ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ και ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΠΑΝΑΝΙΑ: Γιατί θα καταλήξουν σε φιάσκο Λαφαζάνη τα ... ρούβλια των αγωγών

Του Χάρη Φλουδόπουλου

Παρά την επίσημη διάψευση από τον εκπρόσωπο του Β. Πούτιν ότι υπήρξε συμφωνία για τη χορήγηση προκαταβολής ύψους 3-5 δισ. ευρώ, στην Αθήνα υπάρχει ακόμη και σήμερα αισιοδοξία από την πλευρά του αρμόδιου υπουργείου ότι τελικά τα χρήματα με κάποιο τρόπο θα έλθουν. Αυτό τουλάχιστον αφήνουν να εννοηθεί συνεργάτες από το επιτελείο του Π. Λαφαζάνη οι οποίοι παραπέμπουν στην υπογραφή της συμφωνίας, η οποία θα γίνει μέσα στην εβδομάδα – ίσως και αύριο – για τον αγωγό “Greek Stream”.

Πάντως οι προσδοκίες που καλλιεργήθηκαν και συντηρούνται, από τον Π. Λαφαζάνη, ο οποίος χειρίζεται προσωπικά τις διαπραγματεύσεις με τη ρωσική πλευρά, δύσκολα θα επιβεβαιωθούν. Πιο πιθανή εξέλιξη φαντάζει αυτή τη στιγμή το φιάσκο, με δεδομένο ότι το έργο είναι ακόμη μη ώριμο – επί της ουσίας ανύπαρκτο και με λίγες πιθανότητες να προχωρήσει –  ενώ ακόμη και σε περίπτωση που τα χρήματα δοθούν, αυτά θα αφορούν στην κατασκευή του αγωγού και όχι για να δοθεί ρευστότητα στην ελληνική οικονομία.

Το αίολο του εγχειρήματος, όπως τουλάχιστον επιχειρείται να προβληθεί,  εξηγούν ειδικοί επί των διεθνών ενεργειακών σχέσεων που παρακολουθούν στενά τα θέματα γεωπολιτικής, αγωγών και ενεργειακής διπλωματίας.

Για παράδειγμα ο Διευθυντής Ερευνών του Ινστιτούτου Διεθνών Σχέσεων Κωνσταντίνος Φίλης σε ανάρτησή του στο facebook με αφορμή τα δημοσιεύματα για δήθεν πρόθεση της Ρωσίας να διαθέσει 3-5 δισ. ευρώ στην Ελλάδα για τον αγωγό Turkish Stream, συνιστά μεγαλύτερη σοβαρότητα. «Θα ήταν πρωτόγνωρο μία χώρα να χρηματοδοτούσε προκαταβολικά ένα project που αυτή τη στιγμή δεν έχει την παραμικρή υπόσταση, ενώ ο δρόμος προς την υλοποίηση του είναι μακρύς και προβληματικός» υπογραμμίζει ο κ. Φίλης, ο οποίος επισημαίνει μεταξύ άλλων τα εξής:

1) Βάσει 3ου ενεργειακού πακέτου, που αφορά όλα τα ενεργειακά σχέδια εντός ευρωπαϊκής επικράτειας, δεν επιτρέπονται τέλη διέλευσης. Συνεπώς, δεν μπορεί να ισχύει η προκαταβολή για κέρδη που θα προκύψουν από αυτά, όπως αναφέρεται στο δημοσίευμα του Der Spiegel.

2) Επίσης, τυχόν απευθείας χρηματοδότηση του αγωγού από ρωσικά κεφάλαια, θα σηματοδοτούσε την αποκτήση ιδιοκτησιακού μεριδίου εκ μέρους ρωσικών εταιρειών, κάτι που έρχεται σε σύγκρουση με το ευρωπαϊκό δίκαιο- για αυτό άλλωστε ακυρώθηκε ο South Stream και η Ρωσία αντιπρότεινε σχέδιο που αναγκαστικά προκειμένου να περατωθεί θα εμπλέξει χρηματοδοτικά ευρωπαϊκές εταιρείες.

3) Παράλληλα, η κατάσταση της ρωσικής οικονομίας δεν προσφέρεται για τέτοια "ανοίγματα", ενώ τα ανταλλάγματα σε μία τέτοια περίπτωση θα έπρεπε να είναι απτά και άμεσα (ποιά χώρα δίνει 3-5 δισ. ευρώ, ιδίως σε κάποια άλλη που τα έχει τόσο πολύ ανάγκη χωρίς ανταπόδοση;).

Αλλά και ο επίκουρος καθηγητής Γεωπολιτικής και Υδρογονανθράκων Πανεπιστημίου Λευκωσίας Θεόδωρος Τσακίρης επισημαίνει πως:  

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΡΓΑΤΟΠΑΤΕΡΟΠΛΗΚΤΗ ΜΠΑΝΑΝΙΑ: Τα συμφέροντα που κρατούν όμηρο τη ΔΕΗ

Του Χάρη Φλουδόπουλου

Μια ετερόκλητη συμμαχία που επί δεκαετίες επωφελείται από το κρατικό μονοπώλιο της ΔΕΗ, αποκομίζοντας οφέλη σε βάρος του κοινωνικού συνόλου, παίζει αυτές τις ημέρες το τελευταίο της χαρτί, σε μια προσπάθεια να μη θιγούν τα προνόμιά της. Πρόκειται για έναν ιδιότυπο συνασπισμό, που αποτελείται από συνδικαλιστές, πολιτικούς αλλά και επιχειρηματικά συμφέροντα που αντιμετωπίζουν ίσως για πρώτη φορά τον κίνδυνο να χάσουν το επικερδές πεδίο δραστηριοτήτων τους.
Συνδικαλιστές που απολαμβάνουν προνόμια, ταξίδια και «δωράκια», πολιτικά γραφεία και κομματάρχες που διατηρούσαν τον έλεγχο των προσλήψεων και πάσης φύσεως εργολάβοι και μεσάζοντες συνθέτουν ένα σκηνικό που κινδυνεύει να ανατραπεί, εφόσον τελικά προχωρήσει το ούτως ή άλλως προβληματικό σχέδιο της «μικρής ΔΕΗ».
Τις δύο πρώτες ημέρες της απεργίας της ΓΕΝΟΠ, άλλωστε, το πάρτι έχει ήδη ξαναρχίσει: Η ΔΕΗ καλείται να πληρώσει σε εισαγωγείς ρεύματος περίπου 150.000 ευρώ την ώρα ή, αλλιώς, 3,6 εκατ. ευρώ την ημέρα. Διόλου άσχημο μεροκάματο για τους μετρημένους στα δάχτυλα εισαγωγείς ρεύματος.
Τι ακριβώς δουλειά κάνουν αυτοί οι εισαγωγείς; 

Εκμεταλλευόμενοι τις ισχυρές διασυνδέσεις τους με το πολιτικοοικονομικό σύστημα, στήνουν ένα γραφείο στη Βουλγαρία, υπογράφουν δύο συμβόλαια και στη συνέχεια βλέπουν το χρήμα να ρέει στα ταμεία, με τη ΔΕΗ, που έχει επενδύσει εκατομμύρια, να είναι ο μεγάλος χαμένος. 
Όπως και για τους μεσάζοντες που επί χρόνια εμποδίζουν τη διασύνδεση των νησιών, προσβλέποντας στην προμήθεια ντιζελογεννητριών για τους καλοκαιρινούς μήνες, ή για τους πάσης φύσεως προμηθευτές και υπεργολάβους στα δίκτυα. Τα νούμερα του κόστους μόνο για την προμήθεια του πετρελαίου που καίνε οι γεννήτριες στα νησιά προκαλούν ίλιγγο: πάνω από 800 εκατ. ευρώ ετησίως, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της ΡΑΕ.
Αλλά και η ίδια η ΔΕΗ, σε παλαιότερη μελέτη που είχε εκπονήσει, παραδεχόταν ότι πλήρωνε 47% ακριβότερα τους εργολάβους μετρήσεων, 10% ακριβότερα την κατασκευή των δικτύων και 25% ακριβότερα τη λειτουργία και συντήρηση σε σχέση με ό,τι ισχύει στην Ευρώπη (πηγές: ΔΕΗ, Booz Allen Hamilton). Το ίδιο συμβαίνει με όλη την αλυσίδα προμηθειών και αναθέσεων έργων.
Προνόμια

Από το πάρτι, βεβαίως, δεν λείπουν οι συνδικαλιστές, που, εκτός από τα προνόμια του φθηνού ρεύματος που επιφυλάσσει για όλους τους εργαζομένους της η ΔΕΗ, θεωρούν την εταιρεία ιδιοκτησία τους και πράττουν αναλόγως: Όπως συνέβη με τις παράνομες χρηματοδοτήσεις που αποκάλυψε ο Γενικός Επιθεωρητής Δημόσιας Διοίκησης. 
Χρήματα της ΔΕΗ που κατέληγαν σε ταξίδια, σουίτες ξενοδοχείων, ακριβά δώρα ή ακόμα και μελέτες που εκπονούσαν θυγατέρες μεγαλοσυνδικαλιστών έναντι δεκάδων χιλιάδων ευρώ. Έτσι, σήμερα εμφανίζονται ως υπερασπιστές των δικαίων του λαού υπόδικοι ή ακόμα και καταδικασθέντες συνδικαλιστές, όπως ο περιβόητος «Ρομπέν των πυλώνων», Νίκος Φωτόπουλος ή ο διαβόητος Ρίζος Ρίζος.
Ρουσφέτια

Την ίδια στιγμή που η ελίτ των συνδικαλιστών απολάμβανε από το σπίτι της επίδομα μονάδας στον ανενεργό σταθμό του Κερατσινίου, πάντως, στον σταθμό της Πάρου υπάρχει μόλις ένας μηχανικός και η ΓΕΝΟΠ ουδέποτε σκέφτηκε να κατεβάσει τους διακόπτες για να ζητήσει να μετακινηθούν οι υπεράριθμοι του Λεκανοπεδίου στις υποστελεχωμένες μονάδες της επαρχίας και των νησιών.
Και πώς να γίνει διαφορετικά, αφού η ΔΕΗ αποτελούσε διαχρονικά πεδίο εξυπηρέτησης πολιτικών ρουσφετιών;  

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του τελευταίου διαγωνισμού 2007, όταν, από τις 2.000 νέες θέσεις, 1 στις 4 προσλήψεις (πάνω από 500 άτομα) έγιναν στην Αττική. Μόνο στην αδρανή μονάδα του Κερατσινίου προσελήφθησαν τότε 3 μηχανικοί. Αλλά και εκτός Αττικής τα παραδείγματα πολλά. Χαρακτηριστική ήταν η πρόσληψη, σε υδροηλεκτρικό σταθμό με υπεράριθμο προσωπικό 90 ατόμων, 13 επιπλέον υπαλλήλων. Βεβαίως, ο σταθμός είχε το πλεονέκτημα να βρίσκεται 15 λεπτά από το κέντρο πρωτεύουσας νομού κορυφαίου υπουργού. 
Υπάρχει, δηλαδή, μια ετερόκλητη ομάδα που περιλαμβάνει προνόμια συνδικαλιστών, πολιτικές παρεμβάσεις αλλά και συμφέροντα που αποκομίζουν οφέλη από το υφιστάμενο status quo και έχουν κάθε λόγο να σηκώνουν ως σημαία τον... δημόσιο χαρακτήρα του ρεύματος για να μην προχωρήσει η απελευθέρωση της αγοράς.
Γιατί η «μικρή ΔΕΗ» δεν προωθεί την απελευθέρωση

ΠΩΣ ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΦΑΙΡΕΣΕ ΤΑ ΚΑΛΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΡΟΣ ΠΩΛΗΣΗ «ΠΑΚΕΤΟ»

Η λύση της «μικρής ΔΕΗ» είναι δημιούργημα του πρώην υπουργού ΠΕΚΑ της κυβέρνησης Παπαδήμου, Γιώργου Παπακωνσταντίνου. 

Ο κ. Παπακωνσταντίνου, εκ Κοζάνης ορμώμενος, ήταν εκείνος που συνόδευε τον Νίκο Φωτόπουλο της ΓΕΝΟΠ στις μπούκες στα δ.σ. της ΔΕΗ επί Αθανασόπουλου, όταν οι σκληροπυρηνικοί συνδικαλιστές ήταν τα αγαπημένα παιδιά της παράταξης του «λεφτά υπάρχουν».
Το μοντέλο της «μικρής ΔΕΗ» ήρθε, λοιπόν, από τον κ. Παπακωνσταντίνου για να αντικαταστήσει την προηγούμενη πρόταση, για την απελευθέρωσης της αγοράς ενέργειας, η οποία προέβλεπε μεμονωμένες πωλήσεις μονάδων της ΔΕΗ. Και δεν ήταν η μόνη. Την τελευταία δεκαετία έχουν πέσει στο τραπέζι δεκάδες προτάσεις, πλάνα και σχέδια επί χάρτου για την απελευθέρωση της αγοράς, που έχουν ένα κοινό χαρακτηριστικό: στόχος ήταν να μη γίνουν ποτέ πράξη.
Κάπως έτσι φτάσαμε τον περασμένο Μάρτιο, και αφού η τωρινή κυβέρνηση παρέλαβε τον καυτό φάκελο «ΔΕΗ», που ήταν ενταγμένος ως προαπαιτούμενο στο Μνημόνιο, να έχουν ξεκινήσει οι διαπραγματεύσεις για το μείγμα, δηλαδή το τι θα περιλαμβάνει η νέα εταιρεία που θα πουληθεί από τη ΔΕΗ ώστε να ανοίξει η αγορά.
Και κάπου εκεί, το ετερόκλητης προέλευσης, αλλά πανίσχυρο, σύστημα, που δεν επιθυμεί να υπάρξει ποτέ πραγματικό άνοιγμα της αγοράς ηλεκτρισμού, έκανε το θαύμα του: Από τη  μάλλον ελκυστική αρχική πρόταση, που περιλάμβανε τρεις εν λειτουργία λιγνιτικές μονάδες και κάποια υδροηλεκτρικά, βγήκε η πιο αποδοτική λιγνιτική μονάδα (ΑΗΣ Καρδιάς) και τη θέση της πήρε ένα εργοστάσιο φυσικού αερίου που, ακόμα και εάν έκλεινε αύριο το πρωί, η ΔΕΗ θα είχε κέρδος.

Και δεν είναι μόνο η πλέον εξόφθαλμη περίπτωση της μονάδας της Κομοτηνής, την οποία η ίδια η ΔΕΗ σε παλαιότερη μελέτη περιγράφει ως μια από τις χειρότερες στην Ευρώπη. Εξόχως προβληματικό είναι το μείγμα της «μικρής ΔΕΗ» και σε σχέση με τις άλλες μονάδες και πάγια της ΔΕΗ που περιλαμβάνει, όπως τη μονάδα του Αμύνταιου, η οποία θα πρέπει να οδηγηθεί σε απόσυρση το 2020, αφού συμπληρώνει τις ώρες λειτουργίας της. 
Προβλήματα υπάρχουν και με τα ορυχεία: 

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΡΓΑΤΟΠΑΤΕΡΟΠΛΗΚΤΗ ΜΠΑΝΑΝΙΑ: 11 μεγάλα ψέματα με τα οποία σας ταϊζουν οι ΡιζοΦωτοπουλοι και ο συνδικαλιστικός στρατός κατοχής που διευθύνουν, και οι αντίστοιχες αλήθειες για τη μικρή ΔΕΗ

Του Χάρη Φλουδόπουλου 
 

Δίνουν τον υπέρ πάντων αγώνα στο όνομα της κοινωνίας αλλά στην πραγματικότητα σε βάρος της κοινωνίας. Έχουν μετατρέψει σε "κόκκινο πανί" την υπόθεση της μικρής ΔΕΗ, η οποία είναι προβληματική, όχι γιατί δεν πρέπει να γίνει απελευθέρωση αλλά γιατί έτσι όπως είναι στημένη δύσκολα θα προχωρήσει και θα προσελκύσει επενδυτικό ενδιαφέρον. 
 

Και για όποιον δεν παρακολουθεί από κοντά τα θέματα της ενέργειας, τα ερωτήματα είναι πολλά: τι είναι η μικρή ΔΕΗ, γιατί να γίνει αποκρατικοποίηση, ποιος χάνει, ποιος κερδίζει, γιατί φωνάζουν οι συνδικαλιστές και έχουν μαζί τους υποστηρικτές το ΣΥΡΙΖΑ και... μητροπολίτες. 
 

Μερικά από τα επιχειρήματα που ακούστηκαν στο δημόσιο διάλογο των τελευταίων ημερών είναι τα εξής: 

 
1) Η μικρή ΔΕΗ είναι ελληνική επινόηση, πουθενά στην Ευρώπη δεν έχει γίνει κάτι παρόμοιο 
 

Στην πραγματικότητα δεν υπάρχει σύγχρονη χώρα στον κόσμο που να μην έχει ιδιωτικές εταιρείες ηλεκτρισμού. Ακόμη και στη Γαλλία που η EDF έχει συντριπτικά μερίδια στην παραγωγή, έχει με διάφανο και αδιάβλητο τρόπο παραχωρήσει μερίδια σε ιδιώτες στην προμήθεια, χωρίς «τερτίπια», «στρεβλώσεις» και «εμπόδια». 
Πάντως η μικρή ΔΕΗ δεν αποτελεί ελληνική επινόηση. Σε αντίθεση με τον ελληνικό μύθο που θέλει όλες τις εταιρείες ηλεκτρισμού στην Ευρώπη κρατικές, το μοντέλο είναι «copy paste» από την Ιταλία. Εκεί για να απελευθερωθεί η αγορά πουλήθηκε ένα κομμάτι της κρατικής Enel. Η κρατική εταιρεία πήρε τα χρήματα, επεκτάθηκε τεχνολογικά, προϊοντικά και γεωγραφικά και αυτή τη στιγμή είναι η τρίτη σε μέγεθος εταιρεία ηλεκτρισμού της Ε.Ε. 
Στόχος είναι και εδώ η ΔΕΗ να πάρει τα έσοδα από την πώληση να μειώσει το χρέος της, να κάνει επενδύσεις και να μπορέσει να εκσυγχρονιστεί. Επίσης υπό την φυσική πίεση του ανταγωνισμού, υπάρχει η προσδοκία βελτίωσης υπηρεσιών και προϊόντων. Η εξυπηρέτηση πελατών στον ΟΤΕ, πριν και μετά το άνοιγμα της αγοράς είναι το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα. 

 
 
2) Η αποκρατικοποίηση θα βλάψει τους εργαζόμενους 
 

Στην Πορτογαλία όπου πουλήθηκε η EDP στους κινέζους, οι εργαζόμενοι της εταιρείας είναι οι μόνοι υπάλληλοι ΔΕΚΟ που πήραν πίσω τις μειώσεις που επέβαλε το πορτογαλικό μνημόνιο. Οι κινέζοι ιδιοκτήτες αποφάσισαν να επαναφέρουν τους μισθούς στα προ κρίσης επίπεδα. Στην πραγματικότητα εκείνοι οι εργαζόμενοι που θα πληγούν περισσότερο είναι οι περίπου 5 χιλιάδες υπάλληλοι της ΔΕΗ που ως μέλη σωματείων, πρωτοβάθμιων ή δευτεροβάθμιων οργανώσεων, απολαμβάνουν κάποιου είδους συνδικαλιστικό προνόμιο (άδειες, ταξίδια, ευνοϊκές τοποθετήσεις κλπ). Αξίζει μόνο να διαβάσει κανείς τη λίστα με τους προνομιούχους υπαλλήλους που υπηρετούν στον ΑΗΣ Κερατσινίου, μια μονάδα που υπολειτουργεί, ωστόσο είναι προνομιούχος αφού οι εργαζόμενοι σε αυτήν είναι τοποθετημένοι εντός λεκανοπεδίου και απολαμβάνουν το ειδικό επίδομα μονάδας. Ο εν λόγω σταθμός χαρακτηρίζεται και ως «parking συνδικαλιστών» λόγω του αριθμού ρεκόρ εργατοπατέρων που είναι τοποθετημένοι σε αυτήν. 
Υπό καθεστώς ανταγωνισμού όμως θα θιγεί και η σχέση εξάρτησης με τα πάσης φύσεως πολιτικά γραφεία που εξυπηρετούσαν ρουσφέτια. Είναι γνωστή η περίπτωση ενός σχετικά πρόσφατου διαγωνισμού προσλήψεων στην εταιρεία όπου μονάδα κοντά σε πόλη γνωστού υπουργού, παρότι υπεράριθμη σε προσωπικό «φορτώθηκε» με 19 νέους υπαλλήλους. 
Στον αντίποδα πρέπει να τονιστεί ότι στη ΔΕΗ δουλεύουν άξιοι, έμπειροι και καταρτισμένοι επιστήμονες, τεχνίτες, στελέχη, που συχνά υπερβάλουν εαυτούς προκειμένου να φέρουν σε πέρας το έργο τους. Είναι χαρακτηριστικό ότι αρκετά ικανά στελέχη της ΔΕΗ είναι περιζήτητα στον ιδιωτικό τομέα όπου και μπορούν να αμειφθούν με πολύ μεγαλύτερους μισθούς. Στην πραγματικότητα το προσωπικό που εργάζεται στη ΔΕΗ αδικείται κατάφωρα από την εικόνα του κηφήνα φωνακλά συνδικαλιστή. 

3) Η ιδιωτικοποίηση έφερε το σκάνδαλο Energa

 
Το σκάνδαλο δεν ήταν αποτέλεσμα της απελευθέρωσης της αγοράς ηλεκτρισμού αλλά το ακριβώς αντίθετο. Προκειμένου να μην ανοίξει η αγορά ηλεκτρισμού, επί χρόνια το κράτος κωλυσιεργούσε. Όταν οι πιέσεις της Ευρώπης έγιναν αφόρητες, αντί να δημιουργήσουν τους όρους για μεγάλες καθετοποιημένες επιχειρήσεις με πρόσβαση σε λιγνίτη και υδροηλεκτρικά που θα μπορούσαν να ανταγωνιστούν τη ΔΕΗ, επέτρεψαν σε ιδιώτες λιανεμπόρους να αγοράζουν ρεύμα από την χονδρεμπορική αγορά (ουσιαστικά από τη ΔΕΗ) το οποίο στη συνέχεια το μεταπωλούσαν. Προκειμένου δηλαδή να παρουσιαστεί στις Βρυξέλλες πρόοδος στην απελευθέρωση, έγινε ένα «μαϊμού» άνοιγμα της αγοράς με πολλά κενά και παραλείψεις, τις οποίες βεβαίως εκμεταλλεύτηκαν οι «επιτήδειοι» με τα γνωστά αποτελέσματα. Εκείνο που όντως υπήρξε διαχρονικό σκάνδαλο στην αγορά ηλεκτρισμού είναι οι μόνιμοι υπεργολάβοι, οι υπερκοστολογήσεις έργων και προμηθειών και το πάρτι που είχε στηθεί επί δεκαετίες στην δημόσια επιχείρηση. Άλλωστε να θυμίσουμε ότι επί Α. Παπανδρέου από τη ΔΕΗ είχε προκύψει το περίφημο «όριο των 500 εκατομμυρίων δραχμών» στα… «δωράκια» που μπορούσαν να απολαμβάνουν οι… πρασινοφρουροί του συστήματος. 

 

4) Γιατί δε φτιάχνουν μόνοι τους οι ιδιώτες λιγνιτικά και υδροηλεκτρικά εργοστάσια; 
 

Μέχρι σήμερα είχε εκδοθεί μόλις μία άδεια για λιγνίτη για την εταιρεία Τέρνα. Για να φτιαχτεί το εργοστάσιο όμως χρειαζόταν λιγνίτη από το ιδιωτικό ορυχείο της Βεύης. Ο διαγωνισμός παραχώρησής του είχε ξεκινήσει το 2006 και ακόμη και σήμερα δεν υπάρχει νικητής. Υπάρχουν βεβαίως και άλλες αιτήσεις για ιδιωτικά λιγνιτικά εργοστάσια, που δεν έχουν γίνει αποδεκτές και δεν έχουν εκδοθεί άδειες. Στην ουσία το να φτιαχτεί μια λιγνιτική μονάδα είναι το «εύκολο» κομμάτι. Το δύσκολο είναι να υπάρξει πρόσβαση σε ορυχείο που θα δίνει το καύσιμο. 

Η άλλη λύση για την οποία είχε εκδηλωθεί πραγματικό επενδυτικό ενδιαφέρον είναι ο εισαγόμενος λιθάνθρακας. Τουλάχιστον 4 ιδιωτικά σχέδια για την κατασκευή μεγάλων λιθανθρακικών μονάδων (με εισαγόμενο καύσιμο) θα μπορούσαν να ανταγωνιστούν ευθέως τη ΔΕΗ. Ωστόσο το 2007 αποφασίστηκε η απαγόρευση ανάπτυξης μονάδων λιθάνθρακα, μπλοκάροντας τη μοναδική ευθέως ανταγωνιστική τεχνολογία στο λιγνίτη. Κάποιοι πιστεύουν ότι η απόφαση προήλθε από ετερόκλητες πιέσεις περιβαλλοντικών οργανώσεων αλλά και των συνδικαλιστών της ΔΕΗ που δεν ήθελαν να προχωρήσουν τα σχέδια για λιθανθρακικές μονάδες της ΔΕΗ σε κοινοπραξία 49%-51% με τη γερμανική RWE που προώθησε ο πρώην πρόεδρος της εταιρείας και πολλάκις προπηλακισθείς από τον Ν. Φωτόπουλο, Τάκης Αθανασόπουλος (σημειώνεται ότι η γερμανική εισηγμένη εταιρεία ηλεκτρισμού RWE είναι το νούμερο 2 στην αγορά ηλεκτρισμού της Ευρώπης, με ειδίκευση στο λιγνίτη και ήθελε να επενδύσει στην Ελλάδα). Όσο για τα υδροηλεκτρικά εκεί τα προβλήματα είναι πιο σύνθετα και αφορούν το συνολικό περιβαλλοντικό σχεδιασμό και όχι τη διάθεση ιδιωτών να επενδύσουν. 
 

5) Δεν πωλείται η μικρή ΔΕΗ αλλά η καλή ΔΕΗ

 
Το επιχείρημα είναι φαιδρό. Στη μικρή ΔΕΗ παραχωρούνται θερμικές μονάδες ισχύος 1235MW. Από αυτές δύο είναι λιγνιτικές (Αμύνταιο, Φλώρινα) και μία μονάδα αερίου της Κομοτηνής (400ΜW). Η Κομοτηνή χωρίς υπερβολή είναι ως τεχνολογία η πιο αντιπαραγωγική και χαμηλής απόδοσης μονάδα φυσικού αερίου στην Ελλάδα. Επιπλέον είναι «φορτωμένη» με 150 εργαζόμενους όταν οι ιδιωτικές μονάδες λειτουργούν με 40 και με το χαμηλότερο βαθμό απόδοσης (λόγω τεχνολογίας) σε σχέση με όλες τις μονάδες αερίου. Δηλαδή το ένα τρίτο των θερμικών που θα πάει στη μικρή ΔΕΗ είναι … «σαπάκι». Αλλά και οι μονάδες του Αμύνταιου έχουν τα δικά τους προβλήματα: δε διαθέτουν σύστημα αποθείωσης ενώ με βάση τις τεχνικές προδιαγραφές τους μπορούν να λειτουργήσουν μέχρι το 2020 (ξεκίνησαν να λειτουργούν το 1987 και συμπληρώνουν 33 χρόνια ζωής τότε). Για να συνεχίσουν να λειτουργούν ουσιαστικά χρειάζεται καινούρια μονάδα, δηλαδή μεγάλο κόστος επένδυσης. Όσο για τη «σύγχρονη» μονάδα της Μελίτης είναι αναπόσβεστη ενώ έχει σοβαρότατα προβλήματα τροφοδοσίας με λιγνίτη. Είναι χαρακτηριστικό ότι τα τελευταία χρόνια δε λειτουργεί σε πλήρη ισχύ, ενώ συχνά η ΔΕΗ εισάγει λιγνίτη από τα Σκόπια για τις ανάγκες της.
Δηλαδή, η εικόνα που υπάρχει αυτή τη στιγμή για την μικρή ΔΕΗ είναι ότι επειδή ακριβώς πωλούνται προβληματικές μονάδες, (αντί για μικρή θα μπορούσε κανείς να μιλήσει για «κακή ΔΕΗ») δύσκολα μπορεί να υπάρξει πραγματικό ενδιαφέρον από επενδυτές. Το πιο πιθανό είναι ο διαγωνισμός να καταλήξει άγονος ή το τίμημα που θα προσφερθεί να είναι πολύ μικρό. 
 

6) Το κράτος πρέπει να έχει στον έλεγχό του τη ΔΕΗ για να μπορεί να ασκεί κοινωνική πολιτική

Εδώ και πολλά χρόνια η κοινωνική πολιτική στο χώρο της ενέργειας ασκείται από το κράτος και όχι από τη ΔΕΗ. Η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας για παράδειγμα έχει καθορίσει συγκεκριμένες υποχρεώσεις για τους προμηθευτές προτού πχ κόψουν το ρεύμα σε ένα σπίτι. Πρέπει να προηγηθεί αλληλογραφία, όχληση του υπερήμερου πελάτη, να περάσουν συγκεκριμένες προθεσμίες και στη συνέχεια να κοπεί το ρεύμα. Αυτές τις προθεσμίες τηρούν όλοι οι προμηθευτές είτε είναι ΔΕΗ είτε είναι ιδιώτες, πολυεθνικές, ή … εξωγήινοι. Τα φθηνά τιμολόγια των πολύτεκνων και των ανέργων δεν πληρώνονται από τη ΔΕΗ αλλά από τους υπόλοιπους καταναλωτές μέσω του τέλους ΥΚΩ. Επίσης για να πάει το ρεύμα στο τελευταίο χωριό, υπάρχει μια υποχρέωση που λέγεται «τελευταίο καταφύγιο». Εάν αυτήν την ανάγκη την καλύψει η ΔΕΗ, αποζημιώνεται. Το ίδιο θα ισχύει και για τον οποιοδήποτε ιδιώτη. Δεν προσφέρονται αυτές οι υπηρεσίες δωρεάν στο πλαίσιο κάποιας εταιρικής κοινωνικής πολιτικής. 
 

7) Το ρεύμα θα ακριβύνει

ΕΝΕΡΓΕΙΑ και ΕΛΛΑΔΑ: Το αέριο και οι επιπτώσεις της ουκρανικής κρίσης για την Ελλάδα - Τί θα συμβεί αν οι Ρώσοι κλείσουν τις στρόφυγγες του αερίου που τροφοδοτεί την Ευρώπη μέσω Ουκρανίας

ΑΚΡΩΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ

Του Χάρη Φλουδόπουλου
 

Περί το 50% έως 60% των αναγκών σε φυσικό αέριο της ελληνικής αγοράς προέρχεται από τη Ρωσία μέσω το ελληνοβουλγαρικού αγωγού, ο οποίος τροφοδοτείται από το δίκτυο που διέρχεται μέσω της Ουκρανίας.
 

Αυτό σημαίνει ότι από τα 11 έως 12 εκατ. κυβικά μέτρα ημερησίως, που καταναλώνονται στην Ελλάδα (σ.σ.: σε ημέρες με χαμηλή θερμοκρασία όπως σήμερα) πάνω από 5,5 εκατ. κυβικά εξαρτώνται από την ομαλή ροή μέσω της Ουκρανίας.  

Από το σταθμό υγροποιημένου φυσικού αερίου της Ρεβυθούσας μπορεί να καλυφθούν οι ανάγκες με πλήρη κατανάλωση για μια περίοδο έξι έως επτά ημερών.
 

Ωστόσο, σε κάθε περίπτωση όταν εκδηλώνονται προβλήματα στη τροφοδοσία λαμβάνονται έκτακτα μέτρα και περιορίζονται ή ακόμα και μηδενίζονται οι καταναλώσεις από τις μονάδες ηλεκτροπαραγωγής οι οποίες αποτελούν περίπου το 60% της συνολικής κατανάλωσης. Οι ανάγκες σε ηλεκτρισμό καλύπτονται από λιγνίτες, υδροηλεκτρικά και πετρελαϊκές μονάδες. Πρακτικά, η ημερήσια κατανάλωση περιορίζεται στα 4 έως 5 εκατ. κυβικά μέτρα, δηλαδή στις καταναλώσεις από τις ΕΠΑ (νοικοκυριά, μικρές επιχειρήσεις) και τη βιομηχανία.
 

Κατά συνέπεια, η Ρεβυθούσα μπορεί να καλύψει πλήρως τις ανάγκες για διάστημα 12 έως 14 ημερών. Σημειώνεται ότι σε περίπτωση που υπάρξει πρόβλημα τροφοδοσίας με το ρωσικό φυσικό αέριο, πιθανολογείται βάσιμα ότι η ροή αερίου από τα ελληνοτουρκικά σύνορα (περίπου 2.5 εκατ. κυβικά μέτρα) θα διακοπεί εντελώς, όπως έχει συμβεί κατά το παρελθόν σε αντίστοιχες περιπτώσεις, όταν οι Τούρκοι διακρατούσαν για την κάλυψη των δικών τους αναγκών το αέριο από εναλλακτικές πηγές προμήθειας (Αζερμπαϊτζάν, Ιράν).
 

Σύμφωνα, ωστόσο, με πηγές της αγοράς αερίου θεωρείται εξαιρετικά δύσκολο να κλείσουν οι στρόφιγγες του αερίου από την Ουκρανία: