"Κόμμα = Ομάς ανθρώπων, ειδότων ν' αναγιγνώσκωσι και ν' αρθογραφώσιν εχόντων χείρας και πόδας υγιείς, αλλά μισούντων πάσαν εργασίαν, οίτινες ενούμενοι υπο ένα οιονδήποτε αρχηγόν, ζητούσι ν' αναβιβάσωσιν αυτόν δια παντός μέσου εις την έδραν πρωθυπουργού, ίνα παρέχη αυτοίς τα μέσα να ζώσι χωρίς να σκάπτωσι"
Εμμανουήλ Ροΐδης , Έλληνας πεζογράφος και κριτικός (1836-1904)


Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΠΑΠΑΧΕΛΑΣ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΠΑΠΑΧΕΛΑΣ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΧΡΗΣΙΜΟΙ ΗΛΙΘΙΟΙ και ΥΠΑΡΚΤΟΣ ΑΡΙΣΤΕΡΟΚΑΘΑΡΜΑΤΟΠΛΗΚΤΟΣ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΣ: Μπορεί να γίνουμε Γαλλία

 

Του ΑΛΕΞΗ ΠΑΠΑΧΕΛΑ

Εμείς περάσαμε αυτό που περνάει σήμερα η Γαλλία πριν από περίπου 16 χρόνια. Ημασταν η πρώτη χώρα την οποία σάρωσε το αντισυστημικό τσουνάμι προτού παρασύρει τη Μεγάλη Βρετανία στο Brexit, την Αμερική στον Τραμπ και πριν χτυπήσει με καθυστέρηση τις δύο πιο σημαντικές χώρες της Ευρώπης, τη Γαλλία και τη Γερμανία.

Ρωτούν πολλοί: «Υπάρχει περίπτωση να ξαναπεράσουμε κάτι σαν αυτό που βιώνει η Γαλλία;».

Το 2026 δεν είναι ίδιο με την περίοδο 2010-15.

Οι στατιστικές απεικονίζουν μια χώρα σε ανάκαμψη, με εξαιρετικά χαμηλή ανεργία. Αν κανείς σταθεί μόνο στην οικονομία, η εικόνα είναι πολύ διαφορετική και δεν έχει σχέση με τα όσα ζήσαμε την εποχή των μνημονίων. Ενα κομμάτι του πληθυσμού, όμως, ένα σημαντικό κομμάτι, συμπιέζεται αφόρητα από την έκρηξη της ακρίβειας, το στεγαστικό πρόβλημα και την αίσθηση ότι οι ανισότητες διευρύνονται.

Η «ψυχολογία» της κοινωνίας, πάντως, δεν έχει να κάνει μόνο με την τσέπη της. Επειτα από επτά χρόνια διακυβέρνησης έχει επέλθει κούραση του εκλογικού σώματος, όπως συμβαίνει πάντοτε διαχρονικά σε όλες τις χώρες με όλες τις κυβερνήσεις που διανύουν δεύτερη θητεία. Και μπορεί να μην υπάρχει καθαρός μονομάχος που να διεκδικεί την εξουσία, αλλά αυτό λειτουργεί και ανάποδα, θυμώνει τον μέσο ψηφοφόρο που θα ήθελε να έχει μία ρεαλιστική εναλλακτική επιλογή. Οταν κάποιος νιώθει ότι δεν μπορεί να εκφραστεί στην κάλπη, δοκιμάζει και το πεζοδρόμιο, ειδικά όταν εξοργίζεται με τον ΟΠΕΚΕΠΕ ή με το πόσο απροστάτευτος νιώθει από το κράτος στα Τέμπη ή στην Γκράβα.

Ας ξαναγυρίσουμε εκεί απ’ όπου ξεκινήσαμε, όμως. Μπορεί μια σπίθα να ανάψει το φιτίλι μιας έκρηξης τύπου Γαλλίας;

Είναι πιθανό, γιατί…

 

ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΧΡΗΣΙΜΟΙ ΗΛΙΘΙΟΙ - ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ: Ενα καίριο δίλημμα για τους Ευρωπαίους

 

Του ΑΛΕΞΗ ΠΑΠΑΧΕΛΑ

Οσοι θέλουν μια ισχυρή Ευρώπη, που θα έχει ισότιμη θέση στο παγκόσμιο γεωπολιτικό τραπέζι, έχουν να αντιμετωπίσουν ένα σοβαρό δίλημμα.

Ο μόνος τρόπος για να επιτευχθεί αυτό είναι αν η Γερμανία διαδραματίσει τον κεντρικό ρόλο. Είναι η μόνη χώρα που διαθέτει την οικονομική και βιομηχανική ισχύ για να τραβήξει την υπόλοιπη Ευρώπη μπροστά.

Το θέλουμε όμως αυτό εμείς οι Ευρωπαίοι;

Είμαστε έτοιμοι να δεχθούμε να διαδραματίσει το Βερολίνο τον κεντρικό ρόλο στη δημιουργία μιας ισχυρής Ευρώπης, με ισχυρό γερμανικό στρατό και στιβαρή πολεμική βιομηχανία;

Εδώ αρχίζουν τα ερωτήματα και τα διλήμματα.

Πρώτα απ’ όλα για την ίδια τη Γερμανία, η οποία έκτισε το μεταπολεμικό πολιτικό της σύστημα, αλλά και την κουλτούρα της, για να διασφαλίσει ότι δεν θα ξανακυλήσει σε σκοτεινές ατραπούς, όπως συνέβη στο παρελθόν. Η Γερμανία εσκεμμένα δεν απέκτησε ισχυρές ένοπλες δυνάμεις και δημιούργησε ένα αυστηρό πλαίσιο, που επέβαλλε την άδεια του κοινοβουλίου της για τη μετακίνηση ενός λόχου στο Αφγανιστάν. Οσο και αν ένιωθε ότι κατείχε την οικονομική πρωτοκαθεδρία, όσο και αν ήλεγχε την Ευρωπαϊκή Ενωση, η Γερμανία ήταν πάντοτε ο «αμφίθυμος ηγεμόνας» της Ευρώπης.

Καθώς ο κόσμος γίνεται πιο απρόβλεπτος και επικίνδυνος, η Γερμανία θα νιώθει την ανάγκη να ξεφύγει από τα ενοχικά δεσμά της, να επανεξοπλιστεί πλήρως και να διαδραματίσει κεντρικό ρόλο στη δημιουργία μιας Ευρώπης «με δόντια». Ειδικά μάλιστα σε μια περίοδο κατά την οποία καταρρέει με πάταγο η βεβαιότητα που είχαν όλοι οι Ευρωπαίοι, με πρώτους τους Γερμανούς, πως ό,τι και να γίνει θα καθάριζαν το παιχνίδι οι Αμερικανοί. Ο Τραμπ γκρέμισε αυτήν τη βεβαιότητα και η Ευρώπη καλείται να ενηλικιωθεί βίαια και γρήγορα.

Γκρινιάζουμε εδώ και χρόνια και επαναλαμβάνουμε το κλισέ πως «η Ευρώπη δεν έχει ηγέτες».

Το ερώτημα είναι τι εννοούμε και τι σημαίνει αυτό στην περίπτωση της Γερμανίας.

Ναι, ούτε η Μέρκελ, ούτε ο Σολτς, ούτε ο Μερτς είναι «ισχυροί» ηγέτες, που να ανταποκρίνονται στις φαντασιακές προσδοκίες μας. Ολοι τους περιμένουν τις επόμενες τοπικές εκλογές κάποιου γερμανικού κρατιδίου για να λάβουν τις αποφάσεις τους και είναι δέσμιοι ασφυκτικών όρων που τους επιβάλλουν οι κυβερνητικές συμμαχίες.

Θα θέλαμε όμως έναν Γερμανό Πούτιν, ή Ερντογάν, ή και Τραμπ;

Και τι θα σήμαινε για την Ευρώπη και το μέλλον της εάν η Γερμανία…

 

ΥΠΑΡΚΤΟΣ ΟΛΙΣΤΙΚΟ-ΚΒΑΝΤΙΚΑ ΑΠΟΧΑΥΝΩΜΕΝΟΣ ΝΕΟΚΑΤΣΑΠΛΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΣ: Οι συμβουλές των παλαιοτέρων

Image 

 

Του ΑΛΕΞΗ ΠΑΠΑΧΕΛΑ 

Η συλλογική μας αγωνία για να ζούμε περισσότερο και «καλύτερα» χρειάζεται βαθιά ανάλυση προκειμένου να εξηγηθεί. Διάβαζα πρόσφατα ένα πολύ ενδιαφέρον άρθρο μιας Ελληνοαμερικανίδας δημοσιογράφου που ειδικεύεται στην ευζωία και στη μακροζωία. Αφού αναφέρθηκε στις νέες τεχνολογίες, στα διάφορα καινούργια τεστ και σε όλα τα συναφή, έκανε μία παρένθεση και θυμήθηκε τις συμβουλές της Ελληνίδας γιαγιάς της. Ακούγονταν οικείες: λιγότερο άγχος, να τρως απλά και υγιεινά, να περνάς καλά γύρω από ένα τραπέζι με τους φίλους σου, να απολαμβάνεις πιο πολύ τη φύση.

Βεβαίως, η ζωή των περισσότερων ανθρώπων είναι πολύ πιο περίπλοκη σήμερα. Η πίεση της καθημερινότητας και τα ωράρια αφήνουν ελάχιστα περιθώρια για να ακολουθήσουμε τις δοκιμασμένες συνταγές. 

Οι περισσότεροι άνθρωποι είναι κολλημένοι στο κινητό τους, ακόμη και όταν αυτό τους είναι εντελώς άχρηστο.  

Το delivery, που έχει ενσωματωθεί πλήρως πλέον στο λεξιλογιό μας, είναι η εύκολη και συνήθως όχι υγιεινή λύση για οικογένειες ή εργένηδες που δεν έχουν χρόνο να μαγειρέψουν. Η παλιά καλή συνήθεια να κάθεται όλη η οικογένεια γύρω από ένα τραπέζι και να μοιράζεται εμπειρίες, σκέψεις και το φαγητό έχει εκλείψει.

Ολο και περισσότεροι άνθρωποι πιστεύουν ότι η απάντηση σε αυτόν τον νέο τρόπο ζωής μπορεί να δοθεί μέσα από βοηθήματα και διάφορες καινοτόμους θεραπείες. Πολλά από αυτά έχουν αξία όταν έχουν τη σφραγίδα ενός έγκυρου καθηγητή ή ερευνητικού κέντρου. Θέλει μεγάλη προσπάθεια και προσοχή, φυσικά, γιατί στην εποχή των μέσων κοινωνικής δικτύωσης βομβαρδιζόμαστε από ανοησίες και μάρκετινγκ που στηρίζονται σε πολύ ψαγμένους αλγορίθμους.

Υπάρχουν όμως και οι παραδοσιακές, δοκιμασμένες απαντήσεις που μπορεί να σας δώσουν οι «παλιοί», που ζούσαν χωρίς την αγωνία να φτάσουν τα 100. Πολλοί τα έφτασαν ή κοντεύουν να τα φτάσουν, άλλωστε, ακριβώς γιατί η παράδοση και ο κοινός νους τους προφύλαξαν από άσκοπες περιπέτειες.  

Σε αντίθεση με όλους εκείνους τους ισχυρούς και πλούσιους που ...

 

ΥΠΑΡΚΤΟΣ ΚΒΑΝΤΙΚΟ-ΣΑΜΑΝΙΚΑ ΑΠΟΧΑΥΝΩΜΕΝΟΣ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΣ: Το κυνήγι της μαγικής θεραπείας

 

Toυ ΑΛΕΞΗ ΠΑΠΑΧΕΛΑ 

Το πώς πέθανε ο Γιώργος Μαζωνάκης είναι μια συγκλονιστική ιστορία. Οπως βεβαίως και το τι ακολούθησε όταν η εναγώνια αναζήτηση αυθεντικών προτύπων παντρεύτηκε με τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Είναι επίσης μια ιστορία που δείχνει την απουσία ελεγκτικών μηχανισμών τόσο του κράτους όσο και των συνδικαλιστικών φορέων. Ο καθένας μπορεί να διαφημίζει ό,τι θέλει, όπου θέλει, έστω και αν θέτει σε κίνδυνο ανθρώπινες ζωές. Φοβιστικό!

Αυτό που όμως σοκάρει είναι όσα ακούμε, μετά το συμβάν, πίσω από κλειστές πόρτες για το προφίλ των ανθρώπων που προσέφευγαν στους γιατρούς-μάγους. Συμπολίτες μας που θεωρούνται σοβαροί, ισχυροί, «ψαγμένοι», κοσμοπολίτες πίστεψαν ότι κάποιος μπορεί να τους καθαρίσει το αίμα ή να τους κάνει να νιώσουν 20-30 χρόνια νεότεροι.

Μπορώ να καταλάβω κάποιον που βρίσκεται αντιμέτωπος με βέβαιο θάνατο λόγω μιας ασθένειας. Η απελπισία μπορεί δικαιολογημένα να οδηγήσει λογικούς ανθρώπους –ή τους συγγενείς τους– στην παραφροσύνη, στο μανιακό κυνήγι κάποιου «ιερού δισκοπότηρου» που θα τους σώσει. Πρόκειται, άλλωστε, για μια πολύ παλιά ιστορία και συνήθεια του ανθρώπινου είδους.

Είναι όμως πολύ διαφορετικό όταν κάποιοι προσφεύγουν στη «μαύρη χημεία» ή «μαγεία» χωρίς να συντρέχει ιδιαίτερος λόγος πέραν της αυτάρεσκης ματαιοδοξίας τους σε συνδυασμό με μεγάλες δόσεις αφέλειας.

Με όσα έχω ακούσει για το ποιος/α έκανε ό,τι και ο Μαζωνάκης διαπιστώνω ότι δεν επρόκειτο για κάτι κρυφό, αλλά για το πιο διαδεδομένο «μυστικό» του Κολωνακίου. Πλούσιοι, ισχυροί, σοβαροί και μορφωμένοι άνθρωποι πήγαιναν στην οδό Καρνεάδου βασιζόμενοι στη συμβουλή κάποιου γνωστού. Δεν έκαναν καν τον κόπο να τσεκάρουν αν όσα τους διαφήμιζαν είχαν ψήγμα αληθείας, κάτι εξαιρετικά εύκολο την εποχή της τεχνητής νοημοσύνης.

Προσπαθώ να τους καταλάβω, να κατανοήσω τι είναι αυτό που τους γκρέμισε κάθε δικλίδα αυτοπροστασίας και θόλωσε τόσο πολύ την κρίση τους.

Δεν ευθύνονται για αυτό μόνο τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, τα φαινόμενα υπήρχαν και πριν.

Πριν από δύο δεκαετίες ένας πολύ διακεκριμένος Αθηναίος υπέστη εγκεφαλικό, ανάρρωσε και οι γιατροί του τον συνόδευσαν σπίτι έπειτα από μερικές μέρες. Τον ρώτησαν αν έπαιρνε κάποια φάρμακα και εκείνος μασούσε τα λόγια του και τους έδειχνε μόνο ένα κουτί με ασπιρίνες. Οταν επέμειναν, τους άνοιξε το ψυγείο όπου είχε μπουκαλάκια χωρίς ετικέτα με κάποιο σκεύασμα.

Στο ερώτημα «μα τι είναι αυτά, ποιος σας τα έδωσε;» απάντησε…

 

ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΗΛΙΘΙΟΙ - ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ: Πολλαπλά σοκ για την Ευρώπη

 

Toυ ΑΛΕΞΗ ΠΑΠΑΧΕΛΑ 

Η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με τεράστιες, σχεδόν υπαρξιακές, απειλές.

Από πού να ξεκινήσει κανείς;

Η παράνομη μετανάστευση λαμβάνει ανεξέλεγκτες διαστάσεις, όπως είδαμε στην περίπτωση της Ισπανίας.

Ακόμη και αριστεροί πολιτικοί κάνουν στροφή, γιατί συνειδητοποιούν ότι έχουν απέναντί τους ένα υπαρκτό πρόβλημα, το οποίο μπορεί να τους κοστίσει ακριβά. Το έπαθαν, άλλωστε, οι Δημοκρατικοί πριν από τις εκλογές του 2024, όταν δεν συνειδητοποίησαν πόση ζημιά τούς προκάλεσε η αδιαφορία για ό,τι συνέβαινε στα νότια σύνορα της χώρας τους.

Μου έρχεται πολλές φορές στο μυαλό η πρόβλεψη ενός κορυφαίου ηγέτη της Ε.Ε., ο οποίος το 2008 έλεγε, σε κλειστή συζήτηση, ότι θα έλθει η μέρα που ευρωπαϊκά πολεμικά θα αναγκαστούν να υψώσουν τείχος προστασίας απέναντι στο κύμα μεταναστών χρησιμοποιώντας «κάθε μέσο».

Η Ευρώπη είναι, βέβαια, και μια ήπειρος που γερνάει και χρειάζεται επειγόντως να λύσει το πρόβλημα έλλειψης εργατικού δυναμικού. Είναι εξαιρετικά δύσκολο να πείσεις τους ψηφοφόρους για την ανάγκη νόμιμης μετανάστευσης χωρίς να ξυπνήσεις επιθετικά αντανακλαστικά, τα οποία φουντώνουν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Η Ευρώπη περνάει, όμως, και μια φάση αναγκαστικής και βίαιης γεωπολιτικής ενηλικίωσης. Εχει απέναντί της έναν απρόβλεπτο Τραμπ, που την ειρωνεύεται με κάθε ευκαιρία, έναν επίσης απρόβλεπτο και σκληρό Πούτιν και ένα χάος στη Μέση Ανατολή. Βρίσκεται αντιμέτωπη με αυτό το σκηνικό χωρίς στρατό, υπηρεσίες πληροφοριών ή στιβαρό μηχανισμό λήψης αποφάσεων.

Η Ευρώπη κατάφερε επιπλέον να καταστρέψει με την αυτοκτονική ενεργειακή πολιτική της ένα μεγάλο μέρος της βιομηχανίας της.

Α, να προσθέσουμε σε αυτό το ρόδινο τοπίο την κλιματική αλλαγή και τη δραματική επέλασή της στη Γαλλία και στην Ισπανία, που προκάλεσε σοκ. Και πάλι η Ευρώπη βρέθηκε απροετοίμαστη και εγκλωβισμένη σε ισορροπίες και γραφειοκρατίες, που δεν της επέτρεψαν να ετοιμάσει επαρκή δικό της στόλο πυροσβεστικών μέσων.

Δεν είμαι καθόλου βέβαιος ότι η Ε.Ε. θα τα βγάλει πέρα εάν συνεχίσει να κοιμάται.

Κάποτε λέγαμε ότι ένα σοκ θα την ξυπνούσε.

Μετράμε ήδη πολλά σοκ χωρίς ιδιαίτερο αποτέλεσμα.

Θα ισχυριστούν κάποιοι ότι τα έβγαλε πέρα με την COVID, ότι έχει δείξει επιμονή και πυγμή στην Ουκρανία, πως κάνει βήματα σε εξοπλισμούς και στρατιωτικές δυνατότητες, και ότι έλυσε το «πρόβλημα Ορμπαν» αθόρυβα και αποτελεσματικά.

Πράγματι, αλλά…

 

ΝουΔο-ΠΑΣΟΚ-ο-ΣΥΡΙΖΑίικο ΤΟΥΡΚΟΦΟΒΙΚΟ ΡΑΓΙΑΔΟΞΕΦΤΙΛΑΡΑΔΙΚΟ: Ανταλλάγματα επί ίσοις όροις

Image

 

Του ΑΛΕΞΗ ΠΑΠΑΧΕΛΑ 

Είναι εντυπωσιακό το πώς η Ελλάδα εδώ και δεκαετίες έχει αφήσει την Τουρκία να διεκδικεί όλο και περισσότερα χωρίς να βάζει και εκείνη θέματα στο τραπέζι.

Κλασικό παράδειγμα η Ιμβρος και η Τένεδος. Η συνθήκη της Λωζάννης τούς προσέδωσε ένα ειδικό καθεστώς με ενισχυμένο ρόλο στην τοπική αυτοδιοίκηση. Με το πέρασμα του χρόνου, όμως, οι Τούρκοι χρησιμοποίησαν κάθε δυνατό μέσο για να εκδιώξουν όσο το δυνατόν περισσότερους Ελληνες, χωρίς η Αθήνα ποτέ να αντιδράσει έντονα, ούτε ακόμη και όταν οι διεθνείς συνθήκες περί ανθρωπίνων δικαιωμάτων θα επέτρεπαν αντίποινα στη Δυτική Θράκη. Το ελληνικό στοιχείο συρρικνώθηκε αλλά επιβίωσε, ειδικά στην Ιμβρο, χάρη στη σκληροτράχηλη φύση και στο πείσμα των Ιμβρίων. Και επίσης, για να είμαστε δίκαιοι, τα πρώτα χρόνια Ερντογάν επαναλειτούργησαν μειονοτικά σχολεία στην Ιμβρο.

Σήμερα, όμως, το να πάει κανείς από την Ελλάδα στην Ιμβρο απαιτεί ένα κοπιαστικό ταξίδι πολλών ωρών. Το τουρκικό βαθύ κράτος κωλυσιεργεί εδώ και πολλά χρόνια για το άνοιγμα ενός τελωνείου που θα επέτρεπε την απευθείας ακτοπλοϊκή σύνδεση με τη Λήμνο, από την οποία θα χρειαζόταν λιγότερο από μία ώρα με ένα ταχύπλοο για να φτάσει κάποιος στην Ιμβρο. Εν τω μεταξύ, η Λήμνος έχει απευθείας σύνδεση με την Τουρκία, όπως και πάρα πολλά άλλα νησιά.

Η απόφαση της ελληνικής κυβέρνησης να επιτρέψει τις επισκέψεις Τούρκων πολιτών χωρίς βίζα στα νησιά μας έχει αυξήσει κατακόρυφα τον όγκο των επισκεπτών και βοηθάει τόσο την τοπική οικονομία όσο και την εδραίωση διαπροσωπικών σχέσεων Ελλήνων και Τούρκων, πράγμα καθόλου αμελητέο στο τέλος της ημέρας.

Η Αθήνα μπορεί και πρέπει να απαιτήσει το ίδιο για την Ιμβρο, να ανοίξει μια απευθείας ακτοπλοϊκή σύνδεση και να είναι συνοπτικές οι διαδικασίες εισόδου για Ελληνες πολίτες.

Τυχόν τουρκικά επιχειρήματα ότι η Ιμβρος είναι «ευαίσθητη» περιοχή δεν ισχύουν, γιατί και η Σάμος είναι και η Σύμη.

Επιχειρήματα του τύπου «το τελωνείο δεν είναι έτοιμο» είναι απολύτως παρελκυστικά, διότι η Ελλάδα έδειξε πόσο γρήγορα λύνονται αυτά τα ζητήματα όταν υπάρχει πολιτική βούληση.

Επιχειρήματα από την ελληνική γραφειοκρατία που δεν θέλει ποτέ οτιδήποτε έχει ρίσκο, του τύπου «μα θα βγαίνει η γραμμή αν την ανοίξουμε;», είναι ανόητα και εν πάση περιπτώσει και να μη βγαίνει, θα έπρεπε κάπως να βγαίνει… Η Ιμβρος διαθέτει επίσης αεροδρόμιο, που λειτουργούσε μέχρι πριν από μερικά χρόνια. Θα μπορούσε να επαναλειτουργήσει και να τη συνδέει με την Αθήνα, όπως συμβαίνει με τόσα νησιά μας με τις απευθείας πτήσεις από την Κωνσταντινούπολη.

Κοιτώντας πίσω, αναρωτιέται κάποιος…

 

ΕΛΛΗΝΟΦΩΝΟ ΚΑΤΣΑΠΛΙΑΔΟΠΛΗΚΤΟ ΚΩΛΟΧΑΝΕΙΟ: Τουρισμός χωρίς υποδομές -- Βαριά βιομηχανία σε σαθρές βάσεις

Κουφονήσια

 Του ΑΛΕΞΗ ΠΑΠΑΧΕΛΑ

Η ασυμμετρία ανάμεσα σε αυτό που πουλάμε σαν τουριστικό προϊόν και στις υποδομές που αυτό απαιτεί για να είναι βιώσιμο, είναι εντυπωσιακή.

Αφήνω στην άκρη το αν υπάρχουν προορισμοί που χάνουν την «ψυχή» τους με ραγδαίο ρυθμό. Γιατί μπορεί σε εμάς, που λατρεύουμε το αυθεντικό ταβερνάκι πάνω στη θάλασσα και τις καλοκαιρινές εικόνες ενός ψαροχωριού στις Κυκλάδες, να προκαλεί απέχθεια η μαζική επέλαση τουριστών και ο μετρ με το ακουστικό που ρωτάει αν «το 14Β είναι έτοιμο». Ακούμε όμως το επιχείρημα πως «αυτό θέλουν οι πελάτες που έρχονται τώρα» και θα χρειαστεί να περάσουν μερικά χρόνια για να δούμε ποιος έχει δίκιο, αν αυτό το νέο μοντέλο θα αντέξει στον χρόνο και θα συνεχίσει να προσελκύει όσους ψάχνουν κάτι διαφορετικό στον τόπο μας.

Αυτή είναι όμως μια υπαρξιακή συζήτηση. Η συζήτηση για τις υποδομές δεν είναι.

Τα παραδείγματα, άπειρα.

Η Μήλος θεωρείται ένας top προορισμός αυτή την εποχή. Κτίζεται σχεδόν παντού και παρά το γεγονός ότι, με τεράστια καθυστέρηση, «πάγωσαν» οι άδειες για ξενοδοχεία σε κάποιες περιοχές, βλέπεις πόσο τραυματισμένο είναι το μαγικό τοπίο της σε ορισμένα σημεία αξεπέραστης ομορφιάς. Πας επίσης στο αεροδρόμιό της και αντικρίζεις διαλυμένες τουαλέτες του 1970 και μία αίθουσα αναμονής που χωράει τους μισούς επιβάτες. Αν τύχει να υπάρχει καθυστέρηση, οι επιβάτες της προηγούμενης πτήσης βγαίνουν στο προαύλιο χωρίς προστασία από τον ήλιο και τη ζέστη, και περιμένουν αγανακτισμένοι…

Ή μήπως να περάσουμε από τη Ραφήνα, που παρουσιάζει εικόνα βαθιά τριτοκοσμική, καθώς ένα λιμάνι προσπαθεί να εξυπηρετήσει τριπλάσιο αριθμό πλοίων από αυτόν που του αρμόζει;

Μπορούμε επίσης να δούμε τι θα συμβεί στην ευρύτερη περιοχή της Ερμιόνης και στο Πόρτο Χέλι. Θα κτιστούν αρκετά πεντάστερα ξενοδοχεία, αλλά οι δρόμοι έχουν πλάτος που δεν σηκώνει δύο αυτοκίνητα σε αντίθετη κατεύθυνση και τα σκουπίδια είναι συσσωρευμένα δίπλα σε άθλιους κάδους σε κάθε διασταύρωση. Πώς θα λειτουργήσουν αυτά τα ξενοδοχεία σε αυτό το περιβάλλον, τι θα συμβεί αν –χτύπα ξύλο– ξεσπάσει μια μεγάλη πυρκαγιά;

Κανείς δεν ξέρει, ούτε και ενδιαφέρεται να προετοιμαστεί και να κάνει κάποιο σχέδιο για αυτό το ενδεχόμενο.

Και βεβαίως καταλήγουμε στην εναέρια κυκλοφορία και στην ΥΠΑ που, με ευθύνη των αρμόδιων υπουργών, έχει μείνει απελπιστικά πίσω σε υποδομές.

Από τη χώρα πέρασαν πάρα πολλά χρήματα τα τελευταία χρόνια και ο τουρισμός έδωσε μεγάλη ώθηση στην ανάπτυξή της. Ηταν όμως τεράστιο λάθος ότι τα κονδύλια του Ταμείου Ανάκαμψης δεν πήγαν σε υποδομές αυτού του τύπου, αλλά σε…

 

ΥΠΑΡΚΤΟΣ ΝΕΟΚΑΤΣΑΠΛΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΣ: Από την αστακομακαρονάδα στο Wagyu

Το σκίτσο της Πέμπτης 14.03.2024 | Athens Voice

 

Του ΑΛΕΞΗ ΠΑΠΑΧΕΛΑ 

Προσπαθώ να θυμηθώ πώς ήταν η ζωή μας χωρίς μπριζόλα Wagyu και ribeye Ουρουγουάης.

Ή να πάω ακόμη πιο πίσω, στην παιδική μου ηλικία, ανακαλώντας στη μνήμη μου τον περιορισμένο γευστικό μας ορίζοντα χωρίς το καρπάτσιο λαβράκι ή το παγωτό από άχυρο. Οι «κοπές κρέατος» δεν υπήρχαν τότε και η επιλογή ήταν ανάμεσα σε παϊδάκια, σπαλομπριζόλα ή χοιρινή.

Είναι προφανώς πολύ δύσκολο να χρεώσεις ένα κλασικό ελληνικό πιάτο ή μία απλή σπαλομπριζόλα όσο μία «κοπή κρέατος».

Για να ανέβει ο λογαριασμός εκεί που απαιτεί το όποιο επιχειρηματικό μοντέλο δεν φτάνει ο μουσακάς ή το γιουβέτσι, ακόμη και αν είναι μαγειρεμένο με Black Angus… Είναι και το εγχώριο νεόπλουτο κοινό που έχει αντικαταστήσει την περιώνυμη αστακομακαρονάδα του Χρηματιστηρίου με τις κοπές και τις άλλες υπερβολές της εποχής μας.

Για να μην παρεξηγηθώ, δεν είμαι πολέμιος της προόδου. Αντιθέτως, ενθουσιάζομαι όταν μία νέα γενιά Ελλήνων μαγείρων πετυχαίνει τον απόλυτο συνδυασμό, παντρεύοντας την παράδοση και τα ντόπια υλικά με νέες συνταγές. Συμβαίνει αρκετές φορές και το αποτέλεσμα είναι μαγικό.

Υπάρχει όμως μία επιτυχημένη συνταγή που έχει δοκιμαστεί σε χώρες όπως η Ιταλία και η Ισπανία, που ξέρουν να πουλάνε ακριβά την παραδοσιακή τους κουζίνα. Πουλάνε αυτό που ξέρουν και έχουν κληρονομήσει. Με το σωστό μάρκετινγκ το μετατρέπουν σε εξαιρετικά κερδοφόρο ποιοτικό προϊόν και ταυτόχρονα τονώνουν το brand της χώρας διεθνώς. Χρειάζεται προφανώς υπομονή και πείσμα αυτός ο δρόμος, αλλά είναι σίγουρα πιο ανθεκτικός.

Ξέρω, ξέρω, η απάντηση είναι ότι δεν έχουμε εμείς την κουλτούρα που ανέπτυξαν εδώ και δεκαετίες οι Ισπανοί ή οι Ιταλοί, δεν περάσαμε Αναγέννηση κ.λπ., κ.λπ.

Δεν συμφωνώ, όμως. Γιατί έχουμε μια νέα γενιά, που αγαπάει αυτό που κάνει στην εστίαση και το κρασί, αλλά και ντόπιους που δίνουν μάχη για να σώσουν την παράδοσή τους εμπλουτίζοντάς την χωρίς να την μπασταρδεύουν.

Το πρόβλημα αρχίζει όταν…

 

ΤΟΥΡΚΙΑ - ΔΙΕΘΝΗ ΚΑΘΑΡΜΑΤΑ - ΕΘΝΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ: Το θερμόμετρο στο Αιγαίο και οι εμμονές της Αγκυρας

Bloomberg: Νομοσχέδιο για τις θαλάσσιες ζώνες σε Αιγαίο και Αν. Μεσόγειο ετοιμάζει η Τουρκία

 

Του ΑΛΕΞΗ ΠΑΠΑΧΕΛΑ 

Η Αθήνα αναμένει το τουρκικό νομοσχέδιο για τις θαλάσσιες ζώνες και ταυτόχρονα θεωρεί πολύ πιθανό να ανέβει το καλοκαίρι το θερμόμετρο στο Αιγαίο.

Η τουρκική πλευρά προβάλλει διάφορες δικαιολογίες για την κλιμάκωση, τόσο στα λόγια όσο και στο πεδίο. Ισχυρίζεται, για παράδειγμα, ότι έπρεπε να απαντήσει σε κινήσεις, όπως την αποστολή των Patriot στην Κάρπαθο.

Υπάρχει όμως και ένα στοιχείο βιασύνης από την πλευρά της Αγκυρας. Τούρκος αναλυτής, που γνωρίζει εις βάθος τις ελληνοτουρκικές σχέσεις, υποστήριζε ότι «περιμένουμε τόσα χρόνια να καταλήξουμε σε μία συμφωνία για το Αιγαίο και βλέπουμε απλώς τον χρόνο να κυλάει χωρίς καμία πρόοδο». Υποβάθμισε, ασφαλώς εσκεμμένα, το γεγονός ότι κάθε τόσο η Αγκυρα προσθέτει κάποια νέα αξίωση από την πλευρά της.

Η βιασύνη, ίσως όμως να εξηγείται και από κάτι ακόμη. Η Τουρκία βλέπει μπροστά της ένα παράθυρο δύο ετών έως ότου χάσει το τακτικό πλεονέκτημα που θεωρεί ότι διαθέτει έναντι της Ελλάδος. Η ένταξη στον στόλο των υπόλοιπων γαλλικών φρεγατών, σε συνδυασμό με την απόκτηση των ιταλικών, η απόκτηση των F-35 και η ανάπτυξη των ισραηλινών εξοπλιστικών συστημάτων την ανησυχούν. Αν μάλιστα συσχετισθούν αυτές οι εξελίξεις με την παράνοια που επικρατεί σε σχέση με τις διαθέσεις του Ισραήλ έναντι του προέδρου Ερντογάν και της Τουρκίας, η ανησυχία για το τι θα φέρει το μέλλον αποκτά υπαρξιακές διαστάσεις. Τις τελευταίες εβδομάδες Δυτικοί διπλωμάτες κάνουν λόγο για κυριολεκτική παράνοια στα κέντρα εξουσίας της Αγκυρας, που βλέπουν παντού συνωμοσίες, επιθέσεις στην τουρκική λίρα, ακόμη και νέες απόπειρες πραξικοπήματος.

Ορισμένοι, πιο κυνικοί και ρεαλιστές, πιστεύουν επίσης ότι η τουρκική κυβέρνηση έχει αποκτήσει μία εμμονή με την απόκτηση των F-35, τα οποία θεωρεί κρίσιμα για την ισορροπία τόσο έναντι της Ελλάδος όσο και έναντι του Ισραήλ. Ο Ερντογάν πιστεύει ότι το ελληνοαμερικανικό λόμπι σε συνεργασία με το φιλοϊσραηλινό έχουν μπλοκάρει το deal που πίστευε ότι είχε κάνει με τον πρόεδρο Τραμπ, με τη μεσολάβηση του πάντοτε υπερδραστήριου σημαντικού «παίκτη» που τον εκπροσωπεί στην Αγκυρα. Θα ήθελε ενδεχομένως να πιέσει, με μία ελεγχόμενη ένταση με την Ελλάδα, μία άτυπη συμφωνία που θα του επέτρεπε να προχωρήσει στη συμφωνία για τα F-35.

Οταν έχει κανείς απέναντί του ένα τόσο ρευστό, ασταθές και εν μέρει παρανοϊκό σκηνικό, η ανησυχία είναι δικαιολογημένη.

Το ενδιαφέρον βέβαια είναι ότι…

 

ΤΟΥΡΚΙΑ - ΔΙΕΘΝΗ ΚΑΘΑΡΜΑΤΑ - ΕΘΝΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ: Τα «ήρεμα νερά» και οι όροι της νηνεμίας

Image

 Του ΑΛΕΞΗ ΠΑΠΑΧΕΛΑ

Οι ελληνοτουρκικές σχέσεις έχουν μπει σε τροχιά έντασης.

Η Αγκυρα εμφανίζεται πολύ ενοχλημένη από τη στενή στρατηγική συνεργασία μεταξύ Ελλάδας και Ισραήλ, αλλά και από την απάντηση που έδωσε ο πρόεδρος Μακρόν στο ερώτημα «Τι θα κάνει η Γαλλία σε περίπτωση κρίσης στο Αιγαίο;».

Η Αθήνα, πάλι, θεωρεί ότι η τουρκική κυβέρνηση παραβίασε έναν πολύ βασικό κανόνα πάνω στον οποίο στηριζόταν η συμφωνία για «ήρεμα νερά»: την αποφυγή εκπλήξεων και μονομερών ενεργειών.

Γεγονός είναι πως η ελληνική κυβέρνηση ενημερώθηκε για την επικείμενη κατάθεση τουρκικού νομοσχεδίου για τις θαλάσσιες ζώνες από ένα τηλεγράφημα ξένου πρακτορείου και τα τουρκικά μέσα ενημέρωσης. Το κανάλι Γεραπετρίτη – Φιντάν προφανώς δεν λειτούργησε σε αυτή την περίπτωση, προκαλώντας έντονο προβληματισμό στην Αθήνα.

Θα πρέπει βεβαίως να περιμένουμε το τελικό νομοσχέδιο για να βγάλουμε ασφαλή συμπεράσματα. Οσοι γνωρίζουν το περιεχόμενο του προσχεδίου που υπάρχει σήμερα στο τραπέζι διαβεβαιώνουν την ελληνική πλευρά ότι δεν περιέχει χάρτες και συντεταγμένες, αλλά σπεύδουν να προσθέσουν ότι βρίσκεται ακόμη σε φάση διαβούλευσης και επεξεργασίας. Δεν αποκλείουν, δηλαδή, κάτι να αλλάξει μέχρι να φτάσει στην τουρκική Βουλή.

Χωρίς να ξέρουμε για τι ακριβώς μιλάμε, δεν χρειάζεται ούτε εκνευρισμός ούτε και εφησυχασμός. Είναι πολύ μεγάλο λάθος να δίνεται σήμα στην απέναντι πλευρά ότι μπορεί να επηρεάσει με κάποιον τρόπο τις εσωτερικές πολιτικές εξελίξεις στην Ελλάδα. Η Ιστορία μάς έχει δείξει ότι οι ελληνοτουρκικές κρίσεις συμπίπτουν πάντοτε με περιόδους πολιτικής αστάθειας ή έντονης πόλωσης στην Αθήνα. Η αλήθεια είναι ότι στη σημερινή πολιτική συγκυρία οι χειρισμοί θα γίνονται όλο και πιο δύσκολοι, καθώς θα βαδίζουμε προς τις εκλογές μέσα σε κλίμα ακραίας αντιπαράθεσης με τις «βαριές κουβέντες» να περισσεύουν.

Ηρεμα νερά θέλει κάθε σώφρων Ελληνας πολιτικός ή πολίτης. Υπό την προϋπόθεση πως δεν δίνεται το σήμα ότι ...

 

ΕΛΛΗΝΟΦΩΝΟ ΚΩΛΟΧΑΝΕΙΟ: Τριτοκοσμικό θέαμα στους δρόμους

 

 

Του Αλέξη Παπαχελά

Μερικές φορές τα μικρά πράγματα σε εξοργίζουν περισσότερο. Κάθε μέρα αντικρίζω σε δρόμους προαστίων ή σε πεζοδρόμια στο κέντρο της Αθήνας το ίδιο ακριβώς θέαμα: επικίνδυνες τρύπες στη μέση τους, ανοίγματα-παγίδες για τους πεζούς χωρίς σοβαρή σήμανση για να τους προειδοποιεί, απίστευτες κακοτεχνίες.

Κάποια από τις εταιρείες «κοινής ωφελείας» έχει στείλει έναν υπεργολάβο για να περάσει καλώδια, οπτικές ίνες ή σωλήνες. Η προχειρότητα ή, μάλλον, η βαρβαρότητα, αλλά και η προκλητική έλλειψη οιασδήποτε μέριμνας για την ασφάλεια των πολιτών, σε βγάζουν από τα ρούχα σου.

Τα συνεργεία αφήνουν στη μέση ένα έργο ή ενίοτε αποφασίζουν να το προχωρήσουν μέρα μεσημέρι σε κεντρικό δρόμο και σε ώρα αφόρητης κίνησης.

Κανείς δεν ελέγχει τα μέτρα ασφαλείας και ο πολίτης δεν ξέρει σε ποιον να απευθυνθεί προκειμένου να διαμαρτυρηθεί. Οι εταιρείες χρησιμοποιούν, στο πλαίσιο της μείωσης του κόστους, κυριολεκτικά «ό,τι βρουν» από συνεργεία.

Οταν τελειώνουν, αφήνουν πίσω τους το πιο κακόγουστο και γεμάτο κινδύνους χάος που μπορεί κανείς να φανταστεί. Οι τομές για τους σωλήνες ύδρευσης ή τις οπτικές ίνες σκεπάζονται πρόχειρα με χώμα. Τρύπες μένουν ανοιχτές με έναν κώνο γερμένο σε απόσταση ή μια ξεφτισμένη κορδέλα που την παίρνει ο αέρας. Οι δρόμοι μοιάζουν με παζλ από μπαλώματα, τα οποία συχνά κάνουν τα αυτοκίνητα να τρίζουν, να χοροπηδούν και να υποφέρουν. Το όλο θέαμα καθώς και οι συμπεριφορές των συνεργείων είναι βαθύτατα τριτοκοσμικά, δύσκολα πιστεύει κάποιος ότι τα συναντά σε μια ευρωπαϊκή χώρα. Σε κάνουν να αναρωτιέσαι, μάλιστα, αν τους διέκριναν η ίδια προχειρότητα και έλλειψη επαγγελματισμού όταν τοποθετούσαν πιο κρίσιμες υποδομές.

Εκεί που το πράγμα γίνεται κάπως κωμικό, είναι όταν περνάς από τον ίδιο δρόμο όπου μόλις έχει γίνει κάποιο έργο και τον βλέπεις ξανά σκαμμένο και διαλυμένο, διότι μια άλλη εταιρεία αποφάσισε να δοκιμάσει τα νεύρα μας στο ίδιο σημείο. Είναι προφανές ότι δεν υπάρχει κανένας συντονισμός, σχεδιασμός ή έλεγχος· ούτε για την ποιότητα του έργου, ούτε για την προστασία των πολιτών κατά την εκτέλεσή του και ούτε, βέβαια, για το τι αφήνουν πίσω τους καταστρέφοντας δημόσια περιουσία.

Η ευθύνη ανήκει στις μεγάλες κακομαθημένες εταιρείες, οι οποίες συμπεριφέρονται ανεύθυνα και βάρβαρα, γνωρίζοντας ότι δεν θα έχουν καμία επίπτωση, αλλά και στους δήμους, που δεν φροντίζουν να μπει μια τάξη σε αυτό το επικίνδυνο χάος.

Αλλά και σε…

 

ΔΙΕΘΝΗ ΧΡΗΣΙΜΑ ΗΛΙΘΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΑ ΠΟΛΙΤΙΚΑ ΣΟΥΡΓΕΛΑ: Μανδαρίνοι και ηγέτες

 

Toυ ΑΛΕΞΗ ΠΑΠΑΧΕΛΑ 

Αυτό που έχει καταφέρει η Ευρώπη στην εποχή μας δεν είναι μικρό, ούτε και αυτονόητο για όποιον θυμάται την ιστορία της. Είμαστε μια ήπειρος χωρίς πολέμους, μια γιγαντιαία παγκόσμια οικονομική δύναμη και ένας θετικός πόλος αξιών και τρόπου ζωής. Αν κάποιος που ήταν ενήλικος τη δεκαετία του 1950 την επισκεπτόταν σήμερα, θα αναρωτιόταν πώς είναι δυνατόν Γάλλοι και Γερμανοί να μετακινούνται χωρίς διαβατήριο, να έχουν κοινό νόμισμα και ενιαία αγορά.

Το πέτυχαν, βέβαια, σε μεγάλο βαθμό γιατί είχαν αναθέσει υπεργολαβικά την ασφάλειά τους στους Αμερικανούς και γιατί ζούσαν σε έναν κόσμο προβλέψιμο, που κινείτο γραμμικά.

Τώρα, που ο υπόλοιπος κόσμος μοιάζει όλο και περισσότερο με ζούγκλα, ο ευρωπαϊκός «κήπος» απειλείται. Η Ευρώπη θα πρέπει είτε να αλλάξει είτε να συμβιβαστεί με την ιδέα ότι θα ζήσει μια παρατεταμένη περίοδο παρακμής.

Η συζήτηση για το τι πρέπει να αλλάξει έχει γίνει, ξανά και ξανά. Το «καμπανάκι» έχει όχι απλώς χτυπήσει· κανείς μας, πολίτης ή πολιτικός, δεν έχει δικαίωμα να ισχυριστεί ότι δεν είδε τι έρχεται. Ο πρόεδρος Τραμπ έχει κάνει ό,τι μπορεί από την πλευρά του για να αφυπνίσει την Ευρώπη.

Υπάρχει όμως σημαντική αντίσταση στις αλλαγές που πρέπει να γίνουν. Η Κομισιόν έχει εξελιχθεί σε μια μεγάλη γραφειοκρατία με τα δικά της συμφέροντα και τους δικούς της ρυθμούς. Είναι ένα Βυζάντιο από μόνη της και δεν μπορεί να απαρνηθεί τον ρόλο της πρωταθλήτριας της υπερ-ρύθμισης ή της υπερ-προστάτιδος του περιβάλλοντος, όσο και αν γίνεται αντιληπτό ότι με τον τρόπο της καταστρέφει την παραγωγή στην Ευρώπη και δεν την αφήνει να ανταγωνιστεί τις ΗΠΑ και τον υπόλοιπο κόσμο. Ενίοτε γίνεται το άλλοθι για κυβερνήσεις που προσθέτουν εγχώρια γραφειοκρατία στους παράλογους κανονισμούς της. Σίγουρα, πάντως, δεν μπορεί να είναι καταλύτης ή εργαλείο ραγδαίων αλλαγών.

Η Ευρώπη χρειάζεται ένα σοκ, όταν οι Ευρωπαίοι μανδαρίνοι παλεύουν, σε έναν δικό τους κόσμο, για τη διατήρηση του στάτους κβο.

Και μετά μπαίνουν στη μέση οι εθνικοί εγωισμοί και τα μεγάλα επιχειρηματικά συμφέροντα, που ενίοτε συνεπικουρούνται από τα συνδικάτα. Το γεγονός ότι Γαλλία και Γερμανία δεν μπορούν έπειτα από τόσα χρόνια συζητήσεων να καταλήξουν σε ένα κοινό μαχητικό επόμενης γενιάς είναι η πιο γλαφυρή απόδειξη του γιατί η Ευρώπη δεν μπορεί να ενηλικιωθεί, οικονομικά και γεωπολιτικά. Το παράδειγμα είναι μπροστά μας, ζωντανό: η Airbus.

Αυτό που λείπει, προφανώς, είναι πολιτικοί ηγέτες που θα ισοπεδώσουν τις γραφειοκρατικές αντιδράσεις της Κομισιόν και τους εγωισμούς ή τις ανασφάλειες των «εθνικών πρωταθλητών» τους.

Χρειαζόμαστε επειγόντως …

 

ΝουΔο-γαλαζαίικο ΞΕΦΡΑΓΟ ΚΩΛΟΧΝΕΙΟ: Ελλειμμα κουλτούρας ασφάλειας

 

Toυ Αλέξη Παπαχελά

Η ιστορία με τον 89χρονο συμπολίτη μας έδειξε για άλλη μία φορά το τεράστιο έλλειμμα κουλτούρας ασφάλειας που έχει η χώρα μας. Οποιος έχει μπει σε αίθουσα δικαστηρίου γνωρίζει καλά ότι οι ανιχνευτές μετάλλου είναι μόνο για τους ανίδεους ή τους… προσκόπους, που σέβονται ακόμη και τους κανόνες που δεν τηρούνται από κανέναν. Ολοι οι υπόλοιποι τους αγνοούν επιδεικτικά ή τους αντιμετωπίζουν σαν να πρόκειται για κάποιο έργο τέχνης, το οποίο κοιτούν και μετά προσπερνούν, συνήθως από το πλάι.

Το πρόβλημα δεν έχει εύκολη λύση και σίγουρα δεν είναι ζήτημα ενός υπουργού ή κάποιου υπηρεσιακού παράγοντα. Είναι μια βαθιά ριζωμένη νοοτροπία, που έχει ποτίσει την κοινωνία αλλά και τον σκληρό πυρήνα του κράτους, με ελάχιστες εξαιρέσεις.

Οι νεαροί αστυνομικοί έξω από ευαίσθητους στόχους κοιτούν το κινητό τους με εμμονική αφοσίωση και είναι αβέβαιο εάν θα μπορέσουν στη συνέχεια να περιγράψουν τι συνέβη στην περίπτωση που, ο μη γένοιτο, συμβεί κάτι.

Το πρόβλημα είναι ότι ζούμε σε μια εποχή που η παλαβωμάρα και ο φανατισμός κυριαρχούν παντού. Ο κάθε τρελός ή ακραίος μπορεί εύκολα να εμπνευσθεί από μια ανοησία ή ένα ψέμα που διάβασε στο Διαδίκτυο ή ακόμη και από τον τύπο που προσπάθησε να μπει στην αίθουσα του χορού των ανταποκριτών του Λευκού Οίκου για να σκοτώσει τον Τραμπ ή κάποιον υπουργό.

Σε μια εποχή που όλα αυτά έχουν γίνει ρουτίνα, κανείς δεν πρέπει να εκπλαγεί αν βρεθούν μιμητές και σε αυτόν τον τόπο. Αλλά δεν κινδυνεύει η χώρα μόνο από παράφρονες. Βρισκόμαστε σε μια επικίνδυνη γειτονιά και τα όσα συμβαίνουν είναι μαθηματικώς βέβαιον ότι θα οδηγήσουν σε μια νέα γενιά τρομοκρατών, που θα ονειρεύονται να χτυπήσουν δυτικούς στόχους. Η Ελλάδα διατηρούσε μια ιδιόμορφη ασυλία παλαιότερα, όμως σήμερα οι εποχές αυτές έχουν περάσει ανεπιστρεπτί.

Οι νοοτροπίες δεν κτίζονται μέσα σε μία μέρα και…

 

ΥΠΑΡΚΤΟΣ ΕΘΝΟΠΑΤΕΡΟ-ΡΟΥΣΦΕΤΟ-ΞΕΦΤΙΛΑΡΟΠΛΗΚΤΟΣ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΣ: Οι βουλευτές και οι πελάτες

 

Του ΑΛΕΞΗ ΠΑΠΑΧΕΛΑ 

Σοκαριζόμαστε από τους διαλόγους της δικογραφίας του ΟΠΕΚΕΠΕ, γιατί αποπνέουν «νταραβέρι» και ατελείωτο κυνισμό. Στην πραγματικότητα, όμως, αποτυπώνουν την απελπισμένη προσπάθεια βουλευτών και κομματικών παρατρεχάμενων να κρατήσουν ζωντανή την περιώνυμη πελατειακή σχέση με τους ψηφοφόρους τους.

Κάποτε ο βουλευτής, και ειδικά ο βουλευτής της επαρχίας, είχε «πράγμα» να πουλήσει στον πελάτη. Μπορούσε να τον διορίσει στο Δημόσιο, ακόμη και στην αστυνομία και στην Πυροσβεστική. Μπορούσε ακόμη να του ξεμπλέξει κάποια υπόθεση με την εφορία ή να τον βοηθήσει να βγάλει σύνταξη, ενίοτε χωρίς να τη δικαιούται. Τηλεφωνούσε στην πάλαι ποτέ κρατική Εθνική Τράπεζα και του έβγαζε ένα δάνειο ή στον κρατικό ΟΤΕ για να του εξασφαλίσει μία γραμμή σταθερής τηλεφωνίας χωρίς να περιμένει χρόνια. Μερικά από τα παραπάνω γίνονταν και απευθείας με «λάδωμα», αλλά η μεσολάβηση του βουλευτή ήταν η πρώτη προτίμηση.

Με αυτά και με τα άλλα χρεοκοπήσαμε και οι πελάτες-ψηφοφόροι ένιωσαν προδομένοι όταν ήλθαν τα μνημόνια.

Το ΑΣΕΠ είχε θεραπεύσει, εν τω μεταξύ, την κατάρα των αδικαιολόγητων διορισμών. Η ΑΑΔΕ στένεψε πολύ τα περιθώρια «μεσολάβησης», ο ΟΤΕ, η Εθνική, η Ολυμπιακή δεν είναι πια κρατικοί οργανισμοί.

Τι έχει μείνει σήμερα από πλευράς ρουσφετιών για ένα βουλευτή;

Τα ρουσφέτια στον στρατό, να «πάει το παιδί» κάπου καλά.

Η παρέμβαση για επιδοτήσεις και ό,τι άλλο έχει να κάνει με τον ευρύτερο δημόσιο τομέα που εμπλέκεται με τον νέο μεγάλο γκρίζο, αδιαφανή τομέα της «παροχής συμβουλευτικών υπηρεσιών».

Μπορεί, ακόμη, ένας βουλευτής να υποσχεθεί να φροντίσει έναν άρρωστο στο δημόσιο σύστημα υγείας, αν κι εκεί τα περιθώρια στενεύουν και οι γιατροί που δίνουν τη ζωή τους κάθε μέρα σε αντίξοες συνθήκες κυριολεκτικά σιχαίνονται τα σχετικά τηλεφωνήματα.

Εως πρόσφατα μπορούσε να βοηθήσει να μπει σε μία θέση στον ευρύτερο δημόσιο τομέα κάποιος που δεν είχε κανένα προσόν, ένας σταθμάρχης στον ΟΣΕ π.χ. Τα ρουσφέτια ενίοτε «σκοτώνουν», βλέπετε, ή διαλύουν το κράτος και εξηγούν μεγάλες εθνικές αποτυχίες.

Ο βουλευτής επαρχίας δεν έχει τη δύναμη της τηλεόρασης και θεωρεί τον εαυτό του εγκλωβισμένο στην πελατειακή σχέση του με τους ψηφοφόρους.

Οι ψηφοφόροι πάλι νιώθουν όλο και περισσότερο ότι το μενού των ρουσφετιών και εξυπηρετήσεων έχει μειωθεί, οπότε λογικά επιλέγουν αντισυστημικούς πολιτικούς και εγκαταλείπουν τα παραδοσιακά κόμματα εξουσίας.

Η ευθύνη όσων κυβερνούν σήμερα είναι μεγάλη, γιατί δεν ξερίζωσαν αυτή την κουλτούρα και δεν κατάφεραν να ανανεώσουν το πολιτικό-κομματικό προσωπικό. Και, επίσης, παραδόθηκαν στους διαχρονικούς «Φραπέδες» και πρόδωσαν στην πράξη το δυναμικό εκείνο κομμάτι αγροτών που ήθελε να απεγκλωβιστεί από αυτούς.

Για να αλλάξει, όμως, η χώρα θα πρέπει …

 

ΝουΔο-γαλαζαίικο ΚΑΤΣΑΠΛΙΑΔΟ-ΛΑΜΟΓΙΑΡΑΔΙΚΟ: Σε αναζήτηση απαντήσεων

Uploaded Image
 Uploaded Image

  

Του ΑΛΕΞΗ ΠΑΠΑΧΕΛΑ

Αυτή η χώρα πρέπει κάποια στιγμή να βρει την ισορροπία ανάμεσα στο παλιό και στο νέο, την ανάπτυξη που βασίζεται σε μεταρρυθμίσεις και στο –θεσμικό ή μη– νταραβέρι, την πολιτική που θυμίζει πρακτικές πολιτικών φυλάρχων και την πολιτική που σέβεται κανόνες και θεσμούς. 

Είναι μια δύσκολη ισορροπία, που διατρέχει τη σύγχρονη ιστορία μας από τα πρώτα της βήματα έως σήμερα.  

Ποτέ δεν καταφέραμε να γίνουμε μια κανονική ευρωπαϊκή χώρα, αλλά αποφύγαμε να γίνουμε μια παλαιού τύπου αμιγώς «βαλκανική» χώρα. Παλεύουμε συνεχώς ανάμεσα στα δύο.

Οταν χάνεται η ισορροπία το πληρώνουμε ακριβά, όπως μετά την είσοδό μας στο ευρώ, όταν γίναμε Ευρωπαίοι στον δανεισμό και στη βιτρίνα της ανάπτυξης, αλλά βυθιστήκαμε σε «βαλκανικά» ήθη και έθιμα ως προς τη διαφθορά και τη φαυλότητα. Είναι εύκολο και βολικό να ξεχνάμε γιατί χρεοκοπήσαμε και να θυμόμαστε μόνο τα μνημόνια και το καταραμένο καλοκαίρι που φτάσαμε στο χείλος του γκρεμού. Οπως ήταν πολύ εύκολο για τους Βορειοευρωπαίους να μας κατηγορούν και να ξεχνούν ότι το ταγκό της διαφθοράς, που προηγήθηκε της χρεοκοπίας, απαιτούσε δύο επιδέξιους παρτενέρ.

    Είναι πιθανό να βρεθούμε σε ένα σταυροδρόμι ξανά.  

Οι Ελληνες πολίτες έδωσαν μια ισχυρή εξουσιοδότηση στον σημερινό πρωθυπουργό να «τα αλλάξει όλα». Η εκλογή του ήταν ανακούφιση για μια ετερόκλητη συμμαχία ανθρώπων που κάλυπταν όλη την γκάμα και συχνά δεν πίστευαν ποτέ ότι θα ψήφιζαν Ν.Δ. ή, ακόμη περισσότερο, Μητσοτάκη. Κάποια –αρκετά– πράγματα άλλαξαν, σε κάποια έγιναν μερεμέτια, κάποια έμειναν όπως ήταν. Επειτα από επτά χρόνια, όμως, δικαιολογίες δεν υπάρχουν. Η «λευκή κάρτα» ήταν πάλλευκη, τα περιθώρια γενναίων τομών πολύ μεγάλα, η ανοχή του κόσμου επίσης, και μάλιστα χωρίς καμία αντιπολίτευση απέναντι.

Τώρα το σκηνικό έχει σκοτεινιάσει. 

Οι υποκλοπές και ο ΟΠΕΚΕΠΕ έχουν τραυματίσει την εικόνα της κυβέρνησης και θυμίζουν ότι το παλιό ζει και εν μέρει βασιλεύει.  

Το κόστος ζωής και το πρόβλημα της στέγης πιέζουν πολύ την κοινωνία και θα την πιέσουν και άλλο τον χειμώνα. 

Ακόμη και το 30+%, που θεωρεί ότι η χώρα έχει προχωρήσει, τρέμει την αστάθεια και ανησυχεί για τον γεωπολιτικό κίνδυνο, αναζητεί απαντήσεις και πειστικά επιχειρήματα για να δώσει τρίτη ευκαιρία.

Ο πρωθυπουργός θα πρέπει να ζυγίσει πολλά και να πάρει τις αποφάσεις του. Βρίσκεται στο σημείο όπου η ενασχόληση με την υστεροφημία του είναι αναπόφευκτη. Ο συμβιβασμός με το παλιό είναι πάντοτε βολικός, η ειλικρινής αυτοκριτική που δίνει πειστικές απαντήσεις σε σκληρά ανοικτά ερωτήματα επίπονη, ακόμη και επικίνδυνη.  

Ο πολιτικός χρόνος ποτέ δεν κυλάει προς τα πίσω, όμως, και όσο αδειάζει η κλεψύδρα...

 

ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ: Η σχέση ΗΠΑ – Ισραήλ

Toυ ΑΛΕΞΗ ΠΑΠΑΧΕΛΑ 

Οσο ισχυρό και αν είναι από μόνο του το Ισραήλ, δεν μπορεί να επιβιώσει χωρίς την απόλυτη στήριξη των ΗΠΑ. Εχει προφανώς κτίσει απίστευτες δικές του στρατιωτικές, τεχνολογικές και κατασκοπευτικές δυνατότητες, αλλά αν κοπεί ο ομφάλιος λώρος με την Αμερική θα βρεθεί σε πολύ επικίνδυνη θέση.

Η αμερικανική ομπρέλα προστασίας το διασώζει όταν δέχεται επιθέσεις από το Ιράν, ενώ μόνο την περίοδο 2023-24 το Ισραήλ πήρε περί τα 18 δισ. δολάρια σε στρατιωτική βοήθεια: εξοπλισμούς και πυρομαχικά.

Η στενή αμερικανοϊσραηλινή σχέση σφυρηλατήθηκε από την εποχή του Τρούμαν και αποτελούσε επί δεκαετίες ένα ζήτημα στο οποίο υπήρχε διακομματική συναίνεση.

Σε αυτό βοήθησε προφανώς ο ρόλος του αμερικανοεβραϊκού λόμπι, που κατάφερε να δημιουργεί σοκ και δέος στους αντιπάλους του. Ο αστικός μύθος ήθελε, για παράδειγμα, τον πατέρα Μπους να χάνει τις εκλογές από τον Κλίντον το 1992 επειδή ο Ρεπουμπλικανός πρόεδρος πίεσε το Ισραήλ για μία συμφωνία στη Μέση Ανατολή. Τα παραδείγματα είναι πολλά και είχαν όλα «εκπαιδευτικό» χαρακτήρα για τις επόμενες γενιές.

Η συναίνεση γύρω από την αναγκαιότητα της στενής σχέσης υπέστη σοβαρά ρήγματα μετά την ισραηλινή επιχείρηση στη Γάζα. Κυρίως ανάμεσα σε διανοουμένους, ακαδημαϊκούς, αλλά και στελέχη του αμερικανικού κατεστημένου που θεωρούσαν ότι ο Νετανιάχου με την πολιτική του θα έθετε σε κίνδυνο τα αμερικανικά συμφέροντα. Ηλθε όμως ο Τραμπ και όλη αυτή η κριτική πέρασε σε δεύτερη μοίρα. Η αμφισβήτηση συνεχίστηκε όμως και τώρα κλιμακώνεται, μετά την κοινή επίθεση στο Ιράν.

Για πρώτη φορά η βάση του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος αμφισβητεί το ποιος είναι στο πηδάλιο της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής, αν είναι ο Νετανιάχου ή ο Τραμπ. Ο Αμερικανός ηγέτης προχώρησε σε έναν πόλεμο χωρίς να πείσει ούτε την κοινή γνώμη, ούτε και το κατεστημένο εξωτερικής πολιτικής για την αναγκαιότητά του.

Οταν το κόστος της επιχείρησης θα επηρεάσει καταλυτικά το πορτοφόλι του Αμερικανού ψηφοφόρου, η κριτική θα εστιαστεί στο ερώτημα: «Γιατί και για ποιον πολεμήσαμε ακριβώς;».

Οι σχέσεις ΗΠΑ – Ισραήλ έχουν περάσει πολλές και έντονες κρίσεις στο παρελθόν. Η υπερβολική ταύτιση του Τραμπ, και των ΗΠΑ συνολικά, με όσα συμβαίνουν στο Ιράν και τον Νετανιάχου θα έχει σοβαρές πολιτικές επιπτώσεις:

 

ΔΙΕΘΝΗ ΙΣΛΑΜΟΚΑΘΑΡΜΑΤΑ - ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ - ΠΟΛΕΜΙΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ: Η αποδόμηση ενός παγκόσμιου συστήματος

Toυ ΑΛΕΞΗ ΠΑΠΑΧΕΛΑ 

Αυτό που συμβαίνει στον Περσικό Κόλπο είναι εξαιρετικά επικίνδυνο. Οχι μόνο για τους προφανείς λόγους. Αλλά γιατί η εξέλιξη του πολέμου δείχνει ότι έχουν καταρρεύσει βασικά δόγματα και μηχανισμοί λήψης αποφάσεων.

Το ποιος είναι ο στόχος της επιχείρησης αλλάζει ώρα με την ώρα, αν είναι η αλλαγή καθεστώτος, η πλήρης αποδυνάμωση του Ιράν ή κάτι άλλο.

Εν τω μεταξύ οι χώρες του Κόλπου βλέπουν το δικό τους «αφήγημα» να καταρρέει, καθώς δεν μοιάζουν πλέον με την «Ελβετία ή το Λας Βέγκας της Μέσης Ανατολής». Το Ισραήλ τηρεί αποστάσεις από τις ΗΠΑ, τις οποίες το ίδιο παρέσυρε σε αυτή την περιπέτεια και ο Λίβανος διαλύεται. Τη μια στιγμή ανακοινώνεται ότι το αμερικανικό ναυτικό συνοδεύει ήδη κάποια τάνκερ στα Στενά του Ορμούζ, την επόμενη διαψεύδεται.

Αν οι συνέπειες περιορίζονταν στην περιοχή, θα λέγαμε εντάξει, μία ακόμη κρίση είναι και θα περάσει. Οι Αμερικανοί θα θυμούνταν ότι η Ιστορία δεν αστειεύεται, αλλά εκδικείται σε αυτές τις περιοχές, θα τα μάζευαν και θα πήγαιναν στην επόμενη κρίση.

Εδώ όμως αποδομείται ένα παγκόσμιο σύστημα – ενεργειακό, γεωπολιτικό, οικονομικό. Είναι σαν κάποιο αόρατο χέρι να πιέζει συνεχώς τον πλανήτη για να δει πόσο αντέχει, πόσο αντέχουμε όλοι. Ο κορωνοϊός διέλυσε σε πρώτη φάση την παγκοσμιοποίηση και τα δίκτυα μεταφορών, η Ουκρανία έφερε τα πάνω κάτω στην ενέργεια και στον πληθωρισμό, ο «Τραμπ ΙΙ» μας σόκαρε με τους δασμούς και τώρα ο πόλεμος στο Ιράν φτάνει τον πλανήτη στα «κόκκινα». Με έναν Τραμπ να νιώθει την απεριόριστη, έως τώρα, στρατιωτική του ισχύ, μόνη ελπίδα είναι να πάρουν κάποια στιγμή το πάνω χέρι στο Οβάλ Γραφείο ρεαλιστές, όπως ο υπουργός Εξωτερικών Ρούμπιο και οι «ενήλικοι» που έκαναν τη διαφορά στον «Τραμπ Ι».

Ηδη πάντως οι αγορές και το πορτοφόλι του μέσου Αμερικανού έχουν νιώσει το σοκ και δείχνουν την ανάγκη να επανέλθουμε σε μια σχετική κανονικότητα.

Είναι όμως ρεαλιστική αυτή η προσδοκία;

Δεν νομίζω. Η αυριανή κανονικότητα δεν θα αποτελεί σε καμία περίπτωση μια ήπια μετάλλαξη της χθεσινής.

Προσπαθούμε όλοι να βρούμε αν πίσω από όλα όσα ζούμε υπάρχει κάποιο σοφό στρατήγημα. Θα μπορούσε, π.χ., κάποιος να πει ότι ο Τραμπ απάντησε στο κινεζικό εμπάργκο σπάνιων γαιών με τις διαδοχικές επιθέσεις στο Ιράν και στη Βενεζουέλα, που παρείχαν φθηνό πετρέλαιο στο Πεκίνο. Θα φανεί στη συνάντηση κορυφής Τραμπ – Σι στο τέλος του μηνός.

Εν τω μεταξύ, όμως, ακόμη κι αν υπάρχει όντως τέτοιος μεγάλος στρατηγικός στόχος, τις επιπτώσεις της υψηλής στρατηγικής…

ΔΙΕΘΝΗ ΝΕΟΤΑΞΙΚΑ ΛΟΒΟΤΟΜΗΜΕΝΑ ΧΡΗΣΙΜΑ ΗΛΙΘΙΑ ΣΟΥΡΓΕΛΑ: Αν δεν αλλάξουν μυαλά

 

Του ΑΛΕΞΗ ΠΑΠΑΧΕΛΑ 

Αυτό που ζούμε σήμερα στη Δύση, και κυρίως στην Αμερική, είναι η εξαιρετικά βίαιη μετακίνηση του εκκρεμούς από το ένα άκρο στο άλλο. Καλό είναι να μην το ξεχνάμε αυτό όταν εξοργιζόμαστε.

Πριν από λίγα μόνο χρόνια, ακούγαμε πολύ συχνά φρικιαστικές ιστορίες από τα αμερικανικά πανεπιστήμια. Οι «ταλιμπάν» της πολιτικής ορθότητας τρομοκρατούσαν καθηγητές και φοιτητές, επιβάλλοντας παράλογους κανόνες στη διδασκαλία και στον διάλογο, κανόνες που έμοιαζαν ενίοτε με ζουρλομανδύα. Γκρέμιζαν αγάλματα, αφαιρούσαν πορτρέτα από μουσεία, άλλαζαν τα παραδοσιακά ονόματα διακεκριμένων σχολών μεγάλων πανεπιστημίων, γιατί ανακάλυπταν ότι κάποια αμαρτία είχαν διαπράξει τα τιμώμενα πρόσωπα πριν από εκατό ή διακόσια χρόνια.

Ενας καθηγητής δεν τολμούσε να διαβάσει απόσπασμα από ένα διήγημα εφόσον περιείχε μία –με τα σημερινά δεδομένα– ακατάλληλη, ρατσιστική λέξη. Εστω και αν το διήγημα δεν είχε τέτοια υφή στο σύνολό του. Ενας άλλος καθηγητής βρήκε τον μπελά του γιατί διάβαζε ένα απόσπασμα στο οποίο κάποιος χαστούκιζε ένα παιδί, γεγονός που θεωρήθηκε βίαιο και στερούμενο ευαισθησίας για κάποιους φοιτητές που παρακολουθούσαν την τάξη.

Τα γράφαμε και τότε αυτά, ξεσηκώνοντας τον θυμό όσων πίστευαν ότι μόνον έτσι έρχεται η πρόοδος.

Ηλθε όμως η αντίδραση, και εν μέρει το σκοτάδι. Πήγαμε τώρα στο άλλο άκρο. Σε ένα από τα σημαντικότερα πανεπιστήμια της Αμερικής, ένας καθηγητής εξηγεί ότι τον 19ο αιώνα «οι σιωνιστές ονειρεύονταν τη δημιουργία αποικίας στην Παλαιστίνη ή στην Αϊτή». Φοιτητής τον καταγγέλλει ότι αναφέρεται στη σημερινή Παλαιστίνη με τον όρο αποικία, άρα κατηγορεί το Ισραήλ για αποικιοκρατική συμπεριφορά, άρα κ.λπ κ.λπ. Αποτέλεσμα, το εν λόγω πανεπιστήμιο να καλέσει τον καθηγητή σε απολογία και για ένα χρόνο δεν διδάσκεται η ιστορία της Μέσης Ανατολής.

Εδώ βρισκόμαστε σήμερα. Ο φόβος έχει διαδεχθεί την υπερβολή και το εκκρεμές έχει πάει στο άλλο άκρο με ορμή.

Ακούω τα επιχειρήματα ότι δεν φταίει μόνον η πολιτική ορθότητα για τον Τραμπ, προφανώς. Σπανίως ένας μόνο παράγοντας κινεί τις μυλόπετρες της Ιστορίας. Εχουν όμως ευθύνη όλοι εκείνοι που έσπρωξαν τη φιλελεύθερη πλευρά της πολιτικής στην αγκαλιά των ακραίων και, ναι, των παλαβών και πολύ μακριά από το τι σκεπτόταν ο μέσος άνθρωπος.

Αν δεν το καταλάβουν και δεν αλλάξουν μυαλά…

 

ΥΠΑΡΚΤΟΣ ΒΥΣΜΑΤΟΠΛΗΚΤΟΣ ΚΗΦΗΝΟΚΑΤΣΑΠΛΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΣ: Με βύσματα και αραλίκι δεν πας μακριά

 Του ΑΛΕΞΗ ΠΑΠΑΧΕΛΑ

Η θητεία στον στρατό είναι μια καταλυτική εμπειρία για κάθε νέο Ελληνα. Σου δίνει πρώτα απ’ όλα την ευκαιρία να γνωρίσεις ανθρώπους που μάλλον δεν θα συναντούσες ποτέ άλλοτε στην προσωπική ή επαγγελματική σου ζωή. Η εμπειρία δημιουργεί επίσης αναμνήσεις, από εκείνες που με χαρά ανασύρεις ύστερα από χρόνια.

Η θητεία είναι, ή μάλλον ήταν ελπίζουμε, και μια βουτιά στον κυνισμό και στις πάγιες παθογένειες του τόπου. Βαθιά βουτιά. Θυμάμαι ακόμη την ουρά νέων παιδιών που περίμεναν να μιλήσουν με τους γονείς τους από ένα καρτοτηλέφωνο για να βεβαιωθούν ότι
«ο θείος Γιώργος μίλησε στον τάδε βουλευτή για τη μετάθεση». Ο κυνισμός ήταν μεταδοτικός, καθώς ξαφνικά κάποιος θύμωνε γιατί ο διπλανός είχε μεγαλύτερο βύσμα. Ισως δεν καταλαβαίνουμε πόσο διαβρωτική είναι αυτή η διαδικασία, πόσο ποτίζει τις νέες γενιές με την αντίληψη ότι όλα γίνονται και επιτυγχάνονται με αυτόν τον τρόπο, με μέσα και γνωριμίες. Και μάλιστα όταν αυτό σου συμβαίνει στα 18 ή στα 22 στον στρατό, που υποτίθεται ότι θα έπρεπε να είναι «θωρακισμένος» από ρουσφέτια και μέσα, η ζημιά είναι μεγάλη. Σε αυτό πρέπει να προσθέσουμε και τη διαπίστωση – κλισέ ότι «δεν μάθαμε τίποτα», «σκοτώναμε μύγες» κ.λπ.

Αντιλαμβάνομαι ότι κάποια πράγματα είχαν ήδη αλλάξει πριν καθιερωθεί το νέο μοντέλο θητείας. Οταν ένας φαντάρος έπαιρνε μετάθεση για μια παραμεθόριο περιοχή, δύσκολα άλλαζε. Ελπίζουμε όλοι ότι η νέα προσπάθεια θα αποδώσει καρπούς. Είμαστε μία χώρα με συνεχώς μειούμενο πληθυσμό, γεγονός που αντικατοπτρίζεται στην επάνδρωση μονάδων. Δεν υπάρχουν περιθώρια για συμβιβασμούς και εκπτώσεις. 

Ταυτόχρονα είμαστε και μία χώρα με πολύ μορφωμένους νέους, οι οποίοι συχνά εξειδικεύονται σε τομείς που σχετίζονται άμεσα με την άμυνα. Είναι αδιανόητο να μην τους αξιοποιούμε στο μικρό διάστημα που περνούν από τον στρατό.

Θα χρειαστούν μεγάλες δόσεις πολιτικής βούλησης, τόσο από την πολιτική όσο και από τη στρατιωτική ηγεσία, για να κοπούν οι συνήθειες του παρελθόντος κάθε φορά που θα χτυπάει το τηλέφωνο.  

Αλλος δρόμος δεν υπάρχει, όμως, γιατί...