ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ - ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ - ΚΟΙΝΩΝΙΑ: Το πρόβλημα των πατεντών

Toυ ΠΑΣΧΟΥ ΜΑΝΔΡΑΒΕΛΗ

Eνα φάντασμα πλανάται πάνω από την οικονομία. Το φάντασμα της πνευματικής ιδιοκτησίας.  

Το ζήτημα των πατεντών στα εμβόλια δεν είναι παρά μια παρωνυχίδα του. Ναι μεν η κρατική παρέμβαση που ξεκινάει από τον 17ο αιώνα (το 1662 ψηφίζεται ο πρώτος νόμος στην Αγγλία δίνοντας το μονοπώλιο εκτύπωσης στη συντεχνία των εκδοτών με ταυτόχρονη υποχρέωσή τους να λογοκρίνουν τα «αιρετικά» βιβλία) έχει ως αποτέλεσμα εκατόμβες νεκρών στον αναπτυσσόμενο κόσμο, αλλά… συνηθισμένη η εξέλιξη της Ιστορίας από θύματα. Το βασικότερο είναι πως αυτή η περίτεχνη πλέον κρατική προστασία ιδεών, εκφράσεων, μεθόδων μεταμορφώνεται χρόνο με τον χρόνο (και με την αμέριστη βοήθεια ακριβοπληρωμένων δικηγόρων και λομπιστών σε Ουάσιγκτον και Βρυξέλλες) σε σαράκι του καπιταλισμού, κάτι αντίστοιχο με τη γραφειοκρατία της παλιάς ΕΣΣΔ.

Ο καπιταλισμός είναι το πιο παραγωγικό σύστημα που βρέθηκε ποτέ για τα υλικά πράγματα. 

Στην καρδιά του δεν βρίσκεται μόνο η ελευθερία του επιχειρείν, αλλά πρωτίστως ο θεσμός της ιδιοκτησίας. Είναι μια κοινωνική σύμβαση που επιτρέπει τους ανθρώπους αντί να σκοτώνονται για ένα κομμάτι γης, να το περιφράζουν και με την εγγύηση του κράτους να το κάνουν ό,τι θέλουν. 

Η ιδιοκτησία δημιουργεί ασφάλεια και κίνητρο στους ανθρώπους να παράγουν περισσότερο. Μια κοινωνία χωρίς ιδιοκτησία είναι σαν τη «φυσική κατάσταση» του Τόμας Χομπς: πόλεμος εναντίον όλων.

Αυτό όμως που λειτουργεί με εκπληκτικό τρόπο για τα μοναδικά υλικά πράγματα δεν δουλεύει για τη νέα παραγωγική δύναμη των κοινωνιών μας, που είναι η πληροφορία.  

Ενα χωράφι είναι μοναδικό και μόνο ένας μπορεί κάθε φορά να το καλλιεργήσει. Η ιδέα όμως της κατασκευής του αρότρου μπορεί να πολλαπλασιαστεί, χωρίς αυτός που επινόησε το άροτρο να χάσει κάτι από τη δική του υλική παραγωγή.  

Αντιθέτως, τα ελλείμματα στην προστασία της πνευματικής ιδιοκτησίας ήταν ένα διαρκές κίνητρο για να γίνεται ο καπιταλισμός όλο και πιο παραγωγικός. Αυτό δεν επιτυγχάνεται μόνο από το άγχος του ανταγωνισμού· επειδή κάποιος ξέρει ότι η καινοτομία του θα αντιγραφεί και πρέπει να καινοτομεί συνεχώς για να βρίσκεται μπροστά. Επιτεύχθηκε και διά της δημόσιας και δωρεάν παιδείας. Η μεγάλη κοινωνική κινητικότητα που κατόρθωσαν οι δυτικές κοινωνίες οφειλόταν στο γεγονός ότι ο γιος του αγρότη δεν χρειαζόταν να έχει κεφάλαιο για να αγοράσει π.χ. τη Γεωμετρία του Ευκλείδη για να γίνει μηχανικός.  

Ομως ένα λαμπρό μυαλό σήμερα σε κάποιο γκέτο δεν έχει καν ούτε τις ελάχιστες πιθανότητες του παρελθόντος να γίνει βιοτεχνολόγος. Αν εν τω μεταξύ δεν πεθάνει από κορωνοϊό, δεν έχει τις υλικές προϋποθέσεις να αγοράσει την παιδεία και την πληροφορία που χρειάζεται για να βρεθεί στη θέση π.χ. του Μάικλ Φάραντεϊ, του γιου του σιδερά, ο οποίος έγινε ο πατέρας του ηλεκτρομαγνητισμού.

Αν θέλουμε να δούμε τη μεγάλη εικόνα της εξέλιξης των κοινωνιών, το ζήτημα των πατεντών δεν είναι ηθικό, αν και έχει πολλές τέτοιες πτυχές· η πλέον πρόσφατη είναι το τεχνητό μονοπώλιο για εμβόλια που σώζουν ζωές.  

Το θέμα είναι ότι...

 

ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΗΛΙΘΙΟΙ - ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ: Πάρε κόσμε πατέντες!

 

Toυ ΣΤΕΦΑΝΟΥ ΚΑΣΙΜΑΤΗ

Για την παρασκευή του εμβολίου της, έχει πει η Pfizer, χρειάζονται 280 συστατικά από 86 προμηθευτές σε 19 χώρες.  

Προτάσσω τα στοιχεία αυτά, γιατί μας δίνουν το μέτρο της δυσκολίας στη μαζική παραγωγή του εμβολίου. Μας βοηθούν, δηλαδή, να εκτιμήσουμε σε ρεαλιστική βάση την πρωτοβουλία του προέδρου Μπάιντεν υπέρ της άρσης των πνευματικών δικαιωμάτων των εμβολίων για τον Covid-19.

Η πρωτοβουλία του αμερικανού προέδρου είναι, χωρίς αμφιβολία, μία εντυπωσιακή επίδειξη «ήπιας ισχύος» για τις ΗΠΑ. Καλοδεχούμενη πρωτοβουλία, φαντάζομαι, από όσους παραπονούμασταν για την απροθυμία των ΗΠΑ να ασκήσουν τον ηγετικό ρόλο τους επί προεδρίας Τραμπ. Αν μάλιστα η άρση της πατέντας στα εμβόλια οδηγεί βραχυπρόθεσμα στην ταχύτερη, μεγαλύτερη και φθηνότερη παραγωγή εμβολίων για όλες τις χώρες του πλανήτη (κάτι που δεν είναι καθόλου βέβαιο), η πρωτοβουλία του είναι προς τη σωστή κατεύθυνση.

 

Σε καμία περίπτωση, όμως, η θέση του Μπάιντεν στο ζήτημα δεν είναι η πτώση των Χειμερινών Ανακτόρων του καπιταλισμού, όπως ίσως φαντάζονται όσοι νομίζουν ότι τα προβλήματα της ανισότητας λύνονται με μια γιούργια στον παροιμιώδη ταβλά με τα κουλούρια. Χωρίς μεταφορά τεχνολογίας και τεχνογνωσίας, χωρίς τη μεθοδική συνεργασία των πλουσίων με τους φτωχούς, όσες πατέντες και να απελευθερωθούν επιτάχυνση της παραγωγής δεν πρόκειται να έχουμε.

Επιπλέον, υπάρχει και η γραφειοκρατική διάσταση της υπόθεσης. Η διαπραγμάτευση στον WTO (Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου) θα είναι μακρά και το νωρίτερο που θα μπορούσε να ξεκινήσει είναι στις αρχές Δεκεμβρίου, στην υπουργική σύνοδο του οργανισμού. Οι δε αποφάσεις που θα ληφθούν εκεί θα πρέπει να είναι με ομοφωνία, επειδή αυτό απαιτείται για αλλαγές στους κανόνες του WTO που αφορούν πνευματική ιδιοκτησία. Από την άλλη πλευρά, το γεγονός ότι οι ΗΠΑ παίρνουν θέση σαφώς υπέρ της άρσης της πατέντας για τα εμβόλια του Covid-19 ενισχύει τη δυναμική της τάσης αυτής – το είδαμε εξάλλου στην αστραπιαία μεταβολή της ευρωπαϊκής στάσης στο θέμα.

Η πολιτική βούληση είναι απαραίτητη, αλλά δεν αρκεί για να δώσει τη λύση. Χρειάζεται και η συνεργασία της φαρμακοβιομηχανίας. Διότι το ζητούμενο σε αυτή την υπόθεση δεν είναι αν είναι δίκαιο να θησαυρίζουν οι εταιρείες, αλλά να βρεθεί ο τρόπος για τη γρήγορη αύξηση της παραγωγής, ώστε να καλυφθούν οι ανάγκες όλου του κόσμου. Και σε αυτό το πρόβλημα η λύση είναι κάτι πολύ περισσότερο από το «πάρε κόσμε πατέντες»…
 

ΣΤΑ ΚΑΘ’ ΗΜΑΣ

Η μεταστροφή των ΗΠΑ στο ζήτημα των πατεντών είχε την αντανάκλασή της και εδώ, με τον ΣΥΡΙΖΑ να πανηγυρίζει για την υποτιθέμενη δικαίωσή του. Αναρωτιέμαι πού τη βλέπουν. Διότι τη συγκεκριμένη πρόταση έκανε πρώτος ο Μόσιαλος και την προσυπέγραψε αμέσως ο Μητσοτάκης, όταν ο Τσίπρας ακόμη αμφισβητούσε την ύπαρξη εμβολίων.

Επειτα, η πρόταση του Τσίπρα, όπως τη διετύπωσε στη Βουλή προ μηνών, δεν είχε σχέση με διεθνή προσπάθεια για την άσκηση πίεσης στον πρόεδρο Μπάιντεν. Ο Τσίπρας ουσιαστικά ζητούσε από την κυβέρνηση να συγκρουσθεί με την Ευρώπη για το συγκεκριμένο ζήτημα. Ζητούσε από την κυβέρνηση «να αναλάβει ευρωπαϊκή πρωτοβουλία για την άρση της πατέντας»! 

Σαν να λέμε, δηλαδή, ότι ...

 

ΚΟΡΩΝΟΪΟΣ και ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ: Η «ιδιοκτησία» των εμβολίων

ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΟ

Του ΠΑΣΧΟΥ ΜΑΝΔΡΑΒΕΛΗ

Το 1952 ξέσπασε η χειρότερη επιδημία πολιομυελίτιδας στις ΗΠΑ. Είχε 58.000 κρούσματα. Πέθαναν 3.145 άνθρωποι και έμειναν παράλυτοι 21.269. Τα περισσότερα θύματα ήταν παιδιά.  

Δεν ήταν η πρώτη επιδημία· υπάρχουν αρχαίες αιγυπτιακές απεικονίσεις που δείχνουν παραμορφωμένους από τον ιό. Εμελλε, όμως, να είναι η τελευταία στον δυτικό κόσμο. 

Την ίδια χρονιά ο Τζόνας Σαλκ, από το Πανεπιστήμιο του Πίτσμπουργκ, ανακάλυψε το εμβόλιο, το οποίο ανακοινώθηκε το 1955. Οπως είναι φυσικό, ο επιστήμονας έγινε διάσημος. 

«Νέε μου σου έρχεται μια μεγάλη τραγωδία», του είπε ο θρυλικός τηλεπαρουσιαστής Εντ Μάροου στην εκπομπή του. «Εχασες την ανωνυμία σου». Κατόπιν τον ρώτησε σε ποιον ανήκει η πατέντα του εμβολίου.

 «Σε όλο τον κόσμο θα έλεγα», απάντησε ο Σαλκ. «Δεν υπάρχει πατέντα. Μπορείς να πατεντάρεις τον ήλιο;». Υπολογίζεται ότι τότε, το 1955, η πατέντα του εμβολίου άξιζε 7 δισ. δολάρια.
 
Σήμερα, οι μεγάλες φαρμακευτικές εταιρείες έχουν αποδυθεί σε έναν τρομακτικό αγώνα για τον SARS 2-Covid-19. Οχι τόσο για την καταπολέμηση της ασθένειας καθαυτής, αλλά για τις πατέντες των διαγνωστικών τεστ και του πιθανού εμβολίου. Απόδειξη αυτού είναι η κατάθεση εκατοντάδων προκαταρκτικών πατεντών –«ακόμη δεν τον είδανε...»– για διάφορες πρακτικές παρασκευής του εμβολίου ή του φαρμάκου. Με τον παραλογισμό –ή την αντίφαση– της «πνευματικής ιδιοκτησίας» και έναν καλό δικηγόρο, όλα πλέον γίνονται...

Υπό φυσιολογικές συνθήκες –δηλαδή σε συνθήκες της υλικής οικονομίας– αυτό δεν είναι κακό. Ισχύει η παρατήρηση που έκανε ο Ανταμ Σμιθ στον «Πλούτο των Εθνών»: «Δεν περιμένουμε το φαγητό μας να προέλθει από την καλοσύνη του χασάπη, του ζυθοποιού, ή του φούρναρη, αλλά από μέριμνα για το προσωπικό τους συμφέρον. Δεν απευθυνόμαστε στην ανθρωπιά τους αλλά στη φιλαυτία τους, και ποτέ δεν τους μιλάμε για τις δικές μας ανάγκες, αλλά για τα δικά τους οφέλη». 

 Στην επιστήμη όμως ισχύει αυτό που είπε ο Ισαάκ Νεύτων: «Μπόρεσα να δω μακριά γιατί πάτησα στους ώμους γιγάντων».  

Η γνώση της ανθρωπότητας σωρεύθηκε με ένα ατελείωτο πάρε-δώσε των πνευματικών ανθρώπων, χωρίς την περιττή γραφειοκρατία, εταιρικών σχημάτων, δικηγορικών εταιρειών, γραφείων πατεντών κ.λπ.

Το νέο φρούτο των προκαταρκτικών πατεντών βρίσκεται ακριβώς στον αντίποδα. Αποθαρρύνει τη συνεργασία, επειδή το ένα βήμα που κάνει ένα εργαστήριο, δεν θα το προχωρήσει κάποιο άλλο, διότι επικρέμανται αγωγές δισεκατομμυρίων. Αρκεί να σκεφθούμε ότι στη βιομηχανία της πληροφορικής πατεντάρεται ακόμη και η «αίσθηση» (look and feel) διάφορων λειτουργιών των συστημάτων.

Σε ό,τι αφορά το εμβόλιο ή το φάρμακο για τον SARS 2-Covid-19 προτάθηκαν ήδη διάφορες λύσεις, όπως το να αγοράσει την πατέντα η παγκόσμια κοινότητα ή κάποιες ισχυρές χώρες ώστε να γίνει αμέσως η μαζική παραγωγή και να μην εμφανιστούν φαινόμενα κερδοσκοπίας. 

Πιθανώς να καταλήξουμε εκεί, αλλά το θέμα είναι ότι...

ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ και ΚΟΙΝΩΝΙΑ: Η σωτηρία του καπιταλισμού

EΞΑΙΡΕΤΙΚΟ

Του ΠΑΣΧΟΥ ΜΑΝΔΡΑΒΕΛΗ

Σ​​ήμερα ο καπιταλισμός αντιμετωπίζει νέες προκλήσεις. Αυτό που ζούμε σε πολιτικό επίπεδο, δηλαδή η άνοδος του λαϊκισμού στη Δύση, δεν είναι παρά το εποικοδόμημα των τεκτονικών αλλαγών στην οικονομία της.  

Η μεταφορά παραγωγικών δραστηριοτήτων στις αναπτυσσόμενες χώρες, καθώς και το χάσμα των οικονομικών ανισοτήτων μέσα στις δυτικές κοινωνίες, δημιουργεί εύφορο έδαφος σε αντιδραστικές απόψεις, εκείνες που προπαγανδίζουν κάποια μαγική επιστροφή στο παρελθόν ως τη μόνη λύση για όλα τα προβλήματα και όλες τις ανησυχίες.  

«Η απειλή για τον καπιταλισμό», γράφει στο τελευταίο του βιβλίο ο καθηγητής του Μπέρκλεϊ και πρώην υπουργός Εργασίας των ΗΠΑ (στην κυβέρνηση Κλίντον) Robert B. Reich, «δεν είναι πλέον ο κομμουνισμός ή ο φασισμός, αλλά η σταθερή υπονόμευση της εμπιστοσύνης που είναι αναγκαία για τη σταθερότητα και την ανάπτυξη των σύγχρονων κοινωνιών. Οταν οι περισσότεροι άνθρωποι σταματούν να πιστεύουν ότι οι ίδιοι και τα παιδιά τους έχουν ίσες ευκαιρίες για να επιτύχουν τους στόχους τους αρχίζει να καταρρέει το σιωπηρό κοινωνικό συμβόλαιο στο οποίο βασίζονται οι κοινωνίες για να υπάρχει εθελοντική συνεργασία».

Ο μόνος τρόπος για να ανακοπεί η αυτοκαταστροφή του καπιταλισμού, γράφει ο Robert B. Reich στο βιβλίο του «Καπιταλισμός για τους πολλούς, όχι για τους λίγους» (εκδ. Α.Α. Λιβάνη), είναι να αλλάξουν οι βασικοί κανόνες του. 

Αυτοί «δεν είναι γραμμένοι πάνω σε πέτρα. Γράφονται και εφαρμόζονται από τους ανθρώπους».  

Ο μόνος τρόπος για να σωθεί ο καπιταλισμός –γράφει– είναι να ξαναγίνει καπιταλισμός, δηλαδή ένα σύστημα που επιτρέπει στους ανθρώπους με καλές ιδέες να δουλέψουν σκληρά και να πετύχουν. Σήμερα αυτό χάνεται στις ΗΠΑ. Ο παλιός πλούτος προστατεύεται και το Αμερικανικό Ονειρο εκπνέει. Παλιά πλούσιοι ήταν επιχειρηματίες πρώτης γενιάς. «Το 2014 οι έξι στους δέκα πλουσιότερους Αμερικανούς ήταν κληρονόμοι παλαιότερων περιουσιών». Και δεν είναι μόνον αυτό. Την ίδια χρονιά, «οι έξι κληρονόμοι της WalMart είχαν περισσότερο πλούτο από το φτωχότερο 42% των Αμερικανών ενώ το 2007 το αντίστοιχο ποσοστό ήταν 30,5%.

Αυτό που άλλαξε δραματικά τα τελευταία χρόνια, ήταν ότι η πολιτική κουρσεύτηκε από το επιχειρηματικό χρήμα. «Ο καπιταλισμός», είπε σε μια συνέντευξή του ο Robert B. Reich, «είχε έναν μηχανισμό που τον έσωζε από τις υπερβολές του. Ονομάζεται Δημοκρατία».  

Αυτό χάνεται στις ΗΠΑ με τις μεγάλες ομάδες των λόμπι στην Ουάσιγκτον και τις χρηματοδοτήσεις των υποψηφίων από μεγάλα συμφέροντα, τα οποία τελικώς καταστρέφουν την ίδια τη φύση του καπιταλισμού.  

Δεν έχουμε πλέον να κάνουμε με καπιταλισμό που στόχο έχει την παραγωγή νέου πλούτου, αλλά με συντεχνίες που επιχειρούν και καταφέρνουν τη νομοθετική προστασία του παλιού πλούτου.

Για τον καθηγητή του Μπέρκλεϊ η συζήτηση που γίνεται παντού και πάντα με το δίλημμα κράτος ή αγορά είναι ανόητη. «Δεν μπορεί να υπάρξει “ελεύθερη αγορά” χωρίς το κράτος», γράφει. «Η “ελεύθερη αγορά” δεν υπάρχει στη φύση, δεν υπάρχει έξω από το πλαίσιο του πολιτισμού. Ο ανταγωνισμός στη φύση είναι ανταγωνισμός για την επιβίωση, στον οποίο συνήθως επικρατεί ο μεγαλύτερος και ο δυνατότερος. Αντίθετα, ο πολιτισμός χαρακτηρίζεται από την ύπαρξη κανόνων: οι κανόνες δημιουργούν αγορές και τα κράτη δημιουργούν τους κανόνες... Το κράτος δεν “εισβάλλει” στην “ελεύθερη αγορά”. Δημιουργεί την αγορά...».

Ο Robert B. Reich εξηγεί ότι για να υπάρξει ελεύθερη αγορά πρέπει να ληφθούν κάποιες πρωταρχικές αποφάσεις, οι οποίες θέτουν τους κανόνες του παιγνιδιού. 

Οι αποφάσεις αυτές αφορούν:

1. Την ιδιοκτησία: τι μπορεί να κατέχει κάποιος.

2. Τα μονοπώλια: ποιος είναι ο επιτρεπτός βαθμός ισχύος στην αγορά.

3. Τις συμβάσεις: τι μπορεί να πωληθεί και να αγοραστεί και με ποιους όρους.

4. Τη χρεοκοπία: τι συμβαίνει όταν κάποιος δεν μπορεί να πληρώσει.

5. Την επιβολή των κανόνων: πώς διασφαλίζεται ότι κανείς δεν θα παραβιάζει κάποιον από αυτούς τους κανόνες.

Σύνθετες απαντήσεις

Οι απαντήσεις σε αυτά τα ζητήματα δεν είναι πλέον απλές, όπως ήταν κατά το παρελθόν. Η ιδιοκτησία, για παράδειγμα, ορίζεται όλο και περισσότερο από νομοθετήματα. Υπάρχει, για παράδειγμα, η πατέντα που έχει η Amazon για «ηλεκτρονική αγορά προϊόντων με ένα κλικ». Αυτό που μοιάζει φυσιολογική ανθρώπινη δραστηριότητα, καμιά άλλη εταιρεία δεν μπορεί να το εφαρμόσει. Προστατεύεται νομοθετικά! Η εταιρεία δεν κερδίζει πλέον από την καινοτομία της, αλλά από το γεγονός ότι σκέφτηκε και κατοχύρωσε κάτι που παλιότερα δεν θα μπορούσε να κατοχυρωθεί. Ετσι οι εταιρείες πλέον ασχολούνται περισσότερο με την κατοχύρωση πατεντών παρά με την παραγωγή νέων τεχνολογιών. Οπως επισήμανε το 2012 μια σύμβουλος του Λευκού Οίκου για θέματα πνευματικής ιδιοκτησίας, «η Google και η Apple έχουν δαπανήσει περισσότερα χρήματα για την απόκτηση διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας και για τις δικαστικές διαμάχες μεταξύ τους, απ’ ό,τι για έρευνα και ανάπτυξη».

Αυτό είναι το αποτέλεσμα του λόμπινγκ, που επί πολλά έτη έχουν κάνει οι επιχειρήσεις πληροφορικής και βιοτεχνολογίας αλλάζοντας ακόμη και αυτή την έννοια τη ιδιοκτησίας. Μέχρι τη δεκαετία του ’70, οργανισμοί που υπήρχαν στη φύση (όπως είναι οι ιοί) δεν μπορούσαν να πατενταριστούν. Οποιοσδήποτε μπορούσε να παράγει εμβόλια από αυτούς, με αποτέλεσμα ο ανταγωνισμός πολλών εταιρειών να ρίχνει το κόστος. Αυτό άλλαξε. Οι ζωντανοί οργανισμοί γίνονται ιδιοκτησία εταιρειών και αυτό δεν είναι καν το χειρότερο: η διάρκεια των πνευματικών δικαιωμάτων διαρκώς μεγαλώνει, εις βάρος εκείνων που χρειάζονται τα φάρμακα και τα εμβόλια. 

Το ίδιο συμβαίνει διαρκώς και για τα πνευματικά έργα. Είναι χαρακτηριστικό ότι και το Ευρωκοινοβούλιο διεύρυνε τον χρόνο προστασίας δικαιωμάτων των μουσικών έργων, λίγο πριν εκπνεύσει η προστασία των τραγουδιών των Beatles.

Το βασικό πρόβλημα του καπιταλισμού σήμερα είναι ότι...

ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ: Γαλλοτουρκικός πόλεμος στις ΗΠΑ για το «ελληνικό γιαούρτι» !!!

Του ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΜΑΡΓΙΟΛΗ

 

Ο πόλεμος των γαλακτοβιομηχανιών για την επικράτηση στην αμερικανική αγορά του «ελληνικού γιαουρτιού» συνεχίζεται με αυξανόμενη ένταση καθώς πολυεθνικές όπως η Danone και η General Mills διαγκωνίζονται για την εδραίωσή τους στο «εξωτικό προϊόν» την ώρα που ο Χαμντί Ουλουκάγια κερδίζει όλο και μεγαλύτερο μερίδιο αγοράς με το «Chobani greek yogurt».

 

Η εντυπωσιακή πορεία του τουρκοαρμένιου «Τσομπάνη» έχει αναγκάσει τους ανταγωνιστές του στις ΗΠΑ να τον ακολουθήσουν σε μια κούρσα αύξησης της παρουσίας τους στην αγορά γιαουρτιού μέσω της επέκτασης των μονάδων παραγωγής.

 

Οι Γάλλοι της Danone δυσκολεύονται ακόμη να συνειδητοποιήσουν ότι το 40% της αγοράς του στραγγιστού αλλά και του αρωματισμένου (με γεύσεις φρούτων) γιαουρτιού κατέχει «μια μέχρι πρότινος άγνωστη εταιρεία την οποία δημιούργησε ένας επιχειρηματίας τουρκικής καταγωγής», όπως αναφέρει χαρακτηριστικά σε χθεσινό της δημοσίευμα η γαλλική «Λε Μοντ». Το μερίδιο της γαλλικής εταιρείας παραμένει βέβαια το δεύτερο μεγαλύτερο της αγοράς (26%), ωστόσο καταγράφει πτωτική πορεία τα τελευταία τέσσερα χρόνια. Πολύ περισσότερο ανήσυχοι είναι οι Αμερικανοί της General Mills που, ενώ παίζουν εντός έδρας, έχουν περιοριστεί στην τέταρτη θέση, πίσω και από την ελληνική ΦΑΓΕ.

 

Ετσι, η Dannon (όπως είναι γνωστή η γαλλική εταιρεία στις ΗΠΑ) σχεδιάζει τώρα τη δημιουργία μιας ακόμη γραμμής παραγωγής σε ένα από τα δύο εργοστάσιά της επί αμερικανικού εδάφους στο Μίνστερ του Οχάιο. Ο οικονομικός διευθυντής της αμερικανικής θυγατρικής Αντουάν Ρεμί εξηγεί μιλώντας στη «Μοντ» ότι απαιτούνται επενδύσεις 100 εκατ. δολαρίων τον χρόνο προκειμένου να διατηρηθεί η πρωτοκαθεδρία της εταιρείας στο γιαούρτι που αποφέρει το 42% των εσόδων της εταιρείας.  Η οικογενειακή επιχείρηση του Ουλουκάγια πουλάει σήμερα σχεδόν 1,5 εκατομμύριο κεσεδάκια γιαουρτιού την εβδομάδα καθώς οι εγκαταστάσεις της στο Αϊνταχο θεωρούνται το μεγαλύτερο εργοστάσιο παραγωγής γιαούρτης στον κόσμο.

 

Πάντως ο 40χρονος επιχειρηματίας παραδέχτηκε σε πρόσφατη συνέντευξή του στο πρακτορείο Bloomberg ότι η ΦΑΓΕ όχι μόνο δημιούργησε την αγορά πριν από 15 χρόνια, αλλά παράγει «εξαιρετικό γιαούρτι». Αλλωστε, όπως αποκαλύπτει ο ίδιος, η εταιρεία του χρησιμοποιεί τρεις μερίδες γάλακτος ανά συσκευασία «ελληνικού γιαουρτιού» αντί τεσσάρων που χρησιμοποιεί η ελληνική εταιρεία.  

 

Τον περασμένο μήνα ο πόλεμος του «ελληνικού γιαουρτιού» δόθηκε στα βρετανικά δικαστήρια, όπου είχε προσφύγει η ΦΑΓΕ προκειμένου να προστατεύσει την ονομασία «ελληνικό γιαούρτι»:  

 

ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ και ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ: O παγκόσμιος οικονομικός πόλεμος της... Πατέντας (iPhone, uCopy, iSue)

ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΟΥ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ

Τhe Economist

Το 2007, όταν ο Στιβ Τζομπς παρουσίασε το iPhone άλλαξε την αγορά. Το νέο «αντικείμενο πόθου» της Apple αποτελούσε την αλματώδη εξέλιξη των κινητών τηλεφώνων που είχαν προηγηθεί. Το iPhone ήταν μια εκπληκτική καινοτομία, κατακτώντας την πρώτη θέση στις πωλήσεις ανάμεσα στα υπόλοιπα «έξυπνα κινητά» και συντείνοντας στο να αναδειχθεί η Apple στη μεγαλύτερη στον κόσμο εταιρεία από πλευράς κεφαλαιοποίησης, που σήμερα υπερβαίνει τα 630 δισ. δολάρια.

