ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΟ
ΑΡΘΡΟ - ΔΥΝΑΜΙΤΗΣ
Tου
Θάνου Τζήμερου
Μιας
διαστροφής μύριες έπονται.
Η
αρχική διαστροφή λέγεται κράτος - πατερούλης. Μετά την κατάρρευση της ΕΣΣΔ,
μετακόμισε στις Βρυξέλλες και μετέτρεψε την διοικητική νομενκλατούρα της Ε.Ε.
σε έναν γραφειοκρατικό Γαργαντούα που
καταβροχθίζει όλο και μεγαλύτερα κομμάτια του μη κρατικού χώρου.
Η Ε.Ε. θεωρεί ότι οι πολίτες είναι ισοβίως ανώριμοι, δεν μπορούν
μόνοι τους να υπερασπιστούν ή να διεκδικήσουν τα δικαιώματά τους, και γι’ αυτό
χρειάζονται έναν κρατικό προστάτη - παιδονόμο, ο οποίος θα βγάζει συνέχεια φιρμάνια που θα
ρυθμίζουν από το πώς μιλάς, πώς κοιτάς, πώς γελάς, μέχρι το πώς θα πληρώνεσαι
και πώς θα προάγεσαι.
Ρώτησα
τον γιο μου, 11 χρονών:
ποιο κριτήριο πρέπει να καθορίζει την αμοιβή ενός
εργαζόμενου;
Μου
απάντησε αμέσως: το πόσο καλός είναι στη δουλειά του.
Kανένα άλλο;
Κανένα άλλο!
Συνέχισα
να ρωτάω και η κουβέντα εξελίχθηκε όπως σας την μεταφέρω:
- Δεν υπάρχει περίπτωση σε μια δουλειά, μια γυναίκα να πληρώνεται
λιγότερο, μόνο και μόνο επειδή είναι γυναίκα;
- Δηλαδή ο boss να υποτιμάει τις γυναίκες και να τις πληρώνει
λιγότερο;
- Ναι.
- Υπάρχει, αλλά θα του φύγουν οι γυναίκες και θα πάνε σε άλλον boss
που θα τις πληρώνει κανονικά.
- Αν όμως οι γυναίκες θεωρούν φυσιολογικό το να
πληρώνονται λιγότερο, και δεν διεκδικούν ίσες αμοιβές με τους άντρες, τι θα
συμβεί στην επιχείρηση;
- Θα δουλεύουν μόνο γυναίκες. Αφού ο boss μπορεί να έχει την ίδια
δουλειά με λιγότερα λεφτά, γιατί να κρατήσει άντρες και να τους πληρώνει
παραπάνω;
Στην
Ε.Ε., φαίνεται, δεν υπάρχουν 11χρονα με κοινό νου. Υπάρχουν τερατογενέσεις της
woke κουλτούρας, που πιστεύουν ότι ο Δυτικός Πολιτισμός είναι διαποτισμένος από
τοξική πατριαρχία (μόνο
ο δυτικός - ο ισλαμικός είναι φεμινιστικός παράδεισος) και πληρώνει τις
γυναίκες λιγότερο, επειδή τα "αφεντικά" είναι όλα, σε όλη την Ευρώπη,
σεξιστές.
Πώς θα τους συνετίσουν;
Με νόμο. Εξέδωσαν
λοιπόν την οδηγία (ΕΕ) 2023/970 την οποία ενσωματώνει, υπερακοντίζοντάς την, τονομοσχέδιο του Υπουργείου Εργασίας που έχει αναρτηθεί για διαβούλευση.
Κι
επειδή αυτοί οι τύποι των "ανθρωπιστικών σπουδών" δεν τα πάνε καλά με
τα μαθηματικά, η "σκέψη" τους ξεκινάει από ένα θεμελιώδες λάθος
στατιστικής. Συγκρίνουν τους μέσους όρους των συνόλων των αμοιβών ανδρικού
και γυναικείου πληθυσμού, παραγνωρίζοντας ότι οι δύο αυτοί πληθυσμοί δεν
επιτελούν ισάξια εργασία, ούτε κατανέμονται ομοιόμορφα στα διάφορα επαγγέλματα,
τους κλάδους και τις βαθμίδες της ιεραρχίας. Πρόκειται για
καραμπινάτη μεθοδολογική πλάνη που χρησιμοποιείται ως άλλοθι για να επεκταθεί
το κρατικό νταβατζιλίκι στην ιδιωτική επιχειρηματικότητα.
Στην πραγματική οικονομία, οι αμοιβές δεν καθορίζονται με βάση το
φύλο, αλλά από την προσφορά, τη ζήτηση, την επικινδυνότητα, την εξειδίκευση και
τις ώρες απασχόλησης. Σε
μια διαφημιστική εταιρεία, δεν υπάρχει καμμία διαφορά ανάμεσα στις αμοιβές
γραφιστών και γραφιστριών που να σχετίζεται με το φύλο. Η αγορά λειτουργεί
αξιοκρατικά και ο ανταγωνισμός για την προσέλκυση των πιο ταλαντούχων δεν
αφήνει περιθώρια για αυθαίρετες φυλετικές διακρίσεις. Σε μια τεχνική
εταιρεία, όμως, ο καλουπατζής, ο μπετατζής, ο χτίστης πάνω στη σκαλωσιά, που
εργάζονται κάτω από αντίξοες, επικίνδυνες και σωματικά επίπονες συνθήκες στο
εργοτάξιο, θα έχουν νομοτελειακά μεγαλύτερη αμοιβή από την κοπέλα στη
Reception.
Ούτε
σε επίπεδο ανώτατων διευθυντικών στελεχών υπάρχουν αποκλίσεις στις αμοιβές.
Καμμία εταιρεία δεν είπε σε μία CEO, όταν διαδέχθηκε έναν CEO, "εσύ τώρα
θα πάρεις λιγότερα γιατί είσαι γυναίκα".
Βέβαια,
η πλειονότητα σ’ αυτές τις θέσεις είναι άνδρες. Γιατί;
Η
απάντηση δεν βρίσκεται σε κάποια φαντασιακή συνομωσία ανδρικής κυριαρχίας, αλλά
στην ανθρώπινη φύση. Η γυναίκα καλείται να
συνδυάσει καριέρα και μητρότητα. Αυτοί οι δύο ρόλοι, όσο κι αν η δικαιωματική
ρητορεία προσπαθεί να πείσει για το αντίθετο, απαιτούν τεράστιες παραχωρήσεις
και αποκλείεται να συνυπάρξουν χωρίς συμβιβασμούς. Στις 8 το βράδυ ή θα είσαι στο σπίτι με τα παιδιά ή
στο meeting με τους ξένους που ήρθαν από τα κεντρικά και μετά θα πρέπει να τους
βγάλεις για δείπνο. Κι αν αυτή η υποχρέωση είναι μία φορά τον μήνα, κάπως παλεύεται.
Αν τα επαγγελματικά ξενύχτια κρατούν κάθε μέρα, όπως τα έζησα στις πολυεθνικές
τις δεκαετίες του ’90 και του 2000, αν η διευθύνουσα πρέπει να είναι πάντα με
τη βαλίτσα έτοιμη, και τη διαδρομή Αθήνα – Λονδίνο την έχει κάνει Πατήσια –
Ερυθρός Σταυρός, δεν μπορεί ταυτόχρονα να φροντίζει και παιδιά.
Στις
ανώτατες θέσεις ο μισθός αυξάνεται γραμμικά, αλλά οι ευθύνες εκθετικά. Ευτυχώς που πολλές γυναίκες
σταθμίζοντας τις προτεραιότητές τους, επιλέγουν συνειδητά να μην μπουν σε αυτόν
τον εξοντωτικό στίβο, προτιμώντας θέσεις χαμηλότερες ιεραρχικά, αλλά με
λιγότερη πίεση, που αφήνουν χρόνο για οικογένεια και προσωπική ζωή. Αν
όλες οι γυναίκες ήθελαν να μοιάσουν με τον Διάβολο που φορούσε Prada, ο δείκτης
γονιμότητας θα ήταν μηδέν κόμμα κάτι.
Όμως ο ευρωπαϊκός δικαιωματιστικός διάβολος φοράει… Πράβντα. Και φροντίζει την παράνοιά του να την
πλασάρει μέσα από προπαγανδιστικά κείμενα της Ε.Ε. που τις ιδεοληψίες των
συντακτών τους τις παρουσιάζουν ως ανάλυση του προβλήματος. Δείτε πώς το νομοσχέδιο της
Κεραμέως αιτιολογεί τη διαφορά των αμοιβών: "Το μισθολογικό χάσμα μεταξύ ανδρών και γυναικών αντανακλά
και αναπαράγει βαθύτερες κοινωνικές και οικονομικές ανισότητες. Οφείλεται σε
πολλούς παράγοντες, όπως τα έμφυλα στερεότυπα και ο οριζόντιος διαχωρισμός της
αγοράς εργασίας, όπου οι γυναίκες συγκεντρώνονται συχνότερα σε χαμηλά
αμειβόμενους κλάδους και θέσεις εργασίας."
Πώς έχει προκύψει ο "οριζόντιος διαχωρισμός";
Υπάρχει τέτοιο πράγμα;
Διέταξε κανένας σεξιστής "οι άντρες πάνω, οι γυναίκες
κάτω";
Είναι τα "έμφυλα στερεότυπα" που
εμποδίζουν τις γυναίκες από το να γίνουν ναυτικοί (ένα καλοπληρωμένο, αλλά
δύσκολο επάγγελμα, σχεδόν αποκλειστικά για άνδρες, που ανεβάζει τον μέσο όρο
των ανδρικών αμοιβών) ή χειρίστριες κομπρεσέρ (όπως έγραφα εδώ);
Πού είναι τα "έμφυλα στερεότυπα" στον
κόσμο της μόδας, όπου οι γυναίκες supermodels πληρώνονται δέκα φορές
περισσότερο από τους άνδρες συναδέλφους τους;
(Στον
χώρο της μόδας το αντίστροφο μισθολογικό χάσμα είναι τεράστιο. Τα top 10
γυναικεία μοντέλα έχουν ετήσια έσοδα από 20 έως 40 εκατομμύρια δολάρια. Οι πιο
ακριβοπληρωμένοι άνδρες στον κόσμο κερδίζουν 1 με 1,5 εκατομμύριο δολάρια τον
χρόνο. Γιατί;
Λόγω
των νόμων της αγοράς. Η
βιομηχανία γυναικείας μόδας και ομορφιάς εκτείνεται σε ένα ευρύτατο φάσμα
προϊόντων και είναι πολλαπλάσια σε τζίρο από την αντίστοιχη ανδρική. Επομένως
οι εταιρείες πληρώνουν ανάλογα τα πρόσωπα που τις βοηθάνε να πουλήσουν. Ο
μέσος άνθρωπος μπορεί να κατονομάσει 5 τουλάχιστον γυναίκες supermodels
(από τη Naomi Campbell και την Kate Moss μέχρι την Bella Hadid), αλλά
δυσκολεύεται να βρει έστω κι ένα όνομα άνδρα. Η αναγνωρισιμότητα αυτή
μεταφράζεται σε εκατομμύρια followers στα social media, που αυξάνει την αξία
του προϊόντος που διαφημίζουν. Για να μην αναφερθούμε στη βιομηχανία του
θεάματος "για ενήλικες", όπου ο άντρας παρτενέρ συχνά συμμετέχει μόνο
για… την τιμή των όπλων. Όταν η αγορά αφήνεται ελεύθερη, χωρίς τις
βρυξελλοκεραμεικές παρεμβάσεις, η αμοιβή ορίζεται από την προσφορά και τη
ζήτηση και ακολουθεί την αξία που παράγει το κάθε άτομο για την επιχείρηση,
ανεξάρτητα από το φύλο του.)
Υπάρχει
και ένα άλλο στατιστικό στοιχείο, το οποίο τα αστροπελέκια της Ε.Ε. δεν μπήκαν
στον κόπο να ερμηνεύσουν,
αν τους προβλημάτισε καν. Ποιες χώρες νομίζετε,
είναι πρωταθλήτριες στο gender pay gap;
Θα περίμενε κανένας, οι πιο προοδευτικές χώρες του Βορρά να έχουν
μικρότερη απόκλιση και οι μεγάλες διαφορές να εντοπίζονται στις
"πατριαρχικές" χώρες του Νότου, σωστά;
Κι όμως, συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο! Σύμφωνα με επίσημα πρόσφατα
στοιχεία της Eurostat οι τρεις μεγαλύτερες "σεξίστριες" είναι η
Εσθονία, η Τσεχία και Αυστρία με gender pay gap γύρω στο 18%. Λίγο πιο κάτω
είναι η Φινλανδία, η Γερμανία και η Ελβετία ενώ στον αντίποδα βρίσκονται η
Ρουμανία (3,7%), η Ιταλία (5,3%) και η Μάλτα (4,9%). Ο μέσος όρος της Ε.Ε.
είναι 11,1%. Ελαφρώς πιο πάνω είναι Ολλανδία και Σουηδία (11,2%).
Γιατί συμβαίνει αυτό;
Διότι
στις νότιες χώρες το ποσοστό των γυναικών που εργάζονται είναι παραδοσιακά
χαμηλότερο. Στην αγορά
εργασίας μπαίνουν κυρίως γυναίκες κάτω από τα 25 (τουρισμός, εστίαση,
πωλήσεις) αλλά δεν μένουν για πολύ. Μετά αποσύρονται, παντρεύονται και
φροντίζουν το σπίτι ή βοηθούν στην οικογενειακή επιχείρηση και δεν δηλώνονται
ως εργαζόμενες. Στις επιχειρήσεις μένουν εκείνες με υψηλή μόρφωση και
εξειδίκευση. Αυτό ανεβάζει "τεχνητά" τον μέσο όρο των γυναικείων
αμοιβών.
Αντίθετα,
στον Βορρά, εργάζονται σχεδόν όλες οι γυναίκες, που σημαίνει ότι στη στατιστική
περιλαμβάνονται όλες οι χαμηλόμισθες θέσεις, ρίχνοντας τον γενικό μέσο όρο. Επιπλέον, στις "προοδευτικές"
χώρες, η νομοθεσία και η κοινωνική πρόνοια επιτρέπουν τη μερική απασχόληση,
προκειμένου οι μητέρες να συνδυάζουν καριέρα και οικογένεια. Στην Ολλανδία
μεγάλο ποσοστό γυναικών δουλεύει part-time. Η μερική απασχόληση, όμως, αφορά
θέσεις με χαμηλότερες προοπτικές μισθολογικής εξέλιξης, διογκώνοντας το
"χάσμα".
Στις
σκανδιναβικές χώρες, οι γυναίκες επιλέγουν επαγγέλματα του κοινωνικού τομέα,
της υγείας και της εκπαίδευσης (που χρηματοδοτούνται από το κράτος και έχουν
σταθερούς, αλλά χαμηλότερους μισθούς), ενώ οι άνδρες κατευθύνονται στον
ιδιωτικό τομέα, την τεχνολογία και τη βαριά βιομηχανία, που πληρώνουν
περισσότερα. Αυτή η
ελεύθερη επιλογή επαγγέλματος δημιουργεί τη μισθολογική απόκλιση στους γενικούς
μέσους όρους, χωρίς να σημαίνει ότι μια δασκάλα πληρώνεται λιγότερο από έναν
δάσκαλο. Οι διαφορές είναι αποτέλεσμα όχι σεξισμού,
αλλά προσωπικών επιλογών, οικονομικής δομής και του τρόπου με τον οποίο κάθε
κοινωνία βρίσκει το σημείο ισορροπίας μεταξύ μητρότητας και εργασίας.
Αυτό
αποδεικνύεται και από το "gap" στην Ελλάδα. Συνολικά είναι 13,4%. Όμως στους
εργαζόμενους κάτω των 25 ετών είναι 3,4% υπέρ των γυναικών. Στις ηλικίες άνω
των 65 ετών είναι 21,5% υπέρ των ανδρών. Στις επαγγελματικές και τεχνικές
υπηρεσίες και στα χρηματοπιστωτικά, οι άντρες πληρώνονται περισσότερο. Στην
εκπαίδευση, την υγεία και τη Δημόσια Διοίκηση, πληρώνονται το ίδιο. Όλα, απολύτως
φυσιολογικά και αναμενόμενα.
Όμως,
το γραφειοκρατικό τέρας της Ε.Ε. και το ελληνικό παρακλάδι του,
αντιμετωπίζοντας το ζήτημα με ανεπίτρεπτη ρηχότητα και ιδεολογικό δογματισμό,
θεωρεί ότι οι μισθολογικές διαφορές οφείλονται σε "έμφυλες"
διακρίσεις, που προσπαθεί να αντιμετωπίσε με ασφυκτικές υπερρυθμίσεις και
νομικά εκτρώματα.
Θα
καταφέρει ακριβώς το αντίθετο, ενώ παράλληλα θα δέσει ακόμα μια σιδερένια μπάλα
στα πόδια της Οικονομίας
και θα επιβαρύνει ακόμα περισσότερο την ήδη ασθμαίνουσα, από τον όγκο των
υποθέσεων που διαχειρίζεται, Δικαιοσύνη. Δείτε γιατί.
Ο
νόμος απαγορεύει "κάθε
μορφής άμεση ή έμμεση διάκριση λόγω φύλου". Δεν περιορίζει τη διάκριση στην
αμοιβή, αλλά σε κάθε μεταχείριση που μπορεί να θεωρηθεί "λιγότερο
ευνοϊκή". Μα, σε μια επιχείρηση είναι
σπάνιο δύο εργαζόμενοι να κάνουν ακριβώς την ίδια εργασία. Διαφοροποιήσεις
υπάρχουν πάντα: και στα καθήκοντα και στο
ωράριο και στον χώρο και στις συνθήκες, φυσικά και στην αμοιβή. Ποιος θα κρίνει αν αυτές είναι λόγω φύλου;
Το Δικαστήριο!
Κάθε γυναίκα που νομίζει ότι αδικείται ή που εκβιάζει για μεγαλύτερη
αμοιβή θα σέρνει στα δικαστήρια την επιχείρηση, με όλη τη δαπάνη και τη
σπατάλη χρόνου που αυτό συνεπάγεται και θα πρέπει ένας δικαστής (συνηθέστερα
μια δικαστίνα) να κρίνει, μέσα στη μισή ώρα που θα κρατήσει η εκδίκαση της
υπόθεσης, τι ακριβώς συμβαίνει στην επιχείρηση "Δελησταύρου και Υιός"
και να αποφασίσει ποια αμοιβή θα παίρνει ο καθένας και η κάθε μία! Κι αν ο
Αντώνης Δελησταύρου ή ο Αλέξης Βαρνέζης θέλει να έχει γραμματέα μια Βουγιουκλάκη
που πέρα από ικανή θα είναι ωραία και χαριτωμένη, θα προσφύγει στη Δικαιοσύνη ο
Μήτσος με το μπυροκοίλι, διότι δεν προσελήφθη εκείνος ως… ιδιαίτερος.
Ο
νόμος απαγορεύει να προσδιορίζεται, στις αγγελίες πρόσληψης, το φύλο του
ιδανικού υποψήφιου. Το
"Ζητείται
δεσποινίς ως ιδιαιτέρα του Γενικού Διευθυντή" τέλος. Πλέον θα "Ζητείται άτομο". Και για να τιμωρείται η… παρανομία, θα
δημιουργηθεί ειδικό τμήμα στο υπουργείο (νέες προσλήψεις) ειδικό τμήμα στην
επιθεώρηση εργασίας (κι άλλες προσλήψεις) που θα διαβάζουν τις αγγελίες και θα
βάζουν πρόστιμα σε όσους ψάχνουν τορναδόρους και ηλεκτροσυγκολλητές και όχι και
τορναδόρισσες και ηλεκτροσυγκολλήτριες!
Ναι,
δεν κάνω πλάκα.
Θα ισχύει και για τους/τις τσιρλίντερς αυτό;
Και για τους/τις αχθοφόρους;
Και για τα γραφεία κηδειών;
Και για τις θέσεις στα ινστιτούτα αισθητικής;
Και για τα νυχάδικα;
Είσαστε με τα καλά σας;
Έχετε τρελαθεί εντελώς;
Βάλε κι άλλες δικογραφίες, κυρ-Στέφανε! Θα την
κάψουμε τη χώρα, κυρ-Στέφανε!
Αυτό
συμβαίνει όταν η γραφειοκρατία μεταλλάσσεται σε καρκινικό όγκο: χρησιμοποιεί τους φόρους από τους
ιδιώτες για να τους εμποδίζει να παράγουν. Εάν
αυτό το έκτρωμα ψηφιστεί, κάθε εταιρεία θα είναι υπό μόνιμο καθεστώς ομηρίας
στις εκβιαστικές διαθέσεις του εργατοπατέρα και του πολιτικού κομισάριου: ή κάνετε αυτό που θέλουμε ή βάζουμε 5 "δικές μας"
να σας καταγγείλουν για άδικη μεταχείριση λόγω φύλου και για ανάρμοστη
συμπεριφορά σεξουαλικού χαρακτήρα. Και για τα δύο "αδικήματα" ο
νόμος, καταργώντας νομική παράδοση 2.500 ετών μεταθέτει το βάρος της απόδειξης
στον "καθ’ ου". (Άρθρο 17). Καλά ξεμπερδέματα! Κι αν η
δικαστίνα αποφασίσει "ένοχος", η καταγγέλλουσα γίνεται πλούσια.
Θα πάρει αύξηση αναδρομικά με τόκο υπερημερίας και επιπλέον αποζημίωση για
ηθική βλάβη και για απώλεια εισοδήματος και επαγγελματικών ευκαιριών, χωρίς
όριο ποσού! (Άρθρο 15).
"Συνιστά
επίσης διάκριση κατά την έννοια του παρόντος Κεφαλαίου η λιγότερο ευνοϊκή
μεταχείριση γυναικών λόγω εγκυμοσύνης ή μητρότητας" λέει το σχέδιο νόμου.
Έχεις
λοιπόν δύο brand managers, έναν άντρα και μία γυναίκα, και θες να προαγάγεις
κάποιον στη θέση του marketing manager.
Ας πούμε ότι έχουν τυπικά προσόντα πανομοιότυπα: ηλικία, σπουδές, ικανότητες. Όμως
η γυναίκα μόλις γέννησε το πρώτο της παιδί, έχει άδεια μητρότητας, είχε πάρει
και άδεια λόγω επαπειλούμενης κύησης, δηλαδή θα συμπληρώσει πάνω από χρόνο
εκτός εργασίας, και ξέρεις ότι θέλει να κάνει άλλα δύο παιδιά. Μπράβο της, αλλά ποιος θα πάρει την προαγωγή με το πακέτο
ευθυνών και, φυσικά, τον μεγαλύτερο μισθό που την συνοδεύει;
Προφανώς ο άντρας!
Τι έγειρε την πλάστιγγα;
Προφανώς, η εγκυμοσύνη και η μητρότητα. Ή τάβλα στο κρεβάτι θα είναι
λόγω επαπειλούμενης κύησης ή στη Διεθνή Έκθεση του κλάδου, στο Ντίσελντορφ. Και
τα δύο μαζί δεν γίνονται. Ξανά μανά στα δικαστήρια.
Έχει
και συνέχεια η παράνοια:
"Οι εργοδότες
υποχρεούνται να χορηγούν εγγράφως στους εργαζόμενους πληροφορίες σχετικά με το
ατομικό τους επίπεδο αμοιβής και τα μέσα επίπεδα αμοιβής, κατανεμημένα ανά
φύλο, για κατηγορίες εργαζομένων που εκτελούν όμοια εργασία ή εργασία ίσης
αξίας με αυτούς, κατόπιν αιτήματος του εργαζομένου." Ζητάει λοιπόν η Μαρία πληροφορίες
για τα επίπεδα αμοιβής του Γιάννη, διότι μόνο αυτός κάνει την ίδια εργασία.
Ο
εργοδότης δεν μπορεί να δώσει αυτή την πληροφορία, λόγω προσωπικών δεδομένων. Τι
γίνεται;
Παν περίπατο τα προσωπικά δεδομένα. Το πόσα παίρνεις θα το ξέρουν οι πάντες, διότι
ο νόμος δίνει αυτό το δικαίωμα στην ενδιαφερόμενη, στον εκπρόσωπο του
σωματείου, στην Επιθεώρηση Εργασίας και στον Συνήγορο του Πολίτη. Εξασφαλισμένη
εχεμύθεια!
Ας
πούμε ότι η Μαρία ζητάει τον μέσο όρο αμοιβών για άλλους 5 εργαζόμενους που
θεωρεί ότι κάνουν την ίδια δουλειά με εκείνη, και ο εργοδότης της εξηγεί ότι το
"ίδια δουλειά" δεν ισχύει, ακόμα κι αν είναι στο ίδιο τμήμα, για έναν
σωρό λόγους που όσοι έχουν δουλέψει στον ιδιωτικό τομέα τους ξέρουν. (Ακόμα και στα τυριά στο sm να είναι
δύο υπάλληλοι, αυτός που κόβει την παρμεζάνα κάνει δυσκολότερη δουλειά από
αυτόν που κόβει το ανθότυρο.) H Μαρία επιμένει. Πώς
λύνεται η διαφορά;
Ξανά μανά στα δικαστήρια.
Κι αν ο Γιάννης προσφύγει κι εκείνος στο δικαστήριο, υποστηρίζοντας
πως η δημοσιοποίηση των προσωπικών του δεδομένων τον έβλαψε, ποιος θα
διαχειρισθεί την αντιφατικότητα των νόμων;
Ο νόμος θα βάλει βόμβα μεγατόνων στα θεμέλια της
εργασιακής ειρήνης. Μέχρι σήμερα, η μυστικότητα γύρω από τις αμοιβές δεν ήταν
βίτσιο των εργοδοτών, αλλά προϋπόθεση για τη διατήρηση των εσωτερικών
ισορροπιών. Η εργασιακή ψυχολογία έχει αποδείξει ότι ο άνθρωπος, ως
οντότητα, διακατέχεται από self-serving bias – προκατάληψη υπέρ του εαυτού του.
Έχουμε την έμφυτη τάση να υπερεκτιμούμε τη δική μας συμβολή, τις ώρες που
κουραστήκαμε και την αξία που φέρνουμε στην εταιρεία, ενώ ταυτόχρονα υποτιμούμε
ή θεωρούμε "εύκολη" τη δουλειά του διπλανού μας. Όταν ο νόμος
υποχρεώνει τον εργοδότη να αποκαλύπτει τον μέσο όρο αμοιβών για "ομοειδή
εργασία", το αποτέλεσμα δεν θα είναι η δικαιοσύνη, αλλά η παγίωση ενός
νοσηρού κλίματος καχυποψίας, κακοπροαίρετων συγκρίσεων, συνεχών παραπόνων και
ψυχικής αποξένωσης ανάμεσα στους συναδέλφους. Και θα επεκταθεί ανάμεσα σε
εργαζόμενους και του ίδιου φύλου.
Η
Κεραμέως θεωρεί ότι δύο άνθρωποι με την ίδια εμπειρία και τις ίδιες σπουδές
παράγουν το ίδιο αποτέλεσμα.
Λέει το Υπουργείο στις ερωτήσεις και απαντήσεις για τον νόμο:
Αυτό σημαίνει ότι πρέπει όλοι οι άνδρες και οι γυναίκες να
αμείβονται το ίδιο; Δεν υπάρχει αξιοκρατία;
"Φυσικά
και υπάρχει αξιοκρατία. Αυτό που προσπαθεί να κάνει και το νομοσχέδιο και η
Ευρωπαϊκή Οδηγία από την οποία απορρέει, είναι να μην υπάρχουν αδικαιολόγητες
αποκλίσεις στις αμοιβές λόγω φύλου ή άλλων διακρίσεων, δηλ. ένας άντρας και μία
γυναίκα στην ίδια θέση εργασίας με τα ίδια προσόντα και αρμοδιότητες να μην
αμείβονται διαφορετικά. Αν υπάρχει αντικειμενικός λόγος απόκλισης στις αμοιβές
(π.χ. αν ο ένας έχει πολύ μεγαλύτερη εμπειρία από τον άλλον ή περισσότερα
πτυχία), τότε δεν τίθεται θέμα ίσης αμοιβής."
Είναι τόσο άσχετοι;
Στην πραγματική ζωή, δεν υπάρχουν επαγγελματικοί "κλώνοι",
δύο άνθρωποι
με πανομοιότυπες ιδιότητες. Δεν υπάρχει "ίδια εμπειρία" ούτε
"ίδιες σπουδές". Επιπλέον, η αξία ενός εργαζόμενου δεν κρίνεται
μόνο από "αντικειμενικά κριτήρια", αλλά, κυρίως, από ποιοτικά
χαρακτηριστικά (soft skills) που είναι αδύνατον να μπουν στο ζύγι - και στη
δικογραφία. Η γενικότερη μόρφωση και συγκρότηση, η προθυμία, η καλή
προαίρεση, η ικανότητα συνεργασίας, η κρίση, η παραγωγική σκέψη, το ειδικό
βάρος της προσωπικότητας, η ευρηματικότητα, η ηγετική ικανότητα, η
δημιουργικότητα, η συμπεριφορά, η καθαριότητα, η συνέπεια, το χιούμορ και ένα
σωρό άλλα συνθέτουν τη μοναδική ταυτότητα κάθε ανθρώπου στο εργασιακό
χρηματιστήριο. Δεν έχει ακούσει ποτέ
για soft skills η Κεραμέως;
Φανταστείτε
σε μια εταιρεία να δούλευε ο Στηβ Τζομπς, που παράτησε το πανεπιστήμιο μετά το
πρώτο εξάμηνο και μία αριστερή κοινωνιολόγος με μεταπτυχιακό στις gender
studies. Και το
αφεντικό να έδινε περισσότερα λεφτά στον Τζομπς. Ποιο δικαστήριο θα τον δικαίωνε;
Το
τι θα συμβεί στην πράξη είναι απλό να το προβλέψουμε. Ο νόμος θα
πλήξει τις γυναίκες που υποτίθεται ότι θέλει να προστατεύσει. Οι προσλήψεις γυναικών θα γνωρίσουν κάθετη πτώση. Θα
υπάρξει μισθολογική ισοπέδωση. Προκειμένου οι επιχειρήσεις να γλυτώσουν δικαστικές
διαμάχες, εσωτερικές συγκρούσεις και πρόστιμα, θα οδηγηθούν σε μια
"σοβιετικού τύπου" ισότητα. Οι μισθοί θα είναι όλοι κοντά στον
μέσο όρο. Ούτε αυξήσεις ούτε bonus, διότι κι αυτά απαγορεύονται από τον νόμο,
καθώς δημιουργούν ανισότητες, εκτός αν μπορούν να δοθούν με "μαύρα". Θα
διαβρωθεί η εσωτερική συνοχή. Η δημοσιοποίηση των μισθολογικών στοιχείων θα
δημιουργήσει ατμόσφαιρα τριβών, ζήλειας και διεκδικήσεων, καταστρέφοντας το
εργασιακό κλίμα. Οι διευθυντές θα ξοδεύουν τον χρόνο τους όχι για να αναπτύξουν
την εταιρεία, αλλά για να διαχειρίζονται εντάσεις, να συντάσσουν απολογητικές
εκθέσεις και να τρέχουν στα δικαστήρια. Οι νέες απαιτήσεις αναφορών και
εξηγήσεων και οι αναπόφευκτες δικαστικές εμπλοκές θα επιβαρύνουν τις
επιχειρήσεις με δυσβάστακτο διοικητικό κόστος, πέρα από όσο ήδη έχουν λόγω των
άλλων διαστροφών του κράτους (ποσοστώσεις, συμπεριληπτικότητα κ.λπ.). Όσες δεν
κλείσουν, θα το μετακυλήσουν στον καταναλωτή, αυξάνοντας ακόμα περισσότερο τον
πληθωρισμό. Τα ταλέντα θα φύγουν. Βλέποντας ότι η προσπάθειά τους δεν μπορεί να
ανταμειφθεί, θα μαζέψουν τα μπογαλάκια τους για σοβαρές χώρες, χωρίς τέτοιες
νομικές φαιδρότητες.
Όμως
τα μη ταλέντα νοιώθουν προστασία.
Μπείτε στη διαβούλευση και διαβάστε τα σχόλια. Θα φρίξετε. Ζητούν
επέκταση του νόμου, εμπλουτισμό των κριτηρίων και βελτιώσεις τεχνικού
χαρακτήρα. Ούτε ένας δεν υποστηρίζει το αυτονόητο: σε μια ιδιωτική επιχείρηση το ποια αμοιβή θα παίρνει ένας
εργαζόμενος είναι αρμοδιότητα αποκλειστικά δική του και του εργοδότη του.
Συμφώνησαν αυτοί οι δύο;
Τέλος. Καμμία Ε.Ε. καμμία Κεραμέως, καμμία Επιθεώρηση Εργασίας, κανένας
Συνήγορος του Πολίτης δεν έχουν δικαίωμα να ανακατεύονται. Δεν είναι
δυνατόν ο εργοδότης να απολογείται σε κρατικούς υπαλλήλους για το πώς
κουμαντάρει τη δουλειά του. Δεν τους πέφτει
λόγος.
Ναι,
η κρίση του εργοδότη είναι υποκειμενική. Αλλά και του δικαστή υποκειμενική είναι, και
μάλιστα με ελλιπέστατα δεδομένα. Όμως, δεν πληρώνει ο δικαστής. Ο
εργοδότης πληρώνει. Αυτός επενδύει, αυτός ρισκάρει. Αυτός θα χάσει άμα
κάνει λάθος. Κι αυτός θα κερδίσει αν αξιολογήσει σωστά. Κουμάντο,
χαρτογιακάδες της Ε.Ε., να κάνετε στις τσέπες σας!
Ο
νόμος Κεραμέως, με το πρόσχημα της "διαφάνειας", εισβάλλει με
πρωτόγνωρη σκληρότητα στις εργασιακές σχέσεις, υπονομεύοντας τη λειτουργία των
επιχειρήσεων στο σύνολό τους. Αντί το κράτος να
νοιαστεί για τη δημιουργία δομών υποστήριξης της οικογένειας και της μητρότητας - εκεί δηλαδή όπου
εντοπίζεται το πραγματικό πρόβλημα - ενοχοποιεί την επιχειρηματικότητα,
επιβάλλοντας γραφειοκρατικά βάρη και μοιράζοντας ποινές.
Η αγορά εργασίας δεν χρειάζεται
περισσότερους ελεγκτές.
Χρειάζεται
ελευθερία, ευελιξία και κατανόηση των οικονομικών δεδομένων.
Αν συνεχιστεί αυτή η ρυθμιστική υστερία, το μόνο που θα καταφέρει η
Ε.Ε. είναι …
