ΑΚΡΩΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ - ΠΡΟΣΕΞΤΕ ΤΟ...
Πώς θα εφαρμοζόταν τα capital controls στην Ελλάδα και ποια μορφή θα είχαν;
Είναι πιθανό ότι θα χρειαζόταν τέτοιοι έλεγχοι στην διάρκεια ενός
Σαββατοκύριακου, αν και περιμένω ότι μπορεί επίσης να χρειαζόταν να
συνδυαστεί και με μια τραπεζική αργία έτσι κι αλλιώς.
Όρια στις αναλήψεις μετρητών/από ΑΤΜ:
Αυτός θα ήταν ένας ζωτικής σημασίας έλεγχος προκειμένου να σταματήσει η
τεράστια εκροή καταθέσεων η οποία λαμβάνει χώρα και που θα αυξηθεί εάν
δεν επιτευχθεί μια συμφωνία σύντομα. Στην Κύπρο το όριο ήταν 300 ευρώ
ανά άτομο ημερησίως. Ωστόσο, υποπτεύομαι ότι στην Ελλάδα θα είναι ακόμη
χαμηλότερο. Και αυτό διότι η Ελλάδα πλήττεται από σοβαρές εσωτερικές
εκταμιεύσεις, ενώ η βασική ανησυχία στην Κύπρο ήταν οι εκροές
εξωτερικού.
Περιορισμοί στις μεταβιβάσεις στο
εξωτερικό: Ο στόχος εδώ θα ήταν να περιοριστεί το ποσό που μπορούν οι
άνθρωποι να μεταφέρουν στο εξωτερικό από την Ελλάδα για μία φορά και σε
μια συγκεκριμένη περίοδο. Προφανώς, κάποιες μεταβιβάσεις είναι
απαραίτητες για να λειτουργούν οι επιχειρήσεις οπότε θα χρειαζόταν να
είναι μια διαδικασία κατά την οποία να συνεχιζόταν οι (επαληθευμένες)
συναλλαγές των επιχειρήσεων και να μπορούσαν να συνεχιστούν.
Φόροι ή χρονικές απαιτήσεις: Άλλες
εκδοχές ή επιλογές των παραπάνω περιλαμβάνουν φορολόγηση συγκεκριμένων
εκταμιεύσεων ή βαριά φορολόγηση διεθνών συναλλαγών. Αυτό έχει το
πλεονέκτημα να δημιουργήσει πιθανώς ένα ρεύμα εσόδων για την κυβέρνηση,
αν και μπορεί να έρθει με υψηλό κόστος. Η κυβέρνηση θα μπορούσε επίσης
να επιβάλει περιορισμούς σε ορισμένες καταθέσεις ή επενδύσεις, σε μια
προσπάθεια να περιορίσει τις εκταμιεύσεις εμμέσως.
Φυσικοί έλεγχοι: Προφανώς με την
ελεύθερη μετακίνηση εντός της ΕΕ, θα ήταν αρκετά εύκολο για τους
ανθρώπους να μεταφέρουν μεγάλα ποσά μετρητών ή assets διαμέσου των
συνόρων. Ως τέτοια, θα πρέπει να υπάρξουν έλεγχοι και περιορισμοί για το
ποσό των μετρητών που μπορούν να παίρνουν στο εξωτερικό οι άνθρωποι.
Αυτό μπορεί επίσης να επεκταθεί και στα περιουσιακά στοιχεία. για
παράδειγμα, κάποιος θα μπορούσε να αγοράσει ένα αυτοκίνητο και στη
συνέχεια να προσπαθήσει να διασχίσει κάποια σύνορα οδηγώντας το και να
το πουλήσει. Αυτό είναι δύσκολο για την αστυνομία αλλά μπορεί να γίνουν
κάποιες προσπάθειες.
Ποια επίδραση θα είχαν τα ελληνικά capital controls στην οικονομία;
Σημαντική επίδραση. Η Ελλάδα είναι ακόμη μια οικονομία μετρητών. Ως
τέτοια, τα capital controls έχουν την δυνατότητα να δημιουργήσουν μια
μεγάλη κρίση ρευστότητας. Αυτό έγινε στην Αργεντινή στις αρχές της
δεκαετίας του 2000, όταν επιβλήθηκαν capital controls.
Γενικώς, τα όρια στις εκταμιεύσεις όπως
και οι συναλλαγές, θα καταστήσουν πολύ δύσκολο για τις επιχειρήσεις να
λειτουργούν. Οι ξένες δραστηριότητες ιδιαιτέρως, θα γίνουν δύσκολες. Η
συνολική επίδραση θα εξαρτηθεί από το πόσο θα παραμείνουν οι έλεγχοι και
πόσο αυστηροί θα είναι. Η Κύπρος κατόρθωσε να άρει τους περιορισμούς
ύστερα από δύο χρόνια (και αφού σταδιακά τους χαλάρωνε) ενώ η Ισλανδία
μόλις τώρα κατάφερε να απομακρύνει τους περιορισμούς, οκτώ χρόνια αφότου
τους επέβαλε. Για την Ελλάδα, οι έλεγχοι αυτοί θα μπορούσαν να
αφαιρεθούν μόνο μόλις είχε αντιμετωπιστεί το ρίσκο του Grexit. Αυτό
σημαίνει πιθανώς μόλις θα είχε επιτευχθεί μια βραχυπρόθεσμη και
μακροπρόθεσμη συμφωνία με την ευρωζώνη για το πώς η Ελλάδα θα
χρηματοδοτηθεί στους επόμενους μήνες και χρόνια.
Πότε θα μπορούσαν να επιβληθούν τα capital controls;
Όπως συζητήσαμε πιο πάνω, υπάρχουν κάποια σενάρια τα οποία θα μπορούσαν να προκαλέσουν την ανάγκη για capital controls:
Μια χρεοκοπία: Αυτό θα γινόταν πιθανώς
εάν η Ελλάδα δεν κατέβαλε την δόση στο ΔΝΤ στο τέλος του μήνα. Ένα
τέτοιο γεγονός θα αύξανε επίσης τις ανησυχίες και πιθανώς θα οδηγούσε σε
bank run. Ωστόσο, αυτό θα συνδεόταν επίσης και με τα ακόλουθα.
Ένα τέλος ή ένα όριο στην ρευστότητα της
κεντρικής τράπεζας: Η ΕΚΤ αυτή τη στιγμή εξετάζει την παροχή του ELA
προς τις ελληνικές τράπεζες σε εβδομαδιαία βάση. Εάν δεν επιτευχθεί
συμφωνία, μπορεί να αρνηθεί να αυξήσει το όριο ή θα μπορούσε να
καταστήσει τους όρους για τα collateral πιο αυστηρούς, ως εκ τούτου
μειώνοντας το ποσό στο οποίο μπορούν να έχουν πρόσβαση οι ελληνικές
τράπεζες. Εάν συνεχιστούν οι εκταμιεύσεις καταθέσεων όσο ο ELA είναι με
όριο, τότε θα υπάρξει χρηματοδοτικό κενό και θα μπορούσαν να χρειαστούν
capital controls. Η ΕΚΤ θα μπορούσε να κόψει τον ELA εξ ολοκλήρου εάν
έληγε η διάσωση ή εάν χρεοκοπούσε η Ελλάδα. Ωστόσο, πρέπει να σημειωθεί
ότι μέχρι στιγμής η ΕΚΤ ήταν απρόθυμη να είναι αυτή που θα τραβήξει τη
σκανδάλη εάν επιδεινωθεί η κατάσταση.
Λήξη της διάσωσης: Στο τέλος του μήνα,
όταν το τρέχον πρόγραμμα λήξει, εάν δεν υπάρξει συμφωνία θα υπάρξει
μεγάλη αβεβαιότητα. Αυτό και πάλι θα προκαλέσει bank runs. Ως τέτοια, θα
μπορούσαν να χρειαστούν έλεγχοι.
Συνολικά, εάν δεν υπάρξει σύντομα συμφωνία, τότε τα capital controls
φαίνονται πολύ πιθανά, ιδιαίτερα καθώς πλησιάζουμε στο τέλος του μήνα
όταν λήγει η διάσωση και πρέπει να πληρωθεί το ΔΝΤ.
Γιατί η Ελλάδα θα ήθελε capital controls;
Αλλά υπάρχει ένα ευρύτερο ερώτημα που πρέπει να απαντηθεί.
Ποιος θα ήταν ο στόχος και ο τελικός στόχος των capital controls;
Τελικά, τα capital controls είναι πραγματικά χρήσιμα όταν χρειάζεται να
αγοράσουν χρόνο ή να προωθηθούν κάποιες δύσκολες πολιτικές. Στην Κύπρο
και στην Ισλανδία τα controls χρειάστηκαν για να επιβληθούν σκληρές
διαγραφές σε ξένους επενδυτές/καταθέτες αλλά σταμάτησαν τις μεγάλες
εκροές. Αλλά η πραγματική απομείωση τελείωσε σχετικά γρήγορα. Αλλά στην
Ελλάδα το πρόβλημα είναι μια μακροχρόνια "ασθένεια" και μια μεγάλη
αβεβαιότητα σχετικά με την μελλοντική θέση στην ευρωζώνη –δεν είναι ένα
εφάπαξ γεγονός για το οποίο πρέπει να αγοραστεί χρόνος.
Στο τέλος τότε, θεωρώ ότι είναι δύσκολο
να δούμε γιατί η ελληνική κυβέρνηση θα ήθελε να επιλέξει capital
controls. Θα ήταν χρήσιμα μόνο αν πηγαίναμε στο στάδιο όπου έχει κλείσει
μια συμφωνία αλλά δεν μπορούσε να επιτευχθεί εγκαίρως. Αλλά εάν
φτάσουμε εκεί θα είναι διότι οι διαφορές μεταξύ της Ελλάδας και των
πιστωτών της δεν θα μπορούσαν να επιλυθούν τους τελευταίους έξι μήνες.
Δεν είναι σαφές ότι μερικές επιπλέον ημέρες, εβδομάδες ή μήνες με
capital controls θα οδηγούσαν σε μια συμφωνία. επίσης δεν είναι σαφές
γιατί η κυβέρνηση θα ήθελε να υποβάλει την οικονομία και τους ανθρώπους
στην δοκιμασία των capital controls για να αποδεχθεί μετά απλώς μια
συμφωνία.
Γιατί να μην συμφωνήσει τώρα;
Σίγουρα, δεν φαίνεται πιθανό ότι
η διαπραγματευτική θέση της Ελλάδας θα ήταν ισχυρότερη υπό τέτοιους
ελέγχους;
Επομένως ενώ τα capital controls είναι
τεχνικά δυνατά, δεν έχω δει καμία σαφή απάντηση ως το γιατί θα ήταν
πραγματικά επιθυμητά, ιδιαίτερα από την ελληνική οπτική γωνία.
Για αυτό θεωρώ ότι τα capital controls
πιθανότατα θα ήταν το προοίμιο ενός Grexit. Τουλάχιστον θα εξυπηρετούσαν
έναν σαφή σκοπό –θα έδιναν χρόνο για την μετάβαση σε ένα νέο νόμισμα,
ώστε να είναι οργανωμένη και μετά από διαπραγμάτευση. Πιθανότατα θα
χρειαζόταν να είναι ακόμη πιο αυστηρά και ίσως συνεπαγόταν και τραπεζική
αργία. Ως εκ τούτου, όταν τα capital controls αρχίσουν να συζητιούνται
σοβαρά, είναι πιθανώς ένα αρνητικό σημάδι
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου