ΚΟΙΝΩΝΙΑ - Streaking: Γυμνή διαμαρτυρία με παρελθόν 40 ετών

Του ΣΤΕΛΙΟΥ ΒΟΓΙΑΤΖΑΚΗ

Μια μόδα που γεννήθηκε πριν από τέσσερις δεκαετίες αλλά δεν έπιασε ποτέ στην Ελλάδα θύμισαν στους παλαιότερους οι δύο διαδηλωτές που έτρεχαν γυμνοί στην Πλατεία Συντάγματος.  

Το streaking, δηλαδή το τρέξιμο γυμνών ανδρών και γυναικών σε δημόσιο χώρο, ήταν μια μόδα των νέων της δεκαετίας του 1970, η οποία εξαπλώθηκε από τις ΗΠΑ σχεδόν σε ολόκληρο τον δυτικό κόσμο. Από το 1970 μέχρι το 1975 το streaking ήταν μια πιο πιπεράτη μανία, κυρίως των νεαρών Αμερικάνων, που θύμιζε σε πολλούς την πιο κόσμια τρέλα του χούλα χουπ τη δεκαετία του 1950. Για κάποιους από όσους προσπάθησαν να το προσεγγίσουν θεωρητικά, το streaking ήταν μια έκφραση της απελευθερωμένης σεξουαλικότητας της εποχής. Για άλλους ήταν η αντίδραση του συντηρητικού ανδρικού κατεστημένου στην εξάπλωση του φεμινισμού. Για τους περισσότερους ωστόσο δεν ήταν τίποτα περισσότερο από μια νεανική τρέλα που άκμασε και στη συνέχεια εξαφανίστηκε.

Το φαινόμενο παρουσιάστηκε σποραδικά και στην Ελλάδα σχεδόν ταυτόχρονα με την εμφάνισή του στην Αμερική και την Ευρώπη. Πήρε τη μορφή προκλητικής κοινωνικής και πολιτικής διαμαρτυρίας. Αντιμετωπίστηκε από τη χούντα σαν ποινικό αδίκημα. Πεδίο δράσης των δύο - τριών γυμνών δρομέων υπήρξε το Σύνταγμα.

Το ρήμα streak σημαίνει κυριολεκτικά τρέχω με μεγάλη ταχύτητα και καθιερώθηκε ως όνομα της συγκεκριμένης μόδας εξαιτίας της περιγραφής δημοσιογράφου τηλεοπτικού σταθμού της Ουάσιγκτον που το 1973 κάλυψε ένα ρεπορτάζ για 553 φοιτητές οι οποίοι έτρεχαν γυμνοί στις εγκαταστάσεις του πανεπιστημίου του Μέριλαντ. «Περνάνε από δίπλα μου (streaking) με μεγάλη ταχύτητα αυτή τη στιγμή. Είναι ένα εκπληκτικό θέαμα» είχε πει στην περιγραφή του. Από τότε η λέξη καθιερώθηκε και έγινε γνωστή σε κάθε αμερικάνικο σπίτι τον Δεκέμβριο του ίδιου χρόνου, όταν το περιοδικό Time δημοσίευσε ρεπορτάζ για το θέμα αποκαλώντας το streaking «μια τρέλα του Λος Αντζελες που εξαπλώνεται».  

Το πιο γνωστό περιστατικό streaking στην Ιστορία συνέβη στην τελετή απονομής των βραβείων Οσκαρ το 1974. Ο 34χρονος Ρόμπερτ Οπελ εμφανίστηκε από το πουθενά γυμνός στη σκηνή και μπήκε στο πλάνο κάνοντας το σήμα της ειρήνης με τα δάχτυλα. Ο παρουσιαστής της τελετής Ντέιβιντ Νίβεν πάντως δεν πτοήθηκε και σχολίασε αμέσως ότι ο Οπελ μπορούσε να κάνει κάποιον να γελάσει μόνο αν έβγαζε τα ρούχα του και έδειχνε όλα τα ελαττώματά του. Αν και τα επόμενα χρόνια εμφανίστηκαν ισχυρές ενδείξεις ότι το περιστατικό ήταν στημένο από την παραγωγή, το 2001 οι τηλεθεατές το ψήφισαν ως την κορυφαία στιγμή των βραβείων Οσκαρ.

Στην τελετή απονομής των Οσκαρ το 1974 ο 34χρονος Ρόμπερτ Οπελ εμφανίστηκε από το πουθενά γυμνός στη σκηνή και μπήκε στο πλάνο κάνοντας το σήμα της ειρήνης. Ο Ντέιβιντ Νίβεν το αντιμετώπισε μάλλον στωικά

Το 1974, άλλωστε, ήταν και η χρονιά που το streaking έφτασε στην κορύφωσή του με περισσότερα από 1.000 περιστατικά να σημειώνονται μόνο στις ΗΠΑ. Στις 7 Μαρτίου 1974 έγινε και το ρεκόρ συμμετεχόντων, όταν 1.543 άτομα άρχισαν να τρέχουν γυμνά στις εγκαταστάσεις του πανεπιστημίου της Τζόρτζια.

ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ
Εισβολές σε αγωνιστικούς χώρους

 

Τις τελευταίες δύο δεκαετίες το streaking αποτελεί φαινόμενο που εμφανίζεται περισσότερο στους αγωνιστικούς χώρους, καθώς η όποια πολιτική χροιά είχε στο παρελθόν έχει πλέον χαθεί. 

Το πρώτο περιστατικό, ωστόσο, καταγράφηκε την περίοδο της ακμής του φαινομένου. Ηταν 20 Απριλίου 1974 όταν ο Αυστραλός Μάικλ Ο'Μπράιαν μπήκε γυμνός στον αγωνιστικό χώρο την ώρα του αγώνα ράγκμπι μεταξύ Αγγλίας και Γαλλίας που γινόταν στο στάδιο Τουίκενχαμ του Λονδίνου. Ο εισβολέας συνελήφθη, αφού όμως οι φωτογράφοι πρόλαβαν να τραβήξουν μία από τις γνωστότερες εικόνες στην ιστορία του αθλητισμού.

Στη φωτογραφία οι αστυνομικοί συνοδεύουν τον Ο'Μπράιαν εκτός γηπέδου και ένας από αυτούς καλύπτει τα γεννητικά όργανά του με το κράνος του. Το δε κράνος εκτίθεται μέχρι σήμερα στο μουσείο του γηπέδου. 

Περιστατικά streaking έχουν καταγραφεί ακόμα και στα πιο απίθανα αθλήματα, με πιο χαρακτηριστική την εισβολή γυμνού θεατή σε αίθουσα που διεξαγόταν αγώνας σνούκερ. Το σπορ πάντως που, για αδιευκρίνιστους λόγους, τραβάει σαν μαγνήτης όσους θέλουν να τρέξουν γυμνοί σε ένα γήπεδο είναι το κρίκετ.

Χαρακτηριστικό περιστατικό ήταν η είσοδος στον αγωνιστικό χώρο γυμνού άνδρα, υπό την επήρεια αλκοόλ, σε αγώνα της Αυστραλίας με τη Μεικτή Κόσμου. Πριν προλάβει η αστυνομία να παρέμβει, ένας παίκτης της Αυστραλίας ακινητοποίησε τον εισβολέα και τον χτύπησε με το μπαστούνι στέλνοντάς τον στο νοσοκομείο.