Ασφαλώς πολλοί αντέγραψαν την Apple. Πολλές άλλες εταιρείες του κλάδου έχουν να παρουσιάσουν σήμερα κινητά με οθόνες αφής, και σχεδόν όλα τα «συν» του IPhone. Ο ανταγωνισμός και οι ομοιότητες ήταν αρκετά για να ωθήσουν την Apple να στραφεί νομικά κατά της Samsung, προβάλλοντας θέμα αντιγραφής της πατέντας και παραβίασης των σχετικών δικαιωμάτων. 

Οι προσφυγές στη δικαιοσύνη έγιναν σε πολλές χώρες και η Samsung ανταπάντησε, υποστηρίζοντας ότι και η ίδια είχε ζημιωθεί από την αμερικανική εταιρεία. Την 24η Αυγούστου πάντως, αμερικανικό δικαστήριο έκρινε ότι όντως, η νοτιοκορεατική εταιρεία παραβιάζει έξι πατέντες της αμερικανικής και της επέβαλε πρόστιμο ενός δισ. δολαρίων, ένα από τα μεγαλύτερα στην ιστορία, για ανάλογη υπόθεση.

Ορισμένοι θεωρούν ότι η υπόθεση υποκρύπτει «τάσεις προστατευτισμού» αν και είναι γεγονός ότι οι ένορκοι που έκριναν την υπόθεση δούλεψαν πολύ σκληρά για να αποσαφηνισθούν ένα σωρό τεχνικά θέματα. Το ουσιαστικό θέμα όμως της υπόθεσης είναι αν οι καινοτομίες της Apple θα έπρεπε ή όχι να είχαν λάβει «διπλώματα ευρεσιτεχνίας», καθώς και τον βαθμό στον οποίο -είτε επρόκειτο για εταιρείες μεγαθήρια είτε για μικρές, νέες- αυτές θα έπρεπε να εκμεταλλεύονται τις εφαρμοσμένες ιδέες άλλων.

Ας δούμε πώς λειτουργεί το σύστημα αυτό, που έχει ως απώτερο σκοπό το κοινό καλό: 

Το κράτος λοιπόν εκχωρεί δίπλωμα ευρεσιτεχνίας σε μία εταιρεία, προσφέροντάς της τη δυνατότητα να έχει «περιορισμένο μονοπώλιο» για ένα νέο προϊόν της με αντάλλαγμα τη δημοσιοποίηση των στοιχείων για τη λειτουργία της νέας τεχνολογίας στην οποία στηρίζεται η καινοτομία της. Αν η εταιρεία που επιζητεί την κατοχύρωση μπορεί να αποδείξει ότι το όποιο νέο προϊόν της είναι όντως «καινοτόμο, χρήσιμο και μη οφθαλμοφανές» αποκτά το μοναδικό δικαίωμα παραγωγής και διάθεσής του για μία 20ετία. 

Οι «πατέντες σχεδιασμού» που αναφέρονται στο «περιτύλιγμα» του εκάστοτε προϊόντος και κατοχυρώνονται με πιο εύκολες και γρήγορες διαδικασίες έχουν διάρκεια ζωής 14 ετών.

Το θέμα ανάμεσα στην Apple και τη Samsung έχει να κάνει περισσότερο με το περιτύλιγμα -την όψη, το παρουσιαστικό- των κινητών τηλεφώνων αφής και λιγότερο με το πώς λειτουργούν. Μεταξύ άλλων, επικεντρώνονται στο είδος του αγγίγματος που απαιτείται για να λειτουργήσει η οθόνη και να αποδώσει τα αναμενόμενα, όπως είναι η κίνηση που μοιάζει με «τσίμπημα» για να επικεντρωθεί κάποιος σε ένα σημείο της εικόνας, κ.ά. 

Μήπως πρόκειται για υπερβολή; Μήπως δεν υπάρχει λογική στο να δίδεται πατέντα στις κινήσεις του ανθρώπινου χεριού;

Τα διπλώματα ευρεσιτεχνίας -με ό,τι συνεπάγονται- βλάπτουν από την άλλη πλευρά τους καταναλωτές με τρεις τρόπους: 

ΤΟΥΡΚΙΑ: Διεκδικεί την πατέντα για το... κουλούρι

Ας όψεται ο Μπαράκ Ομπάμα! Εβαλε την τουρκική βιοτεχνία παραγωγής σιμιτιού σε τρεχάματα. Ζητά την διεθνή κατοχύρωση (πατέντα) γι' αυτό που στην Ελλάδα είναι γνωστό σαν κουλούρι.

Ολα άρχισαν όταν στην τελετή στις 21 Μαρτίου στον Λευκό Οίκο για την εθνική εορτή ο πρόεδρος Ομπάμα εξέφρασε ενθουσιασμό δοκιμάζοντας "ελληνικό μπακλαβά".

Αυτό προκάλεσε εθνικής μορφής αντιδράσεις στην Τουρκία -όπου ο μπακλαβάς θεωρείται κατ' εξοχήν τουρκικό έδεσμα, μολονότι αναγνωρίζεται ότι είναι προϊόν της Κεντρικής Ασίας και ότι έχει καταναλωτές και στην Ελλάδα.

Κατόπιν τούτου, το Βιοτεχνικό Επιμελητήριο της Κωνσταντινούπολης ξεκίνησε την διαδικασία για να αποκτήσει διεθνή πατέντα το "τουρκικό σιμίτι" καθώς και άλλα "τουρκικά εδέσματα" περιλαμβανομένου του "ψωμιού με σουσάμι".

ΕΛΛΑΔΑ ΤΗΣ ΕΛΠΙΔΑΣ: Νέα συσκευή εντοπισμού επιζώντων Ελληνικής έμπνευσης

Του Κωστα Δεληγιαννη

Οπως δυστυχώς ξέρουν όλοι στην Ελλάδα, κάθε φορά έπειτα από ένα μεγάλο σεισμό που προκαλεί την κατάρρευση πολλών κτιρίων, ο χρόνος κυλάει αντίστροφα για τα σωστικά συνεργεία, στην προσπάθειά τους να εντοπίσουν αγνοούμενους στα ερείπια. Την ίδια στιγμή, οι εκπαιδευμένοι σκύλοι μπορούν να ψάξουν τον χώρο μόνο για 20 συνεχόμενα λεπτά, αφού μετά χρειάζεται να ξεκουραστούν για αρκετή ώρα. Επίσης, παρ’ όλο που υπάρχουν φορητά μηχανήματα που ψάχνουν για ηχητικά σήματα, αλλά και ειδικές κάμερες που μεταφέρουν εικόνα μέσα από τα συντρίμμια, το πρόβλημα είναι ότι η αναζήτηση επιζώντων μέσω ήχου και βίντεο γίνεται με δύο ανεξάρτητες συσκευές, τις οποίες χρησιμοποιούν δύο διαφορετικές ομάδες διασωστών. Με συνέπεια να καθυστερεί ο έλεγχος ενός κτιρίου και να είναι δύσκολο να διασταυρωθούν οι ενδείξεις τους.

Στο πλαίσιο όμως του ευρωπαϊκού πρότζεκτ «Συσκευή Εντοπισμού Δεύτερης Γενιάς για Επιχειρήσεις Ερευνας και Διάσωσης» (SGL for USaR), έχει αναπτυχθεί ένα φορητό πολυμηχάνημα που μπορεί να εξοικονομήσει πολύτιμο χρόνο, αφού συνδυάζει τις δυνατότητες των παραπάνω συσκευών και, τουλάχιστον σε κάποιο βαθμό, και τις ικανότητες… όσφρησης των σκύλων. Κι αυτό γιατί, εκτός από το ότι καταγράφει ήχο και εικόνα μέσα στα ερείπια, μια ακόμη εντυπωσιακή καινοτομία της συσκευής (που ονομάζεται First) είναι πως παίζει ταυτόχρονα και τον ρόλο του «ηλεκτρονικού λαγωνικού», διαθέτοντας ειδικούς αισθητήρες οι οποίοι μπορούν να ταυτοποιήσουν αέριες ενώσεις που εκλύονται από τον άνθρωπο.

Ετσι ώστε, όταν εντοπίσει τέτοιες χημικές ενώσεις μέσα σε ένα κατεστραμμένο κτίριο, οι διασώστες να έχουν μια σοβαρή ένδειξη ότι στο συγκεκριμένο σημείο υπάρχει κάποιος εγκλωβισμένος.

Η ιδέα για τη «συσκευή εντοπισμού δεύτερης γενιάς» ανήκει σε επιστήμονες από τη Σχολή Χημικών Μηχανικών του Μετσόβιου Πολυτεχνείου, με επικεφαλής τον καθηγητή Μιλτιάδη Σταθερόπουλο, οι οποίοι είναι υπεύθυνοι για τον συντονισμό του πρότζεκτ. «Η αφορμή ήταν ο σεισμός του 1999 στην Αθήνα, όταν σκεφτήκαμε με ποιο τρόπο θα μπορούσαμε να αξιοποιήσουμε τις επιστημονικές μας γνώσεις για να αναπτύξουμε εργαλεία που θα κάνουν πιο εύκολο το έργο των σωστικών συνεργείων», λέει ο κ. Σταθερόπουλος. Ενας από τους στόχους που έθεσαν ήταν ένα όργανο το οποίο θα υποστηρίζει πολλαπλές ανιχνευτικές τεχνικές ώστε, πέρα από το να μειώνει τη διάρκεια ελέγχου ενός κτιρίου, να εξασφαλίζει την άμεση διασταύρωση των μετρήσεων. Για παράδειγμα, όταν ο χειριστής του θα ανιχνεύσει κάποια ηχητικά σήματα που υποδηλώνουν την παρουσία κάποιου εγκλωβισμένου, θα μπορεί να ενεργοποιήσει την κάμερα της συσκευής, για να εξακριβώσει αν όντως υπάρχει ένας επιζών στο συγκεκριμένο σημείο.

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ: Το σφυροδρέπανο δεν μπορεί να καταχωρηθεί ως σήμα ρούχων

Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι το σφυροδρέπανο δεν μπορεί να καταχωρηθεί ως σήμα ρούχων στην ευρωπαϊκή αγορά διότι αντίκειται στα χρηστά ήθη ορισμένων κρατών μελών, ιδίως της Ουγγαρίας.

Το ζήτημα αυτό προέκυψε το 2006 οπότε η Couture Tech Ltd, εταιρεία σχετιζόμενη με τις διεθνείς δραστηριότητες ενός Ρώσου σχεδιαστή ρούχων, κατέθεσε ενώπιον του Γραφείου των κοινοτικών σημάτων της ΕΕ αίτηση περί καταχωρίσεως ως εγκεκριμένου για την ευρωπαϊκή αγορά σήματος των ρούχων της, ενός εμβλήματος της πρώην Ένωσης Σοβιετικών Σοσιαλιστικών Δημοκρατιών (ΕΣΣΔ) το οποίο είχε σε περίοπτη θέση ένα σφυροδρέπανο.

ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ EΛΛΗΝΙΚΗ ΕΦΕΥΡΕΣΗ: Ρομπότ-ναυαγοσώστης

Ενα αυτοσχέδιο... μη επανδρωμένο τηλεκατευθυνόμενο σκάφος αναμένεται να αποτελέσει τον "φύλακα άγγελο" των λουόμενων στις παραλίες της Κρήτης. Το σκάφος-ρομπότ σε περίπτωση κινδύνου γίνεται σίφουνας και σε χρόνο μηδέν μοιράζει σωσίβια και σώζει ανθρώπινες ζωές.

Πρόκειται για μία διεθνή εφεύρεση του 48χρονου Κρητικού ηλεκτρολόγου Μανόλη Μηναδάκη, ο οποίος, όπως λέει, φιλοδοξεί να φανεί χρήσιμο στην κοινωνία και να αποκτήσουν όλες οι παραλίες της χώρας μας το σωτήριο ναυαγοσωστικό σκάφος.

Ο Κρητικός πολυτεχνίτης αποκαλύπτει  την τεχνολογική του ανακάλυψη, λέγοντας παράλληλα ότι είναι δοκιμασμένη και έχει πάρει άδεια κατοχύρωσης. 

Την Τετάρτη 27 Ιουλίου, στις 5.30 το απόγευμα, στην παραλία Γουρνών, θα γίνει και επίσημα η παρουσίαση.

Το τηλεκατευθυνόμενο ναυαγοσωστικό σκάφος έχει μήκος 120 εκατοστά, ζυγίζει 20 κιλά και κινείται με πράσινη ενέργεια (φωτοβολταϊκά). Εχει εμβέλεια τριών χιλιομέτρων, διαθέτει πομπό, δέκτη, αισθητήρες  ανακλαστήρες, φώτα πλοήγησης, φάρο, σειρήνες, αλλά και μεγάφωνο για οδηγίες σε όσους κινδυνεύουν. Το σκάφος είναι αβύθιστο και αντέχει ακόμα και στα εννέα μποφόρ. Κατευθύνεται από ειδικό ναυαγοσώστη, ο οποίος, από την παραλία, μέσω τηλεχειριστηρίου, δίνει εντολές ανάλογα με την περίπτωση. Μπορεί να τραβήξει τους λουόμενους προς την ξηρά ή να τους μοιράσει σωσίβια. 

Η σωτήρια προσφορά του σκάφους εντοπίζεται στο γεγονός ότι σε ελάχιστα δευτερόλεπτα βρίσκεται κοντά στον άνθρωπο που χρειάζεται βοήθεια. Πέρα από τις παραλίες, το ναυαγοσωστικό, σύμφωνα με τον δημιουργό του, μπορεί να χρησιμοποιείται και στα πλοία, καθώς σε ένα πιθανό ναυάγιο μπορούν να το κατεβάσουν στη θάλασσα και αυτό αμέσως να απαγκιστρώσει σωσίβια.

EΘΝΟΣ

Ενα άρθρο για επίδοξους εφευρέτες...

Η έκφραση «ελληνική πατέντα» δεν χρησιµοποιείται µόνο για να περιγράψει τις ευφάνταστες αλλά ανεφάρµοστες ιδέες των Νεοελλήνων. Η δραστηριότητα γύρω από την εφευρετικότητα αρκετές φορές έχει και ποιοτικά επινοήµατα, τα οποία φέρουν τη σφραγίδα του αρµόδιου φορέα, του Οργανισµού Βιοµηχ ανικής Ιδιοκτησίας.

Οι εφευρέσεις που φέρουν την ελληνική σφραγίδα είναι πολλές και η πρώτη έχει ηµεροµηνία 4 ∆εκεµβρίου 1920. Η κατασκευή αφορά ένα «χειροκίνητο πλυντήριον µηχάνηµα» και εφευρέτες είναι ο Ιωάννης Μίλτος, µηχανικός, κάτοικος Σικάγου Αµερικής, και ο Κωνσταντίνος Σ. Κρίκος, έµπορος, κάτοικος Αθηνών. 

Μια πατέντα, που δηλώνεται στον ΟΒΙ, για να εξασφαλίσει το δίπλωµα ευρεσιτεχνίας πρέπει να πληροί τρεις όρους: να είναι κάτι νέο, να παρέχει ωφέλεια και βέβαια να µπορεί να πραγµατοποιηθεί. 

Το Marc 1, ένα αντικλεπτικό σύστηµα αυτοκινήτου, πληρούσε αυτούς τους όρους και ο εφευρέτης του Γρηγόρης Λαµπρίδης, µηχανικός αυτοκινήτων, εξασφάλισε πριν από δέκα χρόνια το δίπλωµα ευρεσιτεχνίας. Η αιτία της δηµιουργίας του Marc 1 ήταν ένα στοίχηµα. «Μου είχαν κλέψει το αυτοκίνητο και έτσι άρχισα να δουλεύω για να φτιάξω ένα αντικλεπτικό σύστηµα απαραβίαστο. ∆εν πίστευαν ότι µπορούσε να γίνει αυτό και έβαλα στοίχηµαµε κάποιους φίλους µου 180.000 δραχµές, τότε, ότι δεν µπορούν να το παραβιάσουν. Φυσικά το κέρδισα». Το αντικλεπτικό σύστηµα αυτοκινήτου του Γρηγόρη Λαµπρίδη στηρίζεται στο µπλοκάρισµα του συµπλέκτη και του φρένου µε αποτέλεσµα η µετακίνηση του αυτοκινήτου να γίνεται µόνο µε γερανό. «Αν και µου ζήτησαν από αρκετές εταιρείες να τους δώσω τα δικαιώµατα, προτίµησα να το παρασκευάζω µόνος µου. Εδωσα στην αγορά γύρω στα 1.500 κοµµάτια και σκέφτοµαι να αρχίσω συνεργασία µε κάποιες κινέζικες εταιρείες που ενδιαφέρονται».

Ο Στράτος Κουτίβας, εξεταστής του Οργανισµού Βιοµηχανικής Ιδιοκτησίας, παρατηρεί ότι τα τελευταία πέντε χρόνια παρουσιάζεται αύξηση των αιτήσεων για κατοχύρωση διάφορων ευρεσιτεχνιών. «Αν συγκρίνουµε τα δύο τελευταία έτη, παρατηρούµε µια αύξηση της τάξεως του 3%. Σε απόλυτους αριθµούς, το 2010 είχαµε 744 αιτήσεις για εθνικά ∆ιπλώµατα Ευρεσιτεχνίας ενώ το 2009 είχαµε 721. Εκτός από τα διπλώµατα, ο ΟΒΙ στον τοµέα των εφευρέσεων χορηγεί και έναν άλλο τίτλο προστασίας, τα Πιστοποιητικά Υποδείγµατος Χρησιµότητας».

Κάθε εποχή καθορίζεται από τις εφευρέσεις της, επισηµαίνει η υπεύθυνη επικοινωνίας του ΟΒΙ Ερη Μανούσου. «Οι εφευρέσεις από τη γέννησητου συστήµατος προστασίας των ευρεσιτεχνιών στην Ελλάδα µέχρι σήµερα µαρτυρούν την εικόνα κάθε εποχής που πασχίζει να αξιοποιήσει φυσικούς πόρους, να καλύψει πρακτικές ανάγκες και να εκπληρώσει επιθυµίες. Η ανθρώπινη εφευρετικότητα επιλύει τα εκάστοτε καθηµερινά προβλήµατα».

Πανάκριβη η κατοχύρωση στην Ευρώπη

«Η ΑΜΕΡΙΚΗ είναι ο παράδεισος της πατέντας, αφού σε µια αγορά 330 εκατ. ατόµων για να διασφαλίσεις µια πατέντα σού κοστίζει 700 δολάρια ενώ στις χώρες τις Ευρώπης χρειάζεσαιέ ως και 200.000 ευρώ. Αυτό δίνει µιαν απάντηση σε τυχόν ερωτήµατα γιατί οι Αµερικανοί έχουν προοδεύσει στην έρευνα και την τεχνολογία». 

Ο Αλέξης Παπαδόπουλος εφευρέτης του υβριδικού φωτοβολταϊκού συστήµατος ενέργειας «Πρωτέας»,που απέσπασε βραβείο ευρεσιτεχνίας αλλά και το ενδιαφέρον των αγορών στο εξωτερικό, δίνει µε σαφή τρόπο τα αίτια της ισχνής δράσης στην καινοτοµία και την έρευνα. Το ενεργειακό του σύστηµα µπορεί να δώσει 250λίτρα ζεστό νερό την ηµέρα και 250 Wp ηλεκτρική ισχύ, στο ίδιο περίπουκόστος ενός συµβατικού ηλιακού θερµοσίφωνα. «Ο “Πρωτέας” βρίσκεται πολύ κοντά στην τελική πιστοποίηση και στην υλοποίησή του», λέει. «Μια αγορά όπως είναι αυτή της Κίνας είναι πάντα στόχος των ανθρώπων που ασχολούνταιµε τις επιχειρήσεις αλλά κα την έρευνα».

Ποια είναι η διαδικασία

Ο δικαιούχος ενός διπλώµατος ευρεσιτεχνίας αποκτά αποκλειστικό δικαίωµα εκµετάλλευσης, δηλαδή να χρησιµοποιεί το αντικείµενο, να το κατασκευάζει, να το διαθέτει στην αγορά, να το εξάγει, αποκλείοντας έτσι κάθε τρίτο από την εκµετάλλευση της ευρεσιτεχνίας του χωρίς τη συγκατάθεσή του.

Η προστασία ισχύει για 20 χρόνια και αρχίζει από την ηµεροµηνία κατάθεσης της αίτησης για δίπλωµα ευρεσιτεχνίας.

Στο βασικό κόστος µέχρι τη χορήγηση συγκαταλέγονται: το τέλος κατάθεσης που είναι 50 ευρώ, το τέλος έκθεσης έρευνας 300 ευρώ, ή – εναλλακτικά – έκθεσης έρευνας µε αιτιολογηµένη γνώµη 800 ευρώ, και το τέλος χορήγησης 150 ευρώ.

Στη συνέχεια υπάρχει διαβάθµιση στα ετήσια τέλη προστασίας, η οποία αρχίζει από 20 ευρώ για το τρίτο έτος προστασίας και φθάνει τα 1.100 ευρώ για το εικοστό έτος προστασίας. Ο πρώτος και ο δεύτερος χρόνος προστασίας παρέχονται δωρεάν από τον ΟΒΙ.

Τα συνηθέστερα πεδία που ενδιαφέρουν περισσότερο τους έλληνες εφευρέτες, σύµφωνα µε τα στοιχεία του 2010, είναι οι ανάγκες της καθηµερινότητας (31%), οι µεταφορές (20%), η µηχανική (16%) και ακολουθούν οι σταθερές κατασκευές, η βιοµηχανική χηµεία και άλλα ενεργειακά θέµατα. 

ΤΑ ΝΕΑ

Ελληνική πατεντα για σήμανση δρόμων κερδίζει διεθνή αναγνώριση

Απο την ΠΑΣΚΕΥΗ ΒΟΝΑΤΣΟΥ

Σύντομα μαθήματα ιστορίας παραδίδουν οι πινακίδες σήμανσης οδών που εμπνεύστηκε πριν από δώδεκα χρόνια ο κ. Μάρκος Αρβανίτης.

Η ιδέα για δρόμους, πλατείες και λεωφόρους με «ταυτότητα» είναι απλή και πρωτότυπη ταυτόχρονα: σε κάθε πινακίδα με το όνομα κάθε οδού αναγράφονται επιγραμματικά τα βιογραφικά στοιχεία και απεικονίζεται η μορφή του προσώπου στο οποίο είναι αφιερωμένος ο δρόμος.

Το ίδιο γίνεται και με τους τόπους, αλλά και με τις σημαντικές ημερομηνίες που δίνουν ονόματα σε οδούς και πλατείες.

Ονόματα ηρώων, αγωνιστών, αγίων, χωρών, με επεξηγήσεις, βιογραφικά και χαρακτηριστικά έχουν αποτυπωθεί στις πινακίδες οι οποίες εκτίθενται στον ειδικό χώρο που βρίσκεται στο γραφείο του κ. Αρβανίτη στον Πειραιά. Στο κέντρο κάθε πινακίδας δεσπόζει η μορφή του τιμώμενου προσώπου, ενώ υπάρχει η δυνατότητα να έχει και φωτισμό, ώστε η σήμανση των δρόμων να είναι ευδιάκριτη και το βράδυ.

«Περνάμε αδιάφορα κάτω από τις πινακίδες των δρόμων, αγνοώντας στην πλειονότητά τους τα πρόσωπα που έπαιξαν σημαντικό ρόλο στην ιστορία ή τα ιστορικά γεγονότα που υπήρξαν καταλυτικά για την εξέλιξή μας» δηλώνει ο κ. Αρβανίτης, ο οποίος σημειώνει ότι αυτή η σκέψη ήταν και η αφορμή για να ξεκινήσει να υλοποιεί την έμπνευσή του.

Τις πληροφορίες για καθεμία πινακίδα που έχει στην έκθεση τις έψαξε και τις βρήκε ο ίδιος, ενώ αρκετά μεγάλο βαθμό δυσκολίας έχει η εύρεση της μορφής του μνημονευόμενου προσώπου, καθώς θα πρέπει να είναι στην ηλικία κατά την οποία έγινε γνωστό ή να φορά χαρακτηριστικό ένδυμα ή να έχει κάποιο ειδικό χαρακτηριστικό.

Η ευρεσιτεχνία βαφτίστηκε ΤΟ ΦΩΣ από τα αρχικά των λέξεων «ΤΙΜΗΤΙΚΕΣ ΟΔΩΝΥΜΙΚΕΣ ΦΩΤΟΣΗΜΑΝΣΕΙΣ» και περιμένει να «υιοθετηθεί» από κάποιον επίσημο φορέα. Οπως διευκρινίζει ο κ. Αρβανίτης, έχει γνωστοποιήσει την καινοτομία για τη σήμανση των δρόμων σε φορείς της τοπικής αυτοδιοίκησης και σε υπουργεία και αναμένει πρόσκληση για διάλογο.

Οσο για το κόστος δημιουργίας και τοποθέτησης τέτοιων πινακίδων στους δρόμους ενός δήμου, ο κ. Αρβανίτης διευκρινίζει ότι το κόστος το υπερβαίνει η απόδοση τιμής στην ιστορία: «Είναι σαν να ανάβουμε ένα ψυχοκέρι στη μνήμη των προγόνων μας που μας εξασφάλισαν την ελευθερία που βιώνουμε σήμερα»...

Το πρώτο βραβείο σε έκθεση στη Γενεύη είχε αποσπάσει πριν από λίγα χρόνια η ιδέα του κ. Μάρκου Αρβανίτη. Η ευρεσιτεχνία έχει παρουσιαστεί και σε περίπτερα εκθέσεων στις ΗΠΑ, αφού δείγματα πολλών πινακίδων έχει κάνει και για δρόμους μεγάλων πόλεων της Αμερικής. Ο ίδιος ο κ. Αρβανίτης, Αρκάς στην καταγωγή, είναι «κομμάτι» της Ομογένειας, αφού δραστηριοποιείται επιχειρηματικά στις ΗΠΑ εδώ και πολλά χρόνια.

Προς το παρόν το μόνο μέρος στο οποίο έχει τοποθετηθεί αυτή η διαφορετική σήμανση είναι στα κοντέινερ της ελληνικής δύναμης στο Κόσοβο, «τα οποία απέκτησαν προσωπικότητα και ταυτότητα, αντί να έχουν μια απλή αρίθμηση με ψηφία» όπως λέει ο ίδιος. Δείγματα οδικής σήμανσης με επεξηγηματικά ή βιογραφικά στοιχεία υπάρχουν και στα Γαλλικά, αφού -όπως εξηγεί- η ιδέα του μπορεί να εφαρμοστεί παντού, αρκεί να βρεθούν οι ενδιαφερόμενοι να την υλοποιήσουν.

Επίσης, στη συλλογή του ο κ. Αρβανίτης διαθέτει πινακίδες μεγάλων δρόμων της πρωτεύουσας, από τους οποίους περνούν κυρίως τουρίστες, με δίγλωσση επεξήγηση, ώστε τα ιστορικά στοιχεία του ονόματος του δρόμου να γνωστοποιούνται και στους ξένους, ενώ σε κάποια άλλα δείγματα υπάρχουν σε μια άκρη και τα χαρακτηριστικά σύμβολα ορισμένων δήμων.

Ο κ. Αρβανίτης διευκρινίζει πως εφόσον υιοθετηθεί η έμπνευσή του από κάποιο δήμο θα πρέπει μια ομάδα να φροντίσει για την εγκυρότητα των πληροφοριών που αναγράφονται και για την όσο το δυνατόν πιο αντιπροσωπευτική αναπαράσταση των εικονιζόμενων προσώπων ή τόπων.

ΕΘΝΟΣ