30 χιλιάδες Έλληνες άνδρες( 10 Εσσο) έχουν ανακηρυχθεί φυγόστρατοι ..Οι μισοί έχουν δηλώσει αδελφές , άλλοι τρελοί και άλλοι αντιρρησίες (Καρανίκες) .. pic.twitter.com/caV6HPJjcG
— OTHON DRAKATOS (@OTHONDRAKATOS) April 22, 2023
Γράφει ο Χαρίδημος Τσούκας
Καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Κύπρου και ερευνητής καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Warwick.
(www.htsoukas.com)
«Κάθε Ελληνας που μπορεί να φέρει όπλα είναι υποχρεωμένος να συντελεί στην άμυνα της Πατρίδας, σύμφωνα με τους ορισμούς των νόμων».
ΣΥΝΤΑΓΜΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ, ΑΡΘΡΟ 4, §6
Τον περασμένο Αύγουστο μιλούσα με τον Δημήτρη, γιο φιλικής οικογενείας. Μόλις είχε αποφοιτήσει μηχανολόγος μηχανικός. Ηταν ευχαριστημένος με τις σπουδές του και ενθουσιασμένος με το εξάμηνο που πέρασε στο Erasmus στη Γαλλία. Μιλούσε με αυτοπεποίθηση, όραμα και δυναμισμό για τα επαγγελματικά του σχέδια.
Τον ρώτησα αν είχε κάνει τη στρατιωτική του θητεία.
«Οχι», είπε. «Δεν θα πάω στρατό».
«Γιατί;», συνέχισα.
«Η ζωή μου είναι σημαντικότερη από τη θητεία. Οταν ήμουν στο Erasmus, κανείς συμφοιτητής μου δεν πήγαινε υποχρεωτικά στον στρατό. Το βρίσκω απαράδεκτο να αναγκάζομαι εγώ να το κάνω».
«Μα πώς θα αποφύγεις τη θητεία;», επέμενα.
«Θα βρω τρόπο. Στην ανάγκη θα πάω να δουλέψω στο εξωτερικό. Πάντως, στρατό δεν πάω».
Ο Δημήτρης είτε θα αποφύγει νομιμοφανώς τη θητεία του είτε θα γίνει ανυπότακτος.
Δεν είναι ο μόνος. Σε συνέντευξή του (20/3/2019), όταν ήταν υπουργός Εθνικής Αμυνας, ο κ. Ευ. Αποστολάκης ανέφερε ότι οι ανυπότακτοι ανέρχονται στο 25% των στρατευσίμων.
Ο σημερινός υπουργός, κ. Ν. Δένδιας, ήταν ακόμη πιο αποκαλυπτικός (7/10/2025). «Εχει στηθεί μια ολόκληρη “βιομηχανία” απαλλαγών», είπε, παραθέτοντας στοιχεία. Για να αποφύγουν τη στράτευση, 35.500 άτομα επικαλέστηκαν ψυχολογικά προβλήματα τα τελευταία τρία χρόνια, ενώ 38.890 είναι οι ανυπότακτοι του εξωτερικού.
«Μιλάμε για 20 ταξιαρχίες», συνέχισε ο κ. Δένδιας, «όταν η χώρα αντιμετωπίζει δεκαπλάσιες απειλές. Δεν μπορούμε να κάνουμε πως δεν το βλέπουμε».
Κι όμως, αυτό κάνουμε.
Ο Ελληνικός Στρατός συρρικνώνεται.
Στο Διαδίκτυο υπάρχουν ιστοσελίδες για το «πώς να αποφύγετε τη στρατιωτική θητεία», ενώ δικηγορικά γραφεία παρέχουν συναφείς υπηρεσίες, όχι διαφορετικού τύπου από αυτές που παρέχουν πολιτικοί μηχανικοί σε ιδιοκτήτες αυθαιρέτων. Ενα γραφείο, λ.χ., αυτοδιαφημίζεται ως εξής: «Είσαι ανυπότακτος εξωτερικού; Τακτοποίησε νόμιμα τη θητεία σου. Απόφυγε το πρόστιμο ανυποταξίας και μην αφήνεις στην τύχη όλα όσα πρέπει να γνωρίζεις».
Εν ολίγοις: Παραβίασες τον νόμο; «Τακτοποίησε» (δηλαδή: νομιμοποίησε) την παρανομία σου. Το συμπονετικό ελληνικό κράτος θα κάνει ό,τι μπορεί για να σε διευκολύνει.
Μπορούμε βάσιμα να υποθέσουμε ότι οι περισσότεροι ανυπότακτοι του εξωτερικού είναι μορφωμένα άτομα. Πήγαν στο εξωτερικό για σπουδές και παρέμειναν εκεί. Δεν πρόκειται για αντιρρησίες συνειδήσεως. Η θητεία τους βρίσκεται σε εκκρεμότητα, δημιουργώντας «γραφειοκρατικά προβλήματα». Μερικοί επιστρέφουν, πληρώνουν το πρόστιμο (8.000 ευρώ), υπηρετούν μια θητεία-κωμωδία 20 ημερών και ξεμπερδεύουν.
Οσοι δεν το κάνουν, αλλά ενδιαφέρονται για την άρση των «εμποδίων», ενεργούν ως ομάδα πίεσης, όπως οι ιδιοκτήτες αυθαιρέτων.
Τι κάνουν οι ομάδες πίεσης;
Τι άλλο, πιέζουν τις κυβερνήσεις για ευνοϊκή μεταχείριση.
Πώς;
Πρώτον, οργανώνονται για να πολλαπλασιάσουν την ισχύ τους.
Δεύτερον, κατασκευάζουν το πρόβλημα. Μεταποιούν το ιδιωτικό πρόβλημα σε «κοινωνικό» – ισχυρίζονται, λ.χ., ότι επέρχεται ζημία στην εθνική οικονομία, brain drain, απώλεια κοινωνικού κεφαλαίου κ.λπ.
Τρίτον, στρατηγικά σκεπτόμενοι, σπεύδουν να προτείνουν μια αυτοεξυπηρετική λύση, η οποία, συγχρόνως, δεν θα φαίνεται ξεδιάντροπα ευνοιοκρατική. Στο κράτος δικαίου τα προσχήματα πρέπει να τηρούνται. Δεν θα χαριστεί, λ.χ., η θητεία, αλλά, με συνταγματικοφανή επιχειρήματα, θα προταθεί η «εναλλακτική κοινωνική θητεία» στο εξωτερικό. Να εργάζεσαι, λ.χ., στη Νέα Υόρκη, στο Χονγκ Κονγκ ή στο Λονδίνο και να «υπηρετείς», υποτίθεται, τη θητεία σου ταυτόχρονα! Αστειότητες, φυσικά.
Το Σύνταγμα υποχρεώνει όσους «μπορούν να φέρουν όπλα» να συμβάλλουν διά ζώσης στην άμυνα της πατρίδας. Αν, όμως, αυτοεξυπηρετικά σκεπτόμενος, υιοθετείς το μεταμοντέρνο «anything goes», ξέρεις ότι τα πάντα μπορούν να επανερμηνευθούν – και ο υπολογιστής όπλο είναι, μπορείς να ισχυριστείς, πιέζοντας για ευνοϊκή ρύθμιση!
Οτι τα άτομα θα μπουν στον πειρασμό (και πολλοί θα ενδώσουν) να σκεφτούν με βάση το ίδιον συμφέρον, όταν λαμβάνουν ατομικές αποφάσεις με κοινωνικό αντίκτυπο, είναι κοινός τόπος στη διαμόρφωση δημόσιας πολιτικής. Η λήψη ατομικών αποφάσεων επηρεάζεται καθοριστικά από το πλαίσιο κινήτρων και κυρώσεων στο οποίο λαμβάνονται.
Ως «ορθολογικός εγωιστής» έχεις κάθε συμφέρον να μη στρατευθείς. Αν οι κυρώσεις είναι ελάχιστες, πιθανώς θα αποφύγεις τη στράτευση, αναμένοντας να «τακτοποιήσεις» την ανυποταξία σου αργότερα.
Αν είσαι και «ορθολογικός εγωιστής» και «πατριώτης», έχεις κίνητρα να κάνεις το ίδιο, καθότι η πατρίδα δεν θα μείνει απροστάτευτη – θα την υπερασπίσουν ενόπλως τα υπόλοιπα κορόιδα. Το γεγονός ότι είσαι λαθρεπιβάτης δεν σε απασχολεί ιδιαίτερα, διότι, στην Ελλάδα, η λαθρεπιβασία δεν είναι, πλέον, ηθική μομφή – είναι δεξιότητα, αντίσταση, εξυπνάδα.
Η λύση στο πρόβλημα της φυγοστρατίας είναι απλούστατη και εφαρμόζεται επί δεκαετίες, χωρίς κανένα απολύτως πρόβλημα, στην Κύπρο – υποχρεωτική στράτευση στα 18.
Το ελληνικό υπουργείο Aμυνας το γνωρίζει καλά. Επί υπουργίας Αποστολάκη υπήρχε συναφής προβληματισμός στο Πεντάγωνο, δεδομένου ότι ο Ελληνικός Στρατός γερνάει και συρρικνώνεται («Τα Νέα», 5/4/2018). Εννοείται ότι δεν έγινε τίποτε.
Ο πρωθυπουργός κ. Μητσοτάκης ανέφερε παλαιότερα ότι θα εξετάσει την επιβολή υποχρεωτικής στράτευσης στα 18 («Η Καθημερινή», 16/9/2020).
Φυσικά δεν προχώρησε. Παρά τις διαβεβαιώσεις τους περί του αντιθέτου, όλοι προσποιούνται ότι...
δεν βλέπουν το πρόβλημα.
Προέχει η ψηφοθηρία. Γιατί να γίνουν δυσάρεστοι;
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου