Του ΠΕΡΙΚΛΗ ΔΗΜΗΤΡΟΛΟΠΟΥΛΟΥ
Ενα βαθύ τραύμα αφήνει στην Ινδία, μια ανερχόμενη δύναμη στο
παγκόσμιο οικονομικό στερέωμα, η διακοπή ρεύματος που βύθισε στο σκοτάδι
σχεδόν τις μισές περιοχές της χώρας και άφησε χωρίς ρεύμα και νερό
περισσότερους από τους μισούς κατοίκους της. Η «μητέρα όλων των
μπλακάουτ» άφησε εκατοντάδες τρένα ακινητοποιημένα σε όλη την Ινδία, ενώ
σοβαρά προβλήματα προκλήθηκαν σε νοσοκομεία και αεροδρόμια.
Ο υπουργός
Ενέργειας Σουσίλ Κουμάρ Σίντε απέδωσε την ευθύνη στα κρατίδια που
«κλέβουν» από το κεντρικό σύστημα περισσότερη ενέργεια απ' ό,τι τους
αναλογεί προκειμένου να καλύψουν τις ολοένα και μεγαλύτερες ενεργειακές
ανάγκες των κατοίκων τους. Με άλλα λόγια, για την κυβέρνηση το πρόβλημα
οφείλεται στην ταχύτατη ανάπτυξη της χώρας. Αυτή, όμως, είναι μόνο η μία
πλευρά του φεγγαριού. Γιατί υπάρχει και η άλλη που λέει ότι η Ινδία
αποτυγχάνει από το 1951 να ικανοποιήσει τους στόχους που θέτει για την
παραγωγή ενέργειας. Είναι ένα από τα παράδοξα μιας χώρας που έχει
πετύχει θαύματα αλλά εξακολουθεί να παραδίδεται στον πιο αδυσώπητο εχθρό
της: την ίδια της τη δημόσια διοίκηση.
«Η ινδική γραφειοκρατία είναι η μοναδική δύναμη που
έχει καταφέρει να νικήσει τον Τζέιμς Μποντ». Αυτή η πικρή ατάκα
κυκλοφορεί στο Νέο Δελχί από τότε που η παραγωγή της τελευταίας ταινίας
του 007 υποχρεώθηκε να εγκαταλείψει το σχέδιο να γυρίσει μερικές σκηνές
στα τρένα επειδή κάποιος γραφειοκράτης επέμενε να μη δίνει άδεια. Για να
καταφέρουν να ξεπεράσουν το εμπόδιο - αν τα κατάφερναν - οι παραγωγοί
του Μποντ θα έπρεπε να κάνουν μήνες υπομονή. Το σχέδιο εγκαταλείφθηκε
και ο μυστικός πράκτορας της Αυτής Μεγαλειότητας έγινε το τελευταίο
περιφανές θύμα μιας μάστιγας που μπορεί να εκτροχιάσει το οικονομικό
θαύμα της μεγαλύτερης σε πληθυσμό δημοκρατίας στον κόσμο. Αλλα όπως
επισημαίνει η εφημερίδα «Λα Ρεπούμπλικα», η περιπέτεια του Τζέιμς Μποντ
γίνεται είδηση. Αντίθετα, το 1,2 δισ. των ινδών πολιτών που πέφτουν
θύματα της Δημόσιας Διοίκησης της χώρας τους δεν παίρνουν καν αυτή τη
μικρή χαρά.
Θα ήταν λάθος να πιστέψει κανείς ότι τα θύματα προέρχονται μόνο από
τα ασθενέστερα οικονομικά στρώματα. Ανάμεσά τους είναι εξέχοντα μέλη
των μεσοανώτερων στρωμάτων που ενσαρκώνουν το νέο πρόσωπο της Ινδίας.
Ενα κλασικό παράδειγμα είναι οι κάτοικοι του Γκουργκαόν: 1,5 εκατ.
άνθρωποι σε μια νέα πόλη που αναδύθηκε στην περιφέρεια της πρωτεύουσας
για να φιλοξενήσει πολυεθνικές, κέντρα πληροφορικής και κολοσσούς των
νέων τεχνολογιών. Στο Γκουργκαόν έχουν την έδρα τους η ινδική Google και
η American Express. Ακριβώς εκεί πραγματοποιήθηκε στις αρχές του
περασμένου Ιουλίου, σχεδόν ένα μήνα πριν το μπλακάουτ, μια εκδήλωση
διαμαρτυρίας κατά των συνεχών διακοπών του ρεύματος. Πολυεθνικές και
κολοσσοί των νέων τεχνολογιών εφοδιάζουν τα γραφεία τους με γεννήτριες
για να εξασφαλίσουν ότι δεν θα παραλύσουν οι τράπεζες δεδομένων από τα
μπλακάουτ.
«Οι μουσώνες έχουν καθυστερήσει με αποτέλεσμα να έχουν στερέψει τα
ποτάμια που τροφοδοτούν τις δεξαμενές των υδροηλεκτρικών φραγμάτων. Κι
έπειτα αυτή είναι η περίοδος της καλλιέργειας, προτεραιότητα στη διανομή
του ρεύματος έχουν οι αγρότες». Αυτή είναι η επίσημη εξήγηση που δίνει ο
επικεφαλής της εταιρείας ηλεκτρικής ενέργειας Dhbvn. Προκαλεί, όμως,
ένα εύλογο ερώτημα: Είναι δυνατόν μια οικονομική υπερδύναμη να εξαρτάται
από τους μουσώνες για να ανάψει τα φώτα της;
Η τρομακτική καθυστέρηση
στις υποδομές (εκτός από την ενέργεια τεράστια προβλήματα υπάρχουν στις
μεταφορές) έχει τη ρίζα της στην ίδια αιτία: μια δημόσια διοίκηση νωθρή,
χαώδη και διεφθαρμένη. «Η χειρότερη σε όλη την Ασία» όπως περιγράφεται
σε μια έκθεση του Ινστιτούτου Political and Economic Risk Consultancy
που έκανε την σχετική κατάταξη - χειρότερη και από του Βιετνάμ, της
Ινδονησίας, των Φιλιππίνων, της Κίνας.
Μήπως, λοιπόν, αυτή η Δημόσια Διοίκηση πνίξει τελικά το
οικονομικό θαύμα;
Τα σημάδια αφήνουν περιθώρια σε μια καταφατική
απάντηση. Ο ρυθμός ανάπτυξης επιβραδύνεται καθώς το 9% των περασμένων
χρόνων έγινε 6,5% φέτος και μπορεί να κλείσει στο 5%. Η Standard&
Poor's απειλεί να υποβαθμίσει τα ινδικά ομόλογα σε «σκουπίδια», ενώ το
δημόσιο έλλειμμα αυξάνεται. Από την άλλη, πολλοί στην ινδική κυβέρνηση
πιστεύουν ότι έχει ενοχλήσει η πρόθεσή της να φορολογήσει αναδρομικά τις
ξένες πολυεθνικές καθώς και το δόγμα του «προοδευτικού
νεοπροστατευτισμού» που ασπάζεται μαζί με τη Βραζιλία. Το κλίμα
αποτυπώνεται ενδεχομένως σε δύο αριθμούς: τα 124 δισ. δολάρια έφτασαν οι
ξένες επενδύσεις στην Κίνα, ενώ στην Ινδία κόλλησαν στα 32 δισ. Στο
βάθος υπάρχει ο φόβος μιας ανάλογης κρίσης με εκείνη του 1991 όταν το
ινδικό κράτος έφτασε στα όρια της χρεοκοπίας. Ενας εφιάλτης σε επανάληψη
που θα μπορούσε να βυθίσει το ινδικό όνειρο στο σκοτάδι.
ΤΑ ΝΕΑ
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου