Η έννοια του ζωτικού χώρου έρχεται από τα τέλη του 19ου αιώνα και βρίσκει την ολοκλήρωσή της με τη λήξη του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Είναι η ανάγκη μιας μεγάλης δύναμης να επεκταθεί σε περιοχές που δεν της ανήκουν με βάση το Διεθνές Δίκαιο και τις Συνθήκες και, ως εκ τούτου, προσβάλλει την εθνική κυριαρχία του γειτονικού κράτους.
Είναι ολοφάνερο πως η επίκληση του ζωτικού χώρου αποτελεί «προνόμιο» κράτους που είναι ισχυρό ή νομίζει ότι είναι ισχυρό και αισθάνεται πως ασφυκτιά στα υπάρχοντα σύνορά του ή θέλει να δημιουργήσει μια ζώνη ασφαλείας για την άμυνά του. Και με την ισχύ του παραβιάζει Διεθνές Δίκαιο και αναθεωρεί de facto συνθήκες. Είναι ένα παιχνίδι εξουσίας και κύρους στην παγκόσμια σκακιέρα.
Δεν ήταν μόνον η ναζιστική Γερμανία που επικαλέστηκε τον ζωτικό της χώρο για να επεκταθεί.
Ηταν και η Σοβιετική Ενωση που δημιούργησε τον δικό της ιδιόμορφο ζωτικό χώρο με τα κράτη-δορυφόρους της. Δεν παραβίασε συνθήκες, όμως καταπατούσε το Διεθνές Δίκαιο κάθε φορά που εκτιμούσε ότι ο ζωτικός της χώρος κινδύνευε να αποσυντεθεί από εσωτερικές αναταραχές. Οι επεμβάσεις σε Ανατολική Γερμανία, Πολωνία, Ουγγαρία και Τσεχοσλοβακία αυτό μαρτυρούν.
Τα ολοκληρωτικά καθεστώτα επειδή, ως γνωστόν, ελάχιστη σημασία δίνουν σε ψηφίσματα, αποφάσεις και κυρώσεις και δεν λογοδοτούν, εκ της φύσεώς τους, στους πολίτες τους, αυτά προβάλλουν την αναγκαιότητα να αποκτήσουν ζωτικό χώρο.
Οι δημοκρατίες, με τις γνωστές ιστορικές εξαιρέσεις, αποκτούν ζωτικούς χώρους με την οικονομική διείσδυση, χωρίς αυθαίρετες ενέργειες.
Θα περιμέναμε η πτώση του κομμουνιστικού στρατοπέδου να εξάλειφε τόσο από την ορολογία όσο και από τη διεθνή πρακτική την έννοια του ζωτικού χώρου. Το τέλος του Ψυχρού Πολέμου δε δικαιολογούσε πλέον ζώνες ασφαλείας και επιρροής.
Από λάθη και της Δύσης, η Ρωσία αισθάνθηκε ότι απειλείται ή αυτό δήλωσε ως πρόφαση για να ανασυστήσει μέρος της πρώην Σοβιετικής Ενωσης. Ο καθένας δίνει τη δική του ερμηνεία.
Το πρόβλημα είναι ότι...
η Ουκρανία αποτελεί πλέον τον ζωτικό χώρο της Ρωσίας, με ό,τι αυτό σημαίνει για την εθνική της κυριαρχία.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου