χούλα χουπ, βιου μάστερ, ξύλινα αλογάκια- στο βιβλίο του «Κλασικά παιχνίδια», ο συγγραφέας Σκοτ Έμπερλι δεν αφήνει τίποτα απ΄ έξω. Ούτε μερικά εκπληκτικά στοιχεία. «Αν βάζαμε τις ένα δισεκατομμύριο Μπάρμπι που έχουν πουληθεί μέχρι σήμερα τη μια κολλητά στην άλλη, πόδια με κεφάλι», γράφει ο Έμπερλι, «θα συμπλήρωναν επτά φορές την περίμετρο της Γης».

Εντυπωσιακό; Όχι και τόσο. Γιατί ακόμη και μια Μπάρμπι ξέρει πως 6 μόνο κύβοι της Λέγκο μπορούν να συνδυαστούν με 102.981.500 διαφορετικούς τρόπους. Ή πως το ταπεινό γιο-γιο ανακηρύχθηκε πριν από μερικά χρόνια το πιο δημοφιλές παιχνίδι στη μεγάλη έκθεση παιχνιδιών του Λονδίνου. Πολλά από τα καλύτερα κλασικά παιχνίδια είναι επίσης τα απλούστερα, παρατηρεί ο Έμπερλι.

Δεν υπάρχει γονιός που να μην έχει προσέξει πως πολλές φορές το περιτύλιγμα ενός δώρου τραβάει την προσοχή του παιδιού πολύ περισσότερο από όσο το ίδιο το δώρο. «Η δημιουργικότητα ενός παιδιού μπορεί να μετατρέψει ένα κομμάτι χαρτόνι ή χαρτί σε ένα σωρό υπέροχα παιχνίδια», γράφει ο Έμπερλι. Και αναφέρεται με κάποια νοσταλγία στα μαστορέματα, σε μια εποχή που η επιστημονική και τεχνολογική πρόοδος της βιομηχανίας των παιχνιδιών έχει θέσει στο περιθώριο τη γοητεία των ατομικών αναζητήσεων. Κάποτε, από τη σαβούρα της αποθήκης του σπιτιού, τα παιδιά μαστόρευαν μόνα τους αυτοσχέδια τεχνολογικά θαύματα, παιχνίδια που ερέθιζαν την παιδική φαντασία, παιχνίδια που δυνάμωναν το σώμα και τον νου, παιχνίδια που καλούσαν σε συνεργασία και σε συναγωνισμό.

Ποτέ δεν είναι αργά, όμως, λέει ο Μάικλ Ντίρντα και δίνει τη δική του συνταγή για την ευτυχία (μικρών και μεγάλων): «Πάρ΄ τε από το χέρι το παιδί σας και ψάξτε να βρείτε όσους περισσότερους ξύλινους κύβους μπορείτε. Καλύτερα μεγάλους και σε διάφορα σχήματα, με αψίδες και γωνίες. Ύστερα κάντε μπόλικο χώρο στην τραπεζαρία, ακόμη κι αν χρειαστεί να μετακομίσετε τα έπιπλα. Κι αρχίστε να χτίζετε μαζί το μεγαλύτερο κάστρο που χτίσατε ποτέ. Χωρίς καμιά βιασύνη. Σαν να είναι ολόκληρος ο χρόνος αυτού του κόσμου κατάδικός σας».

πηγη ΤΑ ΝΕΑ