ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ - "ΠΕΡΙ ΔΡΑΧΜΗΣ Ο ΛΟΓΟΣ" (4): Τρεις "λεπτομέρειες" που πρέπει να γνωρίζουν οι εραστες της νεας δραχμης

Του Γιαννη Κοτοφωλου

Οσοι Ελληνες πολιτικοί ερωτοτροπούν με την επιστροφή στη δραχμή, είτε το κάνουν φανερά είτε το κάνουν ύπουλα, θα πρέπει να κατανοήσουν ότι αναλαμβάνουν τον κίνδυνο να σκάσει στα χέρια τους η βόμβα της καταστροφής του τόπου, με ό, τι αποκρουστικό και επώδυνο αυτό συνεπάγεται. Της εξαθλίωσης της ελληνικής κοινωνίας και της ανεξέλεγκτης κοινωνικής έκρηξης που θα ακολουθήσει. Το έντονο φλερτ με τη δραχμή αντιστοιχεί με μία κυριολεκτικά ολέθρια σχέση… Για την Ελλάδα πρωτίστως, αλλά και για τους ίδιους τους πολιτικούς, που με τον ένα ή τον άλλο τρόπο επιδιώκουν την έξοδο της χώρας από το ευρώ.

Τι σημαίνει επιστροφή στη δραχμή, για την οικονομία και την ελληνική κοινωνία; Οι απαντήσεις είναι πολύ σαφείς:

Πρώτον, σημαίνει ότι η νέα δραχμή θα είναι ένα νόμισμα πολύ υποδεέστερης αξίας και μειωμένης αγοραστικής δύναμης. Με δεδομένη σήμερα τη δημοσιονομική κατάρρευση, τα δυσθεώρητα χρέη, τα ελλείμματα και την πολύ χαμηλή ανταγωνιστικότητα, το νέο εθνικό νόμισμα θα υποτιμηθεί δραματικά με το καλημέρα… Τα φτωχότερα οικονομικά στρώματα θα υποστούν περαιτέρω δραματική συμπίεση του εισοδήματός τους. Θα έχουν στα χέρια τους ένα αναξιόπιστο πληθωρικό χρήμα, πολύ μειωμένης αξίας. Καθώς το δημοσιονομικό έλλειμμα θα παραμένει αμείωτο και ο Χολαργός θα κόβει χρήμα για να καλύψει τη διαφορά εσόδων και δαπανών, αφού τα δανεικά από τους ξένους θα έχουν σταματήσει, ο πληθωρισμός θα κινείται για χρόνια στα επίπεδα του 30% και 40%, διαλύοντας τη χώρα κατά τα τριτοκοσμικά δεδομένα. Ο πληθωρισμός θα οδηγήσει και σε νέες υποτιμήσεις, σε έναν διαρκή φαύλο κύκλο…

Τι μέλλον έχει η Ελλάδα?

Του Γιαννη Kοτοφωλου

Τι μέλλον έχει η Ελλάδα;  

Πολύ εύλογη ερώτηση, με πολύ δύσκολη απάντηση. Ρώτησα προ μηνός μεγάλο επενδυτή, να μου πει τη γνώμη του: Τι μέλλον, μου λέει, μπορεί να έχει μία χώρα, που οι ίδιοι οι πολίτες της σήκωσαν από τις τράπεζες καταθέσεις κοντά στα 70 δισ. ευρώ και τις φυγάδευσαν στο εξωτερικό; Πώς να εμπιστευτεί και να επενδύσει ο ξένος σε μία χώρα που οι ίδιοι οι πολίτες της την φοβούνται και την αρνούνται; 

Αντίστοιχη περίπου απάντηση πήρα και από τον Ελληνα συνομιλητή μου, ο οποίος μου είπε: Δεν βλέπεις ότι όλες οι οικογένειες παροτρύνουν συνεχώς τα παιδιά τους να σηκωθούν να φύγουν από την Ελλάδα; Και μιλάμε για παιδιά με σπουδές και προδιαγραφές… Σιγά σιγά, δεν θα απομείνει εδώ κανένας άξιος. Σε τι μέλλον λοιπόν να προσβλέπει η χώρα;

Φαρμακερά ερωτήματα, που δεν αφήνουν περιθώρια για αισιοδοξία, τουλάχιστον όπως έχουν σήμερα τα πράγματα.  

Είναι προφανές ότι, από κάθε άποψη, οικονομική, κοινωνική και πολιτική, η Ελλάδα τώρα μπαίνει στον σκληρό πυρήνα της κρίσης. Θα αναρωτηθεί ωστόσο κάποιος: Και τι σημαίνει αυτό, δεν υπάρχει αύριο; Δεν υπάρχει προοπτική να περάσει, κάποια στιγμή, σε τροχιά σοβαρών διορθώσεων και προόδου η χώρα; 

Ασφαλώς και υπάρχει. Απλώς, θα πρέπει να συνειδητοποιήσουμε όλοι ότι χρειάζεται να τηρηθούν δυο - τρεις θεμελιώδεις προϋποθέσεις, εάν επιθυμούμε πράγματι να προσδοκούμε σε μια μεγάλη ανατροπή, σε μια νέα, αξιοπρεπή για την Ελλάδα αρχή:

SOS… η πατρίδα βυθίζεται

Του Γιαννη Kοτοφωλου

Οι τελευταίες δραματικές εξελίξεις και η ταπείνωση ειδικότερα που υπέστη η Ελλάδα  από τα ανώτατα ευρωπαϊκά όργανα, κατέδειξαν για μία ακόμη φορά (μετά και τον τυχοδιωκτισμό περί δημοψηφίσματος), πόσο ανεύθυνοι, αδιάβαστοι και επικίνδυνοι είναι οι επικεφαλής του ελληνικού πολιτικού συστήματος. 

Αυτή είναι η πρώτη απελπιστική διαπίστωση, όπως τη νιώθει ο κάθε αντικειμενικός παρατηρητής εντός των εθνικών συνόρων. Η δεύτερη άκρως ανησυχητική παρατήρηση είναι ότι οι Ευρωπαίοι ηγέτες -και αναγκαίοι δανειστές της Ελλάδας- θεωρούν την ελληνική πολιτική τάξη εντελώς αναξιόπιστη και ανίκανη να διαχειριστεί ένα τόσο δύσκολο έργο, όπως είναι η ανάταξη της χρεοκοπημένης χώρας και η αποφυγή της καταστροφικής φτώχειας για την ελληνική κοινωνία.

Ο λογαριασμός που, όπως προκύπτει, φαίνεται να κάνουν οι Ευρωπαίοι εταίροι μας δείχνει ότι ίσως είναι μάταιος κόπος να πιστεύουν ότι η Ελλάδα μπορεί να σωθεί και να διατηρηθεί εντός του ευρώ. Ισως να θεωρούν, κιόλας, ότι η προσπάθεια διάσωσης της χώρας μας συνεπάγεται γι' αυτούς πολύ μεγαλύτερο κόστος, απ' ό,τι ενδεχομένως η έξοδός της από την Ευρωζώνη. Και ίσως, αφού η εγχώρια πολιτική τάξη λειτουργεί τόσο ασυνείδητα απέναντι στις υποχρεώσεις της και την οικονομική βιωσιμότητα του τόπου, να θελήσουν να μας πετάξουν τελικά έξω από την ευρωπαϊκή οικογένεια, μετά τον Ιούνιο. Οταν θα έχουν ανακεφαλαιοποιήσει το ευρωπαϊκό χρηματοπιστωτικό σύστημα και θα είναι έτοιμοι οι μηχανισμοί θωράκισης των άλλων αδύναμων μελών - χωρών του Νότου.

Η προοπτική του τόπου και η οικονομική τύχη όλων μας, της μεσαίας τάξης και των ασθενέστερων εισοδηματικά στρωμάτων, κρέμονται κυριολεκτικά από μία λεπτή κλωστή. Ο κίνδυνος να μας γυρίσει οριστικά η Ευρώπη την πλάτη, είναι τώρα μεγάλος, πολύ μεγάλος! Οι Ελληνες πολιτικοί (επαρχιώτες μικροκομματάρχες στο βεληνεκές τους, ανεξαρτήτως αξιωμάτων και τίτλων) θα μας αφήσουν στον δρόμο… 

