Του ΓΙΩΡΓΟΥ ΣΚΑΦΙΔΑ
Ενωμένοι στη βάση κοινών ανησυχιών, Τούρκοι και Σαουδάραβες ενδυναμώνουν τους μεταξύ τους δεσμούς, με την τρέχουσα πενθήμερη επίσκεψη-ορόσημο του βασιλιά Σαλμάν μπιν Αμπντουλαζίζ στην Τουρκία να αποτελεί το επιστέγασμα μιας προσέγγισης που ίσως δημιουργήσει νέα δεδομένα στην περιοχή της Μέσης Ανατολής
Ο σουνίτης μονάρχης, που βρίσκεται από χθες στην Τουρκία, είναι
προγραμματισμένο να περάσει σχεδόν τρία 24ωρα στην Αγκυρα, προτού εν
συνεχεία μεταβεί στην Κωνσταντινούπολη για να πάρει μέρος στη Σύνοδο του
Οργανισμού Ισλαμικής Συνεργασίας (14-15 Απριλίου).
Η μεγάλη
διάρκεια της επίσκεψης του 80χρονου Σαλμάν, ο οποίος συνοδεύεται στην
Τουρκία από μια αποστολή 300 ατόμων, σε συνδυασμό φυσικά και με τη
χρονική συγκυρία (τις εξελίξεις στα μέτωπα Συρίας και Υεμένης),
φανερώνουν μια επίσκεψη με ειδικό γεωπολιτικό βάρος, ενδεικτική των νέων
συμμαχιών που διαμορφώνονται στην κινούμενη άμμο της Μέσης Ανατολής.
Ενδεικτικό
του «βάρους» που αποδίδουν οι άμεσα εμπλεκόμενοι στην εν λόγω επίσκεψη
είναι και το γεγονός ότι ο ίδιος ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ
Ερντογάν έσπευσε να υποδεχθεί χθες αυτοπροσώπως τον Σαουδάραβα βασιλιά
στο αεροδρόμιο... κατά παραβίαση του πρωτοκόλλου.
Για
τον Ερντογάν, το άνοιγμα στο Ριάντ αποτελεί μέρος της προσπάθειας να
αποκαταστήσει η Αγκυρα τα στηρίγματά της στη Μέση Ανατολή (σε Σαουδική
Αραβία και Ισραήλ), από τη στιγμή που οι Αμερικανοί αρνούνται πια να
υποστηρίξουν τις τουρκικές θέσεις σε θέματα όπως οι Κούρδοι της Συρίας
και το μέλλον του Ασαντ. Το εν λόγω άνοιγμα θα μπορούσε επίσης να
λειτουργήσει και ως γέφυρα για την αποκατάσταση των δεσμών μεταξύ
Τουρκίας και Αιγύπτου, δεδομένου ότι οι Σαουδάραβες διατηρούν πολύ καλές
σχέσεις με το Κάιρο, αν και στο συγκεκριμένο μέτωπο δεν θα πρέπει να
περιμένουμε άμεσα σημαντικές εξελίξεις.
Για τον Σαουδάραβα
βασιλιά από την άλλη (ο οποίος ήρθε στην Τουρκία προερχόμενος από την
Αίγυπτο), τα τελευταία ταξίδια σε Κάιρο και Αγκυρα είναι απολύτως
ενδεικτικά της διάθεσης του Ριάντ να διαδραματίσει
πρωταγωνιστικό-ηγετικό ρόλο στις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, καλύπτοντας
με τρόπο δυναμικό το «κενό εξουσίας» που έχουν αφήσει πίσω τους οι
Αμερικανοί, και παράλληλα δημιουργώντας αναχώματα στη διεύρυνση της
επιρροής του σιιτικού Ιράν. Δεν ήταν τυχαία η απόφαση του Ριάντ να
εισβάλει στρατιωτικά στην Υεμένη ενάντια στους υποστηριζόμενους από το
Ιράν αντάρτες Χούτι.
Στο ίδιο
πνεύμα, δεν ήταν προφανώς τυχαία ούτε η δηλωθείσα πρόθεση των
Σαουδαράβων...
να στείλουν ακόμη και χερσαίες δυνάμεις στη Συρία, ενώ
ολοένα εντονότερη είναι πλέον και η στρατιωτική συνεργασία μεταξύ
Αγκυρας και Ριάντ (κοινές στρατιωτικές ασκήσεις, αποστολή σαουδαραβικών
μαχητικών στην τουρκική βάση του Ιντσιρλίκ κ.ά.).
Πολλοί αναλυτές
μάλιστα μιλούν ήδη για «δόγμα Σαλμάν» αναφερόμενοι στις «δυναμικές» και
«εξωστρεφείς» στρατηγικές επιλογές του 80χρονου μονάρχη που ανέλαβε τα
ηνία της εξουσίας τον Ιανουάριο του 2015.
Από την άλλη βέβαια,
ενδεικτική της έντασης στην ευρύτερη περιοχή είναι και η αντίδραση του
καθεστώτος Ασαντ, που έσπευσε χθες, ανήμερα της άφιξης του Σαλμάν στην
Αγκυρα, να κατηγορήσει την Τουρκία και τη Σαουδική Αραβία πως
υπονομεύουν την εκεχειρία στη Συρία.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου