ΥΓΕΙΑ και ΚΟΙΝΩΝΙΑ: Πώς γνωρίσατε τον γιατρό σας;

ΠΡΟΣΕΞΤΕ ΤΟ...

Γράφει ο  Νικόλαος Παναγιωτόπουλος 

Ειδικός καρδιολόγος με εξειδίκευση και πολύχρονη θητεία στην Διοίκηση  Μονάδας Εντατικής Θεραπείας

www.cardiodoctor.gr

Γράψαμε πριν από λίγες εβδομάδες για τους μισθωτούς ιατρούς του ιδιωτικού τομέα, αλλά πολλοί φαίνεται ότι προσπέρασαν τα γραφόμενα με τη σκέψη ότι ευτυχώς δεν τους αφορούν αφού  αυτοί έχουν "το γιατρό τους", στον οποίο έχουν τυφλή εμπιστοσύνη και αυτός θα τους κατευθύνει σωστά όταν χρειαστεί. 

Αυτό είναι το ιδανικό, αρκεί να απαντήσουν σε ένα καίριο ερώτημα: "Πώς γνωρίσατε το γιατρό σας;".

Πως αλήθεια μπορεί να γνωρίσει κάποιος ένα ιατρό στον οποίο θα εμπιστευθεί τη ζωή του; 

Διάβασα γι’ αυτόν και τα επιτεύγματά του στον τύπο. 

Τον είδα στην τηλεόραση

Tον βρήκα στο ίντερνετ.

Μου τον σύστησε ο ιατρός κάποιας άλλης ειδικότητας που επισκέφτηκα. 

Αυτές είναι οι συνήθεις  απαντήσεις. Και τώρα θα μου επιτρέψετε να ρωτήσω: "Γιατί και με ποιο κίνητρο έγινε η παρουσίαση του συγκεκριμένου ιατρού σε όλα αυτά τα μέσα; Γιατί σας το σύστησε ένας άλλος ιατρός; Επειδή είναι ο καλύτερος; Τότε μπράβο, κάνατε σωστή επιλογή.  

Μήπως όμως οι παρουσιάσεις και οι συστάσεις έγιναν  γιατί όπως συμβαίνει στην εποχή μας έχει καλό επικοινωνιακό σχεδιασμό και χρήματα για διαφημίσεις; 

 Μήπως τελικά σε ένα τόσο κρίσιμο θέμα, όπως αυτό του γιατρού μας είμαστε πολύ συχνά θύματα εντυπωσιασμού;

Ας πούμε μερικά παραδείγματα. 

Έχετε σκεφθεί όταν πηγαίνετε σε κάποιο ιδιωτικό νοσοκομείο χωρίς να γνωρίζετε κάποιο γιατρό  και ρωτάτε στη ρεσεψιόν να σας συστήσουν κάποιο  πολύ καλό,  αυτός που σας συστήνουν ως πολύ καλό και ικανό, "τον καλύτερο", μπορεί να δίνει ένα ποσό στον υπάλληλο για να τον επαινεί και να τον διαφημίζει;  

Έχετε σκεφθεί ότι μπορεί να είναι απλώς ο εκλεκτός της διοίκησης για πολλούς και διάφορους λόγους που προβάλλεται χωρίς να το αξίζει, ενώ ένας πολύ καλύτερος μπορεί να είναι σεμνός και ταπεινός και να μην καταδέχεται να μπει σε τέτοιες διαδικασίες;

Έχετε σκεφτεί ότι ο ιατρός που βλέπετε στις πολυάριθμες εκπομπές της τηλεόρασης να δίνει συμβουλές ως ο ειδικότερος και που ο δημοσιογράφος τον προβάλλει ως τον ικανότερο, μπορεί να είναι απλά εκεί στο πλαίσιο μιας διαφήμισης; 

Πρόσφατα δέχτηκα μια πρόταση από μεγάλο κανάλι, να παρουσιαστώ σε εκπομπή μεγάλης τηλεθέασης, να προβληθώ και να κάνω βαρυσήμαντες δηλώσεις έναντι μερικών χιλιάδων ευρώ τα πέντε λεπτά. Μάλιστα μου έστειλαν επίσημη πρόταση που συνοδευόταν από βίντεο ιατρών που προηγήθηκαν. Δεν θα ήταν παράνομο, θα ήταν διαφήμιση, θα πλήρωνα και ΦΠΑ, θα έπαιρνα απόδειξη, μόνο που όσοι θα το έβλεπαν δεν θα το ήξεραν. Δεν θα έγραφε πουθενά ότι είναι διαφήμιση ή ότι το παρόν αποτελεί "τοποθέτηση προϊόντος" όπως γίνεται με τόσα καταναλωτικά είδη.  

Αρνήθηκα ευγενικά. Ξέρω όμως πολλούς συναδέλφους -και κάποιους του ΕΣΥ- που αλιεύουν την πελατεία τους από τέτοιες εκπομπές. Θυμάμαι έναν μακαρίτη πλέον ιατρό που δήλωνε ότι "όταν πέφτει η πελατεία μου, δίνω μερικά χρήματα και βγαίνω στην τηλεόραση".

Έχετε σκεφθεί ότι το ρεπορτάζ στην εφημερίδα ή το ένθετο ή το περιοδικό που διαβάζετε μπορεί να είναι αποτέλεσμα συναλλαγής; 

Ο ιατρός είναι γνωστός του δημοσιογράφου. Ο ιατρός συνεργάζεται με μια φαρμακευτική εταιρεία η οποία έχει πρόσβαση στον Τύπο, επομένως τον προβάλλει για να την προβάλλει μέσω των φαρμάκων ή των ιατρικών υλικών της. Ο ιατρός πλήρωσε διαφήμιση αλλά δεν το γράφει πουθενά.

 Επειδή γνωριζόμαστε αρκετά σε αυτό τον τόπο, διαβάζω συχνά αγιογραφίες ιατρών που τους ξέρω καλά και τρίβω τα μάτια μου με τα όσα γράφονται. Καταλαβαίνω βέβαια εύκολα τα κίνητρα των γραφομένων. Μόνο που δεν είναι και τόσο αληθινά τα όσα αναφέρονται. Επικίνδυνο για όσους τα διαβάζουν και κυρίως για όσους τα πιστεύουν.

Έχετε σκεφθεί ότι ο ιατρός που σας στέλνει κάποιος άλλος ιατρός  και σας τον συστήνει ως τον καλύτερο και που άλλες φορές είναι στο δημόσιο και άλλες στον ιδιωτικό τομέα, μπορεί για να "ευχαριστήσει" τον αποστέλλοντα για την εμπιστοσύνη του του στέλνει ένα ποσό υποπολλαπλάσιο φυσικά από αυτό που θα σας ζητήσει να του δώσετε για την εξέταση ή την επέμβαση που θα σας κάνει;  

Αυτό στην αγοραία διάλεκτο για όσους δεν το κατάλαβαν το λένε "μίζα". Μόνο που κάποιες φορές άκουσα συναδέλφους μου να λένε ότι στέλνω στον τάδε που δεν είναι τόσο καλός αλλά δίνει την καλύτερη μίζα της αγοράς.

Και τότε πως θα βρούμε τον κατάλληλο ιατρό; 

Στην τύχη; 

Όχι βέβαια. 

Πιστεύω ότι η καλύτερη σύσταση γίνεται από...

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΥΡΙΖΑΝΕΛέητα ΣΟΥΡΓΕΛΑΡΟΠΛΗΚΤΗ ΜΠΑΝΑΝΙΑ: Xλιδή, #ζωάρα και κομφόρ

Του ΠΑΝΑΓΗ ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΥ


Πρόκειται για τη φωτογραφία μιας πρόσκλησης σε δεξίωση. Είναι τυπωμένη στο ανάλογο χαρτί και με τα σχετικά μελάνια. Πολλές σαν κι αυτή θα τυπώνονταν και στη χώρα μας τέτοιες μέρες σε άλλες εποχές. Είναι Ιούνιος και ξεκινούν οι ελληνικοί γάμοι, τα γαμοβαφτίσια και οι δεξιώσεις. Όμως τέτοιες προσκλήσεις λιτές δεν έχουμε πια εμείς. Η αγορά της τελετουργίας και της «πιο όμορφης ημέρας της ζωής μας» και η κουλτούρα της εξατομίκευσης οδηγούν συνήθως σε διαφοροποιημένο γραφισμό. Η καλλιγραφική τυπογραφία και η επισημότητα στο γυαλιστερό χαρτονάκι που βλέπουμε εδώ, δεν αφορούν συνήθως πλέον παρά τις κρατικές επίσημες δεξιώσεις.


Ας δούμε όμως τι αποτυπώνεται στην επιφάνεια της πρόσκλησης. Πρώτα το εθνόσημο, που είναι και ο θυρεός του πριγκιπικού οίκου του Μονακό. Αναπαριστάται με κόκκινο μελάνι, μα δεν διακρίνονται οι ωραίες του λεπτομέρειες και ειδικά οι δύο ξιφουλκούντες μοναχοί κάτω από το στέμμα. Συμβολίζουν την κατάληψη του πριγκιπάτου το 1297 από στρατιώτες του Γκριμάλντι που υποδύονται τους Φραγκισκανούς, κατά το είδος των ράσων τους.

Μεταφράζω το κείμενο: «Με διαταγή της Αυτού Μεγαλειότητος Πρίγκιπα Αλβέρτου του Δευτέρου του Μονακό, ο αρχιθαλαμηπόλος έχει την τιμή να προσκαλέσει ΤΟΝ ΚΥΡΙΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΥΡΙΑ ΠΑΝΟΥ ΚΑΜΜΕΝΟΥ σε δεξίωση το Σάββατο 26 Μαΐου 2018 στις 18.30. Στην Αυλή των Τιμών του Πριγκιπικού Παλατιού. Με την ευκαιρία του Γκραν Πρι Αυτοκινήτου του Μονακό». Κάτω αριστερά: «Αστική περιβολή. Η πρόσκληση είναι αυστηρώς προσωπική και θα επιδεικνύεται στην είσοδο». Κάτω δεξιά: «RSVP» (répondez s’il vous plaît), που είναι το γαλλικό ακρωνύμιο του «Παρακαλώ απαντήστε» και χρησιμοποιείται εθιμικά με αυτή τη μορφή σε κάθε ανάλογη πρόσκληση.

Την πρόσκληση αυτή δημοσίευσε ο ίδιος ο υπουργός Εθνικής Αμύνης της Ελλάδας. Θα ήταν μια χαριτωμένη χειρονομία, απ’ αυτές που κάνουν κοινοί θνητοί στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης στην προσπάθειά τους να δείξουν μια ανάλογη κοινωνική επιτυχία. Συνήθως με αφέλεια προστρέχουν οι φίλοι τους να κάνουν comments, δίνοντας συγχαρητήρια! Επιτεύγματα συμβολικά, επίδειξη επιτυχίας, έκθεση στο όριο του γελοίου, πολύ ανθρώπινες πράξεις και στιγμές όπου μετριέται για λίγο η καλαισθησία, το γούστο και ο ναρκισσισμός του καθενός. Μα όχι σημαντικές στιγμές. Σίγουρα όχι πολιτικές στιγμές. Γιατί τούτη εδώ η επίδειξη του προσκλητήριου χαρτονακίου για τη δεξίωση του πρίγκιπα έχει πολιτική σημασία. Συνοδεύεται δε στα σόσιαλ μίντια από δημοσίευση αυτοπορτρέτων του Πάνου Καμμένου, από στιγμιοτυπικές σέλφιζ με τον πρίγκιπα και τη σύζυγό του.


Όλα αυτά θα ήταν αποκλειστικά αντικείμενο καλαισθητικής κριτικής και θέμα των κοσμικών στηλών του Τύπου. Ο υπουργός μιας εύρωστης χώρας, με ογκώδη άνω-μεσαία τάξη που ετοιμάζεται για άλλο ένα μακρύ καλοκαίρι απολαύσεων, συμμετέχει στη δεξίωση του πιο ωραίου Γκραν Πρι της Φόρμουλα 1 που παραθέτει ο επικεφαλής μιας συνταγματικής μοναρχίας, αυτής της λιλιπούτειας χώρας που έρχεται πρώτη στον πλανήτη, αν υπολογίσουμε το ΑΕΠ ανά κάτοικο. Μιας χώρας υπερπλουσίων, της μεγάλης πολυτέλειας, μυθολογημένη από το μέγα glam της πριγκιπικής οικογένειας με τις άλλοτε ευτυχείς, άλλοτε δραματικές και άδοξες συναισθηματικές περιπέτειες των μελών της. Το Μονακό λειτουργεί ως μοναρχικό υποκατάστατο για το γαλλικό κοινό και η πριγκιπική οικογένεια, από την εποχή του Ρενιέ και της Grace Kelly, μια ένοχη απόλαυση για εκείνους των οποίων η φαντασία δεν χωράει στα παλάτια της Ρεπιμπλίκ.


Θα ήταν όλα αυτά εύλογα, αν δεν αφορούσαν την Ελλάδα του 2018. Θα ήταν αφορμή για μια κουβέντα περί εικόνας, μια επιστημονική συζήτηση για την κρίση της δημοκρατικής αναπαράστασης, για την αναζήτηση υπερβατικών αναφορών σε νεράιδες και πρίγκιπες, για την παρηγορητική δύναμη του παραμυθιού και για την κακογουστιά της ελληνικής άρχουσας τάξης στην οποία περίοπτη θέση κατέχει ο Πάνος Καμμένος.  


Μα για σταθείτε, τι ειπώθηκε μόλις πάρα πάνω; 


 Ο άνθρωπος αυτός έχει περίοπτη θέση στην άρχουσα τάξη της Ελλάδας. Κάτι που αποτυπώνεται στην πρόκληση αυτή και που, στην πραγματικότητα, καθιστά ζοφερή την επίδειξή της.

Η πλάκα εξαντλείται και η κοροϊδία για τη σκηνοθεσία δεν αρκεί. Δεν αποδίδουν την κατάσταση ηθικο-πολιτικής μπανανίας στην οποία έχει περιέλθει η χώρα. Ο υπουργός Άμυνας και οι σύντροφοί του στην κυβέρνηση –αναφέρομαι κυρίως στον πρωθυπουργό και τα κύρια στελέχη της κυβέρνησης που δήθεν διαφέρουν από αυτόν και διαχωρίζονται ιδεολογικά από το κόμμα του– ανήκουν σε αυτούς που απολάμβαναν από προνομιακή θέση τα αγαθά της μεταπολιτευτικής δημοκρατίας. 


Δέκα χρόνια τώρα όμως αποκρύπτουν την ταυτότητά τους, υποδύονται τους εκπροσώπους των αποκλεισμένων, των φτωχών και των καταφρονεμένων. Μάχονται με τον πιο σκληρό τρόπο, με εμφυλιοπολεμική βία, όσους διαφωνούν ή διαφέρουν, κρύβονται πίσω από τη μεγάλη μάσκα που καλύπτει την πραγματική τους ταυτότητα. Και αίφνης, με την ανάληψη της εξουσίας, εκδηλώνουν το βίωμα εκείνο που είναι ο προορισμός τους και η καταγωγή τους. Απόλαυση, χλιδή, άνεση και κομφόρ, που έλεγαν παλιά. 


Στη γονατισμένη χώρα των φτωχών πλέον και της ηττημένης μεσαίας τάξης που φοράει κάθε χρόνο τα προπροπροπερσινά της ρούχα - αναμνηστικά κουρέλια, οι ηγεσίες διασκεδάζουν και κάνουν #ζωάρα. 


  Είναι...

ΥΠΑΡΚΤΟΣ ΣΥΡΙΖΟΤΣΟΓΛΑΝΑΡΟΠΛΗΚΤΟΣ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΣ: Η παρακμή της εναντίωσης («διαβάζοντας» μια φωτογραφία)

Toυ ΠΑΝΑΓΗ ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΥ

Η προοδευτική ιδεολογία έχει εξoρίσει από την επικράτεια της ανάλυσης του σύγχρονου κόσμου την ιδέα της εθνικής και κοινωνικής παρακμής και της κάμψης του πολιτισμού.  

Η παραγωγίστικη ιδεολογία της πρόοδου, όπως αυτή επιβάλλεται με τη βιομηχανική κοινωνία και τις χειραφετητικές επιταγές της νεωτερικότητας, ειδικά μετά τη μεταπολεμική ανασυγκρότηση και τη μακρά επικράτηση μιας συστηματικής αναβάθμισης της ζωής από γενιά σε γενιά, δεν αναγνώριζε καμία οπισθοδρόμηση, πόσο μάλλον κάτι παρακμιακό. Η έννοια της παρακμής ήταν, και σωστά, καταχωρημένη στους αρνητές της πολιτικής προόδου, της εκκοσμίκευσης, της ελευθερίας. Εντέλει σε αυτούς που αποκλήθηκαν αντιδραστικοί. Εκεί που οι δυναμικές κοινωνικές μερίδες και οι εκπρόσωποί τους έβλεπαν πρόοδο, βήματα εμπρός, πορεία προς το μέλλον, οι αντιδραστικοί αντιλαμβάνονταν κάθε νέα απόσταση που διανυόταν από το παλαιό καθεστώς, την έκπτωτη πλέον τάξη του κόσμου που νοσταλγούσαν, ως παρακμή, ως χαοτική προοπτική.  

Είναι έκτοτε πολύ δύσκολο γνωσιοθεωρητικά να αξιώσει κάποιος τη χρήση αυτών των λέξεων δίχως τον κίνδυνο να του χρεωθεί κοινωνικός συντηρητισμός, αρχαϊσμός και άρνηση του μέλλοντος.

 

Υπάρχουν όμως στιγμές και συνθήκες που δεν μπορούν εύκολα να περιγραφούν αλλιώς. Η βαθιά κρίση της ευρωπαϊκής ταυτότητας, οι ενοχικές αυτοαναιρέσεις της, η τρομακτική και εν εξελίξει γεωπολιτική ανακατάταξη, η δραστική αύξηση μιας νέας επικινδυνότητας πέραν της διαλεκτικής ασφάλειας-διακινδύνευσης της ύστερης νεωτερικότητας, η νέα βαρβαρότητα των παγκόσμιων εξουσιών, ο αναμεσαιωνισμός της πρακτικής άσκησης της εξουσίας και η κοινωνική του διάχυση σε ασύνδετες μαχόμενες φυλές εντός των πάλαι ποτέ κοινωνιών, δεν συνοψίζονται εύκολα χωρίς τουλάχιστον τις συνδηλώσεις μιας γραμματικής της παρακμής.
 

Και υπό αυτούς τους όρους η ελληνική συνθήκη του σήμερα δεν θα πρέπει να ερμηνευθεί με την εσφαλμένη μέθοδο της «εξαίρεσης» και της ιδιαιτερότητας.  

Η Ελλάδα είναι ένα ισχυρό παράδειγμα της παρακμιακής ευρωπαϊκής πορείας, ίσως ακριβώς επειδή αποτελεί το καθαρότερο υβριδικό κοινωνιολογικό παράδειγμα, ο τόπος όπου ο αρχαϊσμός και η υπερνεωτερικότητα συγκατοικούν στις πιο οξυμένες τους εκδοχές.

 

Η φιλελεύθερη, προοδευτική και [φιλ]ευρωπαϊκή σκέψη δυσκολεύεται να αντιληφθεί αυτές τις πραγματικότητες. Και όταν δειλά τις ονοματίζει το κάνει για να ψέξει την απόκλιση από έναν κανόνα ή μια ιδανική διάταξη των πραγμάτων.  

Στο παράδειγμα της εδώ φωτογραφίας η αδυναμία αυτή μετατρέπεται σε έναν μονομερή ορθολογισμό, τη λεγόμενη κοινή λογική. Πιο συγκεκριμένα, για αυτήν, η εικόνα της βανδαλισμένης «μπάρας» του μετρό συμβολίζει την παρακμή της συμμόρφωσης στους κανόνες, της ορθά διατεταγμένης σχέσης ανάμεσα στο κόστος και το όφελος.  

Συμβολίζει την κυβερνητική πολιτική της τυραννίας κάποιας πληβειακής ιδεολογίας, το τζάμπα πάνω στην οικονομική λογική.


Και πράγματι, από την εποχή της αγανάκτησης, η εθνολαϊκιστική, αντιφιλελεύθερη και αντιδυτική ιδεολογία, η υπονόμευση του εισιτηρίου στα Μέσα Μαζικής Μετακίνησης, απέκτησε κινηματική διάσταση. Μια λαϊκή ηθικολογία της άδολης και παθητικής αντίστασης στην καταπίεση μιας εξουσίας που αύξησε το κόμιστρο, επέβαλε την αλληλεγγύη της επανάχρησης του εισιτηρίου. Το άφηνες κάπου εμφανώς, το έδινες χέρι με χέρι σε κάποιον που ανάμενε στην ουρά για να αγοράσει. Οι ελεγκτές γίνονταν κατόπιν στόχοι, η ιδέα ότι το μετρό και τα λεωφορεία πρέπει να είναι δωρεάν επιβαλλόταν. Μια κοινωνικοποίηση του κόστους της μετακίνησης, μια υπερβατολογία για το τι σημαίνει κόστος στην πραγματικότητα. Αργότερα, άμα τη προκηρύξει του πραξικοπηματικού δημοψηφίσματος, η ουτοπία του δωρεάν θα γίνει νόμος. Δωρεάν. Η κυβέρνηση Σύριζα για μερικές εβδομάδες εφάρμοζε πιστά την ιδεολογία της.

 

Η σπειροειδής τροπή των αντιφάσεων, όμως, και η παρακμιακή συνθήκη δεν θα αργούσαν να αναδυθούν όταν η κυβέρνηση αποφάσισε να φράξει τις εισόδους του μετρό και να εγκαθιδρύσει το ηλεκτρονικό εισιτήριο. Οι περιπέτειες αυτής της απόφασης είναι πολλές και θα άξιζαν μια ξεχωριστή εξιστόριση. Απειλές στους ελεγκτές, σοβαρές υπόνοιες για κυκλώματα υπαλλήλων που ιδιοποιούνται επί χρόνια μέρος των εισπράξεων από το παραδοσιακό εισιτήριο, παλινωδίες, αποτυχίες, ταπεινωτικές ουρές και ενδιαμέσως επαναφορά της τιμής του εισιτηρίου στο 1.40, αφού όλες οι προσπάθειες της προ-σύριζα διοίκησης για εξορθλογισμό και μείωση της τιμής (είχε πράγματι πάει στο 1,20 ξανά το 2013-14) πήγαν στράφι.

 

Το παρακμιακό φαινόμενο όμως εξελίσσεται τώρα ως...

ΔΙΕΘΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ , ΠΟΛΙΤΙΚΗ και ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΠΑΝΑΝΙΑ : Νόμισμα και κοινωνία. Ταξικό ευρώ ή αριστοκρατική δραχμή;

Του Παναγή Παναγιωτόπουλου 

Επίκουρου καθηγητή κοινωνιολογίας Πανεπιστήμιο Αθηνών

Η εγχώρια, απλουστευτική αντιμετώπιση της κρίσης από κόμματα-ΜΜΕ, η ανεπάρκεια αλλά και η κακοπιστία των δανειστών, έφτιαξαν την εικόνα μιας Ελλάδας-πειραματόζωο. Και αν αυτό εκφράζει αυθεντικά την αδυναμία νοηματοδότησης της ίδιας μας της ζωής, δεν αποδίδει ορθά ούτε την πραγματικότητα, ούτε την αρχική έννοια του πειράματος. Διότι πείραμα in vivo υπάρχει και είναι η Κύπρος.




 
Βοηθούντων των συνοριακών περιορισμών της νησιωτικότητας, η Κύπρος μετατράπηκε σε χωροχρονική συμπύκνωση του δράματος και των μεσογειακών του παραστάσεων: ανορθόδοξες και αντιφατικές πρακτικές συρρίκνωσης- απομόχλευσης του τραπεζικού τομέα, τιμωρία πολλών για εγκλήματα λίγων, εκβιασμοί αντί συμφωνιών, γεωπολιτικές ιδιοτέλειες, εν τέλει ένα σπιράλ αποσταθεροποίησης του ήδη φθαρμένου ευρωπαϊκού καπιταλισμού. Η αλλόκοτη επίθεση στο κεφάλαιο και την ιδιωτική περιουσία και η αμφισβήτηση της ακεραιότητας του νομίσματος, είναι μόνο συμπτώματα ενός ευρύτερου θεσμικού/ηθικού αυτοτραυματισμού της Ευρώπης.

 
Το κυπριακό δεκαήμερο ακύρωσε ωστόσο και τις δηλωμένες αντιτραπεζικές και αντικαπιταλιστικές στρατηγικές. Απομυθοποίησε δε στο έπακρο εκείνον τον αντισυστημισμό που ανέμελα τραγουδούσε «μια-νύχτα-μαγική/σαν-την-Αργεντινή», την παρηγορητική αλλά τόσο κίβδηλη εντύπωση του ότι «ρωσοκινέζοι και λεφτά υπάρχουν» και ότι οι δανειστές «σίγουρα »μπλοφάρουν. Μέσα σε λίγες μέρες είδαμε τις ευρωπαϊκές ελίτ, ξέπνοες από τους ατελέσφορους χειρισμούς της κρίσης, να κινούνται με όρους βαναυσότητας και ανορθολογικής χρήσης της ισχύος τους. Είδαμε και τις εθνικές δυνάμεις να μην αντιλαμβάνονται ότι το φολκλόρ της αντίστασης και η αναπομπή των οικονομικών ζητημάτων σε ηρωισμούς και υπερβατολογικές πολιτικές φλυαρίες, οδηγούν με μαθηματική ακρίβεια στην συντριβή και μόνον σε αυτήν.
 

Πέρα από ελλαδίτικους φανατισμούς και ιδιοτέλειες (κάποιοι, χυδαία υποδύθηκαν τους υπερ-ευρωπαϊκούς, φωνάζοντας «καλά να πάθετε», ενώ οι άλλοι δεν εντράπηκαν να υπερασπιστούν την ελάχιστη φορολογία, το κυπριακό “πλυντήριο”, την πιο ληστρική καπιταλιστική εκδοχή του σήμερα στο όνομα του Λαού), η κυπριακή εμπειρία αποτυπώνει επακριβώς την κινησιολογία της κρίσης και το επίπεδο κοινωνικής διάβρωσης στο οποίο βρισκόμαστε.
 

Ένα πρώτο σημείο για το οποίο δεν χωράει αμφιβολία, είναι ότι ο ατελής ευρωπαϊκός εθνικισμός του ενιαίου νομίσματος, έχει υπερκεραστεί από τον εξίσου ατελή μα τρομερά επιθετικό οικονομικό εθνικισμό. Ένα πλέον εμπειρικά αποδεδειγμένο, ότι άπαντες υποχρεούμαστε να παίξουμε με όρους ρεαλπολιτίκ , δηλαδή χωρίς τις πολιτισμικές ρήτρες που, κάποτε, προστάτευαν τον ευρωπαίο πολίτη ως τέτοιο, ανεξάρτητα από το εθνικό του ανήκειν και τον τόπο των καταθέσεων του. Το τραγικό της υπόθεσης είναι ότι αυτή η εξάτμιση της ευρωπαϊκής ιδιότητας του πολίτη, περνάει εν πολλοίς μέσα από την ενίσχυση του πολίτη των ισχυρών χωρών. Από κάποια άποψη, η γερμανική δημοκρατία δεν υπήρξε ποτέ τόσο εκτεταμένη και ουσιαστική, για τον εαυτό της. Η κρίση ισούται μόνο με την απομείωση της δημοκρατίας, αλλά και με το αντίστροφό της, την υπερανάπτυξη των δικαιωμάτων του εκλογικού σώματος.

 
Το δεύτερο στοιχείο που επικυρώνεται, είναι ότι η Ευρώπη μετασχηματίζεται σε μια κατακερματισμένη ήπειρο φόβου. Την επικινδυνότητα στην προσωπική βιογραφία που έφερε η κρίση, συμπληρώνει πλέον η αίσθηση μαζικής απειλής. Αν ο φόβος εισπράττεται ακόμα σε ατομικό επίπεδο, οι προϋποθέσεις του είναι πλέον μαζικές. Η ανήκουστη αντιτραπεζική στροφή, η πολιτική ανοχή στη διογκούμενη ανεργία, η εμμονή στην αργή απόδοση της δημοσιονομικής εξυγείανσης και η αδιαφορία για την προϊούσα παρακμή της κατανάλωσης, καταργούν την δυνατότητα των ατόμων να φανταστούν και να εγγράψουν τον εαυτό τους σε ένα μελλοντικό σχέδιο ζωής. Η αμφισβήτηση της τραπεζικής πίστης είναι η μετωνυμία μιας σαρωτικής ανασφάλειας. Πίσω απ’ αυτήν την επιλογή γεωμετρικής αύξησης όλων των κινδύνων, δεν κρύβεται όμως καμία εκλογίκευση, κανένα, ιδιοτελές έστω, σχέδιο. Δυστυχώς, δεν υπάρχει καν συνωμοσία.
 

Αλήθεια, ποια κοινωνική ανθρωπολογία κρύβεται πίσω από το πρόγραμμα επέκτασης του «υπεύθυνου παραγωγού/επενδυτή»; 

Ποια γνώση θα μας πει ότι μπορεί κανείς να εξατομικεύεται με ακραίο τρόπο ως προς τους κινδύνους της ζωής του, να τους ανέχεται ως «φυσικούς», ενώ ταυτόχρονα θα στερείται το βασικό εργαλείο της «επιμέλειας εαυτού» στον σύγχρονο καπιταλισμό: το ευ ζην της κατανάλωσης. Πώς προτείνεται ένα μοντέλο ελάχιστου κράτους, με αμερικανικού τύπου ηθικές επιταγές, για την απόλυτη υπευθυνότητα του ατόμου μπροστά στην οικονομική του μοίρα, ενώ την ίδια στιγμή, η απομόχλευση των πάντων (ακριβώς το αντίθετο δηλαδή απ’ αυτό που μονότονα καταγγέλλει ο επικεφαλής της Αντιπολίτευσης ως «αποικία χρέους» ) και η άρνηση χρηματοπιστωτικής επέκτασης, νεκρώνουν το ατομικιστικό αντίδωρο: την κοινωνική κινητικότητα; 

Με άλλα λόγια, μπορεί αυτό το ιδεολογικό κράμα λουθηρανισμού, σταχανοβικής- σοσιαλίζουσας ηθικολογίας και γενικού αντι- ηδονισμού να απαντήσει στο πρόβλημα της ριζικής μεταφοράς της οικονομικής παγκόσμιας ισχύος εκτός Ευρώπης, χωρίς να καταστρέψει την αυτονομία του ατόμου και την αγκύρωσή του σε μια δημοκρατία της ευμάρειας;