ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ: Ενας... άγιος βάζει φωτιά στις σχέσεις Κροατίας - Σερβίας

Ο Αλοΐσιος Στέπινατς (δεξιά) με τον Αντε Πάβελιτς (τέταρτο από δεξιά), ηγέτη του φιλοναζιστικού κροατικού κράτους και του φασιστικού κινήματος Ουστάσι

Του ΣΤΑΥΡΟΥ ΤΖΙΜΑ

Ενα φάντασμα πλανιέται πάνω από τον Δούναβη, το φάντασμα ενός καρδιναλίου, και απειλεί να αποσταθεροποιήσει τις εύθραυστες σχέσεις Σερβίας και Κροατίας, που αποτελούν τους βασικούς πυλώνες ειρήνευσης στη Δυτική Βαλκανική μετά την κατάρρευση της Γιουγκοσλαβίας. 

Με τις πληγές τής μεταξύ τους αιματηρής πολεμικής σύγκρουσης, στις αρχές της δεκαετίας του 1990, να χαίνουν ακόμα και το εθνικό μίσος να υπονομεύει τις όποιες προσπάθειες για καλή γειτονία, η πολύκροτη υπόθεση της «αγιοποίησης» από το Βατικανό τού, καταδικασμένου ως συνεργάτη των Γερμανών Κροάτη καρδιναλίου την εποχή του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, Αλοΐσιου Στέπινατς, ανεβάζει επικίνδυνα την ένταση στις δαλματικές ακτές.
 

Για τους Σέρβους, αλλά και τους ορθοδόξους γενικότερα, είναι ο «αρχιεπίσκοπος της γενοκτονίας», «ο μεγαλύτερος κληρικός εγκληματίας πολέμου». Τον κατηγορούν, και έχει καταδικαστεί γι’ αυτό, ότι όχι μόνο ανέχθηκε, αλλά «ευλόγησε» την εξόντωση σε στρατόπεδα συγκέντρωσης της Κροατίας οκτακοσίων χιλιάδων ορθόδοξων Σέρβων, ογδόντα χιλιάδων Εβραίων και τριάντα χιλιάδων Ρομά κατά το διάστημα 1941-1945 από το φιλοναζιστικό κροατικό κράτος των Ουστάσι, που ιδρύθηκε με τη βοήθεια του Χίτλερ και του Μουσολίνι «δι’ ευχών» του Βατικανού.
 

Για τους Κροάτες, αντιθέτως, ο Στέπινατς είναι ένας σπουδαίος άνδρας, μια πατριωτική φυσιογνωμία που συνέβαλε αποφασιστικά στην ίδρυση, στην Κατοχή, της πρώτης ανεξάρτητης κροατικής οντότητας, η οποία αποτέλεσε τον θεμέλιο λίθο για τη δημιουργία, μισό αιώνα μετά, του σημερινού σύγχρονου κράτους της Κροατίας.
 

Εκτός από ήρωας, ο αμφιλεγόμενος καρδινάλιος είναι στην Κροατία και εθνομάρτυρας λόγω των διώξεων που υπέστη μετά τον πόλεμο από το γιουγκοσλαβικό κομμουνιστικό καθεστώς του συμπατριώτη του Τίτο, με την κατηγορία για συνεργασία με τους ναζί και εμπλοκή σε εγκλήματα πολέμου. Με τη διάλυση του κράτους των Ουστάσι από τους παρτιζάνους του στρατάρχη και τη συγκρότηση της μεταπολεμικής Γιουγκοσλαβίας, ο Στέπινατς καταδικάστηκε το 1946 σε κάθειρξη δεκαέξι ετών. Ωστόσο έμεινε στη φυλακή μόνο πέντε χρόνια καθώς αποφυλακίστηκε, κατόπιν πιέσεων του Βατικανού, το 1951, για να περάσει το υπόλοιπο της ζωής του, έως το 1960 οπότε και πέθανε, υπό αστυνομική επιτήρηση.
 

Παρότι τα εναντίον του στοιχεία και οι μαρτυρίες για την εξόντωση Σέρβων, Εβραίων και Τσιγγάνων στα διαβόητα στρατόπεδα Jasenovac και Jastrebarsko, τα οποία με εντολή του στελεχώθηκαν από καθολικούς ιερείς και μοναχούς, ήταν συντριπτικά, στη συλλογική κροατική εθνική συνείδηση παρέμενε ένα μυθικό πρόσωπο. Ετσι, μετά τη διάλυση της ενιαίας Γιουγκοσλαβίας το 1991 και τη συγκρότηση ανεξάρτητου κράτους, όχι μόνο κινήθηκαν οι διαδικασίες για την αποκατάστασή του, αλλά το Βατικανό προχώρησε, παρά τις σερβικές φωνές και τις αντιδράσεις αντιφασιστικών, αντιρατσιστικών και εβραϊκών οργανώσεων διεθνώς, στην αγιοποίησή του, το 1998, από τον επίσης αγιοποιηθέντα Πάπα Ιωάννη-Παύλο Β΄. Ο διάδοχός του, μάλιστα, Βενέδικτος ΙΣτ΄, επισκεπτόμενος αργότερα τον τάφο του Στέπινατς, δεν δίστασε να τον χαρακτηρίσει «μεγάλο ιερωμένο» και «υποδειγματική μορφή ανθρωπισμού», προκαλώντας εκ νέου την μήνιν Σέρβων και ορθοδόξων.
 

Ολα αυτά θα ανήκαν πλέον στην Ιστορία, εάν... 

ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ - ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΟ: Aλλάγή πορείας προς Κροατία για τα κύματα προσφύγων μετά το μπλόκο της Ουγγαρίας

Τα ναρκοπέδια των σερβοκροατικών συνόρων καλούνται τώρα να αντιμετωπίσουν οι πρόσφυγες που έχουν περάσει στην Ευρώπη, καθώς μετά τον πλήρη αποκλεισμό των συνόρων από την πλευρά της Ουγγαρίας, η Κροατία αποτελεί πλέον τη νέα πύλη εισόδου στην Ευρωπαϊκή Ένωση για χιλιάδες μετανάστες και πρόσφυγες,

Μόλις η Ουγγαρία έκλεισε τα σύνορά της, δημιουργήθηκε ομάδα στο Facebook που αποκαλείται «Να αποφεύγετε την Ουγγαρία - ειδήσεις για τους πρόσφυγες» και ετοίμασε φυλλάδια με εναλλακτικές διαδρομές, τα οποία διανέμονται στα σύνορα ΠΓΔΜ - Σερβίας.
Οι πρώτες ομάδες προσφύγων άρχισαν να καταφθάνουν, νωρίς χθες το πρωί, στην Κροατία μέσω της πόλης Σιντ στη δυτική Σερβία, αλλάζοντας τη διαδρομή που ακολουθούσαν μέχρι τώρα. Στην ίδια περιοχή έχουν μεταφερθεί και τα περισσότερα διεθνή τηλεοπτικά συνεργεία, τα οποία παρακολουθούν το ταξίδι των προσφύγων.
Η πλειοψηφία των προσφύγων είναι από από τη Συρία και το Αφγανιστάν, άνδρες, γυναίκες και παιδιά όλων των ηλικιών. Κάποιοι θέλουν να αποφύγουν τα σύνορα και την καταγραφή και επιλέγουν να προχωρήσουν μέσα από χωράφια με καλαμπόκια, επειδή θέλουν να ζητήσουν άσυλο σε άλλες χώρες, σύμφωνα με την ανταποκρίτρια του κρατικού ραδιοτηλεοπτικού σταθμού της Κροατίας, HRT.

Εκτός όμως από πρόσφυγες και συνεργία, στην περιοσή εστάλη από νωρίς ομάδα αποναρκοθέτησης, ειδοποιημένη από την κροατική αστυνομία, εξαιτίας του κινδύνου που θέτει η ύπαρξη ναρκοπεδίων στη ζώνη, ανακοίνωσε το κροατικό Κέντρο Αποναρκοθέτησης, καθώς η Ανατολική Κροατία, στη μεθόριο με τη Σερβία, υπήρξε θέατρο συγκρούσεων κατά τον πόλεμο του 1991-1995, ο οποίος οδήγησε στη διάλυση της Γιουγκοσλαβίας.

 

«Η αστυνομία ήλθε σε επαφή μαζί μας και στέλνουμε ομάδα στη συνοριακή περιοχή της ανατολικής Κροατίας», δήλωσε αξιωματούχος του Κέντρου.
Οι μετανάστες που φθάνουν στην Κροατία, η οποία είναι μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, θα μπορούν να διέλθουν από τη χώρα και να συνεχίσουν το ταξίδι τους προς τη δυτική Ευρώπη, δήλωσε σήμερα ο πρωθυπουργός Ζόραν Μιλάνοβιτς, επιβεβαιώνοντας ότι κατά τη διάρκεια της νύχτας περίπου 150 πρόσφυγες και μετανάστες εισήλθαν στη χώρα από τη Σερβία.
«Η Κροατία είναι απολύτως έτοιμη να λάβει ή να κατευθύνει αυτούς τους ανθρώπους εκεί που θέλουν να πάνε, που είναι προφανώς η Γερμανία ή οι Σκανδιναβικές χώρες», δήλωσε στη Βουλή Μιλάνοβιτς.
 

«Θα μπορέσουν να περάσουν μέσω Κροατίας και θα βοηθήσουμε, ετοιμαζόμαστε για αυτή την πιθανότητα», είπε.

Εν τω μεταξύ, στη συνοριακή διάβαση "Χόργκος" προς την Ουγγαρία παραμένουν χιλιάδες πρόσφυγες και μετανάστες, περιμένοντας να τους επιτρέψουν την είσοδο οι ουγγρικές συνοριακές αρχές. Οι μετανάστες δηλώνουν ότι θα παραμείνουν εκεί μέχρι να τους επιτραπεί η είσοδος.
Από την άλλη πλευρά, οι Ούγγροι είναι ανένδοτοι, δηλώνοντας πως θα αποδεχθούν τις αιτήσεις για άσυλο μόνο από εκείνους που μπορούν να αποδείξουν ότι κατάγονται από περιοχές, όπου μαίνεται ο πόλεμος και με την προϋπόθεση ότι προηγουμένως κατέθεσαν ανάλογη αίτηση στη χώρα απ' όπου προέρχονται, δηλαδή τη Σερβία.

ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ: Το δημοψήφισμα της Κροατίας περί «γάμου των ομοφυλοφίλων» και διδάγματα για την Ελλάδα

Πού το αφύσικο? Ολα μάλιστα δείχνουν πως θα είναι και καλή μαμά!

Toυ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΧΟΛΕΒΑ

Την Κυριακή 1/12/2013 τα δύο τρίτα των Κροατών ψηφοφόρων αποφάσισαν να προστατεύσουν την παραδοσιακή έννοια της οικογένειας. Ψήφισαν κατά του λεγόμενου «γάμου των ομοφυλοφίλων», δηλαδή κατά του συμφώνου ελεύθερης συμβίωσης ατόμων του ιδίου φύλου. Τώρα η κροατική κυβέρνηση, μέλος της Ευρωπαϊκής Ενωσης, είναι υποχρεωμένη να θεσπίσει ειδικό άρθρο του Συντάγματος, στο οποίο θα ορίζεται η οικογένεια αποκλειστικά ως η έννομη συμβίωση ανδρός και γυναικός. Αλλωστε αυτό προβλέπουν το ρωμαϊκό δίκαιο και η χριστιανική διδασκαλία, δύο θεμελιώδεις πυλώνες του ευρωπαϊκού πολιτισμού. Το αποτέλεσμα θεωρείται νίκη του ισχυρού ρωμαιοκαθολικού κλήρου της Κροατίας, καθώς και της Ορθόδοξης Εκκλησίας, η οποία ποιμαίνει τη σερβική μειονότητα. Ηττημένοι είναι οι ψευδοπροοδευτικοί διανοούμενοι.

Στη χώρα μας το ζήτημα είναι επίκαιρο λόγω της πρόσφατης απόφασης του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ). Δεν έχουμε δει ολόκληρο το πρωτότυπο κείμενο της ετυμηγορίας, αλλά από ορισμένες παραγράφους του αγγλικού κειμένου, που μου έστειλαν φίλοι νομικοί, διανοίγεται ένα παράθυρο για ανατροπή της αποφάσεως. Πρέπει η Πολιτεία να καταθέσει έφεση και να ζητήσει νέα εκδίκαση ενώπιον διευρυμένης συνθέσεως, δηλαδή περισσότερων δικαστών. Αυτό έκανε η Ιταλία στην περίπτωση του Εσταυρωμένου στα σχολεία. Στην πρώτη δίκη το ΕΔΔΑ καταδίκασε την Ιταλία, όμως στη δεύτερη δίκη, με διευρυμένη σύνθεση, τη δικαίωσε. Το δικαστήριο έλαβε υπ’ όψιν του τη μαζική αντίδραση των κομμάτων και της συντριπτικής πλειοψηφίας του ιταλικού λαού.

Οι αποφάσεις των ευρωπαϊκών δικαστηρίων δεν βασίζονται μόνο σε νομικά κριτήρια, αλλά και σε πολιτικές ισορροπίες. 

KΡΟΑΤΙΑ: Την 1η Ιουλίου επίσημα στην ΕΕ

Με τη συμμετοχή δεκάδων αρχηγών κρατών, προέδρων και πρωθυπουργών, κυρίως από την Ευρώπη, και πολλών άλλων πολιτικών θα πραγματοποιηθεί ο κεντρικός εορτασμός για την ένταξη της Κροατίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Η τελετή θα πραγματοποιηθεί στις 30 Ιουνίου στην πλατεία Μπαν Γιόσι Γέλασιτς στο Ζάγκρεμπ και θα είναι παρόντες 16 αρχηγοί κρατών, τρεις πρόεδροι Κοινοβουλίων, 15 πρωθυπουργοί, 10 αντιπρόεδροι κυβερνήσεων και 11 υπουργοί Εξωτερικών.
Επισήμως η χώρα προσχωρεί στην Ένωση τη Δευτέρα 1η Ιουλίου.
«Ο συνολικός αριθμός των ξένων προσκεκλημένων φθάνει τους 120 με βάση τις επιβεβαιωμένες αφίξεις», δήλωσε ο Τόμισλαβ Σάουτσα, πρόεδρος της ομάδας εργασίας για την πανηγυρική εκδήλωση με αφορμή την προσχώρηση της Κροατίας.
Από τους θεσμούς της ΕΕ, την άφιξή τους στο Ζάγκρεμπ έχουν επιβεβαιώσει, μεταξύ άλλων, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Χέρμαν βαν Ρομπάι, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Μάρτιν Σουλτς και ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο.
Στον κεντρικό εορτασμό από τις χώρες-μέλη της ΕΕ αναμένονται στην Κροατία οι πρόεδροι της Ελλάδας, της Ρουμανίας, της Ιταλίας, της Κύπρου, της Λιθουανίας, της Τσεχίας, της Σλοβενίας και οι πρωθυπουργοί της Πολωνίας, της Λετονίας, της Ουγγαρίας, του Βελγίου, της Σλοβακίας, της Μάλτας και οι καγκελάριοι της Αυστρίας και της Γερμανίας.
Από τις χώρες της νοτιοανατολικής Ευρώπης, τη συμμετοχή τους στον εορτασμό έχουν γνωστοποιήσει ο πρόεδρος της Σερβίας, Τόμισλαβ Νίκολιτς και η πρόεδρος του Κοσόβου, Ατιφέτα Γιαχγιάγκα.
Επιπλέον στο Ζάγκρεμπ αναμένονται ο ειδικός απεσταλμένος του Πάπα Φραγκίσκου, καρδινάλιος Τζιοβάνι Λαγιόλο, ο αναπληρωτής υφυπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Φίλιπ Ρίκερ και η Καναδή υπουργός Εργασίας, Λίζα Ράιτ.
Μέχρι στιγμής δεν έχει επιβεβαιωθεί η άφιξη εκπροσώπων από τη Βρετανία, τη Γαλλία και την Τουρκία.
Όσον αφορά το κόστος των εορταστικών εκδηλώσεων, το οποίο με βάση του σχέδιο του Μαΐου προβλεπόταν στα 5,3 εκ. κούνα (700.000 ευρώ), είναι αυξημένο κατά 10-15%. Ο προϋπολογισμός είναι απόλυτα προσαρμοσμένος με την εποχή που ζούμε, είπε ο κ. Σάουτσα και πρόσθεσε όλα τα έξοδα θα δημοσιοποιηθούν μετά τη λήξη των εκδηλώσεων.

ΔΙΕΘΝΕΣ ΠΟΙΝΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ: Αθωώθηκαν στη Χάγη δύο Κροάτες στρατηγοί αν και πρωτόδικα είχαν κριθεί ένοχοι για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας -- Την σφαγή στα νοσοκομεία της Κράινας την έκανε ο... Χατζηπετρής!!!

Το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για Εγκλήματα Πολέμου στην πρώην Γιουγκοσλαβία (ICTY) αθώωσε τους δύο Κροάτες στρατηγούς, τον Αντε Γκοτόβινα και τον Μλάντεν Μάρκατς, οι οποίοι είχαν κριθεί πρωτοδίκως ένοχοι για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας και παραβίαση των κανόνων πολέμου. 

Ο Αντε Γκοτόβινα κρίθηκε αθώος για την εμπλοκή του στη στρατιωτική επίθεση εναντίον νοσοκομείων και αμάχων κατά τη διάρκεια επιχείρησης του κροατικού στρατού για την ανακατάληψη, το 1995, της περιοχής της Κράινας από τους Σέρβους, οι οποίοι την είχαν θέσει υπό τον έλεγχό τους τέσσερα χρόνια νωρίτερα. Ο Γκοτόβινα, που θεωρείται ήρωας στην Κροατία, αφέθηκε ελεύθερος μαζί με τον πρώην διοικητή της κροατικής αστυνομίας, Μλάντεν Μάρκατς.

Η αθώωση των δύο ανδρών έγινε δεκτή με πανηγυρισμούς στην Κροατία. Ωστόσο, η απόφαση του δικαστηρίου προκάλεσε οργή στη Σερβία. Σύμφωνα με τον αντιπρόεδρο της σερβικής κυβέρνησης, Ρασιμ Λάζιτς, ο οποίος είναι αρμόδιος και για τη συνεργασία της Σερβίας με το Διεθνές Διακαστήριο, το ICTY έχασε κάθε ίχνος αξιοπιστίας με τη συγκεκριμένη απόφαση. 

«Η απόφαση δεν έχει λογική. Διαπράχθηκαν αδιαμφισβήτητα εγκλήματα κατά τη διάρκεια της “επιχείρησης Καταιγίδα”, αλλά κανείς μέχρι τώρα δεν έχει φυλακιστεί γι’ αυτά», δήλωσε. Σημειωτέον ότι η ετυμηγορία του συμβουλίου εφετών του Ποινικού Δικαστηρίου της Χάγης αποτελεί τη μεγαλύτερη ανατροπή απόφασης του εν λόγω δικαστηρίου στη διάρκεια των σχεδόν δύο δεκαετιών της λειτουργίας του.

ΤΟΥΡΚΙΑ: H προπαγάνδα με τον Σουλεϊμάν πιάνει τόπο στην Ευρώπη -- Οι Κροάτες με κόστος πολλών εκατομμυρίων αναστυλώνουν γέφυρα που χτίστηκε κατ εντολή του ίδιου πριν 450 χρόνια !!! - Αντε γρήγορα και στα δικά μας να κάνουμε καμια κατασκευή προς τιμή του...

Η απήχηση που είχε στην Κροατία η τουρκική τηλεοπτική σειρά «Σουλεϊμάν ο Μεγαλοπρεπής» συνέβαλε στην αναστύλωση μίας ιστορικής γέφυρας στα ανατολικά της χώρας, την κατασκευή της οποίας είχε διατάξει ο ίδιος ο Οθωμανός Σουλτάνος, ανακοίνωσε σήμερα ο υπεύθυνος της Εταιρείας Τουρκο-κροατικής Φιλίας.

«Δεν θα μπορούσε να υπάρξει προσφορώτερη στιγμή για την υλοποίηση της ιδέας μας. Μολονότι δεν γνωρίζαμε ακόμη για την προβολή της σειράς όταν είχαμε συλλάβει το σχέδιό μας, αυτή συνέβαλε τα μέγιστα για να προσελκύσουμε υποστηρικτές και το ενδιαφέρον για τη γέφυρα» , τόνισε από το Όσιγεκ (ανατολική Κροατία) ο Σίνισα Μάουρους.

Η σειρά «Μεγαλοπρεπής Αιών» (Muhtesem Yüzyilu), που αναφέρεται στον βίο και πολιτεία του διάσημου Σουλτάνου, που μεταδίδεται από το ιδιωτικό τηλεοπτικό δίκτυο RTL, γνωρίζει μία ασύγκριτη επιτυχία στην Κροατία. Ο Σουλεϊμάν κυβέρνησε την Υψηλή Πύλη από το 1520 έως το 1566.

Η ξύλινη γέφυρα του Όσιγεκ, που επονομάσθηκε Σουλτάν Σολιμάν, είχε μήκος οκτώ χλμ και κατασκευάσθηκε χωρίς ήλωση, ανεγέρθηκε κατόπιν διαταγής του Σουλτάνου, κατά τη διάρκεια της επικυριαρχίας των Οθωμανών στη Βαλκανική (που διήρκεσε πέντε αιώνες). Η γέφυρα διέσχιζε τον ποταμό Ντράβα, και συνέδεε το Όσιγεκ με την κοινότητα Ντάρντα.

Η γέφυρα καταστράφηκε το 1686 από τα στρατεύματα των Αψβούργων, η δυναστεία των οποίων έθεσε τέλος στην κυριαρχία των Τούρκων στα σημερινά εδάφη της Κροατίας.

ΚΡΟΑΤΙΑ: Στην Ε.Ε. απο το 2013

ΖΑΓΚΡΕΜΠ. Διεύρυνση, εν μέσω κρίσης, πραγματοποιεί η Ευρωπαϊκή Ενωση, με την προγραμματισμένη υπογραφή της πράξης προσχώρησης της Κροατίας σημερα στις Βρυξέλλες. Η ένταξη της Κροατίας ως 28ου κράτους-μέλους της Ε.Ε. θα ισχύσει από τον Ιούλιο του 2013.

Σημερα, εξάλλου, αναμένεται να ληφθεί από τους αρχηγούς κρατών και κυβερνήσεων της Ε.Ε. η απόφαση σχετικά με το αν θα χορηγηθεί καθεστώς υποψήφιας προς ένταξη χώρας στη Σερβία.

Η Κροατία είναι η δεύτερη πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία που εντάσσεται στην Ε.Ε. μετά τη Σλοβενία, που συμπεριελήφθη στο μεγάλο κύμα διεύρυνσης του 2004. Την πράξη προσχώρησης θα υπογράψει ο απερχόμενος συντηρητικός πρωθυπουργός Κόσορ, ο οποίος γνώρισε τη συντριβή στις βουλευτικές εκλογές της Κυριακής.

Bosniaks and Croats, Divided in Class and at Play (Η έχθρα Βοσζνίων Κροατων μεταφέρθηκε στα σχολεία και στο παιδικό παιχνίδι)

Toυ MATTHEW BRUNWASSER / THE NEW YORK TIMES

Κάθε πρωί στο δημοτικό σχολείο του Βιτέζ τα παιδιά των καθολικών Κροατών πηγαίνουν δεξιά και τα παιδιά των μουσουλμάνων Βόσνιων αριστερά. Οι κροάτες μαθητές σπουδάζουν στο πολύχρωμο και προσεγμένο κεντρικό κτίριο, που πρόσφατα ανακαινίστηκε. Οι μουσουλμάνοι μαθητές στο κακοφτιαγμένο παράπηγμα ακριβώς δίπλα.

Το σχολείο κατέληξε πίσω από τις κροατικές γραμμές στη διάρκεια του εμφυλίου πολέμου του 1992-95 όταν σκοτώθηκαν περίπου 100.000 άνθρωποι. Οι πατεράδες των μαθητών πήραν μέρος σε μερικές από τις πιο σκληρές μάχες μεταξύ Βοσνιομουσουλμάνων και Κροατών, δύο πλευρές που ήταν σύμμαχοι εναντίον των Σέρβων πριν αρχίσουν να μάχονται μεταξύ τους. Το Βιτέζ βρισκόταν μέσα σε «δαχτυλίδι» - δηλαδή ένας θύλακος μέσα σε έναν άλλο θύλακα: ένας θύλακος των μουσουλμάνων της Βοσνίας περικυκλωμένος από κροατική εθνοφρουρά η οποία με τη σειρά της ήταν περικυκλωμένη από μουσουλμανικές δυνάμεις.

Σήμερα, οι διαφορές παραμένουν έντονες, ιδιαίτερα στο σχολείο. Αυτοί οι μαθητές δεν είχαν καν γεννηθεί πριν από 15 χρόνια όταν βάσει των συμφωνιών του Ντέιτον οι συγκρούσεις σταμάτησαν και δημιουργήθηκαν δύο οντότητες που αποτελούν τη Βοσνία και Ερζεγοβίνη: η κροατομουσουλμανική ομοσπονδία και η σερβική δημοκρατία. Η περίπλοκη ισορροπία μεταξύ των τριών εθνοτικών ομάδων - Σέρβοι, Κροάτες και Βοσνιομουσουλμάνοι - όχι μόνο δεν έχει εξαλείψει τις διαφορές αλλά τις έχει επιτείνει, λένε οι κάτοικοι οι οποίοι γελούν όταν ακούν τη λέξη συμφιλίωση.

Στο δημοτικό σχολείο του Βιτέζ λοιπόν - με τους 820 μαθητές στο κύριο κτίριο των Κροατών και 500 μουσουλμάνους στο παράρτημα - τα παιδιά διηγούνται ότι ξεσπούν συνεχώς καβγάδες μεταξύ των μαθητών, με αφορμές κυρίως θέματα θρησκείας ή γλώσσας. Οι καθηγητές συχνά αναγκάζονται να μπουν στη μέση για να σταματήσουν τις φασαρίες στα διαλείμματα. «Μπορούν να σταματήσουν τους τσακωμούς», λέει ο 8χρονος μουσουλμάνος Ριγιάντ Πεντλιάκ. «Ομως δεν μπορούν να σταματήσουν τον πόλεμο».

Στη Βοσνιακή Ομοσπονδία υπάρχουν 34 «μεικτά» σχολεία. Τα εννέα είναι χωρισμένα σε δύο πτέρυγες - μια μουσουλμανική και μια κροατική - ενώ στα 12 υπάρχουν διαφορετικές αίθουσες για τα παιδιά κάθε εθνικής ομάδας. Οπως εξηγεί ο υπουργός Παιδείας Νταμίρ Μάσιτς, η ενοποίηση μπορεί να αποτελεί προτεραιότητα, η επίτευξή της όμως θα είναι ιδιαίτερα δύσκολη επειδή η εκπαιδευτική πολιτική χαράσσεται από τα 10 καντόνια της Βοσνιακής Ομοσπονδίας. «Οι πολιτικοί», λέει, «νοιάζονται μόνο για να παίζουν εθνοτικά παιχνίδια και προσπαθούν να καταστρέψουν τη χώρα». Και εξηγεί: «Αυτοί οι πολιτικοί πήγαιναν όλοι μαζί στο ίδιο σχολείο, κάτω από την ίδια στέγη. Επί αιώνες ζούσαμε όλοι μαζί, όχι χωρισμένοι. Αυτό το πρόβλημα προέκυψε μόνο τα τελευταία 20 χρόνια».

Η Κροατία το 28o μέλος της Ε.Ε

Άνοιξε διάπλατα ο δρόμος για την ένταξη της Κροατίας στην Ε.Ε, με τη χώρα από την πρώην Γιουγκοσλαβία να γίνεται το 28ο μέλος της Ένωσης από την 1η Ιουλίου του 2013.

Κατά την προχθεσινή Σύνοδο Κορυφής των Βρυξελλών, οι Ευρωπαίοι ηγέτες κήρυξαν την ολοκλήρωση των ενταξιακών διαπραγματεύσεων, που σήμανε την 7η διεύρυνση στην ιστορία της Ένωσης.

Η Κροατία θα γίνει η δεύτερη χώρα μέλος της Ε.Ε. από την πρώην Γιουγκοσλαβία μετά την Σλοβενία.

Η υπογραφή της συνθήκης ένταξης θα γίνει πριν από το τέλος του 2011, ενώ υπογραμμίζεται η ανάγκη για συνέχιση των μεταρρυθμίσεων στη χώρα, κυρίως στον δικαστικό τομέα και στα ανθρώπινα δικαιώματα.

Μάλιστα, για το σκοπό αυτό θα συγκροτηθεί μία ευρωπαϊκή επιτροπή επιτήρησης, μέχρι την οριστική υπογραφή της συνθήκης ένταξης. Κατόπιν, περί τα μέσα Δεκεμβρίου του 2011, θα διεξαχθεί δημοψήφισμα για την ένταξη στην Κροατία, πριν από την τοποθέτηση των υπολοίπων 27 εταίρων, είτε μέσω δημοψηφίσματος είτε μέσω των εθνικών τους κοινοβουλίων.

Η Κροατία κατέστη υποψήφια προς ένταξη χώρα τον Ιούνιο του 2004, υπό τον όρο της πλήρους συνεργασίας με το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για την πρώην Γιουγκοσλαβία (ICTY).

Το πράσινο φως για τη θετική εξέλιξη των διαπραγματεύσεων δόθηκε στις 3 Νοεμβρίου 2005, όταν η πρώην γενική εισαγγελέας του ICTY, Κάρλα Ντελ Πόντε, αποτίμησε θετικά τη συνεργασία του Ζάγκρεμπ με το δικαστήριο.

Προχθες, Παρασκευή, η πρωθυπουργός της Κροατίας, Γιάντρανκα Κόσορ, είχε συνάντηση με τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Χέρμαν βαν Ρομπάι, τον πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ζοζέ Μπαρόζο, και τον Ούγγρο πρωθυπουργό και προεδρεύοντα του Συμβουλίου της ΕΕ, Βίκτορ Όρμπαν.

Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Γέρζι Μπούζεκ, δήλωσε:

«Θα ήθελα να εκμεταλλευτώ την ευκαιρία για να ευχαριστήσω την Επιτροπή, τις χώρες-μέλη και κυρίως την ουγγρική προεδρία της ΕΕ για την ολοκλήρωση των ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την Κροατία. Ελπίζουμε να υποδεχθούμε σύντομα το νέο κράτος μέλος, τον Ιούλιο του 2013. Θα είναι στιγμή περηφάνιας για όλους μας να υποδεχθούμε το 28ο μέλος»

EΛΕΥΘΕΡΗ ΖΩΝΗ

Ιούλιο του 2013, η Κροατία στην Ε.Ε.

Η Κροατία υπερπήδησε το τελευταίο εμπόδιο στον δρόμο για την ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ενωση, καθώς η Κομισιόν πρότεινε την ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων και όρισε ημερομηνία ένταξης στα μέσα του 2013.

Σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση του προέδρου της Κομισιόν, Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο, η Επιτροπή εισηγείται το κλείσιμο των τελευταίων τεσσάρων κεφαλαίων των ενταξιακών διαπραγματεύσεων, ανοίγοντας τον δρόμο για αναγνώριση του Ζάγκρεμπ ως πλήρους μέλους της Ε.Ε. την 1η Ιουλίου 2013. 

Η Κροατία θα είναι έτσι η δεύτερη χώρα των δυτικών Βαλκανίων που μπαίνει στην Ενωση μετά τη Σλοβενία που έγινε μέλος το 2004.

(Πηγές: ΑΠΕ - Ρόιτερς)

ΚΡΟΑΤΙΑ: Σκέψεις για κατασκευή πυρηνικού σταθμού

Ανοιχτό αφήνει το ενδεχόμενο «στροφής» της στην πυρηνική ενέργεια η Κροατία, ωστόσο, η τελική απόφαση για το θέμα αναμένεται ότι θα ληφθεί έπειτα από το 2012, δήλωσε ανώτατος αξιωματούχος του υπουργείου Οικονομίας της Κροατίας.

Σύμφωνα με τηλεγράφημα του πρακτορείου Ρόιτερ, η Κροατία εισάγει περίπου το 20% του συνόλου της ηλεκτρικής ενέργειας που καταναλώνει και είναι εξαρτημένη, σε μεγάλο βαθμό, από την προμήθεια ενεργειακών υλών από ξένες χώρες. Επίσης, η Κροατία εισάγει το 80% των πετρελαϊκών προϊόντων και περίπου το 40% του φυσικού αερίου που καταναλώνει, σε ετήσια βάση.

«Εχουμε τρεις επιλογές. Η πρώτη είναι να κατασκευάσουμε ένα νέο σταθμό μαζί με τη Σλοβενία. Η δεύτερη είναι να επενδύσουμε σε πυρηνικό σταθμό στην Ουγγαρία και η τρίτη επιλογή είναι να κατασκευάσουμε το δικό μας πυρηνικό σταθμό», δήλωσε ο αξιωματούχος, του οποίου τα στοιχεία δεν δημοσιοποιήθηκαν, διότι επιθυμούσε να παραμείνει ανώνυμος.

Η Κροατία είναι συνιδιοκτήτρια (μαζί με τη Σλοβενία) του πυρηνικού σταθμού Κρσκο, ο οποίος βρίσκεται στα σύνορα των δύο χωρών, περίπου 50 χιλιόμετρα δυτικά της κροατικής πρωτεύουσας, του Ζάγκρεμπ. Ο πυρηνικός σταθμός του Κρσκο, έχει διάρκεια «ζωής» μέχρι το 2023.

Σύμφωνα με τον αξιωματούχο του κροατικού υπουργείου Οικονομίας, «βρισκόμαστε σε προκαταρκτικό στάδιο ανάλυσης, προκειμένου να αποφασίσουμε μέχρι το τέλος του 2012, για το ποια θα είναι η τελική πρόταση που θα επιλέξουμε».

Για την κατασκευή πυρηνικού σταθμού, η Κροατία έχει ανάγκη τη «συμμαχία» με ξένο στρατηγικό επενδυτή.

Τον περασμένο μήνα, η Κροατία απέρριψε την προσφορά της Βουλγαρίας, να συμμετάσχει ως μέτοχος με μειοψηφικό πακέτο, στην κατασκευή του πυρηνικού σταθμού Μπέλενε στη Βουλγαρία.

Η Κροατία, που ελπίζει να ολοκληρώσει τις ενταξιακές διαπραγματεύσεις με την Ευρωπαϊκή Ένωση το 2011 και να καταστεί πλήρες μέλος το 2012 ή το 2013, έχει προγραμματίσει ένα επενδυτικό, ενεργειακό σχέδιο, ύψους 15 δισεκατομμυρίων ευρώ, την επόμενη δεκαετία.

Ενας από τους βασικούς «παίκτες» που θα επενδύσουν κεφάλαια στην ενεργειακή αγορά θα είναι ο κρατικός φορέας ΗΕΡ, ωστόσο, η κροατική κυβέρνηση αναζητά και ξένους επενδυτές, μέσω διαγωνισμών που θα προκηρύξει, προκειμένου να υλοποιήσει μεγάλο αριθμό έργων, κυρίως ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.

ΒΗΜΑ