Οσοι θεωρούν ότι τα φαινόμενα απατούν έχουν ενίοτε δίκιο. Κατά τα
φαινόμενα, ας πούμε, το μόνο αριστερό στη σημερινή κυβέρνηση είναι τα
αριστερά άκρα των υπουργών της.
Επί της ουσίας όμως υπάρχει κάτι πραγματικά αριστερό που τη χαρακτηρίζει: είναι ο τρόπος σκέψης πολλών στελεχών της, η πρόσληψη της πραγματικότητας και οι ιδεοληψίες που τα χαρακτηρίζουν.
Διάβασα, για παράδειγμα, στον «Guardian» τη συνέντευξη ενός από τους πιο αξιόλογους και συγκροτημένους υπουργούς, του Ευ. Τσακαλώτου.
Τι λέει ο υπουργός;
Δυο πράγματα.
Πρώτον ότι «από τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο η Ελλάδα καταστράφηκε από μια ανώτερη τάξη που βρήκε τον τρόπο να αποφύγει να βοηθήσει τη χώρα».
Δεύτερον ότι ως τώρα «δεν είχαμε τον χρόνο να κυνηγήσουμε τους πλούσιους και να δημιουργήσουμε ένα αίσθημα δικαιοσύνης».
Να σταθούμε λίγο στις επισημάνσεις του.
Ο υπουργός Οικονομικών θεωρεί ότι η Ελλάδα από τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο και μετά βάδισε μια πορεία καταστροφής για την οποία ευθύνεται «η ανώτερη τάξη» που δεν βοήθησε τη χώρα.
Κατ' αρχήν δυσκολεύομαι να εντοπίσω την καταστροφή. Το 2004, εξήντα χρόνια μετά τη λήξη του Πολέμου, η Ελλάδα συγκαταλεγόταν στις είκοσι πλουσιότερες χώρες του κόσμου ενώ ακόμη και σήμερα είναι μέσα στις τριάντα.
Είτε σε πολιτικό, είτε σε οικονομικό, είτε σε κοινωνικό επίπεδο, η μεταπολεμική Ελλάδα (και κυρίως η μεταπολιτευτική) είναι ένα πρωτοφανές success story όχι μόνο για τα εθνικά δεδομένα της αλλά γενικότερα για τα μέτρα μιας μικρομεσαίας χώρας.
Επιτεύχθηκε αυτό παρά την «ανώτερη τάξη» της; Ή μήπως εναντίον της; Το βρίσκω δύσκολο - τότε τι «ανώτερη τάξη» θα ήταν... Αλλά να το δεχτώ για την οικονομία της συζήτησης.
Με δεδομένη λοιπόν την καταστροφική δράση της «ανώτερης τάξης», τι υπόσχεται ο υπουργός;
«Να κυνηγήσουμε τους πλούσιους». Προσέξτε: όχι τους παράνομους ή εκείνους που πλούτισαν με αθέμιτα μέσα ή τα λαμόγια. Αλλά τους πλούσιους, σκέτα.
Υποθέτω ότι στο μυαλό του υπουργού ο πλούτος είναι από μόνος του
παράνομος ή αθέμιτος - εξ ου και δηλώνει βέβαιος ότι ο Ελληνας δεν
υπερφορολογείται...
Είναι μια προφανής αριστερή άποψη (έστω παρωχημένη...) αλλά στην Ελλάδα διατυπώνεται για πρώτη φορά ως επίσημη κυβερνητική πολιτική.
Εως τώρα όλες οι μεταπολεμικές κυβερνήσεις (με εξαίρεση ίσως την Προσωρινή Κυβέρνηση της «Ελεύθερης Ελλάδας» του βουνού) θεωρούσαν τον νόμιμο πλουτισμό όχι μόνο θεμιτό στόχο και καλοδεχούμενη επιδίωξη αλλά και κοινωνική επιβράβευση εκείνου που τον επιτυγχάνει. Τώρα, μπαίνουμε σε άλλα χωράφια - «θα κυνηγήσουμε τους πλούσιους»...
Προσέξτε και πάλι: γιατί να τους κυνηγήσουμε; Οχι απαραιτήτως επειδή κάνουν κάτι κακό αλλά «για να δημιουργήσουμε ένα αίσθημα δικαιοσύνης».
Αν όμως δεν τίθεται θέμα νομιμότητας του πλούτου, τότε το «αίσθημα δικαιοσύνης» απέναντι στον πλούτο σε τι ακριβώς συνίσταται;
Στο «γιατί αυτοί και όχι εμείς»; Ή μήπως στο «αν όχι εμείς, ούτε αυτοί»;
Μόνο που τότε δεν μιλάμε για «αίσθημα δικαιοσύνης» αλλά για «κοινωνική μνησικακία», η οποία (σύμφωνα με την παραδοσιακή βιβλιογραφία) αποτέλεσε την ψυχολογική βάση όλων των ολοκληρωτικών φαινομένων του Μεσοπολέμου.
Τα παραπάνω βεβαίως δεν είναι προσωπικές επινοήσεις του υπουργού Οικονομικών.
Είναι:
Παραδοσιακή (αλλά παρωχημένη, επαναλαμβάνω...) «αριστερή σκέψη».
Επικεντρώνεται στις ανισότητες και όχι στην ευμάρεια μιας κοινωνίας και
οικοδομεί ένα ελεγκτικό και συνήθως αυθαίρετο κράτος με στόχο όχι την
ανάπτυξη της κοινωνίας αλλά την εξίσωση προς τα κάτω όσων τη συγκροτούν.
Δεν είναι τυχαίο ότι οι περισσότερες φορολογικές και εκπαιδευτικές πρωτοβουλίες της κυβέρνησης διεκδικούν υπερήφανα κάποιο «ταξικό πρόσημο» - ανύπαρκτων συνήθως ταξικών διαχωρισμών, όπως αποδείχτηκε και στο θέμα της ιδιωτικής εκπαίδευσης.
Δεν προκρίνουν δηλαδή την παραγωγή του πλούτου αλλά την αμφίβολη αναδιανομή ενός πλούτου που ούτε υπάρχει σήμερα, ούτε παράγεται πουθενά.
Και αυτό είναι ίσως η πιο τυπική αριστερή αντίληψη, τόσο τυπική ώστε πλέον καμία σύγχρονη κοινωνία δεν την υπηρετεί.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου