RADAR: Ο ΑΓΡΥΠΝΟΣ ΦΡΟΥΡΟΣ: ΝΙΞΟΝ Σ.

Είχαν Θάτσερ με το επικό “rent a spine”τότε με τα Φώκλαντ είχαν Τσώρτσιλ πιο παλιά που στάθηκε μόνος απέναντι στην χιτλερική λαίλαπα κ τώρα έχουν αυτόν τον δικηγόρο που φοβάται κ τον ίσκιο του ψελλίζοντας αλλοπρόσαλλες αρλούμπες pic.twitter.com/5cXpyysF8N
— wizdoctor (@WizdoctorV) March 2, 2026

💥 "This is not Winston Churchill we're dealing with."

President Trump on British PK Keir Starmer’s refusal to support U.S. military action against Iran.pic.twitter.com/RqVz6FrXrR
— Arsen Ostrovsky (@Ostrov_A) March 3, 2026

Του Σάιμον Νίξον

Ανεξάρτητου σχολιαστή και εκδότη του ενημερωτικού δελτίου Wealth of Nations στο Substack.

Οταν ένα drone χτύπησε τη βρετανική αεροπορική βάση στο Ακρωτήρι τα ξημερώματα της 2ας Μαρτίου ανέτρεψε ορισμένες από τις πιο αγαπημένες παραδοχές της βρετανικής εξωτερικής πολιτικής. Εδώ και χρόνια η Βρετανία παρηγορεί τον εαυτό της με την ιδέα ότι, παρά την απώλεια της σχετικής παγκόσμιας ισχύος της, εξακολουθεί να «παίζει πάνω από την κατηγορία της» και ότι η «ειδική σχέση» με τις ΗΠΑ της δίνει έναν μοναδικό ρόλο στη διεθνή σκηνή – ενός κατώτερου, αλλά αναντικατάστατου εταίρου στην αντιμετώπιση των δυνάμεων του κακού και στη διατήρηση της διεθνούς τάξης που βασίζεται σε κανόνες.

Ομως, ο πόλεμος με το Ιράν αναγκάζει τη Βρετανία να αντιμετωπίσει ερωτήματα που για πολύ καιρό προτιμούσε να αγνοεί.

Το πρώτο αφορά τη σχέση με τις ΗΠΑ. Η αντίθεση με τον τελευταίο αμερικανικό πόλεμο στη Μέση Ανατολή δύσκολα θα μπορούσε να είναι πιο έντονη. Τότε, ο Τόνι Μπλερ συνεργάστηκε στενά με τον Τζορτζ Μπους, επινοώντας μια νομική κάλυψη για τον πόλεμο στο Ιράκ και πραγματοποιώντας μια παγκόσμια διπλωματική περιοδεία για να συγκεντρώσει υποστήριξη για την εισβολή. Ο Ντόναλντ Τραμπ, αντιθέτως, δεν έκανε καμιά προσπάθεια να δικαιολογήσει την επιχείρηση «Επική οργή» με όρους διεθνούς δικαίου, δεν συμβουλεύτηκε συμμάχους και δεν ζήτησε τη συμμετοχή κανενός. Το μόνο αίτημά του προς τη Βρετανία ήταν η χρήση των στρατιωτικών της βάσεων στην Κύπρο και στον Ινδικό Ωκεανό.

Οταν ο Κιρ Στάρμερ αρνήθηκε –με το σκεπτικό ότι η βρετανική κυβέρνηση θεωρούσε τον πόλεμο παράνομο και απερίσκεπτο–, άνοιξε το μεγαλύτερο διπλωματικό ρήγμα μεταξύ των δύο χωρών εδώ και δεκαετίες. Ο πόλεμος στο Ιράκ είχε καταλήξει να θεωρείται το αποκορύφωμα της «ειδικής σχέσης»· ο πόλεμος με το Ιράν, ίσως την έχει διαλύσει.

Δεν έχει σημασία ότι ο Στάρμερ έδωσε άδεια να χρησιμοποιηθούν αυτές οι βάσεις 24 ώρες αργότερα, έστω μόνο για αμυντικούς σκοπούς, αφότου βρετανικές εγκαταστάσεις δέχθηκαν επίθεση. Μέχρι τότε η ζημιά είχε γίνει.

Το δεύτερο ερώτημα αφορά τις ίδιες τις υπερπόντιες βάσεις της Βρετανίας. Στην Κύπρο είναι κατάλοιπο της αποικιακής εποχής, διατηρήθηκαν όταν το νησί απέκτησε την ανεξαρτησία του το 1960, και έκτοτε παρείχαν ζωτικής σημασίας δικαιώματα χρήσης για αμερικανικές και συμμαχικές επιχειρήσεις σε ολόκληρη τη Μ. Ανατολή. Ωστόσο, η αδυναμία της Βρετανίας να τις υπερασπιστεί από ιρανικά drones αποκάλυψε πόσο βαθιά έχουν αποδυναμώσει τις ένοπλες δυνάμεις οι δεκαετίες υποεπένδυσης.

Χρειάστηκαν δύο εβδομάδες για να αποστείλει η Βρετανία ένα πολεμικό πλοίο στην Κύπρο, ενώ η Ελλάδα και η Γαλλία έστειλαν ναυτική υποστήριξη αμέσως. Το περιστατικό αναζωπύρωσε ερωτήματα στην Κύπρο σχετικά με το αν οι βρετανικές βάσεις θα έπρεπε να βρίσκονται εκεί. Αντί να παρέχουν ασφάλεια, έκαναν την Κύπρο στόχο σε έναν πόλεμο στον οποίο δεν θέλει καμία εμπλοκή.

Το τρίτο ερώτημα είναι το πιο δύσκολο: Ποια συμπεράσματα πρέπει να βγάλει η Βρετανία;

Βραχυπρόθεσμα, η απάντηση φαίνεται να είναι κανένα. Η άμεση αντίδραση των πολιτικών αντιπάλων του Στάρμερ ήταν να τον κατηγορήσουν ότι δεν μπήκε στον πόλεμο του Τραμπ από την αρχή – μια θέση από την οποία έκτοτε έχουν υπαναχωρήσει, καθώς η σύγκρουση άρχισε να μοιάζει με φιάσκο και αποδείχθηκε βαθιά αντιδημοφιλής στους ψηφοφόρους.

Ωστόσο, τα τρωτά σημεία που αποκάλυψε ο πόλεμος με το Ιράν δεν μπορούν να αγνοούνται για πάντα. Η Βρετανία, δημοσιονομικά περιορισμένη και με βαρύ χρέος, μετά βίας μπορεί να υπερασπιστεί το ίδιο της το έδαφος, πόσο μάλλον να ασκήσει επιρροή σε όλη τη Μέση Ανατολή. Η χώρα που κάποτε ισχυριζόταν ότι «κυβερνά τα κύματα» δεν έχει σήμερα κανένα πλοίο σε περιπολία στον Κόλπο. Την ίδια στιγμή, η «ειδική σχέση» έχει μετατραπεί από τον Τραμπ σε εργαλείο εξαναγκασμού σε ζητήματα ενέργειας, εμπορίου και τεχνολογίας, ενώ η δέσμευση των ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ και στην ευρωπαϊκή ασφάλεια τίθεται όλο και περισσότερο υπό αμφισβήτηση.

Η λογική οδηγεί προς μία κατεύθυνση: Η ασφάλεια και ακόμη και η κυριαρχία της Βρετανίας εξαρτώνται από…

Του Σάιμον Νίξον

Κοιτάζοντας πίσω στα εννέα χρόνια από το ξέσπασμα της ελληνικής κρίσης, τρία στοιχεία ξεχωρίζουν.

Το πρώτο είναι πόσα πράγματα ήταν ξεκάθαρα από την αρχή, παρότι τα διδάγματα έπρεπε να επαναληφθούν ξανά και ξανά. Σίγουρα, έως το δεύτερο μνημόνιο, το 2012, γνωρίζαμε ότι τo Grexit θα ήταν μία καταστροφή για την Ελλάδα και την Ευρώπη· και επίσης ότι η μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών της Ελλάδας θα ήταν αδύνατη χωρίς τη δραστική αναμόρφωση του παντελώς δυσλειτουργικού κράτους της.

Αυτές οι δύο αλήθειες καθόρισαν όλα όσα ακολούθησαν. Η απερίσκεπτη συγκρουσιακή προσέγγιση του ΣΥΡΙΖΑ επί ημερών Βαρουφάκη παρήγαγε πολύ δράμα αλλά καμία νέα ιδέα. Οι Ελληνες υπέστησαν βαρύτατο οικονομικό κόστος εξαιτίας της καθυστέρησης με την οποία μια άπειρη, αδαής κυβέρνηση κατάλαβε κάτι το οποίο ήταν προφανές αρκετό καιρό πριν.

Το δεύτερο στοιχείο που ξεχωρίζω είναι ότι η Ελλάδα ήταν αποδέκτης τεράστιων αποθεμάτων καλής θέλησης εκ μέρους των θεσμών, παρότι η αυθεντική προσήλωσή τους στον εκσυγχρονισμό του ελληνικού κράτους δεν αναγνωρίστηκε στη χώρα. Ο ενθουσιασμός αυτός ήταν εν μέρει το προϊόν της ισχυρής θέσης της Ελλάδας στο ευρωπαϊκό φαντασιακό, που απορρέει από τη σαγήνη που ασκεί η αρχαία ιστορία της και οι συνθήκες απελευθέρωσής της από την Οθωμανική Αυτοκρατορία. Μία από τις θλιβερές πτυχές των τελευταίων εννέα ετών ήταν η μετατροπή του –ενδεχομένως αφελούς– ενθουσιασμού αυτού σε αυξανόμενο κυνισμό και απελπισία, καθώς οι διάφορες μεταρρυθμιστικές προσπάθειες ατονούσαν ή έβρισκαν αντίσταση από μία πολιτική τάξη η οποία είναι σχεδόν αδύνατο να εγκαταλείψει τη βαθιά ριζωμένη λογική των πελατειακών σχέσεων. Προκαλεί ανησυχία ότι, με την έξοδο από το τρίτο πρόγραμμα, οι πολιτικοί ήδη μιλούν για κατάργηση κρίσιμων μεταρρυθμίσεων.

Το τρίτο στοιχείο που πρέπει να αναδειχθεί είναι πόσο άσχημα προδόθηκε η Ελλάδα από αυτούς που υποδύθηκαν τους φίλους της. Δεν ήταν η πρώτη φορά στην ιστορία της που η Ελλάδα έγινε το πεδίο μάχης στην ιδεολογική διαμάχη μεταξύ ξένων πρωταγωνιστών που δεν ενδιαφέρονταν για την ίδια τη χώρα.

Ειδικότερα, η ελληνική υπόθεση υιοθετήθηκε από προοδευτικούς Αμερικανούς οικονομολόγους στον πόλεμό τους εναντίον των συντηρητικών υποστηρικτών του κινήματος του Tea Party και από Βρετανούς ευρωσκεπτικιστές που έβλεπαν στα βάσανα της Ελλάδας ένα ισχυρό όπλο για την εκστρατεία τους υπέρ του Brexit. Η σημασία των συμμάχων αυτών στην υποδαύλιση των ψεύτικων ελπίδων που κινητοποίησαν την καταστροφική εξέγερση του ΣΥΡΙΖΑ αναγνωρίστηκε από τον ίδιο τον κ. Βαρουφάκη.

Είναι ενδεικτικό ότι ο πρώην υπουργός Οικονομικών της Ελλάδας επέλεξε να ξεκινήσει τη δική του αφήγηση για την κρίση με τη συνάντηση που είχε με τον πρώην υπουργό Οικονομικών των ΗΠΑ Λάρι Σάμερς – στην οποία οι δύο άνδρες συμφώνησαν να συνεργαστούν, παρότι δεν τους ένωνε σχεδόν τίποτα.

Είναι μεγάλο επίτευγμα της Ελλάδας ότι κατάφερε να μηδενίσει τα τεράστια ελλείμματα του προϋπολογισμού και του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών και ότι έχει ανακτήσει κάποια πρόσβαση στις χρηματαγορές, αν και το οικονομικό και το κοινωνικό κόστος που κατέβαλε ήταν αχρείαστα υψηλό. Και δεν μπορεί κανείς παρά να θαυμάσει την επινοητικότητα του ιδιωτικού τομέα στη χώρα κατά την τελευταία δεκαετία και να ελπίσει ότι θα υπάρξει τώρα η πολιτική σταθερότητα που θα επιτρέψει την εδραίωση της ανάκαμψης. Οι ιδιωτικές επιχειρήσεις, ωστόσο, έχουν ακόμα απέναντί τους έναν δημόσιο τομέα που, παρά τα εννέα χρόνια προγραμμάτων εντατικής βοήθειας, παραμένει υπερήφανα αμεταρρύθμιστος.

Γι’ αυτόν τον λόγο, σε τελική ανάλυση...