Η αυριανή (φτωχή) Ελλάδα

Του Γιαννη Kοτοφωλου

Οι Eυρωπαίοι εταίροι είναι πολύ προβληματισμένοι με τον τρόπο που η κυβέρνηση χειρίζεται την ελληνική κρίση, οι Γερμανοί ειδικότερα είναι εξαγριωμένοι επειδή –με αφορμή την πολιτική ανεπάρκεια στην Ελλάδα– η Μέρκελ κινδυνεύει να χάσει την Καγκελαρία, ενώ, από την άλλη πλευρά, οι Ελληνες πολιτικοί δείχνουν εντελώς ανίκανοι να κρατήσουν με σοβαρότητα το τιμόνι της χώρας, όταν η ελληνική οικονομία διαλύεται κυριολεκτικά και ολοένα και μεγαλύτερα κομμάτια του πληθυσμού βυθίζονται στη φτώχεια και την απόγνωση. Αυτή είναι σήμερα η αδιαμφισβήτητη εικόνα εντός κι εκτός των συνόρων της χώρας μας. Δυστυχώς…

Tο ερώτημα είναι: Με αυτά τα δεδομένα, πώς μπορεί να διαγράφεται πλέον το μέλλον της Ελλάδας; Ποια μπορεί να είναι η «επόμενη ημέρα» για την οικονομία και την κοινωνία;

Κατά την προσωπική μας άποψη, σε ενάμισι ή δύο έτη, η Ελλάδα θα είναι μία χώρα πολύ φτωχότερη από αυτήν όπου ζούσαμε έως πρότινος. Θα έχει μετατραπεί, το πιθανότερο, σε μία φτωχή επαρχία της Ευρώπης και θα παραμείνει καθηλωμένη σε αυτό το χαμηλό επίπεδο για μεγάλο διάστημα. Οι περισσότεροι Ελληνες θα δουλεύουμε σχεδόν για τα μισά λεφτά, σε σχέση με τα εισοδήματα προς τριετίας, η ανεργία θα ξεπεράσει το 20% και το κατά κεφαλήν εισόδημα των Ελλήνων θα έχει συρρικνωθεί από τα 24 χιλιάδες ευρώ, στα 15 ή 16 χιλιάδες ευρώ. 

Το συμφέρον ΗΠΑ - Γερμανίας

Του Γιαννη Κοτοφωλου

H Γερμανία, η Γαλλία, η Ευρωπαϊκή Eνωση γενικώς και οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν πρόκειται να αφήσουν την Ελλάδα να οδηγηθεί στη χρεοκοπία. Αντιθέτως, όπως καταδεικνύουν και οι πλέον πρόσφατες εξελίξεις, είναι διατεθειμένες να βάλουν στην Ελλάδα πλάτη και μάλιστα πολύ γερά. Η αλληλεπίδραση του χρηματοοικονομικού συστήματος και των δυτικών οικονομιών είναι τόσο μεγάλη, που ακόμη και ένας μικρός κρίκος στην αλυσίδα να σπάσει (βλέπε Ελλάδα) μπορεί να συμπαρασύρει σε περιπέτειες απρόβλεπτες ολόκληρο το οικοδόμημα. Αυτή την εντυπωσιακή αλληλεξάρτηση ανέδειξε η τρέχουσα διεθνής κρίση και επιβεβαίωσε το παράδειγμα της Lehman Brothers.

Οι Αμερικανοί και οι Ευρωπαίοι συνεπώς έχουν κάθε συμφέρον να σώσουν κυριολεκτικά την Ελλάδα, διότι διαφορετικά το κόστος που θα επωμιστούν θα είναι τρομακτικά υψηλότερο. Τους συμφέρει να βάλουν όσα λεφτά χρειάζεται τώρα η Ελλάδα και να επιβάλουν τους όρους αναδιάρθρωσης της ελληνικής οικονομίας, παρά να την αφήσουν να «σκάσει» και να πάει πίσω τις δικές τους οικονομίες πολλά χρόνια. Θα απαριθμήσουμε ορισμένους λόγους που οδηγούν μαθηματικά στην πολιτική στήριξης:

Πρώτον: Οι Γερμανοί επισήμως έχουν εκτιμήσει ότι ο θάνατος της Lehman Brothers κόστισε περίπου 5% στην ανάπτυξη του εθνικού τους εισοδήματος. Μια κατάρρευση της Ελλάδας μπορεί να επιφέρει 10% με 15% αντίστοιχες απώλειες, να αναχαιτίσει δηλαδή την πορεία της γερμανικής οικονομίας και να φέρει σε δυσχερή θέση προεκλογικά τη Μέρκελ.

Δεύτερον: Το ευρωπαϊκό τραπεζικό σύστημα, το οποίο είναι από τη διεθνή κρίση βαριά τραυματισμένο, θα υποστεί κι άλλο σημαντικό πλήγμα, καθώς έχει στα χέρια του μεγάλο μέρος του ελληνικού χρέους. Ειδικότερα, οι πολυάριθμες τοπικές γερμανικές τράπεζες θα πάθουν μεγάλη ζημιά. Ας σημειωθεί ότι στα χέρια των ξένων (τραπεζών, Ταμείων κ. λπ.) βρίσκονται περίπου 200 δισ. ευρώ του ελληνικού χρέους!

Τρίτον: Η Ευρωζώνη θα δεχτεί φοβερό κλυδωνισμό και θα πιεστεί σημαντικά το ευρώ, πράγμα που θα έχει ως συνέπεια τη φυγή κεφαλαίων από το ενιαίο νόμισμα και την αύξηση των επιτοκίων, με αλυσιδωτές συνέπειες στην προσπάθεια ανάκαμψης όλων των ευρωπαϊκών οικονομιών.

Τέταρτον: Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, η οποία έχει επωμιστεί συνολικά περίπου 150 δισ. ευρώ εξαιτίας του ελληνικού προβλήματος (αγορά ομολόγων 60 δισ. ευρώ και άλλα 90 δισ. ευρώ ενέχυρα) θα χάσει απίστευτα λεφτά και θα υπονομευτεί πολύ σοβαρά ο ρόλος της στη συνέχεια.

Πέμπτον: Οι επιπτώσεις στην Ευρώπη θα επηρεάσουν αρνητικά και την εξέλιξη της οικονομίας των ΗΠΑ (κατά αντιστροφή του παραδείγματος της Lehman Brothers). Παράλληλα, οι αμερικανικές τράπεζες θα αναγκαστούν να πληρώσουν κοντά στα 140 δισ. ευρώ ασφάλιστρα κινδύνου (τα γνωστά CDS) στους κερδοσκόπους που έχουν στοιχηματίσει εις βάρος της Ελλάδας. Είναι προφανές ότι οι κίνδυνοι αυτοί έχουν τρομάξει πρώτα απ’ όλους τον ίδιο τον πρόεδρο Ομπάμα, ο οποίος ξεκινάει τώρα την προεκλογική του περίοδο.

Εκτον: Εάν σπάσει ο κρίκος που λέγεται Ελλάδα, είναι βέβαιο ότι οι διεθνείς αγορές θα εκδηλώσουν πλήρη κερδοσκοπική επίθεση και στις μεγάλες οικονομίες της Ισπανίας και της Ιταλίας (τις οποίες ήδη πυροβολούν), εκτός από Πορτογαλία και Ιρλανδία, βάζοντας δυναμίτη στα θεμέλια πλέον ολόκληρου του ευρωπαϊκού οικοδομήματος.  

Η Ευρώπη θα έχει υποστεί τη μεγαλύτερη ήττα στη σύγχρονη ιστορία της!

Οι οικονομικά αναλφάβητοι

Του Γιαννη Κοτοφωλου

Την περασμένη Τρίτη είχα την τύχη να βρίσκομαι με μια παρέα ξεχωριστών Ευρωπαίων οικονομολόγων, οι οποίοι, μεταξύ άλλων, περιέγραφαν με κατάπληξη το μέγεθος της ανοησίας ορισμένων Ελλήνων, οι οποίοι υποστηρίζουν ότι το χρέος της χώρας θα πρέπει τούτη την ώρα να υποστεί ένα «κούρεμα» της τάξης του 40% ή 50%. 

Αυτοί οι «τύποι», οι οποίοι παπαγαλίζουν το θέμα του «κουρέματος», προφανώς αγνοούν ότι οι συνέπειες μιας τέτοιας εξέλιξης θα είναι τελείως καταστροφικές για την πλειοψηφία του ελληνικού λαού. 

Μιλάμε στην προκειμένη περίπτωση για τους οικονομικά αναλφάβητους και όχι για την άλλη πλευρά, τους κατεστραμμένους επιχειρηματίες, οι οποίοι δεν παπαγαλίζουν απλώς, αλλά έχουν στοιχηματίσει στις αγορές (πολλά λεφτά) εις βάρος της χώρας και, έτσι, προπαγανδίζουν συστηματικά, από το πρωί μέχρι το βράδυ, το «κούρεμα», τη μιζέρια και την επιστροφή στη δραχμή!

Για τους άσχετους με την οικονομία, λοιπόν, ο λόγος, οι οποίοι, ωστόσο, το παίζουν ειδήμονες και έχουν τρομοκρατήσει αρκετό κόσμο… 

Για παράδειγμα, άκουγα προχθές καθηγητή του Εργατικού Δικαίου, ο οποίος υποστήριζε ότι πρέπει το δημόσιο χρέος να «κουρευτεί» τώρα κατά 60%! Δηλαδή, να το πούμε με άλλα λόγια, τα Ταμεία Κοινωνικής Ασφάλισης, τα οποία κατέχουν περίπου 10 δισεκατομμύρια ευρώ σε ομόλογα του ελληνικού Δημοσίου, να χάσουν 6 δισεκατομμύρια ευρώ -την περιουσία τους δηλαδή και τους κόπους των Ελλήνων μιας ζωής- μέσα σε μια νύχτα. Και οι Ελληνες εργαζόμενοι, να μην πάρουν σύνταξη ποτέ! Τα λεφτά που έδιναν με τις εργατικές εισφορές τους επί τόσες δεκαετίες, και τα Ταμεία τα τοποθετούσαν επενδυτικά σε ομόλογα του ελληνικού Δημοσίου, να πεταχτούν τώρα, με τη μία, σαν κουρελόχαρτα, στον σκουπιδοτενεκέ. Βεβαίως, δεν πρόκειται για κανενός είδους εργατικό (!) ή Δίκαιο (!), αλλά μάλλον για κάτι άλλο…

Τα ίδια δραματικά αποτελέσματα θα είχε ένα «κούρεμα» και για τις τράπεζες, οι οποίες έχουν αγοράσει πολλά ομόλογα για να στηρίξουν το ελληνικό Δημόσιο και τη χρηματοδότηση της οικονομίας. Θα χάνονταν περιουσίες μετόχων, εκατοντάδων χιλιάδων μικρομετόχων, αλλά και άπειρος αριθμός ελληνικών επιχειρήσεων (και εκατοντάδων χιλιάδων θέσεων εργασίας) που αιμοδοτούνται και δραστηριοποιούνται με τα χρήματα των ελληνικών τραπεζών. 

Είναι, λοιπόν, εάν θέλουμε να «πολιτικοποιήσουμε» την ανοησία περί «κουρέματος» και δραχμής, μία βαριά ταξική -εις βάρος του ελληνικού λαού- επιλογή… 

Μια τέτοια θέση μπορεί να την υποστηρίζουν όντως κάποιοι διεθνείς οικονομολόγοι, αλλά αυτοί το κάνουν είτε γιατί έμμεσα εξυπηρετούν ορισμένα συμφέροντα των αγορών (κερδοσκοπικά funds κ. λπ.) που έχουν στοιχηματίσει κατά της Ελλάδας, είτε γιατί «παίζουν» εις βάρος του ευρώ είτε γιατί θέλουν να ασκήσουν πιέσεις στην ελληνική κυβέρνηση…

Χαρακτηριστικό είναι επίσης, για να καταλάβουμε περί τίνος ομιλούμε, ότι αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα, οι μεγάλες ασφαλιστικές επιχειρήσεις κατέχουν κοντά στα 15 δισ. ευρώ ομόλογα του ελληνικού Δημοσίου. Εάν συνεπώς υποστεί το ελληνικό χρέος ένα «κούρεμα» της τάξης του 60%, αυτό σημαίνει ότι οι ασφαλιστικές εταιρείες θα χάσουν αυτόματα 9 δισ. ευρώ από τα κεφάλαιά τους. Δηλαδή, θα καταρρεύσουν μέσα σε μία ώρα! Και μαζί με αυτές, θα εκμηδενιστούν για τους ασφαλισμένους τα συνταξιοδοτικά τους προγράμματα, τα ασφαλιστήρια ζωής τους και πάει λέγοντας…